Hôm nay,  

Lại Điều Tra Cia?

21/07/200900:00:00(Xem: 6281)

Lại Điều Tra CIA"
Vũ Linh

Như vậy là tin mừng hay tin đáng lo"
Theo tin báo chí, Giám Đốc CIA Leon Panetta mới báo cáo cho quốc hội biết rằng trước đây TT Bush đã chỉ thị cho CIA vẽ ra một kế hoạch quy mô nhằm truy tầm và ám sát Osama Bin Laden và các lãnh tụ Al Qaeda. Vậy mà lại không thông báo cho quốc hội. Ông Panetta cho biết ông đã ra lệnh chấm dứt kế hoạch này.
Báo chí cấp tiến cùng các dân biểu và nghị sĩ Dân Chủ làm rùm beng chuyện này, coi như đây là một bằng chứng hùng hồn nữa về hành động lạm quyền, bất hợp pháp của chính quyền của cựu TT Bush, và đòi cho điều tra cặn kẽ xem CIA đã làm gì. Đáp lời yêu cầu của quốc hội, Bộ Trưởng Tư Pháp Eric Holder đang thu thập tài liệu để nộp cho quốc hội truy xét, đồng thời ông cũng lên tiếng cho biết đang nghiên cứu vấn đề và có ý thiên về việc giao cho một công tố viên đặc biệt -special prosecutor- truy cứu chuyện này. Trong khi đó thì TT Obama vẫn chưa lên tiếng, có nghĩa là ông vẫn duy trì lập trường trước đây là kêu gọi mọi người nên hướng về tương lai, chứ không nên truy cứu chuyện quá khứ.
Cuối cùng thì Hạ Viện loan báo sẽ lập ủy ban điều tra.
Đọc qua những tin trên, ta có thể có vài nhận xét, tuy chẳng biết là nên lấy làm vui mừng cho chế độ pháp trị Hoa Kỳ, hay lấy làm lo cho sự an toàn của nước Mỹ.
***
Điều trước tiên là chuyện CIA có kế hoạch ám sát Osama Bin Laden và các lãnh tụ Al Qaeda.
Kẻ viết này có lẽ hơi “chậm tiêu” nên nghĩ nát óc vẫn chưa hiểu tại sao truy lùng Osama Bin Laden  lại là một vấn đề “bất hợp pháp”, cần điều tra và truy tố.
Từ sau vụ Al Qaeda lần đầu tiên đánh bom hai cao ốc World Trade Center ở Nữu Ước năm 1993, TT Clinton đã ra lệnh truy nã, tìm bắt hoặc giết Bin Laden, và cơ quan Trung Ương Tình Báo CIA cũng như tất cả các tổ chức an ninh, tình báo, quân đội, cảnh sát đều được huy động để thực hiện mục tiêu này. Thật ra thì cố gắng của TT Clinton có tính cách rỗng rang, ra vẻ ăn to nói lớn nhưng hành động thực tế thì lại ển ển xìu xìu.
Kết quả dĩ nhiên cũng chỉ xìu xìu ển ển, cho đến khi xẩy ra vụ 9/11, và cuộc chiến Afghanistan khi quân lực Mỹ và đồng minh bắt hay giết được nhiều lãnh tụ cao cấp của Al Qaeda. Nhưng vẫn không bắt hay giết được Bin Laden.
TT Bush công khai xác nhận muốn bắt được Bin Laden, “chết hay sống” (dead or alive), cho truyền thông có cơ hội chửi Bush là có máu cao bồi. Trong hai cuộc tranh cử tổng thống 2004 và 2008, phe Dân Chủ và các ứng viên John Kerry và Barack Obama đã lớn tiếng chỉ trích TT Bush bất tài không bắt hay giết Bin Laden được. Trên cột báo này, bình luận gia Nguyễn Xuân Nghĩa đã có bài phân tách những đòi hỏi đặc biệt của việc CIA đưa người đi vào tìm ra đặc công al-Qaeda để tiêu diệt, người viết xin không nhắc lại (xin xem bài "Chuyện Tình... Báo Hại" ngày 18 vừa qua).  
Chuyện truy lùng và tiêu diệt nhân sự của al-Qaeda thì cả thế giới đều biết và cả thế giới - kể cả dân Mỹ trong Quốc hội hay ngoài chợ - đều chấp nhận. Thế thì tại sao bây giờ lại coi việc TT Bush chỉ thị cho CIA lùng bắt và giết Bin Laden và các lãnh tụ Al Qaeda là bất hợp pháp, cần điều tra và truy tố"
Nếu như TT Bush ra lệnh cho CIA không được truy tầm, bắt hay giết Bin Laden thì mới là chuyện quái lạ, đáng nghi ngờ và đáng điều tra. Đằng này TT Bush tìm cách bảo vệ nước Mỹ, ra lệnh truy lùng Al Qaeda, sao lại cho là hành động bất hợp pháp"
Hay là tại TT Bush đã không báo cáo cho quốc hội biết về kế hoạch tìm giết Bin Laden" Trên căn bản, quốc hội cũng như dân Mỹ, không ai lạ gì TT Bush muốn truy lùng Bin Laden bằng mọi giá. Nhưng khi đi vào chi tiết thi hành thì trên nguyên tắc, CIA phải báo cáo cho quốc hội biết hành động và thành quả. Kế hoạch mà ta bàn đến chỉ mới là một dự thảo, chưa được thi hành, chưa thành hành động, do đó cựu phó TT Cheney chỉ thị CIA chưa cần thông báo quốc hội. CIA từ trước đến giờ có cả trăm cả ngàn dự thảo kế hoạch về mọi chuyện, chưa bao giờ cần thông báo cho quốc hội, cho đến khi thực hành.
Phe Cộng Hòa nhận định Hạ Viện đòi điều tra kế hoạch này chỉ vì muốn đánh lạc hướng dư luận, giải cứu bà Chủ Tịch Hạ Viện Nancy Pelosi đang bị tố đã biết rõ các vụ “tra tấn” tù khủng bố từ lâu mà không khiếu nại gì. 
Phe Dân Chủ cũng tố giác đây là một kế hoạch bất hợp pháp của CIA vì có tính cách “ám sát” (assassination), cho đặc công đi vào vùng núi truy tìm Bin Laden và các tay chân cao cấp để giết. Và như vậy là bất hợp pháp. Kẻ viết này không phải là luật sư, có lẽ vì vậy nên chẳng hiểu mô tê ất giáp gì về những tế nhị của luật lệ. Chỉ thấy có điều khó hiểu là theo lý luận của chính quyền Obama, nếu như tình báo khám phá ra Bin Laden hay một lãnh tụ cao cấp Al Qaeda đang ở trong một căn nhà nào đó trong một cái làng nào đó, thì không quân Mỹ có quyền mang bom và hỏa tiễn bắn nát cả làng để giết sạch, và như vậy là hợp pháp. Cho dù là cái làng đó nằm trên đất Pakistan là một quốc gia độc lập không phải thuộc địa hay bãi bắn tự do của Mỹ.
Còn nếu như CIA cho một toán biệt kích vào trong làng lùng giết Bin Laden hay một vài lãnh tụ Al Qaeda thì lại là bất hợp pháp, cần điều tra và truy tố. Nếu không phải là một lý luận oái ăm thì là gì"


Rồi đương kim Giám Đốc Leon Panetta khoe là đã chấm dứt kế hoạch bất hợp pháp này. Thế nghĩa là gì" CIA sẽ không được truy lùng, tìm bắt hay giết Bin Laden nữa sao" Và CIA chỉ còn được quyền mời Bin Laden về Hoa Thịnh Đốn để TT Obama có dịp bắt tay xin lỗi, như TT đã làm với Hugo Chavez của Venezuela, Mamour Khaddafi của Lybia, và đang mong muốn có dịp làm với Ahmadinejad của Iran và Kim Chính Nhật của Bắc Hàn" Như vậy là tin mừng hay tin đáng lo"
***
Câu chuyện thứ hai đáng bàn là thái độ của các dân biểu quốc hội và chính quyền Obama, nhao nhao đòi điều tra.
Năm 1974, TT Nixon từ chức giữa cuộc khủng hoảng Watergate. Phó TT Ford lên thay. Quyết định đầu tiên của TT Ford là ân xá Nixon về mọi tội mà ông đã có thể vi phạm, và ngưng truy tố toàn bộ vụ Watergate. Truyền thông Mỹ lúc đó rầm rộ chỉ trích, khiến dân chúng Mỹ vốn có cảm tình với ông Ford, quay ra nghi ngờ ông có đổi chác gì đó với Nixon.
Ba chục năm sau, các sử gia nhìn nhận TT Ford đã lấy một quyết định hết sức can đảm vì có thể sẽ bị thất cử - và quả nhiên ông thất cử năm 1976, thua Jimmy Carter phần lớn vì quyết định ân xá này - nhưng cũng là một quyết định cực kỳ sáng suốt của một vị nguyên thủ quốc gia: chấm dứt tình trạng “nội chiến” chia rẽ đất nước. Một hành động có tính cách hy sinh cá nhân vì quyền lợi đất nước.
