Một người Mễ vượt biên lậu bị chết thiêu. Hơn 1,300 nhà ra tro bụi. Thiệt hại nhiều tỉ đô la. Hơn 300,000 người -1/3 dân số San Diego- phải di tản.
Liên tục ba ngày nay, thành phố du lịch San Diego bị chìm trong khói lửa. Bầu trời không một áng mây, mặt trời chỉ thấy đỏ au đàng sau những màn khói dày đặc. Tro tàn theo gió bay phủ khắp nơi, tạo thành một lớp tàn trắng nhìn xa xa có cảm tưởng như tuyết phủ mùa đông.
Cả chục đài truyền hình địa phương bao gồm NBC, CBS, ABC, FOX cùng vài đài độc lập lẫn CNN đều đua nhau loan truyền tin tức cập nhựt Bão Lửa San Diego 2007.
Thoạt đầu lửa hoang cháy từ miệt núi, gặp sự hỗ trợ của gió nóng Santa-Ana từ sa mạc thổi ra biển khiến thần lửa thêm sức mạnh tàn phá vũ bão, càn quét sạch sẽ cây cối, nhà cửa tài sản của những người cư ngụ trong vùng di chuyển của gió.
Địa phương cháy đầu tiên nghe tên thật xa lạ: Harris and Witch Fire; thứ đến là Potrero Valley. Nhưng chỉ qua một đêm chủ nhựt, sáng thứ hai dậy sớm sửa soạn đi làm đã thấy Thị Trưởng San-Diego, Mayor Sander xuất hiện trên tất cả các đài Ti Vi báo động đỏ yêu cầu dân cư trong quận hạt mở radio và thường xuyên theo dõi tin tức để kịp thời "di-tản" ra khỏi vùng đe dọa bởi hỏa hoạn. Đồng thời, Ông cũng kêu gọi người dân giới hạn sự đi lại để nhường ưu tiên cho xe chữa lửa và nhân viên công lực bảo vệ an ninh di chuyển.
Xa lộ huyết mạch 15 từ San Diego đi thẳng lên Las Vegas; Wyoming thường nhựt rất đông đảo xe cộ nối đuôi nhau, nhưng sáng nay, 22 tháng 10 năm 2007, tôi lái thong thả chẳng có bao nhiêu xe, trước sau đếm không đầy năm chiếc. Xe nhân viên công lực hộ tống xe chữa lửa chạy ngược chiều mở đèn đỏ chớp loè bắt chói mắt. Những đoàn xe này từ hướng downtown San Diego chạy về phía Bắc là nơi đang xảy ra cháy rừng. Trong khi đó, tôi lái vô sở là hãng Đóng Tàu General Dynamis gần downtown, cạnh bên căn cứ Hải Quân Hoa Kỳ SD và Bộ Chỉ Huy Hạm Đội Thái Bình Dương.
Mới ngồi chưa kịp "turn-on System", Superintendent đã xuất hiện hỏi liền tù tì "Anh đọc E Mail của CEO chưa"". Tôi lắc đầu ngỏ ý chưa đọc. Ông ta cho biết luôn "Việc đầu tiên kiểm diện nhân viên bao nhiêu người, báo cáo cấp thời. Ai muốn nghỉ về lo gia đình đều được ưu tiên".
Không riêng gì hãng General Dynamis; những hãng xưởng khác ở trong địa hạt San-Diego đều cho phép nhân viên lấy Vacation hoặc nghỉ phép không bị ghi điểm phạt.
Cho đến 8 giờ sáng, hỏa hoạn từ rừng núi đã bắt đầu bay tới những khu dân cư đông đúc như Poway; Escondido; Ramona, Jamul, Otay Mesa; Rancho Bernado, Santa Fee, rồi Spring Valley; Scripp-Ranch, Fall Brook. . .
Lửa hoang khởi xuất từ hai nơi, chỉ trong vòng 24 tiếng đồng hồ đã nảy sinh ra hơn mười địa điểm khác nhau. Và, các khu đông dân cư có tên vừa nêu trên đã bị thiệt hại rất là nặng nề. Tạm thời, nhân viên công lực tạo những nút chặn ngăn cấm không cho bất cứ ai vào trong các khu vực bị cháy. Lực lựơng an ninh quân đội địa phương đã cấp thời biệt phái tới bảo vệ an toàn, chờ đợi kiểm kê thiệt hại.
Qua các khung kính truyền hình, phóng viên hình ảnh tin tức thu thập những dữ kiện nhà cửa , vườn tược thiêu hủy bởi thần lửa trông thật là khủng khiếp. Đúng là hỏa ngục. Lửa khắp nơi, lửa bốn bề đỏ rực. Chẳng khác nào cảnh chiến tranh.
Hình ảnh những đoàn xe chở đầy vật dụng, người ngồi chen với chó mèo nối đuôi nhau "bò ra" khỏi địa ngục trần gian thật là thảm hại. Mặt mũi bí sị, trả lời TV cho có lệ , và không thể nào dấu được nỗi lo âu trong đôi mắt quầng thâm vướng đầy bụi bặm. Họ cho biết mặc dù có nhân viên công lực điều động lưu thông, nhưng mất hơn ba giờ đồng hồ mới ra khỏi khu vực dài độ 3 dặm đường.
Những phóng trang bị mặt nạ chống tro bụi vào mắt và mũi đeo sát những nhân viên chữa lửa xịt nước cố cứu vãn những ngôi nhà đang bị thần hỏa đe dọa. Trong khi đó, trên trời nhiều trực thăng thay phiên nhau hút nước biển xả vào chỗ cháy, nhưng chỉ thấy như muối bỏ biển mà thôi. Thần lửa vẫn hoành hành dữ tợn.
Trong khi đó Thống đốc California; Ông Arnold Schwarzenegger đã cùng xuất hiện với dân biểu San Diego; Ông Duncan Hunter, Chủ Tịch Ủy Ban Quốc Phòng Hạ Viện đi thăm cư dân hỏa hoạn tập trung ở Qualcom Stadium.
Ông kêu gọi mọi người công dân Mỹ tiếp tay chính phủ cứu trợ tỏ tình tương thân tương ái, đóng góp khẩn cấp tài lực và cần nhiều thiện nguyện viên để tiếp tay nhân viên bộ xã hội tiểu bang điều hành các trại tạm cư chung quanh thành phố.
Dân Biểu Duncan Hunter cho biết đã yêu cầu các tiểu bang Wyoming, Colorado tăng phái 6 tanker C130 tiếp tay hơn hai ngàn nhân viên chữa lửa ở dưới đất đang chiến đấu liên tục tranh thủ từng tấc đất cố ngăn chặn thần hỏa.
Các trường đại học ở San Diego như SDSU, UCSD, USD đều đưa ra thông báo kêu gọi sinh viên thiện nguyện ghi danh giúp điều hành các trại tạm cư ở những trường trung học địa phương như Mira Mesa, San Pascal...
Tất cả các trường trung tiểu học đều đóng cửa. Nhiều trường tạm thời biến thành trung tâm tạm cư tránh nạn hỏa hoạn. Nhiều gia đình đựng lều trên các thảm cỏ xung quanh trường tạo thành một "tent city" đủ màu xanh đỏ sặc sỡ trông thực vui mắt.
Sơ khởi, có hơn 300 ngàn cư dân San Diego "di-tản" vào các trại tạm cư. Chó mèo cũng được chăm sóc chu đáo như chủ nhân của chúng. Nước Mỹ khác với những nước khác ở điểm này. Đó là chưa kể hàng trăm con ngựa đua đủ loại ở vùng Fall Brook và Del Mar được di chuyển đến những vùng an toàn phía West Xa Lộ 5.
Một cảnh xúc động nhứt khiến mọi người bùi ngùi thương cảm là nhà của phóng viên Larry Hemme, thuộc đài truyền hình CBS bị cháy rụi qua ống kính thu hình, và chính gia chủ vừa nghẹn ngào vừa tường thuật thật là thương tâm. Tôi nghĩ vì Larry có giấy Pass Báo Chí thi hành nhiệm vụ cho nên nhân viên công lực mới cho phép vào khu cấm và đã thu được từ đầu chí cuối cảnh thần lửa liếm sạch nhà của ông.
Các trạm Hồng Thập Tự cũng được dựng lên cấp tốc dưới sự điều hành của y tá trực thuộc trường để săn sóc những người già yếu, tật nguyền.
Animal sheter cũng được dựng lên đẻ chăm sóc chó, mèo súc vật các loại. . .
Rất nhiều gia đình Việt Nam ở các khu Escondido, Poway, Rancho Bernado, Santa Fee, Spring Valley cũng chịu đồng chung số phận tai trời ách nước "di tản again" tới các gia đình bạn ở các khu an toàn như Clairemont, La Mesa, Mission Bay, La Jolla. . .
Riêng gia đình tôi trong khu vực đe dọa "yêu cầu di tản" sớm chạy xuống phía an toàn gần sát bờ biển bên cạnh xa lộ 5. Tạm trú ở tiệm bán đồ đạc trang hoàng bàn ghế nhà cửa của một người em trong gia đình.
Chạy nạn hỏa hoạn mà chẳng thấy người nào trong gia đình tỏ vẻ buồn cả. Chuyện trò ồn ào như chợ vỡ. Mạnh ai nấy nói. Di tản kỳ này khác hẳn hồi 30 tháng 4 năm 75 một trời một vực, một người chị vợ phát ngôn. Rồi thực phẩm được bày ra ăn uống tận tình. Coi như "Đêm Không Ngủ". Huyên thuyên chuyện trò. Lớn nhỏ không phân biệt, mặc sức ôn lại những chuyện xưa tích cũ trong gia đình. Và, mỗi người tự động lựa chỗ chiếm cứ ghế nệm nằm ngồi thoải mái.
Trước đây, bốn năm, San-Diego cũng bị một trận Fire-Storm dữ dằn, thiệt hại nặng nề về tài sản. Có nhiều nhà ở khu Scripp-Ranch và Poway chưa kịp khôi phục, nay lại bị một vố thứ hai có phần nặng nề hơn trước.
Tin tức sơ khởi được ủy ban cứu trợ Fire Storm San Diego 2007 họp báo cho biết có một người chết. Nạn nhân là một công dân Mễ lậu vừa vượt qua biên giới khu Telecat bị lửa thui cháy không cứu kịp. 20 người bị thương, trong đó có bốn lính cứu hỏa đã được đưa đi chữa trị tại Burn Center của bịnh viện đại học UCSD ở La Jolla.
Khoảng hơn 1300 nóc gia đã bị thần hỏa tiêu hủy. Hơn một trăm nhà ở khu Santa Fee, Poway và Rancho Bernado mỗi căn trị giá vài triệu đô la đã làm mồi cho thần hỏa.
Trận hỏa hoạn tại San Diego chỉ sau hỏa hoạn Malibu một ngày. Hai đám cháy khởi sự cùng một lần , một ở gần biên giới phía Nam Mỹ-Mễ khu Potrero Valley, và một ở phía Bắc gần Camp Penleton của Thủy Quân Lục Chiến Mỹ khu Harris tạo thành bức tường lửa hai đầu kẹp cứng thành phố du lịch San Diego ở giữa. Xa lộ 8 đi về Arizona đóng cửa vì lửa và gió. Xa lộ 15 đi Las Vegas cũng cấm lưu thông hai ngày liên tục giữa đoạn xa lộ 79 và 78. Xa Lộ 5 bị nghẽn cứng vì lưu lượng quá đông, tuy nhiên cũng bị gián đoạn tạm ngừng lưu thông hơn nửa ngày khi lửa tràn qua khu nhà giàu giữa xa lộ 56 và Solana Beach.
Những hình ảnh do Nasa cung cấp cho thấy những cột khói kéo lên trên bầu trời San Diego che khuất mặt trời được radar thu hình chuyển trở lại trái đất như là hình ảnh những cơn mưa bão vĩ đại của thời Trung Cổ.
Không khí rất xấu cho những người già và trẻ em. Y tế địa phương khuyến cáo nên ở trong nhà không nên ra ngoài đường. Nhứt là những người có bịnh tim mạch và hô hấp cần phải tránh không nên đi ra ngoài. Và, thời tiết khí tượng tiên đoán vẫn tiếp tục nóng trên 90 độ cho đến cuối tuần, và Santa Ana Wind sẽ dịu lại vào khuya thứ ba 10-23-07.
Có một nguồn tin chưa được xác nhận loan tải là vụ hỏa hoạn này do kẻ phá hoại gây ra. Nhân viên thẩm quyền hiện đang thu thập tin tức dữ kiện trước khi có lời nhận định chính thức.
Tổng Thống Bush cũng đã điện đàm nói chuyện với Thống Đốc Arnold từ thủ đô, sau đó tuyên bố San Diego được hưởng trợ cấp của liên bang bằng ngân khoản tai họa đặc biệt của quốc gia. Đồng thời đưa National Guard tới bảo vệ những khu vực nhà cháy.
Khi viết vội vàng bài này, thần hỏa đã đốt sạch sẽ hơn 500 dặm vuông đất San Diego. Hơn 1200 nhà tiêu ra tro bụi. Tính ra có thể thiệt hại nhiều tỉ đô la. 1/3 dân số San Diego phải tạm thời di trú vào những khu tạm cư. Football Stadium Qualcomm ưu tiên giành cho người tị nạn, cho nên đội banh Charger San Diego phải dời sang Arizona tập luyện, và có thể trận đấu cuối tuần này vào chiều chúa nhựt sẽ bị đình lại cho tới lúc thuận tiện.
Lạy trời cho một phép lạ đổ xuống San Diego một trận mưa dữ dội như ở New Orlean mấy ngày vừa qua thì thật là hữu ích và mầu nhiệm vô cùng.
San-Diego FireStorm 2007.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình