Hôm nay,  

Món Quà Của Bạn Tôi

19/11/201100:00:00(Xem: 9033)

Món Quà Của Bạn Tôi

mon_qua_cua_ban_toi-large-content: Chiếc bình cổ do bạn trao tặng.

Mai Thanh Truyết

Tôi có một người bạn, quen nhau gần 50 năm. Chúng tôi gặp nhau trong nhiều hoàn cảnh và không gian khác nhau, đôi khi thật nghiệt ngã.

Trong 5 năm trở lại, chúng tôi lại gần nhau hơn vì sống cùng chung một thành phố trên mảnh đất tạm dung nầy. Khi thì đi ăn với nhau. Khi thì ngồi uống rượu, hay uống trà bên điếu thuốc. Và cũng nhiều khi cùng nói chuyện Nước Non trước công chúng hay trên TV…

Đi với bạn, tôi thường hay lái xe, đi cùng khắp nơi trong vùng. Bạn tôi khen tôi: ”Sao chỗ nào mầy cũng biết đường đi nước bước hết dzậy"” Tính bạn tôi hay đùa như thế. Nhưng tôi cũng trả lời: ”Biết đường xá ở Mỹ nầy vì mình sống quá lâu ở đây, nhưng buồn nhứt là mình không rành được đường xá ở Việt Nam. Làm một người con Việt mà không biết đường xá Việt"”

Bổng một hôm, bạn tôi mang đên cho tôi một món quà và nói: ”Nhà mầy không có đồ cổ, tao cho mầy một món đồ cổ nầy để mầy “chưng”"”.(mặc dù bạn tôi thừa biết rằng tôi đã có một món đồ cổ trong nhà!). Đó là một bình bằng sành đường kính độ 6cm, chung quanh bọc bằng một niềng sắt và có quay tròn phía trên. (Xin xem hình).

Tôi, một người thực dụng, nào có để tâm vào những loại đồ cổ. Vã lại, khả năng của tôi về đồ cổ cũng chẳng khá gì hơn khả năng tiếng Hán (g)"

Tôi, một người chỉ muốn nhìn vào tương lai cũng chứ không muốn nói về chuyện quá khứ. Do đó, cái bình cổ bạn tôi cho đ㠓bị” tôi để trên kệ sách bên cạnh bàn viết mới mua sau khi tôi về hưu.

Bổng dưng, sáng nay thức dậy, nhìn thấy nó, nghĩ đến bạn và viết vài dòng trên đây cũng như cố tìm ý nghĩa của món quà bạn tặng.

***

Nhìn chiếc bình xinh xinh. Tôi thử tìm hiểu xem bạn tôi có ý muốn nhắn gửi gì không"

Trước hết, tôi nào tha thiết đến những tính chất bác học của chiếc bình như sản xuất tại đâu" Sự tích ra sao" Đất sét vào niên đại nào và ở đâu" V.v…Tất cả những “hiểu biết” trên đối với tôi thật vô nghĩa.

Bao nhiêu phút suy nghĩ…chẳng lẽ bạn khuyên tôi “thủ khẩu như bình” (không biết chữ Hán Việt nầy có đúng không") vì thấy tôi bôn ba với chuyện Việt Nam có thể sẽ mang nhiều “khẩu nghiệp” cho tôi chăng"

Hay bạn muốn nói tôi hãy còn cố chấp (vì chiếc bình đậy nấp). Và ở từng tuổi nầy bạn tôi khuyên tôi hãy mở, mở để thấy tiến trình dân chủ hóa ở Việt Nam tự nhiên sẽ đến trong suy nghĩ “bất chiến tự nhiên thành”.

Hay là bạn muốn tôi, qua vòng niềng bằng kim loại, đừng để bị buộc chặt trong một định kiến nào của của chính mình, hay bảo tôi cần phải thăng hoa cuộc sống

Hay ý bạn tôi muốn “tiên tri” là những tội đồ của dân tộc, làm cho dân tộc bị trầm luân và đất nước tang hoang vì một ảo tưởng thiên đường cộng sản cho nên chiếc bình bị buộc chặt và đóng kín lại tượng trưng cho một trại tù lương tâm chôn vùi cuồng vọng của một giáo điều không tưởng"!

Quả thật, sáng nay tôi rất bậm tâm vì cố tìm hiểu ý nghĩa của món quà bạn cho.

Trở về bạn tôi, chúng tôi thân và sinh hoạt với nhau nhiều hơn trong giai đoạn sôi nổi của định mệnh VNCH, khi trên khúc đường Kléber, CS Bắc Việt…mè nheo với Hoa Kỳ qua việc tranh cãi về chiếc bàn Hội nghị Paris…tròn hay vuông, hay méo, hay hình bầu dục!

Rồi vì theo tiếng gọi của quê cha, chúng tôi cùng về Việt Nam mang tâm trạng…”vá lại bức dư đồ rách” của Tản Đà. Bạn, con đường kinh bang tế thế. Tôi, dừng chân bên phát triển giáo dục, hy vọng mang luồng gió mới thổi phảng phất nhè nhẹ vào những “gốc cổ thụ” trong đại học.

Ban, tôi, mỗi người mỗi ngả. 

Và rồi, cơn đại hồng thủy xảy ra cho Việt Nam năm 1975.

Bạn và tôi cùng ở trong tư thế và tâm trạng của người bị hụt hẩng trước thời cuộc. Chúng tôi gặp nhau vài lần để cùng nhận định tình hình. Nhưng sau đó mỗi người mỗi hướng. 

Tôi vượt biên. Bạn đi chính thức.

Điểm hội tụ hôm nay là Hoa Kỳ, một nước tạm dung chúng tôi suốt hơn 30 năm qua.

Sau một thời gian dài bôn ba vì cuộc sống, chúng tôi gặp lại nhau và nhìn về một hướng: Hướng Việt Nam tương lai.

Bạn, tranh đấu cho một phát triển Việt Nam ứng hợp với toàn cầu hóa và đúng với đạo đức kinh tế. Bạn rao giảng không ngừng nghỉ những mô hình kinh tế tương lai áp dụng cho nước nhà. Bạn ý thức và làm kinh tế “vĩ mô”, trong lúc nền kinh tế “vi mô” của chính gia đình bạn thì không ổn! 

Tôi, đang đi trên con đường 'truy quét” những rác rến trong cả nghĩa bóng lẫn nghĩa đen mà cường quyền đã tạo ra và làm phương hại cho cả dân tộc từ hơn 36 năm qua.

Bạn và tôi cùng đi song hành trên hai con đường trong 84.000 con đường Phật đã chỉ.

Viết đến đây, tôi chợt nghĩ ra một ý tưởng mới lạ, vì bạn tôi có một Tâm lành và sự thẩm thấu về Phật giáo cao và sâu hơn tôi; cho nên bạn muốn dạy hay nhắc nhở tôi tu tập thêm nữa bằng món quà của bạn. Đó chỉ là một món quà của một người bạn, và ý nghĩa của món quà là “không ý nghĩa”.

Nếu chiều hướng suy nghĩ của tôi là đúng, quả thật bạn tôi đã đạt được tánh KHÔNG của Phật giáo ở trình độ cao và tôi cần phải học hỏi thêm nhiều.

Cảm ơn bạn món quà có ý nghĩa về tánh KHÔNG.

Cảm ơn cái Duyên đã kết sinh tình bạn gần 50 năm qua. 

Mai Thanh Truyết

Mùa Lễ Tạ Ơn -2011

Học triết là học cách chết là nhan đề bản dịch Que philosopher, c’est apprendre à mourir chương XX, Tập I của Essais (Các bài tiểu luận) – một trong những chương nổi tiếng và có ảnh hưởng sâu rộng nhất của Montaigne. Nhan đề này gợi lại một truyền thống tư tưởng có từ thời cổ đại, đặc biệt là quan niệm của Plato, Cicero, Seneca và các tác giả cổ điển khác về mối quan hệ giữa triết học và sự chuẩn bị cho cái chết.
Trong Tương Ưng Bộ Kinh (Samyutta Nikàya), đức Phật đã nói đến sự quý giá của sự sống khi sinh được làm người qua thí dụ con rùa mù ở đáy biển. Đức Phật kể rằng có một con rùa mù ở dưới đáy biển cứ mỗi một trăm năm mới nổi lên mặt biển một lần. Trên mặt biển có một khúc gỗ rỗng ruột đang trôi nổi khắp bốn phương, đông, tây, nam, bắc, theo chiều gió thổi và dòng thủy triều. Vậy mà cơ hội để con rùa mù tìm được và chui vào khúc gỗ rỗng ruột kia lại dễ hơn cơ hội để chúng ta sinh ra được làm người. Đức Phật cũng đã từng nói rằng trong các loài hữu tình như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, phi thiên và chư thiên thì loài người có được lợi thế để đoạn tận khổ đau và đạt đến giải thoát mà các loài kia không có. Đức Phật giải thích sở dĩ như vậy là vì loài người không quá khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh và không quá khoái lạc như các vị trời để khó lòng nghĩ tới chuyện tu tập mà giác ngộ và giải thoát.
Tài tử Richard Chamberlain, người đóng vai Đức Cha Ralph de Bricassart trong tác phẩm điện ảnh The Thorn Birds năm 1983, công khai mình là người đồng tính ở tuổi 69, trong cuốn hồi ký Shattered Love, xuất bản năm 2003. Khi đó, ông đã giã từ màn ảnh. Nghĩa là không có gì khiến ông phải lo sợ là hình ảnh Cha Ralph đáng kính và vô cùng tội nghiệp giữa ranh giới giữa tình yêu dành cho nàng Meggie và Chúa Jesus, sẽ bị hủy hoại trong lòng khán giả.
Và khi chính những người Cộng hòa lên tiếng phản đối, JD Vance, phó tổng thống Hoa Kỳ, bảo họ hãy im lặng. Phát biểu tại Ohio hôm thứ Tư, Vance nói ông thấy “ghê sợ” nhưng không phải vì quảng cáo, mà vì những người Cộng Hòa than phiền về nó nhiều hơn Dân Chủ. Ông ta thẳng thừng khuyên các đồng đảng “hãy thôi than vãn về một mẩu quảng cáo và hãy chiến thắng cuộc đua trong 13 ngày tới.” Khi được hỏi quảng cáo có phù hợp không, ông nói điều đó không thật sự là mối bận tâm của mình.
TNgụ ngôn Sói Và Cừu Non của Jean de La Fontaine kể chuyện một con sói đứng đầu dòng suối, thấy con cừu non đang uống nước phía dưới, liền nổi giận buộc tội cừu làm đục nước. Cừu lễ phép thưa rằng mình đứng phía hạ lưu, nước chảy từ chỗ sói xuống, làm sao có thể khiến nước phía trên đục được? Sói liền đổi tội: Năm ngoái mày đã nói xấu tao. Cừu đáp: Năm ngoái con còn chưa ra đời. Sói bảo: Vậy thì anh mày. Cừu thưa: Con không có anh. Sói kết luận: Vậy thì một đứa nào đó trong nhà mày. Nói xong, sói tha cừu non vào rừng ăn thịt. La Fontaine đặt ở đầu truyện một câu nổi tiếng: « La raison du plus fort est toujours la meilleure. » Lý lẽ của kẻ mạnh bao giờ cũng là lý lẽ thắng thế.
Chính Tổng Thống Donald Trump đã lên tiếng cảnh cáo các dân biểu Cộng Hòa tại Hạ Viện rằng ông sẽ bị luận tội lần nữa nếu Đảng Cộng Hòa mất quyền kiểm soát Quốc Hội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Vào ngày 6 tháng 1 năm 2026, trong một bài phát biểu kín tại hội nghị thảo luận chính sách của các dân biểu Cộng Hòa ở Kennedy Center, Trump nói với các nhà lập pháp rằng "Các bạn phải thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bởi vì nếu chúng ta không thắng, thì... ý tôi là, họ sẽ tìm ra lý do để luận tội tôi. Tôi sẽ bị luận tội." Mới đây, tháng 10 năm 2026, Trump đã nhiều lần lập lại những cảnh báo và nhận định tương tự về khả năng bị luận tội lần thứ ba tại các cuộc mít tinh vận động tranh cử sau đó, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đang đến gần. Trong trạng thái quá tuyệt vọng, Trump đã quay xe 180 độ, khuyến khích cử tri bầu qua thư hay bầu vắng mặt, vì ông sợ nhiều cử tri Cộng Hòa sẽ không tham dự bầu cử.
Cuộc bầu cử giữa kỳ đã đến gần, và các cuộc thăm dò toàn quốc cho thấy Đảng Dân chủ đang nhỉnh hơn Đảng Cộng hòa về ý định bầu cử. Nếu xu hướng này tiếp diễn, Đảng Dân chủ có thể giành lại đa số ở Hạ viện, Thượng viện, hoặc cả hai viện. Tuy nhiên, số phận của Quốc hội không được quyết định bởi toàn thể cử tri, mà phần lớn tùy thuộc vào một số ít cuộc tranh cử gay go ở Hạ viện và Thượng viện. Theo Cook Political Report, hiện chỉ có 22 cuộc đua Hạ viện và 7 cuộc đua Thượng viện được xem là “ngựa ngang ngửa”, nghĩa là cả ứng viên Dân chủ lẫn Cộng hòa đều còn cơ hội thắng cử.
Đấu tố là hành quyết công khai không nhằm vào người bị tòa kết án. Nó nhằm vào đám đông. Nó dạy đám đông sợ hãi, vì ai cũng thấy mình có thể là người quỳ kế tiếp. Và nó biến đám đông thành đồng lõa: đứng xem, hô khẩu hiệu, thì cũng đã có phần trong đó.
Michel de Montaigne là một trong những triết gia, văn gia và chính khách tiêu biểu của thời kỳ Phục hưng Pháp, đồng thời được xem là người đặt nền móng cho thể loại tiểu luận (essay) trong nền văn học phương Tây. Ông sinh ngày 28 tháng 2 năm 1533 tại lâu đài Montaigne, vùng Périgord (nay thuộc tỉnh Dordogne, Pháp), trong một gia đình quý tộc giàu có. Dưới sự giáo dục chu đáo của người cha, Montaigne được nuôi dưỡng trong tinh thần nhân văn Phục hưng và sớm tiếp cận nền học vấn cổ điển. Trong những năm đầu đời, ông được giáo dục bằng tiếng Latinh, nhờ đó có điều kiện tiếp xúc trực tiếp với kho tàng triết học và văn học Hy Lạp – La Mã cổ đại.
Ở Hoa Kỳ năm 2026, chính quyền đang cân nhắc đưa cảnh hành quyết một tử tù bằng súng lên màn ảnh cho cả thế giới xem. Gần chín mươi năm sau khi từ bỏ những cuộc hành quyết công khai, nước Mỹ lại tính quay về với cảnh tượng thời trung cổ ấy. Nước Mỹ đã đưa người lên Mặt Trăng, chế tạo trí tuệ nhân tạo, mở ra những chân trời mới cho khoa học và kỹ thuật. Nhưng tiến bộ về kỹ thuật không bảo đảm tiến bộ về đạo đức. Một quốc gia có thể tiến rất xa trên một con đường, rồi quay đầu trên một con đường khác.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.