WASHINGTON D.C. - Các nhà điều tra tai nạn tàu con thoi Columbia sẽ truy xét hồ sơ nhiều năm của cơ quan NASA, phản ảnh các quan ngại gia tăng về an toàn, ngân sách eo hẹp, và thiếu chuyên viên tài năng.
Một đô đốc Hải Quân về hưu từng chỉ huy cuộc điều tra vụ chiến hạm USS Cole bị đánh chất nổ ở Yemen sẽ cầm đầu 1 ủy ban độc lập, cùng luc Thượng Viện tổ chức điều trần, và NASA phối hợp với ủy ban khoa học Hạ Viện tổ chức các cuộc điều tra khác.
Hôm thứ hai, cựu đô đốc Harold Gehman mở phiên họp đầu tiên của ủy ban độc lập tại căn cứ không quân Barksdale ở Louisiana. Không một cảnh báo nào trước đây tiên đoán tai họa hôm Thứ 7, nhưng các nhắc nhở cho hiểu rằng cơ quan không gian cần chú tâm vào sự an toàn của tàu con thoi.
Khi TT Bush nhậm chức, cơ quan điều tra của Quốc Hội là Cục Thống Kê (GAO) nhận thấy chương trình tàu con thoi thiếu nhân lực, làm giảm khả năng yểm trợ an toàn tàu con thoi - nhiều khu vực thiếu kỹ thuật viên đủ kỹ năng, trong khi thành phần nhân sự còn lại phải làm việc quá mức và mệt mỏi.
Tuần qua, khi trở lại thanh tra, GAO phúc trình rằng "thiếu hụt nhân sự vẫn còn là 1 vấn đề". Theo phuc trình của GAO, hồi Tháng 12-1999, NASA bắt đầu tuyển dụng người mới để đối phó với tình trạng thiếu chuyên viên vì số người về hưu.
Mặt khac, theo ông Richard Blomberg, cựu chủ tịch ủy ban an toàn của NASA, báo cáo Quốc Hội rằng vì lý do ngân sách, nhiều dự án cải tiến kỹ thuật đã bị xếp bỏ hoặc đình hoãn, gồm 1 số dự án có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sự an toàn của tàu con thoi.
Trong nội bộ NASA, cũng có những chỉ trích, như cựu kỹ sư Don Nelson hồi Tháng 8-2002 viết thư gửi TT Bush, báo rằng tàu con thoi không có an toàn thich ứng, TT cần can thiệp để tránh 1 tai nạn nữa. Ông Nelson cũng đề nghị giảm phi hành đoàn xuống còn 4 người, và thiết kế 1 khoang thoát hiểm cho tàu con thoi.
Theo ông Ari Felischer, tham vụ báo chí Bạch Oác, trong trường hợp tai nạn hôm Thứ 7, khoang thoát hiểm sẽ không cứu mạng các phi hành gia khi tàu con thoi bay vào khí quyển với tốc độ 12,500 dặm, cách mặt đất trên 200,000 feet.
Mặt khác, Ủy Ban Cố Vấn An Toàn Không Gian của NASA tường trình tháng 3 vừa qua rằng công việc về an toàn tàu con thoi dài hạn “đã xuống cấp” và rằng ngân sách thiếu hụt đã buộc NASA tập trung vào kế hoạch ngắn hạn và làm trì trệ các việc cải tiến dự định.
Tiến Sĩ Richard D. Bloomberg, chủ tịch ủy ban, nói với quốc hội hồi tháng 4, “Tôi chưa bao giờ lo ngại về an toàn tàu con thoi như tôi thấy bây giờ. Tất cả trực giác của tôi cho thấy là phương pháp hiện nay đang gieo hạt giống cho nguy hiểm tương lai.”
Các viên chức báo nguy này lập tức bị thanh trừng để che giấu: NASA thú nhận với tờ New York Times sau khi xảy ra vụ nổ tàu Columbia rằng 5 người trong ủy ban 9 người đó đã bị cách chức, nhưng nói là vụ cách chức chỉ là để tuyển người mới trẻ hơn và giỏi hơn.
