Hôm nay,  

Bà Hillary Bị Oan?

11/10/201600:00:00(Xem: 14999)

... ôb Clinton, câu nói “không có lửa sao có khói” là câu nói nghe quá nhiều lần...

Việt Báo vừa đăng một bài của một nhà báo Mỹ, được dịch nguyên văn qua tiếng Việt, viết về việc tại sao bà Hillary từ mấy chục năm nay bị liên tục điều tra hết chuyện này đến chuyện khác, không ngừng. Đó là bài “Lời Thú Tội của một Ký giả trong việc Tường Trình về Hillary – 5 Qui lệ bất thành văn của giới truyền thông về Hillary”.

Vì bài viết không có kèm theo “lời bàn”, nên kẻ này mạn phép “góp ý để rộng đường dư luận”. Xin phép nói ngay, bài viết ngụy tạo một số “tấn công” của phe CH như tin bà Hillary đồng tình luyến ái [đây là tin của báo lá cải National Enquirer], không liên quan gì đến đảng CH], hay CH tố bà Hillary giết phụ tá Vince Foster [cũng là loại tin lá cải chứ chưa bao giờ CH tố cáo chuyện này], hay CH tố cáo đại sứ tại Libya bị giết là lỗi của bà Hillary [không ai nói là lỗi của bà hết, người ta chỉ muốn biết bà đã phản ứng như thế nào khi cuộc tấn công xẩy ra và tại sao mấy ngày đầu bà nói là không phải khủng bố tấn công mà chỉ là dân biểu tình tự phát]. Còn nhiều chuyện khác bài viết phiạ ra nhưng bài này sẽ không phân tích hay phản bác bài báo đó mà chỉ có ý bàn về chuyện sao bà Clinton lại bị dính dáng vào quá nhiều rắc rối như vậy, có bị oan không?

Đại ý bài “Lời Thú tội...” lập lại lập luận của chính bà Hillary là cả hai ông bà Clinton đã là nạn nhân của một “âm mưu vĩ đại của cánh hữu” [vast right-wing conspiracy]. Cánh hữu, đảng CH, truyền thông bảo thủ,... đã tìm đủ mọi cách kết tội, hay ít nhất, liên kết ông bà Clinton vào hết xì-căng-đan này đến lem nhem khác, khiến hai ông bà bị dính líu vào hết điều tra này đến điều trần khác.

Đại khái, lập luận của ông nhà báo này là hai vợ chồng Clinton đã rơi vào một thứ vòng xoáy không đáy, hoàn toàn trong trắng, hiền hơn ma-sơ, nhưng vì sợ bị đánh nên dấu diếm, để rồi bị đánh, điều tra, rồi lại càng sợ, càng giấu diếm, càng bị điều tra,... Kết quả là chưa có chính khách nào bị điều tra, bị nghi ngờ nhiều như cặp vợ chồng này. Nhưng tất cả là công cốc vì họ bị oan. Bằng chứng là họ không hề bị đi tù, không bị tội gì, bất chấp điều tra trong ba chục năm.

Dĩ nhiên, trên nguyên tắc thì quan niệm của thiên hạ sẽ tùy thuộc vào phe phái, đứng về phiá nào. Theo “phe ta” thì anh nhà báo này viết quá đúng, theo “phe địch” thì dĩ nhiên lại một màn bao che của truyền thông. Trên thực tế, chỉ có những người phe phái mù quáng nhất mới có thể nghĩ hay nói bà Hillary hoàn toàn trong sạch và chỉ là nạn nhân đáng thương của một âm mưu vĩ đại của cánh hữu.

Điều đầu tiên phải nói là trong chính trị, dù là chính trị Mỹ hay Congo, vẫn phải có những thủ đoạn lừa gạt nhau, hay trao đổi quyền lợi với nhau, bắt phe cánh với nhau,… Chính trị không mánh mung thì may ra đắc cử thư ký hội đồng phường với ba gia đình cư dân. Điều thứ nhì là trong chính trị, tiền bạc là sinh tử. Ngoài việc kiếm tiền vì lòng tham cá nhân, vẫn phải kiếm tiền để đi vận động cử tri, đi mua ảnh hưởng hay hậu thuẫn của các chính khách, của các quan chức. Vấn đề là mánh mung và tham nhũng đến mực nào thì là quá đáng, khi nào còn châm chế được.

Nhìn lại ôb Clinton, câu nói “không có lửa sao có khói” là câu nói nghe quá nhiều lần. Một hai lần thì còn bỏ qua được, nhưng khi nghe đến cả mấy chục lần thì không thể không thắc mắc.

Câu nói “âm mưu vĩ đại của cánh hữu” nổi tiếng của bà Hillary đã được nhắc đi nhắc lại nhiều lần, nhưng hiển nhiên là không đúng sự thật ngay từ đầu. Câu nói này xuất phát từ vụ TT Clinton lem nhem với cô Monica, bị điều tra rồi đàn hạch.

Qua vụ Monica này, ta cũng thấy “mô thức” đối phó với xì-căng-đan của ôb Clinton: chối bay chối biến một cách thật hùng hổ, phản đòn, tố cáo địch thủ mình đủ chuyện. Cho đến khi nào bị bắt quả tang không còn chối được nữa thì quay qua diễn giải, đổ thừa, hay đút lót bịt miệng. Trong vụ cô Monica, cả hai ôb Clinton lúc đầu một mực chối và đổ thừa bị vu cáo, cho đến khi cái áo dính tinh khí lòi ra thì quay qua đổ thừa ông chồng già nạn nhân thật đáng thương bị cô nhóc Monica chài vào bẫy.

Nhờ báo chí khui ra và điều tra của công tố viên thì TT Clinton mới ngưng, chứ nếu không thì ai biết được bao nhiêu cô gái trẻ khác làm việc trong Nhà Trắng đã bị hại tiếp tục? Ông không bị lột chức vì tội danh chưa đủ đến mức phải phế một quốc trưởng [Hiến pháp không ngờ có chuyện tổng thống thiếu đạo đức, chấm mút xì gà trong Phòng Bầu Dục!], nhưng có tội nói láo khai gian đúng như Hạ Viện tố, bị một thẩm phán liên bang rút bằng luật sư.

Không đổ thừa được thì dùng tiền bịt miệng, trả cho bà Paula Jones 850.000 đô để bãi nại. Không có tội sao phải trả nhiều tiền thế?

Trước những chuyện lộ liễu như vậy, oan chỗ nào? Nếu quý độc giả nhớ lại cho kỹ thì vụ Monica chính là do báo Washington Post khui ra. Không ai có thể nói WaPo phục vụ cho một âm mưu vĩ đại của cánh hữu hết.

Cả hai ôb Clinton dính dáng vào ít nhất nửa tá xì-căng-đan lớn, tất cả đều đáng bị điều tra hết. Trong khuôn khổ bài viết ngắn này, ta chỉ có thể điểm qua vài chuyện tiêu biểu thôi.

Những chuyện lem nhem mờ ám đã xẩy ra rất sớm, ngay từ năm 1978 khi ông chồng vừa mới làm thống đốc. Bà Hillary đầu tư 1.000 đô mua bò kỳ hạn, 10 tháng sau lời thành 100.000 đô. Ở đây, xin phép được giải thích thêm cho quý độc giả nào chưa rõ.

Bình thường thì một nhà buôn trung gian mua một con bò đáng giá 500 đô [ví dụ], bán lại cho một người khác 600, lời 100 đô. Người trung gian đó cũng có thể giao hẹn mua và bán con bò đó 6 tháng sau. Đi ký hợp đồng mua con bò đó 6 tháng [hay 3 tháng hay 1 năm] sau với giá 500, đồng thời ký hợp đồng ngay sau đó bán lại cho người khác với giá 600 lấy lời. Giao dịch đó gọi là giao dịch kỳ hạn –futures trading. Rất nhiều rủi ro vì không ai biết được 6 tháng hay một năm sau, giá con bò sẽ là bao nhiêu, phải là chuyên gia thượng thặng mới có hy vọng đoán trúng và kiếm lời.

Thật ra bà Hillary không mua hay bán gì trực tiếp mà đưa tiền cho một người chuyên làm nghề mua bán bò kỳ hạn, Robert Bone, đầu tư dùm, rồi ông này đưa tiền lời lại cho bà.

Bà giải thích là bà may mắn, trúng mối lớn. Trên thực tế, một chuyên gia giải thích hy vọng “trúng mối” của bà tương đương với hy vọng của một người chưa bao giờ đánh tennis, đi mua vợt, ngày hôm sau, tranh giải Thế Vận Hội và được huy chương vàng.

Giải thích đáng tin nhất: ông Clinton khi đó làm thống đốc Arkansas, ông Bone làm ăn lem nhem, đút lót bà thống đốc qua cách giả dạng mua bán bò kỳ hạn có lời lớn để ông khỏi bị điều tra bởi tiểu bang. Và tiểu bang đã không điều tra thật. Nhưng ông này vẫn bị liên bang điều tra về rất nhiều giao dịch mờ ám. Qua năm 1979, ông bị chính quyền liên bang phạt mấy trăm ngàn đô và cấm hành nghề.

Vụ này do báo New York Times khui ra năm 1994. Không ai có thể nói NYT nằm trong “âm mưu của cánh hữu” hết.

Bây giờ ta nhìn vào một vụ điều tra lớn hơn nhiều, đó là vụ Whitewater. Thống đốc Bill Clinton và vợ đều mới vào nghề, tài sản không có gì. Dĩ nhiên cũng muốn kiếm cách có thêm tiền. Nghe lời bạn bè, hùn hạp mua một miếng đất, dự tính mở mang thành khu du lịch hạng sang. Dự án thất bại hoàn toàn, TĐ Clinton mất cả lời lẫn vốn. Không ai trách ông kiếm tiền qua vụ này được. Nhưng điều đáng thắc mắc là trước khi thất bại, ông mua miếng đất bằng tiền ở đâu? Trong điều kiện như thế nào?

Đại cương, có ba đối tác trong vụ hùn hạp: thống đốc và vài người đầu tư, ngân hàng cho vay tiền mua đất và xây cất, và văn phòng luật sư làm giấy tờ. Ngay tại đây, ta cũng đã ngửi thấy có mùi tanh rồi: từ thống đốc với quyền bán và ấn định giá đất của tiểu bang rồi mua luôn, ngân hàng hùn hạp rồi tự cho vay với lãi suất thấp và điều kiện đặc miễn, cho đến hồ sơ giấy tờ do bà luật sư Hillary lo cho cả ba phiá.

Bộ Tư Pháp bị áp lực quốc hội điều tra dòng rã cả 5-6 năm chẳng đi đến kết tội ôb Clinton gì hết. Vô tội? Chưa chắc. Có vài chuyện đáng lưu ý:

- Tất cả hồ sơ trao đổi liên lạc giữa văn phòng của luật sư Hillary với ngân hàng cho vay và văn phòng thống đốc bất ngờ bị “biến mất” trọn vẹn. Điều khôi hài là sau khi điều tra chấm dứt, toàn bộ thùng hồ sơ bất ngờ xuất hiện lại ngay trong Tòa Bạch Ốc. Một thư ký của bà Hillary khai với cảnh sát thấy nguyên thùng này nằm chình ình trên một cái bàn trong Nhà Trắng. Không ai có câu giải thích gì hết.

- Tổng cộng 14 người đối tác, phụ tá, luật sư, viên chức ngân hàng, viên chức văn phòng thống đốc, chuyên gia điạ ốc,... đi tù vì đủ loại tội như khai gian, giả mạo giấy tờ, hối lộ, biển thủ, lừa gạt,... Trong đó có cánh tay mặt của thống đốc Clinton là phó thống đốc Jim Guy Tucker, và 2 tổng giám đốc ngân hàng. Hai vợ chồng Jim và Susan McDougal, đối tác hùn hạp chính của ôb Clinton bị tù. Ông chồng chết vì đột qụy trong tù, bà vợ được TT Clinton ân xá. Ngân hàng bị Nhà Nước đóng cửa vĩnh viễn.

- Chỉ có hai nhân vật chính, quan trọng nhất là hoàn toàn không bị gì: TT Clinton và Đệ Nhất Phu Nhân. Người “trung gian” chủ chốt có quan hệ với cả ba nhóm chính là bà Hillary, là bà vợ giữ tiền, đứng tên vay nợ ngân hàng và chủ đầu tư, cũng là luật sư làm hồ sơ luôn, nhưng nguyên thùng hồ sơ liên quan đến bà bị mất, không còn tài liệu hay bằng chứng gì về vai trò của bà hết. Hơn nữa, những tội tham nhũng tiền bạc vặt theo Hiến Pháp, chưa đủ tiêu chuẩn để bắt tổng thống đi tù.

