Hôm nay,  

Quốc Kỳ Đang Bay Cao, Nhưng Chiến Tranh Chưa Kết Thúc

25/05/202616:16:00(Xem: 1671)

blank

Người cựu chiến binh quỳ gối, gục đầu trước tấm đá hoa cương đen của Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam. (Hình: Việt Báo)

 

Quốc Kỳ Đang Bay Cao, Nhưng Chiến Tranh Chưa Kết Thúc
 

Kalynh Ngô
 

Cứ mỗi thứ Hai cuối tháng Năm, nước Mỹ dừng lại, một nhịp.

Không phải dừng theo nghĩa đen. Trên đường phố, dòng xe vẫn lưu thông. Hàng quán vẫn mở cửa. Các khu mua sắm vẫn tấp nập. Chỉ có trường học, công sở, được nghỉ theo luật liên bang. Nhưng có một sự dừng lại khác, lặng lẽ hơn, nằm ở phía bên trong lồng ngực của những người hiểu được ngày này là gì. Cờ được kéo xuống nửa cột, trong nửa ngày. Những hàng mộ bia trắng trải dài trên bãi cỏ xanh mướt của Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington, điểm tô thêm những lá quốc kỳ trước mỗi tảng bia trắng. Đều tăm tắp đến ám ảnh, và đẹp đến nao lòng. Trời hay đổ mưa vào ngày này hằng năm.

Tại Bức Tường Đen hình chữ V nổi tiếng ở Washington DC, còn gọi là Đài Tưởng Niệm Cựu Chiến Binh Chiến Tranh Việt Nam, trên đó khắc tên hơn 58,000 binh sĩ Mỹ đã tử trận hoặc mất tích, có những cựu chiến binh lặng im theo cách mà không cần ai giải thích thêm. Những đứa trẻ đặt hoa lên những tấm bia mà chúng chưa đủ lớn để đọc hiểu.

blank

           Hình: Việt Báo
 

Memorial Day sinh ra từ tang thương. Từ một quốc gia bị cuộc nội chiến xé toạc đến mức các cộng đồng ở cả miền Bắc lẫn miền Nam, khởi thủy là riêng lẻ, rồi sau đó là cùng nhau, dành riêng một ngày để tôn vinh những người đã chết. Hơn một thế kỷ trôi qua, ngày ấy đã gánh thêm tên tuổi của mọi người lính Mỹ hy sinh trong mọi cuộc chiến kể từ đó. Một ngày thấm đầy trong sự kính cẩn, biết ơn, và bên dưới tất cả những điều đó, là một nỗi đau không bao giờ thật sự lành.

Nhưng năm nay, Memorial Day năm 2026 này, những lá cờ có vẻ nặng nề hơn thường lệ. Bởi vì thế giới bên ngoài biên giới, và ngay trong lòng nước Mỹ vẫn không yên. Bởi vì những câu hỏi chúng ta đặt ra cho những người lính đã ngã xuống: Điều đó có xứng đáng không? Thế giới an toàn hơn chưa? Nhân bản hơn chưa? Và bởi vì đâu đó ở phía kia trái đất, những bà mẹ khác cũng đang đứng trên những nấm mộ, hỏi cùng một câu bằng những ngôn ngữ mà chúng ta không nói được, nhưng bằng một nỗi đau mà cả nhân loại đều hiểu.
 

‘Imaging’

Năm 1971, John Lennon đã cầu xin thế giới hãy thử cùng nhau tưởng tượng…

Ông kêu gọi ta hình dung một thế giới không còn những ranh giới vô hình đẩy con người vào chỗ chém giết nhau. Một thế giới mà ý thức hệ, biên giới và hận thù cổ xưa không còn đủ quyền lực để bắt một chàng trai 19 tuổi cầm súng, chĩa vào một chàng trai 19 tuổi khác, người cũng chỉ muốn được già đi bình thường theo luật thời gian, được cùng người yêu dạo bước những mùa lễ hội, được ngồi ăn sáng với gia đình mỗi buổi sáng không có tiếng bom.

Bài hát của Lennon không phải là ảo tưởng. Đó là tiếng kêu của sự tuyệt vọng được khoác lên chiếc áo của một bài hát ru, một lời cầu nguyện thì thầm bên trong giai điệu. Có lẽ vì cầu nguyện bằng tiếng thét vào khoảng không đã chưa bao giờ có tác dụng.

Hơn nửa thế kỷ sau, bài hát ấy vẫn vang lên trên đài phát thanh. Và hơn nửa thế kỷ sau, thế giới mà nó tưởng tượng vẫn chưa tồn tại.