Viện Trưởng NASA Sean O’Keefe nhấn mạnh rằng từng ủy viên trong ủy ban đã đã phục vụ trọn thời hạn, nên không phải là chuyện bịt miệng người cảnh báo.
Một đô đốc Hải Quân về hưu từng chỉ huy cuộc điều tra vụ chiến hạm USS Cole bị đánh chất nổ ở Yemen sẽ cầm đầu 1 ủy ban độc lập, cùng luc Thượng Viện tổ chức điều trần, và NASA phối hợp với ủy ban khoa học Hạ Viện tổ chức các cuộc điều tra khác.
Hôm thứ hai, cựu đô đốc Harold Gehman mở phiên họp đầu tiên của ủy ban độc lập tại căn cứ không quân Barksdale ở Louisiana. Không một cảnh báo nào trước đây tiên đoán tai họa hôm Thứ 7, nhưng các nhắc nhở cho hiểu rằng cơ quan không gian cần chú tâm vào sự an toàn của tàu con thoi.
Khi TT Bush nhậm chức, cơ quan điều tra của Quốc Hội là Cục Thống Kê (GAO) nhận thấy chương trình tàu con thoi thiếu nhân lực, làm giảm khả năng yểm trợ an toàn tàu con thoi - nhiều khu vực thiếu kỹ thuật viên đủ kỹ năng, trong khi thành phần nhân sự còn lại phải làm việc quá mức và mệt mỏi.
Tuần qua, khi trở lại thanh tra, GAO phúc trình rằng "thiếu hụt nhân sự vẫn còn là 1 vấn đề". Theo phuc trình của GAO, hồi Tháng 12-1999, NASA bắt đầu tuyển dụng người mới để đối phó với tình trạng thiếu chuyên viên vì số người về hưu.
Mặt khac, theo ông Richard Blomberg, cựu chủ tịch ủy ban an toàn của NASA, báo cáo Quốc Hội rằng vì lý do ngân sách, nhiều dự án cải tiến kỹ thuật đã bị xếp bỏ hoặc đình hoãn, gồm 1 số dự án có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sự an toàn của tàu con thoi.
Trong nội bộ NASA, cũng có những chỉ trích, như cựu kỹ sư Don Nelson hồi Tháng 8-2002 viết thư gửi TT Bush, báo rằng tàu con thoi không có an toàn thich ứng, TT cần can thiệp để tránh 1 tai nạn nữa. Ông Nelson cũng đề nghị giảm phi hành đoàn xuống còn 4 người, và thiết kế 1 khoang thoát hiểm cho tàu con thoi.
Theo ông Ari Felischer, tham vụ báo chí Bạch Oác, trong trường hợp tai nạn hôm Thứ 7, khoang thoát hiểm sẽ không cứu mạng các phi hành gia khi tàu con thoi bay vào khí quyển với tốc độ 12,500 dặm, cách mặt đất trên 200,000 feet.
Mặt khác, Ủy Ban Cố Vấn An Toàn Không Gian của NASA tường trình tháng 3 vừa qua rằng công việc về an toàn tàu con thoi dài hạn “đã xuống cấp” và rằng ngân sách thiếu hụt đã buộc NASA tập trung vào kế hoạch ngắn hạn và làm trì trệ các việc cải tiến dự định.
Tiến Sĩ Richard D. Bloomberg, chủ tịch ủy ban, nói với quốc hội hồi tháng 4, “Tôi chưa bao giờ lo ngại về an toàn tàu con thoi như tôi thấy bây giờ. Tất cả trực giác của tôi cho thấy là phương pháp hiện nay đang gieo hạt giống cho nguy hiểm tương lai.”
Các viên chức báo nguy này lập tức bị thanh trừng để che giấu: NASA thú nhận với tờ New York Times sau khi xảy ra vụ nổ tàu Columbia rằng 5 người trong ủy ban 9 người đó đã bị cách chức, nhưng nói là vụ cách chức chỉ là để tuyển người mới trẻ hơn và giỏi hơn.
Viện Trưởng NASA Sean O’Keefe nhấn mạnh rằng từng ủy viên trong ủy ban đã đã phục vụ trọn thời hạn, nên không phải là chuyện bịt miệng người cảnh báo.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình