Khi tôi viết như vậy dòng này, Đại hội Thánh Mẫu năm nay đã khép lại, dòng người lại hối hả tỏa ra muôn phương, trở về với cuộc sống thường nhật tại mọi nơi trên thế giới. Nhưng trong hành trang trở về của mỗi người, chắc chắn có thêm một ngọn lửa đức tin rực sáng, để tiếp tục lan tỏa, gieo mầm yêu thương từ Đức Mẹ Maria đến với tha nhân, với nhân quần xã hội.

Trong dòng chảy lịch sử nhân loại, ý tưởng về một xã hội công bằng, mọi người làm theo năng lực và hưởng theo nhu cầu luôn là một đích đến đầy hấp dẫn. Chẳng vì thế mà nó đã làm mê hoặc, quyến rũ biết bao nhiêu trí thức Việt Nam dấn thân theo chủ nghĩa Cộng Sản từ giữa những năm của thập kỷ bốn mươi, đến tận năm 1975, để đổi lấy kết cục ê chề, bẽ bàng khi nhận chân ra sự thật. Cho đến nay, sau hơn một trăm năm thực hiện xây dựng Chủ nghĩa Xã hội (CNXH), bắt đầu từ khi ra đời nhà nước Liên Xô cho đến nay, thế giới vẫn chưa từng chứng kiến một quốc gia nào tuyên bố đã xây dựng thành công Chủ nghĩa Xã hội theo đúng nghĩa hoàn chỉnh của nó. Mà trái lại, thế giới chứng kiến sự từ bỏ CNXH của hàng loạt quốc gia, bên cạnh sự sụp đổ của Liên Xô, đến mức, chỉ teo tóp chỉ còn năm quốc gia trên thế giới gồm Trung Cộng, Triều Tiên, Lào, Cuba và Việt Nam.

Chế độ Cộng Sản Việt Nam vừa cho tiến hành cuộc bầu cử Quốc hội vào ngày 15 tháng Ba năm 2026. Xét về hình thức, họ vẫn tiếp tục duy trì một nghi thức chính trị quen thuộc đã tồn tại nhiều thập niên. Tuy nhiên, nếu đặt sự kiện này dưới góc nhìn pháp lý và so sánh với các chuẩn mực bầu cử tự do được công nhận rộng rãi trong luật quốc tế, thì nhiều vấn đề hạn chế lại tiếp tục bộc lộ. Những vấn đề đó không chỉ liên quan đến cách thức tổ chức bầu cử, mà còn liên quan đến bản chất pháp lý của quyền bầu cử, quyền ứng cử và nguyên tắc đại diện trong một cơ quan lập pháp. Theo các tiêu chuẩn quốc tế về bầu cử dân chủ, đặc biệt được ghi nhận trong International Covenant on Civil and Political Rights (ICCPR) – Công ước mà Việt Nam đã phê chuẩn – rằng mọi công dân phải có quyền tham gia vào việc quản lý đất nước thông qua các đại diện được bầu ra bằng các cuộc bầu cử định kỳ, tự do, công bằng và bằng bỏ phiếu kín.

Sau nhiều động thái của Hoa Kỳ và Israel mang tính truyền thống, hầu như để dọn đường cho một cuộc tấn công quân sự vào Iran, cho nên, sự kiện không kích của họ thực hiện vào sáng ngày 28 Tháng Hai 2026 đã không bị thế giới xem là quá bất ngờ. Ngay sau cuộc không kích, liên quân đã sớm loan tin về sự thiệt mạng của lãnh đạo tối cao Iran là Giáo chủ Ali Khamenei cùng nhiều quan chức cấp cao khác.

Giới sành điệu thời trang xa xỉ vẫn cứ kháo nhau về những chiếc túi xách làm từ da cá sấu bạch tạng – thứ báu vật khan hiếm đến mức chỉ có thể đếm trên đầu ngón tay. Mà quả thực, giữa hàng triệu con cá sấu trong tự nhiên, việc bắt gặp một cá thể bạch tạng đã là hy hữu, đằng này có thể đưa được về đến xưởng thuộc da thì chẳng khác nào một giấc mơ hoang đường.

Nếu đến hôm nay người ta vẫn phải thí điểm những “phường xã hội chủ nghĩa”, thì điều đó chính là bằng chứng rõ ràng nhất rằng công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội tại Việt Nam chưa từng đạt được mục tiêu đã đề ra. Lịch sử có thể khoan dung với những sai lầm. Nhưng lịch sử sẽ không tha thứ cho việc kéo dài một sai lầm suốt nhiều thế hệ mà vẫn từ chối thừa nhận nó.

Chưa bao giờ tôi nghĩ mình lại xúc động với thể loại phim tài liệu, cho đến khi xem bộ phim tài liệu “The General” của nữ đạo diễn Laura Brickman (Mỹ), đã làm cho tôi thay đổi suy nghĩ của mình. Tôi thật sự đã rất xúc động, thậm chí, cho đến khi được mời phát biểu về bộ phim ngay sau đó, tôi vẫn còn nghẹn giọng. Vì chỉ mới vài chục giây đầu của phim, những ký ức của tôi về xã hội Việt Nam tưởng chừng đã ngủ yên từ hơn 2 năm qua, sau khi tôi đào thoát khỏi Việt Nam, thì chúng đã sống dậy hầu như trọn vẹn trong tâm trí của tôi. Chúng rõ mồn một. Chúng mới nguyên. Khiến cho tôi cảm giác như mọi chuyện vẫn như mới ngày hôm qua mà thôi.

Nhìn ra thế giới, các siêu đô thị lớn cũng từng phải trải qua những cuộc khủng hoảng, xung đột gay gắt tương tự khi mở rộng không gian hướng sông. Cách họ chọn lựa giải pháp đối đầu hay thỏa hiệp với di sản mang lại những bài học vô giá mà Hà Nội không thể phớt lờ.

Tiếp nối Nghị quyết 36 (năm 2004) và Quyết định 1334 (năm 2023), nhà cầm quyền Việt Nam vừa tiếp tục ban hành văn bản thứ ba nhắm trực tiếp vào cộng đồng người Việt tự do tại hải ngoại, đó là Nghị quyết 23-NQ/TW. Văn bản này do chính Tô Lâm ký ban hành ngay trước chuyến công du đến Úc và Tân Tây Lan, hai quốc gia có cộng đồng người Việt sinh sống đông đảo như một "món quà” ra mắt đầy tính toán.

Trong hơn 2 năm tạm cư tại Hoa Kỳ, nhờ công việc, nên tôi được đi lại khá nhiều. Từ các tiểu bang bờ Đông xuống Florida. Tại bờ Tây, tôi được đi từ tiểu bang Washington xuống dọc đến San Diego, thành phố cực nam của tiểu bang California. Tại phía Nam nước Mỹ, tôi được đi băng ngang qua nhiều tiểu bang dọc theo biên giới Mexico, kể cả một số tiểu bang miền Trung nước Mỹ, trong đó có Arkansas – nơi tôi lái xe đến thăm gia đình Luật sư Võ An Đôn.