Người ra lệnh mở cuộc điều tra chính là bà Janet Reno, bộ trưởng Tư Pháp của TT Clinton, không thể nào là thành viên của một “âm mưu của cánh hữu” được.

Nhân vụ lộn xộn về thuế của ông Trump, cũng phải nói thêm, bà Hillary lời khẩm trong vụ đầu tư mua bò kỳ hạn, nhưng “quên” đóng thuế từ năm 1979 mãi cho đến năm 2008 khi bà ra tranh cử tổng thống thì bất thình lình “chợt nhớ ra”, đóng thuế hồi tố cộng thêm tiền phạt. Trong vụ Whitewater, bà cũng bị mất tiền vì đầu tư trật nên cũng xin trừ thuế cho mấy năm sau giống hệt như ông Trump, chỉ khác là ông Trump lỗ gần một tỷ, bà Hillary lỗ chưa tới một trăm ngàn. Ngay cả Quỹ Clinton Foundation cũng vậy, khi bà Hillary ra tranh cử tổng thống năm 2015 cũng đã xin “khai lại” thuế của những năm trước vì “sơ xuất quên khai” vài triệu tiền đóng góp. Câu hỏi là nếu bà không ra tranh cử tổng thống, không sợ bị báo chí khui, thì bà có “sực nhớ lại” những cái thuế “quên” đóng trước đó hay không?

Một vụ khác đáng nói là TT Clinton ân xá Mark Rich, một tay siêu tài phiệt ma đầu quốc tế. Đang sống ở Thụy Sỹ thì bị FBI và Interpol lùng bắt vì tội gian lận, lừa gạt, thiếu 48 triệu tiền thuế,... Tổng cộng hơn 50 tội danh. Trốn biệt tăm mất. Ngày cuối cùng trước khi mãn nhiệm, TT Clinton ký lệnh ân xá toàn diện. Không ai rõ tại sao. Cho đến khi lòi ra chuyện bà vợ của ông Rich trước đó đã yểm trợ một triệu đô cho quỹ xây Thư Viện Clinton, và nửa triệu cho quỹ vận động tranh cử Thượng Viện của bà Hillary. Rồi cũng chẳng đi đến đâu hết, vì lý do duy nhất là theo Hiến Pháp, tổng thống có toàn quyền ân xá bất cứ ai, bất cần lý do. Người lên tiếng chỉ trích vụ này nặng nhất là cựu TT Carter. Không ai có thể nói ông này nằm trong “âm mưu vĩ đại của cánh hữu”.

Ngay khi TT Clinton còn nhiệm chức, ông đã thành lập Quỹ Clinton Foundation năm 1997. Nhưng quỹ này không thực sự hoạt động cho đến khi ông mãn nhiệm năm 2000, và chỉ tăng trưởng mạnh từ năm 2009 sau khi bà Hillary được bổ nhiệm ngoại trưởng.

Cột báo này đã bàn quá nhiều về quỹ này, khỏi bàn thêm. Chỉ cần nhắc lại câu hỏi giản dị tại sao tổng thống Congo chẳng hạn muốn cứu giúp dân nghèo không bỏ bạc triệu đô ra xây bệnh viện ngay tại Congo, mà lại phải đưa tiền cho Quỹ Clinton Foundation, và tại sao hầu hết tiền yểm trợ từ các nước ngoài đều đến từ những nước nghèo nhất, độc tài nhất, tham nhũng nhất, vi phạm nhân quyền hay nữ quyền nhất, cần Mỹ nhắm mắt bỏ qua cho nhiều nhất, như Haiti, Congo, Nigeria, Kazachstan, Trung Cộng, Ả Rập,… Hay đến từ những đại tài phiệt, đại công ty chưa bao giờ nổi tiếng vì lòng nhân đạo bác ái, thương dân nghèo Phi Châu như Citibank, Goldman Sachs,…

Một dấu hỏi quan trọng nữa: bà Hillary luôn vỗ ngực hô hoán chống các đại tài phiệt, nhưng cả hai vợ chồng đã lãnh hơn ba chục triệu tiền “đọc diễn văn” do các đại tài phiệt này trả. Có cái gì tréo cẳng ngỗng không? Các tài phiệt bỏ ra cả chục triệu để mời bà đến sỉ vả họ??? Tại sao không chịu công bố các diễn văn đó, trong khi gân cổ đòi ông Trump công bố giấy khai thuế? Bà Hillary hỏi ông Trump “có gì mà phải dấu diếm?” Câu hỏi này cũng có thể hỏi bà Hillary về việc không công bố các diễn văn thôi.

Rồi đến chuyện sử dụng hệ thống emails cá nhân, rồi tự ý quyết định nộp lại hay xóa. Giám đốc FBI xác nhận bất cứ nhân viên FBI nào làm những chuyện bà Hillary làm sẽ đi tù rục xương. Trên cả nước Mỹ, từ ngày bắt đầu có emails [thời TT Clinton] đến nay, không có một công chức cao cấp nào đã thiết lập một hệ thống email riêng đặt tại tư gia, để liên lạc với các cơ quan chính phủ Mỹ và ngoại quốc, thậm chí liên lạc với cả tổng thống [FBI mới cho biết TT Obama dùng bí danh trao đổi emails trực tiếp với bà Hillary, trong khi ông lại tuyên bố không hề biết bà Hillary sử dụng hệ thống riêng; phe ta nói láo bao che cho nhau thôi]. Một lần nữa, “Có gì mà phải dấu diếm?”.

Cựu cố vấn an ninh của TT Clinton, ông Sandy Berger và cựu giám đốc CIA, tướng Petraeus đều bị trừng phạt nặng [phạt tiền, tù treo, cấm làm việc liên quan đến an ninh quốc gia] về tội bất cẩn mang một vài tài liệu về nhà riêng. Bà Hillary không phải mang “vài tài liệu”, mà đặt nguyên giàn máy chứa mấy trăm ngàn tài liệu tại nhà, rồi tự cho quyền xoá bỏ tùy ý mình.

Ngày xưa TT Nixon xóa đúng 18 phút thu thanh cuộc nói chuyện với phụ tá, bị mất chức. Bây giờ bà Hillary xóa 30.000 emails không ai biết có gì trong đó, quốc hội nín thinh, FBI nhắm mắt, bộ Tư Pháp xếp hồ sơ. Có gì mà phải lén lút xóa? Chuyện này thuộc “quy lệ” thứ mấy?

Bà Hillary nhìn nhận việc sử dụng hệ thống email riêng là “sai lầm”. Thế còn 30.000 emails bị xóa thì sao? Ai dám bảo đảm trong đó không có những emails của TT Congo hay Nigeria, trả giá với Quỹ Clinton Foundation?

Mà đây là sai lầm thứ mấy? Bà nhìn nhận đã sai lầm khi tố cử tri của ông Trump là đám tệ hại, khi bỏ phiếu cho TT Bush đánh Iraq, khi thậm tệ đả kích hôn nhân đồng tính, khi đầu tư vào Whitewater, khi sa thải toàn bộ văn phòng công du của Tòa Bạch Ốc [travel office],... Tất cả bà đều đã xin lỗi. Sai lầm nhiều thế, cả chuyện lớn lẫn chuyện nhỏ, có đáng tin làm tổng thống không?

Nói một câu công bằng là tất cả các chính khách Mỹ đều chẳng ai trong sạch. Nhưng đặc biệt hai vợ chồng Clinton mánh mung và tham nhũng hơn xa tất cả. Năm 1991, tài sản: hai va-ly quần áo. Năm 2015, tài sản: ít nhất 100 triệu và ba căn nhà bạc triệu hết. Dĩ nhiên không kể hơn 2 tỷ trong Quỹ Clinton Foundation mà hai ôb toàn quyền sử dụng không có bất cứ kiểm soát nào của bất cứ cơ quan nào. Nhìn vào mức tăng trưởng “thăng thiên” này mà không thấy gì đáng thắc mắc, đáng “điều tra” thì chỉ có thể là ngây ngô nhất, hay phe phái nhất.

Nói ôb Clinton tuyệt đối trong trắng vô tội vì chưa đi tù ngày nào cũng không khác gì nói anh Ba Dũng cũng tuyệt đối trong trắng vì chưa đi tù ngày nào hết.

Mỹ có quy luật gọi là “luật về hậu quả không lường trước” –law of unintended consequences-. Tỷ lệ hậu thuẫn của TT Obama bất ngờ tăng vọt từ mấy tháng nay. Cử tri CH chống TT Obama thì vẫn chống, chẳng thay đổi bao nhiêu, nhưng tỷ lệ hậu thuẫn tăng vọt vì khối cử tri DC nhìn bà Hillary, rồi nghĩ lại, thấy dù sao ông Obama cũng đỡ hơn bà Hillary nhiều, đâm ra luyến tiếc Obama. Obama không giỏi nhưng ít ra không gian manh quá đáng. Không ai lường trước được cử tri DC bầu cho bà Hillary lại có hậu quả bất ngờ là hậu thuẫn của TT Obama tăng vọt. (09-10-16)

Vũ Linh

Quý độc giả có thể liên lạc với tác giả để góp ý qua email: [email protected]. Bài của tác giả được đăng trên Việt Báo mỗi thứ Ba.

Học triết là học cách chết là nhan đề bản dịch Que philosopher, c’est apprendre à mourir chương XX, Tập I của Essais (Các bài tiểu luận) – một trong những chương nổi tiếng và có ảnh hưởng sâu rộng nhất của Montaigne. Nhan đề này gợi lại một truyền thống tư tưởng có từ thời cổ đại, đặc biệt là quan niệm của Plato, Cicero, Seneca và các tác giả cổ điển khác về mối quan hệ giữa triết học và sự chuẩn bị cho cái chết.
Trong Tương Ưng Bộ Kinh (Samyutta Nikàya), đức Phật đã nói đến sự quý giá của sự sống khi sinh được làm người qua thí dụ con rùa mù ở đáy biển. Đức Phật kể rằng có một con rùa mù ở dưới đáy biển cứ mỗi một trăm năm mới nổi lên mặt biển một lần. Trên mặt biển có một khúc gỗ rỗng ruột đang trôi nổi khắp bốn phương, đông, tây, nam, bắc, theo chiều gió thổi và dòng thủy triều. Vậy mà cơ hội để con rùa mù tìm được và chui vào khúc gỗ rỗng ruột kia lại dễ hơn cơ hội để chúng ta sinh ra được làm người. Đức Phật cũng đã từng nói rằng trong các loài hữu tình như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, phi thiên và chư thiên thì loài người có được lợi thế để đoạn tận khổ đau và đạt đến giải thoát mà các loài kia không có. Đức Phật giải thích sở dĩ như vậy là vì loài người không quá khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh và không quá khoái lạc như các vị trời để khó lòng nghĩ tới chuyện tu tập mà giác ngộ và giải thoát.
Tài tử Richard Chamberlain, người đóng vai Đức Cha Ralph de Bricassart trong tác phẩm điện ảnh The Thorn Birds năm 1983, công khai mình là người đồng tính ở tuổi 69, trong cuốn hồi ký Shattered Love, xuất bản năm 2003. Khi đó, ông đã giã từ màn ảnh. Nghĩa là không có gì khiến ông phải lo sợ là hình ảnh Cha Ralph đáng kính và vô cùng tội nghiệp giữa ranh giới giữa tình yêu dành cho nàng Meggie và Chúa Jesus, sẽ bị hủy hoại trong lòng khán giả.
Và khi chính những người Cộng hòa lên tiếng phản đối, JD Vance, phó tổng thống Hoa Kỳ, bảo họ hãy im lặng. Phát biểu tại Ohio hôm thứ Tư, Vance nói ông thấy “ghê sợ” nhưng không phải vì quảng cáo, mà vì những người Cộng Hòa than phiền về nó nhiều hơn Dân Chủ. Ông ta thẳng thừng khuyên các đồng đảng “hãy thôi than vãn về một mẩu quảng cáo và hãy chiến thắng cuộc đua trong 13 ngày tới.” Khi được hỏi quảng cáo có phù hợp không, ông nói điều đó không thật sự là mối bận tâm của mình.
TNgụ ngôn Sói Và Cừu Non của Jean de La Fontaine kể chuyện một con sói đứng đầu dòng suối, thấy con cừu non đang uống nước phía dưới, liền nổi giận buộc tội cừu làm đục nước. Cừu lễ phép thưa rằng mình đứng phía hạ lưu, nước chảy từ chỗ sói xuống, làm sao có thể khiến nước phía trên đục được? Sói liền đổi tội: Năm ngoái mày đã nói xấu tao. Cừu đáp: Năm ngoái con còn chưa ra đời. Sói bảo: Vậy thì anh mày. Cừu thưa: Con không có anh. Sói kết luận: Vậy thì một đứa nào đó trong nhà mày. Nói xong, sói tha cừu non vào rừng ăn thịt. La Fontaine đặt ở đầu truyện một câu nổi tiếng: « La raison du plus fort est toujours la meilleure. » Lý lẽ của kẻ mạnh bao giờ cũng là lý lẽ thắng thế.
Chính Tổng Thống Donald Trump đã lên tiếng cảnh cáo các dân biểu Cộng Hòa tại Hạ Viện rằng ông sẽ bị luận tội lần nữa nếu Đảng Cộng Hòa mất quyền kiểm soát Quốc Hội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Vào ngày 6 tháng 1 năm 2026, trong một bài phát biểu kín tại hội nghị thảo luận chính sách của các dân biểu Cộng Hòa ở Kennedy Center, Trump nói với các nhà lập pháp rằng "Các bạn phải thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bởi vì nếu chúng ta không thắng, thì... ý tôi là, họ sẽ tìm ra lý do để luận tội tôi. Tôi sẽ bị luận tội." Mới đây, tháng 10 năm 2026, Trump đã nhiều lần lập lại những cảnh báo và nhận định tương tự về khả năng bị luận tội lần thứ ba tại các cuộc mít tinh vận động tranh cử sau đó, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đang đến gần. Trong trạng thái quá tuyệt vọng, Trump đã quay xe 180 độ, khuyến khích cử tri bầu qua thư hay bầu vắng mặt, vì ông sợ nhiều cử tri Cộng Hòa sẽ không tham dự bầu cử.
Cuộc bầu cử giữa kỳ đã đến gần, và các cuộc thăm dò toàn quốc cho thấy Đảng Dân chủ đang nhỉnh hơn Đảng Cộng hòa về ý định bầu cử. Nếu xu hướng này tiếp diễn, Đảng Dân chủ có thể giành lại đa số ở Hạ viện, Thượng viện, hoặc cả hai viện. Tuy nhiên, số phận của Quốc hội không được quyết định bởi toàn thể cử tri, mà phần lớn tùy thuộc vào một số ít cuộc tranh cử gay go ở Hạ viện và Thượng viện. Theo Cook Political Report, hiện chỉ có 22 cuộc đua Hạ viện và 7 cuộc đua Thượng viện được xem là “ngựa ngang ngửa”, nghĩa là cả ứng viên Dân chủ lẫn Cộng hòa đều còn cơ hội thắng cử.
Đấu tố là hành quyết công khai không nhằm vào người bị tòa kết án. Nó nhằm vào đám đông. Nó dạy đám đông sợ hãi, vì ai cũng thấy mình có thể là người quỳ kế tiếp. Và nó biến đám đông thành đồng lõa: đứng xem, hô khẩu hiệu, thì cũng đã có phần trong đó.
Michel de Montaigne là một trong những triết gia, văn gia và chính khách tiêu biểu của thời kỳ Phục hưng Pháp, đồng thời được xem là người đặt nền móng cho thể loại tiểu luận (essay) trong nền văn học phương Tây. Ông sinh ngày 28 tháng 2 năm 1533 tại lâu đài Montaigne, vùng Périgord (nay thuộc tỉnh Dordogne, Pháp), trong một gia đình quý tộc giàu có. Dưới sự giáo dục chu đáo của người cha, Montaigne được nuôi dưỡng trong tinh thần nhân văn Phục hưng và sớm tiếp cận nền học vấn cổ điển. Trong những năm đầu đời, ông được giáo dục bằng tiếng Latinh, nhờ đó có điều kiện tiếp xúc trực tiếp với kho tàng triết học và văn học Hy Lạp – La Mã cổ đại.
Ở Hoa Kỳ năm 2026, chính quyền đang cân nhắc đưa cảnh hành quyết một tử tù bằng súng lên màn ảnh cho cả thế giới xem. Gần chín mươi năm sau khi từ bỏ những cuộc hành quyết công khai, nước Mỹ lại tính quay về với cảnh tượng thời trung cổ ấy. Nước Mỹ đã đưa người lên Mặt Trăng, chế tạo trí tuệ nhân tạo, mở ra những chân trời mới cho khoa học và kỹ thuật. Nhưng tiến bộ về kỹ thuật không bảo đảm tiến bộ về đạo đức. Một quốc gia có thể tiến rất xa trên một con đường, rồi quay đầu trên một con đường khác.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.