Hôm nay,  

Nỗi Niềm Quê Cũ

23/05/201700:00:00(Xem: 8387)

Quê hương là cái gì nhỉ? mà vì sao tôi vẫn nhớ. Tha hương nhiều nơi, trên những con đường xa lạ, mỗi khi bắt gặp một cái gì quen quen khiến tôi nhớ về cái thị trấn Ninh Hòa quê cũ.

Trong chuyến hành hương về đất Phật miền Trung Tích Lan, tháng Ba trời xanh không một gợn mây, và mặt trời thì nóng đỏ như một cục than hồng. Trong sân ngôi chùa Vàng (Golden Temple), một tượng Phật cao ngất trên nóc chùa hùng vĩ, ánh vàng tỏa sáng oai nghi. Mọi người đi chân không trên sân chùa nóng bỏng. Đoàn người hành hương bước vội theo hai Thầy Thầy Thích Giác Đẳng và Thầy Thích Nguyên Thảo lên núi thăm Phật tích, để lại tôi và Hòa Thượng Thích Chơn Trí trong sân chùa. Bên cạnh đài truyền hình có một hàng cây nhiều bóng mát, hai hàng ghế đá xanh thật khêu gợi, hai thầy trò cùng ngồi ngắm cảnh quang quanh chùa.

blank
Cây Bàng Tích Lan.

Bóng cây in đậm sân chùa yên tịnh. Một luồng gió thổi nhẹ nóng bỏng. Một chiếc lá lìa cành đáp nhẹ trên sân trông quen quen, tôi nhặt lấy chiếc lá tò mò nhìn thật kỹ. Bỗng dưng nghe tiếng của Hòa Thượng nói lớn: "Đó là chiếc lá bàng đó anh Bình". Lời nói xác định của Hòa Thượng bất ngờ đưa tôi trở về mấy mươi năm tuổi đời. Xa quê mấy mươi năm chưa hề thấy lại chiếc lá bàng, bổng dưng hôm nay tôi cầm nó trên tay khiến tôi xúc động không ít. Tôi nhớ về cây bàng bên hông chợ Dinh của thị trấn Ninh Hòa quê hương đầu đời của tôi.

Năm xưa nhà tôi ở trước chợ Dinh nhìn xéo qua trái là thấy cây bàng trước nhà chị Tuyết Nga trên đường Lê Lợi. Cây bàng thật vĩ đại, tàn cây che khuất một góc trời. Mỗi chiều chợ tan, hàng quán bên hông chợ thưa khách, chỉ còn tiếng động rò rè của mấy quán may kéo thêm vài đường chỉ muộn. Mấy hàng bánh kẹo và hàng xén lăng xăng thu dọn trước khi phố lên đèn. Đây là lúc người phu quét đường cất tiếng hát nghêu ngao nhắc nhở mọi người tránh xa cho anh làm phận sự. Anh làm công việc này mỗi ngày dù trời mưa hay nắng. Phố xá đã lên đèn hay chưa anh cũng không màn vì ánh sáng đã tắc trong mắt anh khi anh chào đời. Mỗi chiều anh cầm chổi gom mấy đống lá bàng to tướng, tự anh hốt bỏ vào hai cái rổ thật to, anh lại cất tiếng hát nghêu ngao làm dấu hiệu cho mọi người tránh xa, anh lần mò gánh ra bờ sông Dinh đổ đi.

blank
Cây Bàng Tích Lan.

Chùa Vàng Tích Lan xa cách quê cũ ngàn trùng. Sân chùa yên tịnh, mặt trời nóng bỏng, nhưng lòng tôi thì se lạnh mơ màng về quê cũ. Nhớ bóng mát của cây bàng bên hông chợ Dinh, nhớ ngày tắm mát ở sông Dinh, nhớ cây bàng trong sân chùa Tàu. Nhớ những ngày tập đi xe đạp dưới ánh trăng rằm ngã ba Xóm Rượu... Bao nhiêu kỷ niệm thuở nhỏ ùn ùn kéo về. Bất chợt có tiếng cười của người lạ, tôi quay mặt lại nhìn thấy nhiều sư áo vàng đang xuống núi, các thầy tiến vào sân chùa trò chuyện vui tươi nhờ đó đưa tôi trở về với hiện tại.

