Hôm nay,  

Nhớ người đã chết

29/09/201921:16:00(Xem: 11489)
Nhớ người đã chết


Giao Chỉ San Jose

(Viết về các bạn mũ đỏ Trần quốc Lịch, Phan nhật Nam)
 

Bây giờ là đầu tháng 10 năm 2019. Tính ra là gần nửa thế kỷ từ ngày mất nước tháng tư năm 75. Thời gian đã quá lâu rồi. Chuyện chính trường Hoa Kỳ còn đang nổi sóng. Nói đến chuyện tranh luận về cuộc chiến điêu linh ngày xưa xem chừng như “Cung đàn lạc điệu”. Nhưng rồi cũng phải nói thôi. Ông mục sư King là người da đen duy nhất có riêng một ngày tưởng niệm trong quốc lễ Hoa Kỳ. Chính ông King đã nói câu danh ngôn rất lý thú. Đại khái ông nói rằng chúng ta phải trách nhiệm về những điều nói ra. Nhưng cũng trách nhiệm cả về những chuyện biết mà không nói. Vì vậy câu chuyện sau đây tôi phải nói . Số là anh em mũ đỏ vừa tổ chức họp mặt lần thứ 39 tại Nam CA. Đại úy nhẩy dù Phan Nhật Nam không tham dự. Nhưng ông Nam lại viết thư giãi bầy điều đáng tiếc là có sự hiện diện vị tướng mũ đỏ duy nhất là ông Trần Quốc Lịch. Xem ra có vẻ làm tủi hổ vong linh các tử sĩ nhảy dù. Đặc biệt là các chiến hữu đã từng có mặt trong các đơn vị ông Lịch chỉ huy suốt 18 năm trong binh chủng nhảy dù. Lý do ông Nam cho biết vào những ngày sau cùng của tháng tư quốc hận, ông Lịch còn đang bị tù chờ ra tòa án quân sự vì những trách nhiệm xấu khi làm tư lệnh sư đoàn 5 bộ binh. Một cách văn vẻ, đại úy Nam nói rằng có nhiều chiến binh trong lữ đoạn 2 không còn sống để có mặt trong các đại hội mũ đỏ hàng năm. Những người lính đã chết cho cấp chỉ huy lên tướng. “Nhất tướng công thành, vạn cốt khô.” Ông Nam trích dẫn binh nghiệp của chuẩn tướng Trần Quốc Lịch và nhắc đến danh tính một vài tử sĩ. Đọc được tài liệu của ông Nam giãi bầy đăng trên báo, tôi cho là điều rất đáng tiếc. Chuyện của ông Lich bị tù quân kỷ còn có nhiều uẩn khúc mà không ai biết rõ. Mặt khác, trong chiến tranh, người lính nào cũng nghĩ đến các chiến hữu đã hy sinh. Không phải chỉ có riêng ai. Nhưng câu chuyện đáng tiếc còn tiếp theo. Ngay sau khi bài viết của đại úy Nam phổ biến. Trên diễn đàn Mạng khắp nơi các bạn mũ đỏ lên tiếng bênh vực ông Lịch mắng mỏ trách cứ ông Nam với những lời lẽ nặng nề. Tôi có nói riêng đôi lời với ông Lịch và các bạn Mũ Đỏ. Nay thấy cần lên tiếng thêm để bày tỏ những tin tức ghi nhận được từ trước năm 1975. Như Mục sư King nói. Ta trách nhiệm về cả những điều không nói. Vì vậy xin nói như sau.       

blank                              Tướng Trần Quốc Lịch
                                                                     

Chuyện Trần Quốc Lịch.

Anh Lịch cùng chúng tôi 300 thanh niên miền Bắc giã từ Hà Nội bay vào Sài Gòn tháng 3 năm 1954. Theo học khóa Cương Quyết số 2 tại trường Võ bị liên quân Đà Lạt. Đây là 2 đại đội của khóa Tư Phụ trừ bị Thủ Đức gửi lên học trường võ bị hiện dịch. Trần Quốc Lịch và tôi cùng một vài anh em hiện nay còn sống đều thuộc trung đội 21 thuộc đại đội 6 sinh viên sỹ quan. Tất cả đều cùng đợt tuổi 20 giã từ Hà Nội. Chúng tôi còn sống đến ngày nay đều trên 85 tuổi. Thời gian cuối năm 1974, trung tướng Đồng vẫn Khuyên vào những buổi xế chiều từ văn phòng của ông trên nhà lầu bộ Tổng Tham Mưu thường ghé xuống văn phòng Patfinder của tôi để hỏi chuyện về quân viện Hoa Kỳ. Sau chuyện công vụ chúng tôi nói về khóa 1 Thủ Đức của ông Khuyên Nam Kỳ và khóa Cương Quyết Bắc Kỳ của anh em chúng tôi. Những chuyện tôi say sưa nhắc lại và tướng Khuyên cũng rất thú vì lắng nghe. Chuyện trung tá tiểu đoàn trưởng công binh Nghiêm Kế bị bắt tù binh trận Tân Cảnh giải ra Bắc. Sau hiệp định Paris trung tá Nguyễn Thế Nhã nhảy dù ra đón bạn cùng trung đội 21 được trả tù binh trên sông Thạch Hãn. Nhã đã nói rằng Kế ơi Kế, sao số phận mày lại khốn nạn thế nầy. Qua năm sau, Nguyễn thế Nhã tử trận khi làm trung đoàn trưởng của sư đoàn 1 bộ binh. Chúng tôi chôn cất đại tá Nhã ở nghĩa trang Sài Gòn. Nghiêm Kế khóc mà nói rằng: Nhã ơi Nhã, sao phần số mày lại khốn nạn thế này. Tôi lại kế tiếp cho ông tướng tham mưu trưởng liên quan rằng hoàn cảnh vô cùng đặc biệt. Khi tôi ra thăm các bạn cùng khóa đánh trận Quảng Trị có sự hiện diện của 3 đại tá chỉ huy 3 lữ đoàn cùng là anh em ra đi từ trại Ngọc Hà Hà Nội năm 1954. Đại tá Phạm văn Chung lữ đoàn trưởng TQLC giữ tuyến sông Thạnh Hãn. Đại tá Trần Quốc Lịch lữ đoàn trưởng nhảy dù và đại tá Ngô văn Định lữ đoàn trưởng TQLC thay nhau tấn công Cổ Thành. Trước đó lữ đoàn mũ đỏ của anh Lịch đã đánh trận long trời lở đất tiêu diệt cả sư đoàn địch ở phía Tây Quảng Trị. Nhưng lính dù cũng hy sinh hàng trăm người. Nhân vui câu chuyện tôi hỏi tướng Khuyên về trường hợp Trần Quốc Lịch đang bị giam tại Chí Hòa. Sau 18 năm nhảy dù từ trung đội trưởng lên đến đại tá lữ đoàn trưởng với trên 30 huy chương và toàn thăng cấp mặt trận. Về tư lệnh sư đoàn 5 lên chuẩn tướng mà sao lại ra nông nỗi như vậy. Từ sư đoàn 5 Lịch bi thuyên chuyển về làm chánh thanh tra quân đoàn 4 tại Cần Thơ. Rồi lại bị thanh tra trung ương điều tra và giam giữ.Trong chỗ tình cảm, tướng Khuyên cho biết trong hoàn cảnh cha Thanh tố cáo mọi người tham nhũng từ ông Thiệu trở xuống, hồ sơ Trần Quốc Lịch là một trường hợp điển hình cần đưa ra làm gương. Đại tá Lịch nhận sư đoàn 5 tháng 9 năm 1972 đến tháng 11 lên chuẩn tướng nhiệm chức. Một năm sau tháng 11-1973 bàn giao cho Lê Nguyên Vỹ. Tài liệu an ninh cho biết tìm thấy gạo và thuốc tây trong mật khu xuất xứ liên quan đến sư đoàn 5 thời kỳ anh Lịch trách nhiệm. Quân đội bèn phạt quân kỷ và lấy lại ngôi sao nhiệm chức của chuẩn tướng Lịch. Tin đồn bán súng, bán xe và bán cả thiết giáp cho Việt Cộng là đồn láo. Đây là giai đoạn ông Thiệu không thể hy sinh các tướng Quang, tướng Toàn, tướng Nghi nên tạm nhốt các chuẩn tướng Trần Quốc Lich, Lê văn Tư làm các con dê tế thần. Bên ngoài cả phía cha Thanh và Hoa Kỳ cùng tổ cáo tham nhũng.  Lại thêm vụ Quỹ Tiết kiệm quân đội khiển phạt oan uổng biết bao đại tá tại bộ quốc phòng vì tội tham nhũng những sự thực là thanh toán chính trị. Tôi hỏi tướng Khuyên về tương lai ra sao. Ông nói chắc sẽ bị phạt quân kỷ và cho giải ngũ với cấp bậc đại tá. Cả đời nhảy dù gần 20 năm chinh chiến chắc chắn sẽ có sự giảm khinh. Đại tướng Viên cùng gốc nhảy dù nên vẫn có tình riêng với gia đình Mũ  Đỏ.


 

Đó là chuyện tôi biết về anh bạn cùng trung đội đã từng đeo một sao cho khóa Cương Quyết ra đi từ Hà Nội. Ngày đau thương 30 tháng tư 75 vị lữ đoàn trưởng anh hùng mũ đỏ đánh giặc từ An Lộc mà đánh ra đến Quảng Trị để rồi từ khám Chí Hòa mà bước qua trại tù tập trung cộng sản trọn vẹn 14 năm dài. Gia đình Trần quốc Lịch HO qua Mỹ năm 1991. Suốt 14 năm nín thở qua sông, sang đến nước Mỹ, Trần quốc Lịch tiếp tục nín thở diện bích để làm thơ Đường Luật. Chiến hữu xa gần dù đồng khóa, đồng tù hay cùng đội mũ đỏ đều nói rằng chuyện cũ chẳng cần tìm hiểu giãi bầy, bạn chẳng nên phơi mặt ra chốn cộng đồng cho rắc rối. Tuy không phải người nhái nhưng bạn Lịch của tôi cũng lặn kỹ được 30 năm dài. Chỉ qua lại giữa chiến hữu. Nhưng rồi năm nay, nhảy dù hải ngoại họp lần thứ 39, ông già lữ đoàn trưởng nghe lời chiến hữu ra ngoài phơi nắng với anh em lính tráng và mấy ông tu bíp nhà binh. Ngờ đâu lại bị ông Phan Nhật Nam luộc nhẹ cho một bài vào lúc hoàng hôn cuộc đời. Rất tiếc.
 

Chuyện Phan Nhật Nam.

Chúng tôi không biết anh Nam trong đời thường nhưng biết rất nhiều qua văn nghệ. Khi Nam viết bài báo về Trần Quốc Lịch là nghĩ đến các chiến binh đã hy sinh trên đoạn đường lên lon của các tướng lãnh. Nam nghe nói đến những chuyện sai lầm tham nhũng của các cấp chỉ huy, các nhà lãnh đạo nên viết lời cay đắng. Tâm trạng đó rất trong sáng hay có đôi chút oán hờn cá nhân cũng là chuyện thường tình. Nhưng anh liền bị các chiến hữu phản đối mạnh mẽ và đến lượt chính anh bị tổ cáo vì coi thường kỷ luật trong nhiệm vụ dưới màu áo lính. Quả thực với cá tính đặc biệt và với văn tài xuất sắc trong lãnh vực văn chương chiến sự anh em ta rất nên nghĩ lại. Quân đội và gia đình mũ đỏ đã có thừa các đại úy đại đội trưởng anh hùng và tôn trọng quân kỷ. Nhưng không có Phan Nhật Nam sẽ không có ai Dựa lưng nỗi chết, mang Dấu binh lửa, vượt Ải Trần Gian suốt Dọc Đường Số Một. Sẽ không có ai viết được bản cáo trạng lịch sử về Tù Binh và Hòa Bình. Sau cùng sẽ không có ai dựng được cả Mùa Hè Đỏ Lửa, tác phẩm đã tái bản 30 lần. Dù bị tống ra khỏi nhảy dù những cả VNCH không ai đem được nhẩy dù ra khỏi thân xác Phan Nhật Nam. Trong vai trò của thành viên Ủy hội quốc tế, người thanh niên gốc Huế đã ra thăm Hà Nội trong chiến tranh trên tàu bay Mỹ. Hai năm sau khi đất nước hòa bình anh đã bị cầm tù chạy qua Hà Nội trên xe tải Liên Sô. Là người tù binh cấp úy 14 năm lính nhưng cũng đã được cộng sản cầm tù đủ 14 năm với hai lần biệt giam tưởng chừng ở địa ngục ngay trong cõi trần gian. Cộng sản Bắc Việt trân trọng lữ đoàn trưởng nhảy dù Trần Quốc Lịch nên cầm chân người thanh niên Hà Nội 14 năm. Rất công bình cộng sản cũng cầm chân Phan Nhật Nam đủ 14 năm. Chiến công hay tội ác của ông  Lịch là trận liệt từ 4 vùng chiến thuật và Hạ Lào Cam Bốt. Chiến công hay tội ác của Phan Nhật Nam là những tác phẩm phóng sự chiến trường đã đưa tên bạn bè của anh, đã đưa những địa danh chiến trường đất nước vào các trang sách bất tử.  Trở lại chuyện anh Lịch. Là sinh viên cũng trung đội 21, đại đội 6 của cái khóa Cương Quyết con nuôi của trường Đà Lạt, xin chia buồn chuyện lẩm cẩm. Tôi có gặp ông Khuyên trước khi ông ra đi. Vị tướng Nam Kỳ hết sức thanh liêm và tử tế. Tôi có khoe rằng cái khóa Bắc Kỳ của chúng mình luôn luôn sạch sẽ ngon lành. Ông hỏi khóa các anh còn được mấy người. Hay dở ra sao? Tôi nói rằng. Niên trưởng ơi. Giờ này còn nói gì xấu tốt. Còn thằng nào, chúng tôi chơi thằng đó.
 

Trở lại chuyện ông Nam.

Tôi chẳng hề quen biết ông, nhưng gặp Nguyễn bá Trạc mỗi ngày ở San Jose nên rất quan tâm. Năm 1993 khi Nam ra tù ở Lái Thiêu cơ quan IRCC cử ông phó của tôi là Nguyễn Đức Lâm trong phái đoàn quốc hội CA về Sài Gòn vận động tự do và đón tù “Cải Tạo” Nam còn nhớ không. Đức Lâm phỏng vấn trực tiếp thu thanh dem về cho tôi phát lại tại Hoa Kỳ. Mới đây lại đọc trên báo thấy viết rằng cậu luôn luôn có can xăng trên xe. Đã có nhiều lần định hỏa thiêu cho mùa hè Hoa Kỳ đổ lửa. Chúng tôi hơn các bạn 10 tuổi. Nên xin can. Ta không thể cưỡng mệnh trời. Giữa anh em. Xấu tốt không thành vấn đề. Còn thằng nào chơi thằng đó. Và xin nhớ cho rằng chiến hữu đã ra di. Dù là tướng lãnh hay chỉ là trung đội trưởng, chúng ta mãi mãi nhớ đến người đã chết. Bao nhiêu chiến binh hy sinh trên con đường Trần Quốc Lịch thăng cấp thì cũng có biết bao nhiêu bạn bè đã ra đi để Phan Nhật Nam hoàn thành các các phẩm trở thành tác giả. Còn thằng nào chơi thằng đó. Hãy sống đến giờ phút cuối cùng.
-- 

Giao Chi San Jose.   [email protected]  (408) 316 8393


 *******

Ghi chú của tòa soạn Việt Báo: Bài không phản ảnh quan điểm và lập trường của Việt Báo.

Học triết là học cách chết là nhan đề bản dịch Que philosopher, c’est apprendre à mourir chương XX, Tập I của Essais (Các bài tiểu luận) – một trong những chương nổi tiếng và có ảnh hưởng sâu rộng nhất của Montaigne. Nhan đề này gợi lại một truyền thống tư tưởng có từ thời cổ đại, đặc biệt là quan niệm của Plato, Cicero, Seneca và các tác giả cổ điển khác về mối quan hệ giữa triết học và sự chuẩn bị cho cái chết.
Trong Tương Ưng Bộ Kinh (Samyutta Nikàya), đức Phật đã nói đến sự quý giá của sự sống khi sinh được làm người qua thí dụ con rùa mù ở đáy biển. Đức Phật kể rằng có một con rùa mù ở dưới đáy biển cứ mỗi một trăm năm mới nổi lên mặt biển một lần. Trên mặt biển có một khúc gỗ rỗng ruột đang trôi nổi khắp bốn phương, đông, tây, nam, bắc, theo chiều gió thổi và dòng thủy triều. Vậy mà cơ hội để con rùa mù tìm được và chui vào khúc gỗ rỗng ruột kia lại dễ hơn cơ hội để chúng ta sinh ra được làm người. Đức Phật cũng đã từng nói rằng trong các loài hữu tình như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, phi thiên và chư thiên thì loài người có được lợi thế để đoạn tận khổ đau và đạt đến giải thoát mà các loài kia không có. Đức Phật giải thích sở dĩ như vậy là vì loài người không quá khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh và không quá khoái lạc như các vị trời để khó lòng nghĩ tới chuyện tu tập mà giác ngộ và giải thoát.
Tài tử Richard Chamberlain, người đóng vai Đức Cha Ralph de Bricassart trong tác phẩm điện ảnh The Thorn Birds năm 1983, công khai mình là người đồng tính ở tuổi 69, trong cuốn hồi ký Shattered Love, xuất bản năm 2003. Khi đó, ông đã giã từ màn ảnh. Nghĩa là không có gì khiến ông phải lo sợ là hình ảnh Cha Ralph đáng kính và vô cùng tội nghiệp giữa ranh giới giữa tình yêu dành cho nàng Meggie và Chúa Jesus, sẽ bị hủy hoại trong lòng khán giả.
Và khi chính những người Cộng hòa lên tiếng phản đối, JD Vance, phó tổng thống Hoa Kỳ, bảo họ hãy im lặng. Phát biểu tại Ohio hôm thứ Tư, Vance nói ông thấy “ghê sợ” nhưng không phải vì quảng cáo, mà vì những người Cộng Hòa than phiền về nó nhiều hơn Dân Chủ. Ông ta thẳng thừng khuyên các đồng đảng “hãy thôi than vãn về một mẩu quảng cáo và hãy chiến thắng cuộc đua trong 13 ngày tới.” Khi được hỏi quảng cáo có phù hợp không, ông nói điều đó không thật sự là mối bận tâm của mình.
TNgụ ngôn Sói Và Cừu Non của Jean de La Fontaine kể chuyện một con sói đứng đầu dòng suối, thấy con cừu non đang uống nước phía dưới, liền nổi giận buộc tội cừu làm đục nước. Cừu lễ phép thưa rằng mình đứng phía hạ lưu, nước chảy từ chỗ sói xuống, làm sao có thể khiến nước phía trên đục được? Sói liền đổi tội: Năm ngoái mày đã nói xấu tao. Cừu đáp: Năm ngoái con còn chưa ra đời. Sói bảo: Vậy thì anh mày. Cừu thưa: Con không có anh. Sói kết luận: Vậy thì một đứa nào đó trong nhà mày. Nói xong, sói tha cừu non vào rừng ăn thịt. La Fontaine đặt ở đầu truyện một câu nổi tiếng: « La raison du plus fort est toujours la meilleure. » Lý lẽ của kẻ mạnh bao giờ cũng là lý lẽ thắng thế.
Chính Tổng Thống Donald Trump đã lên tiếng cảnh cáo các dân biểu Cộng Hòa tại Hạ Viện rằng ông sẽ bị luận tội lần nữa nếu Đảng Cộng Hòa mất quyền kiểm soát Quốc Hội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Vào ngày 6 tháng 1 năm 2026, trong một bài phát biểu kín tại hội nghị thảo luận chính sách của các dân biểu Cộng Hòa ở Kennedy Center, Trump nói với các nhà lập pháp rằng "Các bạn phải thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bởi vì nếu chúng ta không thắng, thì... ý tôi là, họ sẽ tìm ra lý do để luận tội tôi. Tôi sẽ bị luận tội." Mới đây, tháng 10 năm 2026, Trump đã nhiều lần lập lại những cảnh báo và nhận định tương tự về khả năng bị luận tội lần thứ ba tại các cuộc mít tinh vận động tranh cử sau đó, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 đang đến gần. Trong trạng thái quá tuyệt vọng, Trump đã quay xe 180 độ, khuyến khích cử tri bầu qua thư hay bầu vắng mặt, vì ông sợ nhiều cử tri Cộng Hòa sẽ không tham dự bầu cử.
Cuộc bầu cử giữa kỳ đã đến gần, và các cuộc thăm dò toàn quốc cho thấy Đảng Dân chủ đang nhỉnh hơn Đảng Cộng hòa về ý định bầu cử. Nếu xu hướng này tiếp diễn, Đảng Dân chủ có thể giành lại đa số ở Hạ viện, Thượng viện, hoặc cả hai viện. Tuy nhiên, số phận của Quốc hội không được quyết định bởi toàn thể cử tri, mà phần lớn tùy thuộc vào một số ít cuộc tranh cử gay go ở Hạ viện và Thượng viện. Theo Cook Political Report, hiện chỉ có 22 cuộc đua Hạ viện và 7 cuộc đua Thượng viện được xem là “ngựa ngang ngửa”, nghĩa là cả ứng viên Dân chủ lẫn Cộng hòa đều còn cơ hội thắng cử.
Đấu tố là hành quyết công khai không nhằm vào người bị tòa kết án. Nó nhằm vào đám đông. Nó dạy đám đông sợ hãi, vì ai cũng thấy mình có thể là người quỳ kế tiếp. Và nó biến đám đông thành đồng lõa: đứng xem, hô khẩu hiệu, thì cũng đã có phần trong đó.
Michel de Montaigne là một trong những triết gia, văn gia và chính khách tiêu biểu của thời kỳ Phục hưng Pháp, đồng thời được xem là người đặt nền móng cho thể loại tiểu luận (essay) trong nền văn học phương Tây. Ông sinh ngày 28 tháng 2 năm 1533 tại lâu đài Montaigne, vùng Périgord (nay thuộc tỉnh Dordogne, Pháp), trong một gia đình quý tộc giàu có. Dưới sự giáo dục chu đáo của người cha, Montaigne được nuôi dưỡng trong tinh thần nhân văn Phục hưng và sớm tiếp cận nền học vấn cổ điển. Trong những năm đầu đời, ông được giáo dục bằng tiếng Latinh, nhờ đó có điều kiện tiếp xúc trực tiếp với kho tàng triết học và văn học Hy Lạp – La Mã cổ đại.
Ở Hoa Kỳ năm 2026, chính quyền đang cân nhắc đưa cảnh hành quyết một tử tù bằng súng lên màn ảnh cho cả thế giới xem. Gần chín mươi năm sau khi từ bỏ những cuộc hành quyết công khai, nước Mỹ lại tính quay về với cảnh tượng thời trung cổ ấy. Nước Mỹ đã đưa người lên Mặt Trăng, chế tạo trí tuệ nhân tạo, mở ra những chân trời mới cho khoa học và kỹ thuật. Nhưng tiến bộ về kỹ thuật không bảo đảm tiến bộ về đạo đức. Một quốc gia có thể tiến rất xa trên một con đường, rồi quay đầu trên một con đường khác.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.