Quyết định của TT Ford có thể hơi đi quá xa. Nhưng đã đi đúng theo hơn hai trăm năm truyền thống chính trị Mỹ, là các tổng thống sau khi nhậm chức không bao giờ truy cứu quyết định của các tổng thống tiền nhiệm. Ngày nay, ta đang chứng kiến những cảnh hoàn toàn trái ngược. Một tân chính quyền miệng thì nói chủ trương hàn gắn đất nước, hợp tác lưỡng đảng, hướng về tương lai, thực tế lại không bỏ lỡ mọi cơ hội bôi bác, đổ tội, và kết án chính quyền tiền nhiệm. Bây giờ còn đòi điều tra hết chuyện này đến chuyện nọ, công bố những tài liệu cơ mật có liên hệ đến an ninh quốc gia, chỉ vì muốn lấy điểm chính trị. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử Mỹ, một chính quyền Mỹ đòi điều tra một chính quyền tiền nhiệm.
Chưa biết lịch sử ba chục năm sau sẽ nhận định như thế nào, nhưng trước mắt, đảng Dân Chủ và TT Obama không hề có ý nghĩ noi gương TT Ford, mà trái lại, vẫn đang cố gắng đánh phe đối lập bằng mọi giá mọi cách. Có vẻ như là chuyện hy sinh đất nước cho quyền lợi phe đảng.
***
Câu chuyện thứ ba đáng bàn là thái độ của TT Obama và bộ trưởng Tư Pháp Eric Holder.
Ngay từ khi còn đang vận động tranh cử, TT Obama đã luôn luôn nhấn mạnh tinh thần hợp tác lưỡng đảng, và chủ trương hướng về tương lai, không moi móc chuyện cũ của chính quyền tiền nhiệm Bush. Nhưng đó chỉ là chuyện miệng nói mà tay không làm, theo kiểu lãnh tụ rộng lượng nhưng bị ép buộc bởi tình thế, bởi quốc hội, bởi đàn em. Thực tế giống như phim trinh thám trong đó có anh thẩm sát viên ác và anh thẩm sát viên hiền, tức là một anh đánh một anh vuốt.
Trong vụ phổ biến tài liệu mật về tra tấn khủng bố, chính thức được công bố là diễn biến của một TT Obama chủ trương không cho phổ biến các tài liệu mật, nhưng bị áp lực quá mạnh của quốc hội nên sau khi bóp trán đắn đo cả tháng trời, đành phải bấm bụng cho phổ biến.
Bây giờ trong vụ đòi điều tra CIA cũng vậy, TT Obama đóng vai anh thẩm sát viên hiền lành, chủ trương hướng về tương lai, không muốn truy cứu chuyện quá khứ. Nhưng lại ẫm ờ tuyên bố sẽ sẵn sàng chấp nhận quyết định của bộ trưởng Tư Pháp và quốc hội nếu họ muốn truy cứu đến cùng.
Báo Newsweek, mà chủ bút là người đã tuyên dương Obama chính là Thượng Đế (He’s just God), viết một bài dài với tựa đề “Ngày độc lập” (Independent’s Day) ca tụng bộ trưởng Tư Pháp đã có “tính độc lập”. Vì dám làm trái ý với TT Obama khi nhất định đòi điều tra CIA và TT Bush. Có lẽ dân Việt ta có tính mánh mung sẵn nên chúng ta đều nhìn thấy rõ màn song ca lộ liễu giữa ông tổng thống và ông tư pháp, với nhạc đệm của ông nhà báo.
Đảng Dân Chủ hiện nay nắm quyền kiểm soát tuyệt đối cả hành pháp lẫn lập pháp, nên có đủ quyền hạn để muốn điều tra gì thì điều tra mà chẳng ai có thể ngăn cản được. Như vậy có thể thiên hạ sẽ có dịp thấy một số “tội” của chính quyền Bush. Nhưng đồng thời thiên hạ cũng sẽ có dịp nhận định ý nghĩa những lời kêu gọi “hướng về tương lai” của TT Obama. Các sử gia sẽ có dịp xác định tiền lệ điều tra các chính quyền tiền nhiệm đã được thành hình với TT Obama.
Nhưng quan trọng hơn tất cả các vấn đề bàn ở trên là hậu quả của các cuộc tấn công liên tục vào CIA, cơ quan thu thập tin tức quan trọng nhất của Mỹ. Các nhân viên tình báo an ninh Mỹ đã hy sinh mạng sống, thi hành công tác lấy tin chống khủng bố trong những điều kiện nguy hiểm nhất, và đã chu toàn công tác khi không có một người Mỹ nào bị chết vì nạn khủng bố trên đất Mỹ từ hơn bẩy năm nay. Nhưng thay vì được tri ân thì họ bị giới truyền thông và cấp tiến lôi ra nhục mạ, tố giác như những tên phạm pháp, đã vi phạm những tội tầy trời cần phải bị trừng trị đích đáng.
Trong khi đó thì cũng chính giới truyền thông và cấp tiến đó đã không ngớt kêu gọi ban hành những biện pháp bảo đảm “nhân quyền” cho các tên khủng bố đã hay sẽ bị bắt.
Nhìn vào những chuyển hướng hiện nay của cuộc chiến chống khủng bố, kẻ viết này có cảm tưởng như thế giới đảo điên đã lộn chân lên đầu, lộn đầu xuống chân, tìm cách bảo vệ các tay khủng bố trong khi truy lùng những cảnh sát đang bảo vệ chúng ta (19-07-09).

Đảng Dân chủ đã thắng lợi vẻ vang trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ở Mỹ, nhưng nhìn về tương lai chính sách đối ngoại, Mỹ sẽ có những thay đổi nào quan trong không, ví dụ như về sự ủng hộ dành cho Ukraine, triển vọng kết thúc chiến tranh Iran và chính sách thương mại đối vối các nước trên thế giới. Đó chính là các đề tài mà báo giới quốc tế đang thảo luận và sau đây là phần tuyển dịch các bình luận chính:
Chính trường Mỹ đang từng bước đổi thay triệt để khi gió đã xoay chiều và làn sóng xanh đang dâng cao.. Khác hẳn với những thăm dò và bình luận trước ngày bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày Thứ Ba, 3 tháng 11, kết qủa tính cho đến nay, dù chưa là chính thức và cuối cùng, đã cho thấy là Đảng Dân Chủ chiến thắng vô cùng ngoạn mục, vì không những giành lại quyền kiểm soát Thượng Viện, mà còn chiếm được đa số tại Hạ Viện. Với kết qủa này, trong hai năm còn lại của nhiệm kỳ thứ nhì, Tổng thống Donald Trump sẽ phải làm việc với một Quốc Hội do đảng Dân chủ lãnh đạo. Cuối cùng và quan trọng nhất, đa số người dân Mỹ đã lên tiếng nói phản đối trước Trump và chính quyền về các chi phí sinh hoạt, chính sách thuế quan, nhập cư, cuộc chiến với Iran và những bất mãn khác...
Khi một đám cháy bùng lên vì tai nạn chập điện, điều đầu tiên và thông minh nhất con người cần phải làm là ngắt cầu dao điện. Hành động đó không phải để dập lửa, mà là hạn chế nhiều nhất có thể sự cháy rụi. Cầu dao không sửa được hệ thống dây điện. Nó chỉ ngắt dòng điện trước khi ngôi nhà bốc cháy. Sau đó, có thể gầy dựng lại từ đống tro tàn hay không, phụ thuộc vào nhiều thứ khác. Hôm thứ Bảy, 24/10, cựu Tổng Thống Barack Obama đứng trước đám đông ở Cleveland, nói lá phiếu lần này là "cơ hội cuối cùng và tốt nhất để ít nhất kiềm chế phần nào sự ngớ ngẩn" của chính quyền hiện tại. Ông ví nó như một "cầu dao ngắt điện” mà cử tri có thể dùng để buộc chính phủ phải chịu trách nhiệm.
Những người bênh vực bà Stevens coi việc ủng hộ là một hành động theo lương tâm. Theo họ, bà đã vạch một lằn ranh rõ ràng về chủ nghĩa bài Do Thái, El-Sayed không đáp ứng trọn vẹn cho đến khi quá muộn, rồi chiến dịch của ông gạt bà ra ngoài. Mike Rogers gọi bà là "một nhà lãnh đạo can đảm". Donald Trump ca ngợi "sự dũng cảm" của bà trên Truth Social. Những người chỉ trích lại thấy một điều khác: một ứng viên thua cuộc đang muốn “đòi nợ” cuộc bầu cử sơ bộ đã thua. Chính ông El-Sayed đã nêu lập luận này trước ngày Chủ nhật, nói rằng Stevens "dường như quyết tâm khơi lại cuộc sơ bộ đã kết thúc ba tháng trước".
"Các đế chế của trí tuệ nhân tạo: Sự trỗi dậy và sụp đổ của một trật tự mới trong toàn cầu" là một là một công trình nghiên cứu của Niall Ferguson, Lisa Klaassen và Eric Schmidt vừa được khởi đăng trên tạp chí Foreign Affairs trong số tháng 11/12 năm 2026. Ba tác giả thảo luận về tình trang cạnh tranh khốc liệt hiện nay giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc qua các nỗ lực để chế ngự trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.
Ngày 4/10, tờ The Conversation đăng một bài viết có thể xem như “Cáo Phó Chính Trị” của ông Luiz Inácio Lula da Silva, tổng thống đương nhiệm của Brazil. Ở tuổi 80, tưởng chừng như ông sẽ có cuộc rút lui êm đềm sau bốn thập niên là nhân vật trung tâm trên chính trường. Tối Chủ nhật, 25/10, khi những lá phiếu cuối cùng của cuộc bầu cử được đếm, ông Lula đã làm được điều mà chưa ứng cử viên tổng thống Brazil nào làm được kể từ khi nước này trở lại bầu cử trực tiếp năm 1989. Ông thua ở vòng một nhưng lội ngược dòng ngoạn mục ở vòng hai. Với khoảng 51.8% số phiếu so với 48.2% của Thượng Nghị Sĩ cánh hữu Flávio Bolsonaro, ông Lula chiến thắng nhiệm kỳ thứ tư, chưa có tiền lệ.
Học triết là học cách chết là nhan đề bản dịch Que philosopher, c’est apprendre à mourir chương XX, Tập I của Essais (Các bài tiểu luận) – một trong những chương nổi tiếng và có ảnh hưởng sâu rộng nhất của Montaigne. Nhan đề này gợi lại một truyền thống tư tưởng có từ thời cổ đại, đặc biệt là quan niệm của Plato, Cicero, Seneca và các tác giả cổ điển khác về mối quan hệ giữa triết học và sự chuẩn bị cho cái chết.
Trong Tương Ưng Bộ Kinh (Samyutta Nikàya), đức Phật đã nói đến sự quý giá của sự sống khi sinh được làm người qua thí dụ con rùa mù ở đáy biển. Đức Phật kể rằng có một con rùa mù ở dưới đáy biển cứ mỗi một trăm năm mới nổi lên mặt biển một lần. Trên mặt biển có một khúc gỗ rỗng ruột đang trôi nổi khắp bốn phương, đông, tây, nam, bắc, theo chiều gió thổi và dòng thủy triều. Vậy mà cơ hội để con rùa mù tìm được và chui vào khúc gỗ rỗng ruột kia lại dễ hơn cơ hội để chúng ta sinh ra được làm người. Đức Phật cũng đã từng nói rằng trong các loài hữu tình như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, phi thiên và chư thiên thì loài người có được lợi thế để đoạn tận khổ đau và đạt đến giải thoát mà các loài kia không có. Đức Phật giải thích sở dĩ như vậy là vì loài người không quá khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh và không quá khoái lạc như các vị trời để khó lòng nghĩ tới chuyện tu tập mà giác ngộ và giải thoát.
Tài tử Richard Chamberlain, người đóng vai Đức Cha Ralph de Bricassart trong tác phẩm điện ảnh The Thorn Birds năm 1983, công khai mình là người đồng tính ở tuổi 69, trong cuốn hồi ký Shattered Love, xuất bản năm 2003. Khi đó, ông đã giã từ màn ảnh. Nghĩa là không có gì khiến ông phải lo sợ là hình ảnh Cha Ralph đáng kính và vô cùng tội nghiệp giữa ranh giới giữa tình yêu dành cho nàng Meggie và Chúa Jesus, sẽ bị hủy hoại trong lòng khán giả.
Và khi chính những người Cộng hòa lên tiếng phản đối, JD Vance, phó tổng thống Hoa Kỳ, bảo họ hãy im lặng. Phát biểu tại Ohio hôm thứ Tư, Vance nói ông thấy “ghê sợ” nhưng không phải vì quảng cáo, mà vì những người Cộng Hòa than phiền về nó nhiều hơn Dân Chủ. Ông ta thẳng thừng khuyên các đồng đảng “hãy thôi than vãn về một mẩu quảng cáo và hãy chiến thắng cuộc đua trong 13 ngày tới.” Khi được hỏi quảng cáo có phù hợp không, ông nói điều đó không thật sự là mối bận tâm của mình.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.