Hòa Thượng Chơn Trí trò chuyện với quý thầy được biết đây là chuyến hành hương của một trăm sư từ miền Bắc Tích Lan. Chúng tôi trao đổi vài câu chuyện rồi quý thầy lên hai chiếc xe buýt rời sân chùa. Đoàn hành hương của chúng tôi cũng vừa xuống núi, nhiệt độ bên ngoài 42C mọi người mệt tả tơi vì nắng gắt, chúng tôi hối hả lên xe buýt có trang bị máy lạnh tiếp tục cuộc hành trình. Từ giã Golden Temple mà lòng bùi ngùi, biết đến bao giờ tôi mới có dịp trở lại ngôi chùa này.

Đường Bình

Học triết là học cách chết là nhan đề bản dịch Que philosopher, c’est apprendre à mourir chương XX, Tập I của Essais (Các bài tiểu luận) – một trong những chương nổi tiếng và có ảnh hưởng sâu rộng nhất của Montaigne. Nhan đề này gợi lại một truyền thống tư tưởng có từ thời cổ đại, đặc biệt là quan niệm của Plato, Cicero, Seneca và các tác giả cổ điển khác về mối quan hệ giữa triết học và sự chuẩn bị cho cái chết.
Trong Tương Ưng Bộ Kinh (Samyutta Nikàya), đức Phật đã nói đến sự quý giá của sự sống khi sinh được làm người qua thí dụ con rùa mù ở đáy biển. Đức Phật kể rằng có một con rùa mù ở dưới đáy biển cứ mỗi một trăm năm mới nổi lên mặt biển một lần. Trên mặt biển có một khúc gỗ rỗng ruột đang trôi nổi khắp bốn phương, đông, tây, nam, bắc, theo chiều gió thổi và dòng thủy triều. Vậy mà cơ hội để con rùa mù tìm được và chui vào khúc gỗ rỗng ruột kia lại dễ hơn cơ hội để chúng ta sinh ra được làm người. Đức Phật cũng đã từng nói rằng trong các loài hữu tình như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, phi thiên và chư thiên thì loài người có được lợi thế để đoạn tận khổ đau và đạt đến giải thoát mà các loài kia không có. Đức Phật giải thích sở dĩ như vậy là vì loài người không quá khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh và không quá khoái lạc như các vị trời để khó lòng nghĩ tới chuyện tu tập mà giác ngộ và giải thoát.
Tài tử Richard Chamberlain, người đóng vai Đức Cha Ralph de Bricassart trong tác phẩm điện ảnh The Thorn Birds năm 1983, công khai mình là người đồng tính ở tuổi 69, trong cuốn hồi ký Shattered Love, xuất bản năm 2003. Khi đó, ông đã giã từ màn ảnh. Nghĩa là không có gì khiến ông phải lo sợ là hình ảnh Cha Ralph đáng kính và vô cùng tội nghiệp giữa ranh giới giữa tình yêu dành cho nàng Meggie và Chúa Jesus, sẽ bị hủy hoại trong lòng khán giả.
Và khi chính những người Cộng hòa lên tiếng phản đối, JD Vance, phó tổng thống Hoa Kỳ, bảo họ hãy im lặng. Phát biểu tại Ohio hôm thứ Tư, Vance nói ông thấy “ghê sợ” nhưng không phải vì quảng cáo, mà vì những người Cộng Hòa than phiền về nó nhiều hơn Dân Chủ. Ông ta thẳng thừng khuyên các đồng đảng “hãy thôi than vãn về một mẩu quảng cáo và hãy chiến thắng cuộc đua trong 13 ngày tới.” Khi được hỏi quảng cáo có phù hợp không, ông nói điều đó không thật sự là mối bận tâm của mình.
TNgụ ngôn Sói Và Cừu Non của Jean de La Fontaine kể chuyện một con sói đứng đầu dòng suối, thấy con cừu non đang uống nước phía dưới, liền nổi giận buộc tội cừu làm đục nước. Cừu lễ phép thưa rằng mình đứng phía hạ lưu, nước chảy từ chỗ sói xuống, làm sao có thể khiến nước phía trên đục được? Sói liền đổi tội: Năm ngoái mày đã nói xấu tao. Cừu đáp: Năm ngoái con còn chưa ra đời. Sói bảo: Vậy thì anh mày. Cừu thưa: Con không có anh. Sói kết luận: Vậy thì một đứa nào đó trong nhà mày. Nói xong, sói tha cừu non vào rừng ăn thịt. La Fontaine đặt ở đầu truyện một câu nổi tiếng: « La raison du plus fort est toujours la meilleure. » Lý lẽ của kẻ mạnh bao giờ cũng là lý lẽ thắng thế.
Chính Tổng Thống Donald Trump đã lên tiếng cảnh cáo các dân biểu Cộng Hòa tại Hạ Viện rằng ông sẽ bị luận tội lần nữa nếu Đảng Cộng Hòa mất quyền kiểm soát Quốc Hội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Vào ngày 6 tháng 1 năm 2026, trong một bài phát biểu kín tại hội nghị thảo luận chính sách của các dân biểu Cộng Hòa ở Kennedy Center, Trump nói với các nhà lập pháp rằng "Các bạn phải thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bởi vì nếu chúng ta không thắng, thì... ý tôi là, họ sẽ tìm ra lý do để luận tội tôi. Tôi sẽ bị luận tội." Mới đây, tháng 10 năm 2026, Trump đã nhiều lần lập lại những cảnh báo và nhận định tương tự về khả năng bị luận tội lần thứ ba tại các cuộc mít tinh vận động tranh cử sau đó, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đang đến gần. Trong trạng thái quá tuyệt vọng, Trump đã quay xe 180 độ, khuyến khích cử tri bầu qua thư hay bầu vắng mặt, vì ông sợ nhiều cử tri Cộng Hòa sẽ không tham dự bầu cử.
Cuộc bầu cử giữa kỳ đã đến gần, và các cuộc thăm dò toàn quốc cho thấy Đảng Dân chủ đang nhỉnh hơn Đảng Cộng hòa về ý định bầu cử. Nếu xu hướng này tiếp diễn, Đảng Dân chủ có thể giành lại đa số ở Hạ viện, Thượng viện, hoặc cả hai viện. Tuy nhiên, số phận của Quốc hội không được quyết định bởi toàn thể cử tri, mà phần lớn tùy thuộc vào một số ít cuộc tranh cử gay go ở Hạ viện và Thượng viện. Theo Cook Political Report, hiện chỉ có 22 cuộc đua Hạ viện và 7 cuộc đua Thượng viện được xem là “ngựa ngang ngửa”, nghĩa là cả ứng viên Dân chủ lẫn Cộng hòa đều còn cơ hội thắng cử.
Đấu tố là hành quyết công khai không nhằm vào người bị tòa kết án. Nó nhằm vào đám đông. Nó dạy đám đông sợ hãi, vì ai cũng thấy mình có thể là người quỳ kế tiếp. Và nó biến đám đông thành đồng lõa: đứng xem, hô khẩu hiệu, thì cũng đã có phần trong đó.
Michel de Montaigne là một trong những triết gia, văn gia và chính khách tiêu biểu của thời kỳ Phục hưng Pháp, đồng thời được xem là người đặt nền móng cho thể loại tiểu luận (essay) trong nền văn học phương Tây. Ông sinh ngày 28 tháng 2 năm 1533 tại lâu đài Montaigne, vùng Périgord (nay thuộc tỉnh Dordogne, Pháp), trong một gia đình quý tộc giàu có. Dưới sự giáo dục chu đáo của người cha, Montaigne được nuôi dưỡng trong tinh thần nhân văn Phục hưng và sớm tiếp cận nền học vấn cổ điển. Trong những năm đầu đời, ông được giáo dục bằng tiếng Latinh, nhờ đó có điều kiện tiếp xúc trực tiếp với kho tàng triết học và văn học Hy Lạp – La Mã cổ đại.
Ở Hoa Kỳ năm 2026, chính quyền đang cân nhắc đưa cảnh hành quyết một tử tù bằng súng lên màn ảnh cho cả thế giới xem. Gần chín mươi năm sau khi từ bỏ những cuộc hành quyết công khai, nước Mỹ lại tính quay về với cảnh tượng thời trung cổ ấy. Nước Mỹ đã đưa người lên Mặt Trăng, chế tạo trí tuệ nhân tạo, mở ra những chân trời mới cho khoa học và kỹ thuật. Nhưng tiến bộ về kỹ thuật không bảo đảm tiến bộ về đạo đức. Một quốc gia có thể tiến rất xa trên một con đường, rồi quay đầu trên một con đường khác.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.