Hãy nghĩ đến Ukraine. Đã hơn bốn năm kể từ khi xe tăng Nga vượt qua biên giới, và cuộc giết chóc vẫn tiếp diễn. Những người đàn ông trẻ Ukraine, họ đâu đó là nông dân, giáo viên, kỹ sư phần mềm, những người cha, bị huy động vào một cuộc chiến họ không chọn. Họ chiến đấu vì ngôi nhà của họ đang bị ném bom, vì những đứa con của họ cần chỗ ngủ an toàn, vì rút lui đồng nghĩa với bị xóa sổ. Nhưng họ có muốn điều này không? Hỏi bất kỳ người lính nào đang ngồi thu mình trong chiến hào ở Kyiv, câu trả lời gần như chắc chắn là không. Họ muốn chiến tranh kết thúc. Họ muốn về nhà.

Và ở phía đối nghịch? Cũng có những chàng trai trẻ, đến từ những vùng quê đẹp yên bình của nước Nga, từ chối lệnh nhập ngũ là điều gần như không thể được. Người ta buộc họ khoác lên người bộ quân phục. Và bây giờ họ đang chết trong một cuộc chiến mà chính phủ của họ gọi là "chiến dịch quân sự đặc biệt" – như thể đặt lại tên cho sự tàn sát có thể biến nó thành thứ gì đó khác. Gia đình họ khóc thương trong im lặng, đôi khi bị cấm ngay cả việc nói ra từ chiến tranh.

Hãy nghĩ đến Gaza. Dù người ta có tin vào điều gì đó gọi là chính trị, về lịch sử dài và rắc rối, về trách nhiệm của bên này bên kia, thì nỗi đau khổ của những người dân thường là điều không thể tranh cãi. Những gia đình chẳng có liên quan gì đến bất kỳ quyết định nào của bất kỳ chính phủ nào đã mất tất cả. Một người phụ nữ ở Gaza thức dậy vào một buổi sáng chỉ muốn nuôi con, không phải để trở thành biểu tượng của bất cứ điều gì. Bà ấy không chọn gì cả, không chọn phe nào, không chọn lực lượng nào. Nhưng chiến tranh lại chọn bà.

Hãy nghĩ đến Iran. Trong cái bóng của thần quyền và trừng phạt kinh tế, là những người Iran bình thường, nhiều người trẻ, học thức, mơ về một tương lai khác tốt đẹp hơn. Nhưng họ đang sống dưới mối đe dọa thường trực của việc bị cuốn vào một cuộc xung đột họ không phải tác giả. Những cuộc biểu tình, những đợt đàn áp, mối đe dọa của không kích trả đũa và leo thang… Tất cả đè nặng lên những con người chỉ muốn được sống, được thở, được hy vọng. Một đứa trẻ ở Tehran không nằm thức đêm nghĩ đến địa chính trị. Nó nghĩ đến ngày mai có được đến trường gặp bè bạn hay không.

Đây là điều về chiến tranh mà những bài diễn văn trong ngày Memorial Day đôi khi quên nói đủ rõ: Hầu hết những người chết trong chiến tranh đều không muốn ở đó.

blank

        Hình: Việt Báo
 

Memorial Day tôn vinh những người đã phục vụ và hy sinh vì sự tồn vong của quê hương của họ. Sự tôn vinh đó không có giới hạn. Nhưng tôn vinh người đã khuất không nên nhầm lẫn với việc tán dương những điều kiện đã dẫn đến huy chương anh hùng của họ. Để thật sự tưởng nhớ một người lính đã ngã xuống, nên chăng hãy thử ước ao, tưởng tượng, bằng tất cả những gì mình có: rằng thế giới lẽ ra có thể tìm ra một con đường khác.

Có một sự thật khôi hài khi trong cùng một tuần, vừa nhìn thấy lễ tưởng niệm tại Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington, vừa thấy những thước phim mới nhất từ một bệnh viện bị ném bom ở đâu đó xa xôi trên thế giới. Đó là nỗi đau của việc nhận ra rằng chúng ta vẫn chưa học được điều ta cứ nói mình đã học. Rằng "không bao giờ được để xảy ra nữa" là một câu nhân loại đã nói quá nhiều lần đến mức nó bắt đầu mất đi hình dạng.

Trong bài hát đã trở thành bất hủ và gây nhiều tranh cãi, John Lennon đã tưởng tượng về một thế giới sống trong hòa bình. Ông không tuyên bố điều đó sẽ dễ dàng. “Freedom Is Not Free.” Ông chỉ xin chúng ta hãy thử tưởng tượng – hãy giữ lấy khả năng đó, hãy để nó sống, hãy từ chối để sự hoài nghi thuyết phục ta rằng chiến tranh là điều kiện đoạt lấy chiến thắng, quyền lực vĩnh cửu của loài người.

 

blank

Một người lính Mỹ mất tích trong chiến tranh Việt Nam. Hình của ông đặt tại Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam (Hình: Việt Báo)
 

Không phải như vậy.

Memorial Day năm nay, như nhiều năm khác, quốc gia hãy tưởng nhớ những người Mỹ đã ngã xuống. Đó là những thanh niên đã thở hơi thở cuối cùng ở những địa danh vốn đã phai mờ trên các trang báo cũ. Nhưng sự hy sinh của họ, với tất cả sự trang nghiêm xứng đáng, là bất tử.

Rồi sau đó, nếu bạn có thể, hãy mở rộng sự tưởng nhớ đó ra xa hơn. Đến những người lính đã ngã xuống ở Ukraine. Đến người phụ nữ và gia đình ở Gaza. Đến những gia đình Iran nằm thức trong đêm vì nhớ người thân của mình đã chết trong phận pháo kích của kẻ thù. Đến những người dân bình thường đang bị kẹt trong một cuộc xung đột mà họ không thiết kế và không thể thoát ra.

Những người ấy không phải kẻ thù của chúng ta. Họ không khác gì mấy so với những người lính có tên được khắc trên tấm đá hoa cương đen của Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam, hay được khắc trên đá cẩm thạch ở Normandy American Cemetery, hay được những bậc cha mẹ già thì thầm bên những nấm mộ ở những thị trấn nhỏ nước Mỹ. Họ là những con người muốn được sống.

Người cựu chiến binh quỳ gối, gục đầu trước tấm đá hoa cương đen của Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam.

Đôi vợ chồng già đưa tay lần tìm những cái tên quen, rồi nhẹ nhàng đặt một cành hoa hồng bên dưới.

Điều tối thiểu chúng ta có thể làm hôm nay, tối thiểu thôi, là hình dung về một thế giới không bom đạn, không chiến tranh, và nỗ lực làm những gì mình có thể.

 

10/07/202617:47:00(Xem: 2471)
Theo báo The Independent: Một lãnh đạo cấp cao tại một trong những cơ quan truyền thông ủng hộ mạnh mẽ nhất cho Tổng Thống Trump đã nhận tội trong vụ án gian lận trị giá 67 triệu USD. Cựu giám đốc tài chính của The Epoch Times – tờ báo bảo thủ nổi tiếng với việc ủng hộ mạnh mẽ cho Tổng thống Donald Trump – đã nhận tội âm mưu phạm pháp theo luật liên bang vào hôm thứ Năm 9/7/2026, qua đó chấm dứt đột ngột phiên tòa ngay trước khi phần trình bày mở đầu diễn ra.
10/07/202614:54:00(Xem: 2544)
Tây Ban Nha trở thành đội thứ hai giành vé vào bán kết FIFA World Cup 2026 sau khi đánh bại Bỉ 2-1 trong trận tứ kết đầy kịch tính vào thứ Sáu, ngày 10 tháng 7, qua đó chấm dứt giấc mơ World Cup của đội tuyển Bỉ.
10/07/202611:34:00(Xem: 1923)
Nếu 1 học khu ra lệnh dạy Phật pháp hay Kinh Quran trong lớp học, cuộc thảo luận hẳn là sẽ đổi chiều . Trong khi các quan chức Texas cưỡng bách học sinh Texas phải học Kinh Thánh Ky Tô Giáo, một nhật báo đã viết bài ký tên ban biên tập để yêu cầu làm theo Hiến Pháp là hãy dựng bức tường ngăn cách nhà thờ và nhà nước.
10/07/202609:33:00(Xem: 2706)
Trong một cuộc phỏng vấn, ông Ma cho biết mình bị thu hút bởi lời hứa hẹn về lợi nhuận nhanh chóng và bị thuyết phục bởi vẻ ngoài thành đạt của bà Nguyen: bà đeo kính râm Chanel, mặc trang phục hàng hiệu và lái xe Tesla. Tuy nhiên, yếu tố quyết định khiến ông đồng ý hợp tác chính là việc ông đã quen biết chồng bà Nguyen cùng đại gia đình của họ từ nhiều năm nay. "Trong văn hóa của chúng tôi, muốn hiểu một người thì phải hiểu cả gia đình họ," ông Ma chia sẻ.
10/07/202600:00:00(Xem: 295)
Trong đời sống những khi gặp khó khăn chúng ta thường tìm đến những người đáng tin cậy để nghe những lời khuyên hoặc tâm sự. Những người “khôn ngoan” này đôi khi khuyên chúng ta bằng những lập luận rất hữu lý, đầy trí khôn, phân tích chi tiết, tổng hợp đưa đến kết luận và chúng ta bị thuyết phục. Chúng ta quyết định, chúng ta thực hiện, rồi về sau hối hận. Ngược lại, những lời khuyên đầy cảm tính, khiến chúng ta mềm lòng, tình cảm chiếm ngự suy nghĩ, cảm xúc dẫn đến quyết định với cảm giác mình là người tử tế, lương thiện hay thành thật, để rồi về sau hối hận vì hành động không phù hợp. Lời khuyên không quan trọng nhưng lời nghe rất quan trọng.
10/07/202600:00:00(Xem: 112)
Một nhóm kỹ sư tại Singapore vừa công bố một quy trình hóa học nhiều giai đoạn, có khả năng biến các phế thải hữu cơ—điển hình là vỏ tôm—thành những sản phẩm hữu ích và bền vững, gồm khí hydrogen, thực phẩm và vật liệu xây dựng. Trong bối cảnh quốc đảo Singapore phụ thuộc nặng nề vào khí đốt tự nhiên, kỹ sư điện hóa Li Hong (Đại học Công nghệ Nanyang) cùng cộng sự đã tìm ra một phương thức mới nhằm giảm thiểu nguồn năng lượng gây hiệu ứng hâm nóng địa cầu. Bằng cách xử lý các chất thải giàu carbon như vỏ tôm, nhóm nghiên cứu có thể tạo ra hydrogen, protein nuôi cấy và calcium carbonate sinh học—một loại muối trắng dùng trong xi măng, dược phẩm và nhiều ngành kỹ nghệ khác.
10/07/202600:00:00(Xem: 145)
Sách đưa trẻ em vào một thế giới khác. Ở đó có tiên, có yêu tinh, có thú vật biết nói, có những điều ngoài đời tưởng như không thể. Nhưng sách không chỉ để giải trí. Khi đọc, trẻ học thêm chữ, hiểu thêm người, nhìn đời rộng hơn, và biết đặt mình vào hoàn cảnh của kẻ khác. Điều đáng lo là ngày càng ít trẻ em còn tự tìm sách để đọc. Theo Cuộc Đánh Giá Tiến Bộ Giáo Dục Toàn Quốc (NAEP), năm 2025 chỉ có 37% trẻ 9 tuổi và 14% trẻ 13 tuổi nói rằng các em gần như ngày nào cũng đọc sách ngoài bài vở. Nói cách khác, đến tuổi trung học, chỉ khoảng một trong bảy em còn giữ thói quen đọc sách hằng ngày.
10/07/202600:00:00(Xem: 128)
Một cuộc thăm dò riêng do Harris Poll thực hiện cho The Guardian cho thấy 95% người Mỹ tin rằng Hoa Kỳ đang trải qua một cơn khủng hoảng giá sinh hoạt, trong lúc nhiều gia đình cho biết họ gặp khó khăn với tiền chợ và tiền xăng mỗi ngày. Kết quả thăm dò vẽ ra một bức tranh u ám về cảm nhận của người dân trước nền kinh tế Hoa Kỳ, giữa lúc chiến tranh với Iran đã đẩy giá xăng lên cao, và cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào mùa thu đang đến gần.
09/07/202617:42:00(Xem: 2174)
Theo tin từ đài 6ABC-Philadelphia: Vụ lừa đảo du lịch tại Quận Montgomery: Bắt giữ nghi phạm thứ hai khi công tố viên tìm kiếm thêm nạn nhân. Một người thứ hai đã bị bắt giữ liên quan đến vụ lừa đảo du lịch bị cáo buộc nhắm vào khách hàng trên khắp cả nước, bao gồm nhiều người trong cộng đồng người Việt.
09/07/202616:01:00(Xem: 2077)
FOXBOROUGH, Massachusetts -- Kylian Mbappé đã vực dậy tinh thần sau khi đá hỏng phạt đền để ghi bàn thắng thứ 20 tại World Cup, qua đó giúp Pháp giành vé vào bán kết nhờ chiến thắng 2-0 trước Morocco tại Sân vận động Boston hôm Thứ Năm 8/7/2026.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.