NAM VANG -- Mỹ lại lùi thêm... trong khi Trung Quốc bơm tiền vào Cam Bốt.
Báo SGGP ghi rằng Thủ tướng Campuchia Hun Sen ngày 15-9 đã kêu gọi Mỹ rút nhân viên công tác tình nguyện thuộc Quân đoàn Hòa bình.
Tổng thống Mỹ John F. Kennedy thành lập Quân đoàn Hòa bình vào năm 1961 để thúc đẩy hòa bình và hữu nghị thế giới. Theo Đại sứ quán Mỹ tại Campuchia, hơn 500 tình nguyện viên của Quân đoàn Hoà bình làm việc tại Campuchia từ năm 2006 để giảng dạy tiếng Anh, đào tạo giáo viên và giáo dục sức khỏe cộng đồng.
Lời kêu gọi được cho là đáp lại Đại sứ quán Mỹ tại Phnom Penh, vừa đưa ra cảnh báo các công dân Mỹ tại Campuchia cảnh giác trước những thái độ chống Mỹ.
Theo Reuters, phát biểu với các công nhân may tại nhà máy xuất khẩu nhiều sản phẩm sang Mỹ, ông Hun Sen nói rằng “phải chăng Mỹ không tôn trọng người Campuchia?”. Trước đó, Thủ tướng Hun Sen tuyên bố sẽ đình chỉ hợp tác với Washington để tìm kiếm hài cốt của người Mỹ mất tích trong chiến tranh.
Bản tin VOA ghi nhận rằng Trung Quốc trông cậy vào Campuchia ủng hộ cho họ tại các hội nghị của ASEAN về những vấn đề như tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc trong Biển Đông. Tại Campuchia, quân đội Trung Quốc cũng giành được một chỗ đứng chiến lược.
Các dữ liệu về viện trợ phát triển nước ngoài cho Campuchia cho thấy tầm mức quan trọng của Trung Quốc.
Trong tổng số 732 triệu USD tiền viện trợ song phương cho Campuchia trong năm 2016, viện trợ của Bắc Kinh chiếm gần 36%, cao gần gấp bốn lần so với viện trợ của Hoa Kỳ. Phần lớn còn lại đến từ các nước phương Tây khác, những quốc gia mà tiếng nói phản đối cũng bị Campuchia gạt sang một bên...
Sự chênh lệch thậm chí còn tệ hơn trong lĩnh vực đầu tư.
VOA ghi rằng Trung Quốc cung cấp gần 30% vốn đầu tư tại Campuchia vào năm ngoái, hơn cả chính Campuchia, trong khi Hoa Kỳ chỉ chiếm hơn 3%.
Đề xuất cắt giảm viện trợ của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump là dấu hiệu cho thấy tiền viện trợ của Mỹ cho Campuchia từ năm 2018 trở đi có thể bị cắt giảm 70%, dựa trên một dự thảo được đề xuất.
Những gì mà Campuchia nhận được từ Hoa Kỳ và Trung Quốc cũng rất khác nhau.
Các dự án của Trung Quốc gồm có đường xá, cầu cống, hệ thống thủy lợi, cơ sở hạ tầng để truyền tải điện và các con đập.
Danh sách các dự án của Hoa Kỳ dài hơn nhiều, nhưng cũng nhỏ hơn nhiều, tập trung vào các lĩnh vực giáo dục, y tế, công tác bảo tồn cũng như nỗ lực xây dựng nền dân chủ, vốn làm chính quyền Campuchia khó chịu.
Trong khi đó, RFA cho biết: Văn Phòng RFA tại Campuchia ngưng hoạt động.
Tổ chức Bảo Vệ Ký giả- CPJ, vào ngày 14 tháng 9 ra thông cáo kêu gọi cơ quan chức năng Kampuchia dừng chiến dịch đe dọa và cho phép tất cả các kênh truyền thông được hoạt động một cách tự do mà không sợ bị trả thù.
CPJ ra thông cáo này sau khi có tin văn phòng Đài Á Châu Tự Do tại thủ đô Phom Penh, Campuchia ngưng hoạt động. Sự việc diễn ra vào lúc tại Xứ Chùa Tháp tình trạng cấm đoán truyền thông độc lập gia tăng.
Đại diện cấp cao của CPJ tại khu vực Đông Nam Á, ông Shawn Crispin, lên tiếng rằng quyết định rời khỏi Kampuchia của Đài Á Châu Tự Do cho thấy môi trường truyền thông tồi tệ tại Xứ Chùa Tháp suy thoái thế nào dưới áp lực càng lúc càng gia tăng của chính quyền Phnom Penh.
Trong những tuần gần đây Bộ Thông Tin của Kampuchia đóng cửa ít nhất 19 đài phát thanh trên khắp Xứ Chùa Tháp với cáo buộc những đài này vi phạm hợp đồng với Nhà Nước khi cho phát nhiều chương trình của Đài Á Châu Tự Do và Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ.
Vào ngày 12 tháng 9, Tổng giám đốc Đài Á Châu Tự Do, bà Libby Liu, ra thông cáo nói rõ là đài bị buộc phải đóng cửa văn phòng tại thủ đô Phnom Penh vì biện pháp cấm cách gia tăng của chính quyền Kampuchia.
Thông cáo của Đài Á Châu Tự Do viết tiếp là ngày càng rõ ràng hơn việc Thủ Tướng Hun Sen không muốn cho phép truyền thông tự do tiếp tục hoạt động tại Xứ Chùa Tháp trước kỳ bầu cử vào năm tới. Đe dọa của chính quyền Phnom Penh gia tăng đến mức chưa từng có trong những tuần lễ gần đây.
Tuy nhiên, Đài Á Châu Tự Do trong thông cáo đưa ra nêu rõ là cơ quan truyền thông này sẽ vẫn tiếp tục tường trình về những vấn đề quan trọng nhất, bị kiểm duyệt cũng như những diễn biến xảy ra ở Campuchia. Đài Á Châu Tự Do tiếp tục phát thanh chương trình qua làn sóng ngắn, mạng xã hội và trang chủ của Đài.
Phát ngôn nhân Bộ Thông tin Campuchia, Ouk Kimseng, lên tiếng nói chính quyền Phnom Penh sẽ giám sát cách thức Đài Á Châu Tự Do loan tin về Campuchia sau khi văn phòng của Đài này tại Phnom Penh đóng cửa.
Trên trang Facebook cá nhân, phát ngôn nhân Ouk Kimseng viết rằng việc đóng cửa văn phòng sẽ chuyển Đài Á Châu Tự Do từ ‘hoạt động công khai sang hoạt động từ bóng tối.’
Vào ngày 4 tháng 9 vừa qua, nhật báo tiếng Anh Cambodia Daily phải đóng cửa do có đe dọa chính thức về biện pháp từ phía chính quyền Phnom Penh với cáo buộc báo này trốn thuế.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình