Hôm nay,  

Thử Nhìn Lại TPP

20/10/201400:23:00(Xem: 5639)

                                                  THỬ NHÌN LẠI TPP

                                                                         Đào Như

blank
Theo nguồn tin của thông tấn Reuters: Hôm 15-10 Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama có cuộc điện đàm với Thủ tướng Nhật Shinzo Abe về việc ông muốn kết thúc vòng đàm phán TPP vào cuối năm nay. Nhưng một số chuyên gia nghi ngại chuyện đó khó thành vì Nhật và Hoa Kỳ còn nhiều khác biệt về tiếp cận thị trường nông sản và các mặt hàng chế biến từ sản phẩm này vì chúng ta dã thất bại tại buổi đàm phán song phương TPP tại Washington tháng 9 vừa rồi. Do đó ông Obama nghĩ rằng hai nước lớn Mỹ Nhật có những cam kết riêng về vấn đề này. Khách quan mà nói liệu tư duy này của ông Obama có phủ hợp với điều lệ của TPP không? Và có thể ông Abe sẽ từ chối không hợp tác với chiến thuật này. Trong thực tế tư duy này của ông Obama cũng bị các thành viên TPP từ chối như ông đã bộc lộ: Nhưng các thành viên khác của TPP chỉ chấp nhận kết thúc đàm phán TPP chỉ khi nào họ được biết rõ Nhật và Mỹ đã giải quyết vấn đề vấn đề khác biệt trong chính sách tiếp cận thị trường nông sản và xe hơi bằng cách nào và như thế nào?  

Qua sự kiện này, nghiệm thấy rằng có lẽ Tổng thống Obama muốn đưa ra lời thống trách Chính phủ Nhật tại vòng đàm phán TPP hôm 24-9-2014 tại Washington giữa Michael Froman đại diện Mỹ và Akira Amari đại diên Nhật vẫn chưa phá vỡ được bế tắc. Những bất đồng vẫn tồn tại nhất là trên diện Tiếp Cận Thị Trường Nông sản và Xe hơi. Tổng thống Obama muốn kêu gọi thiện chí của Thủ tướng Nhật Shinzo Abe giúp ông trong việc san bằng khác biệt giữa Mỹ và Nhật trên vấn đề này tại buổi gặp gỡ sắp tới giữa ông và ông Abe bên lề thượng đỉnh APEC tại Bắc kinh trong hai ngày 10-11-Nov-2014. Nếu được như vậy thì hy vọng vòng đàm phán có thể kết thúc vào đúng cuối năm nay-2014.

Qua cuộc điện đàm hôm 15-10 vừa rồi, Tổng thống Obama cho Thủ tướng Abe hay rằng về phía Washington rất là chật vật vì cuộc tranh cử giữa mùa nhiệm kỳ 2 của Tổng thống Mỹ đang lù lù tiến đến. Và các nhà lập pháp lưỡng viện Quốc Hội Mỹ đang làm áp lực chính phủ Obama được quyền phát triền quan hệ kinh tế với Nhật bản chỉ khi nào chính phủ nước này đồng ý mở rộng thị trường với nông sản Hoa kỳ.

Xuyên qua tình hình kinh tế thế giới hiện tại, Chính phủ Mỹ tỏ ra nóng ruột về vòng đàm phán TPP là phải. Hãy nhìn chung quanh: E.U vừa kết thúc đàm phán FTA với Canada, các cuộc đàm phán FTA giữa VN và Nhật đang tiến hành thuận tiện, hai thành viên của TPP Nhật và Úc cũng vừa ký kết thành công vòng đàm phán FTA giữa hai nước. Hôm 12-10- 2014, Nguyễn Tấn Dũng, Thủ Tướng VN, có chuyến công châu Âu, đã hội đàm với Chủ tịch EU, Jose Manuel Barroso. Cả hai đều tái khẳng định tầm quan trọng của việc sớm hòan tất thoả thuận thương mại tự do-FTA-giữa hai bên vào năm 2015.

Hiện tại, hai chính phủ Nhật và Hoa kỳ đang tích cực thu xếp cho Abe và Obama sẽ gặp nhau  bên lề hội nghị APEC tại Bắc Kinh vào 2 ngày 10-11 tháng 11 sắp tới. Hy vọng tại đây các thành viên TPP sẽ có nhiều điều công bố tại Bác Kinh với thế giới ít ra là họ đã hoàn tất vài điều căn bản TPP qua hơn 30 vòng đàm phán.

Hôm 14-10 đài VOA lại cho hay “Việt Nam sẽ có TPP”. Câu văn này xem chừng nhiêu khê. Tại sao lại “có” mà không phải là “gia nhập”?. “Việt Nam sẽ có TPP” xem chừng ai đó sẽ biếu không (free) cho Việt Nam TPP? Trong khi đó “Chủ tịch US-ABC, Alexander Fedman, nói với VOA tiếng Việt rằng TPP đối với VN thực sự là một sư thay đổi diện mạo và nó thể mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp của cà hai bện Mỹ Việt”. Thế vậy mà tại sao, VN vẫn kiên định lập trường của họ mặc dầu ngoài mặt họ tuyên bố mong muốn được vào TPP cũng như VN đã nhiều lần phát biểu là họ rất thành khẩn mong nuốn gia nhập TPP không có vấn đề áp lực, không có vấn đề đặt điều kiện…

Đến hôm nay, vào thời điểm này, Chính phủ Mỹ vẫn chưa thực hiện được bước tiến nào cho thấy vòng đàm phán TPP sẽ kết thúc trước cuối năm 2014. Do đó ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry đang ráo tiết kêu gọi các nhà doanh nghiệp Mỹ gây ảnh hưởng với Quốc Hội  để thông qua TPP. Ông đã đưa ra lời kêu gọi thống thiết: “Chúng tôi cần các bạn giúp đỡ để đạt được TPP với Quốc hội Mỹ và người dân Mỹ. Và chúng tôi cần các bạn gọi điện, tổ chức các buổi gặp mặt để đưa Quốc hội vào cuộc” vì theo ông, TPP được coi là một “Hiệp đinh thương mại bậc nhất của thế kỷ 21 khi nó gói gọn trong đó 40% lượng GDP toàn cầu và 1/3 Thương mại toàn thế giới” . Đó cũng là lời phát biểu của Ngoại trưởng John Kerry tại buổi lễ kỷ niệm 30 năm thành lập Hội Đồng Doanh Nghiệp Mỹ-ASEAN (US-ABC) vừa được tổ chức tại thủ đô Washington của Hoa Kỳ.

Như vậy, có 2 sự kiện đáng chú ý: Cuộc điện đàm của Tổng thống Obama với Thủ tướng Abe hôm 15-10, và lời kêu gọi khẩn thiết của Ngoại trưởng Kerry sự hỗ trợ của nhà doanh nghiêp và sự thông cảm của Quốc hội Mỹ. Tất cả đều nhầm vào tăng cường hiệu năng của buổi gặp gỡ sắp tới giữa Tổng thống Mỹ, Barack Obama và Thủ tướng Nhật Shinzo Abe, bên lề hội nghị thượng đỉnh APEC trong hai ngày 10-11-Nov-2014, với hy vọng sẽ kết thúc những phiên đàm phán TPP trước cuối năm 2014. Liệu cuộc vận đông này có đem lại kết lại kềt quả theo ý muốn của Bạch Cung hay không?

Viết tới đây tôi nhớ lại lời phán quyết của Jeffroy Scott môt chuyên gia kinh tế cao cấp của Mỹ hôm 23-9-2014, 1 ngày trước buổi đàm phán tay đôi giữa Mỹ và Nhật tại Washington hôm 24-9 vừa rồi: “Thách đố lớn nhất hiện nay của vòng đàm phán TPP là vấn đề tiếp cận thị trường Nông sản và dich vụ đòi hỏi các nhà đàm phán cần phải tiếp tục vòng thương lượng vào đầu năm tới-2015”. Lời phát biểu này của Jeffroy Scott xem chừng thật là phũ phàng với cuộc vận động của Tổng thống Obama và của ngoại trưởng John Kerry. Chúng ta thử chờ xem…/.

Đào Như

[email protected]

Oak park, Illinois, USA

Oct- 16 -2014

GHI CHÚ NGUỒN

1- Việt Nam sẽ có TPP

http://www.voatiengviet.com/content/viet-nam-se-co-tpp/2483623.html

2- Obama, Japan pm discuss TPP trade deal, ebolia by phone

http://www.reuters.com/article/2014/10/15/us-japan-usa-talks-idUSKCN0I404N20141015

BÀI ĐỀ NGHỊ ĐỌC THÊM

HIỆP ĐỊNH ĐỐI TÁC KINH TẾ XUYÊN THÁI BÌNH DƯƠNG ĐANG Ở ĐÂU? của cùng tác giả Đào Như

http://luatkhoavietnam.com/documents/DaonhunhandinhHiepdinhkinhtexuyenThaibinhduong.pdf

 

 

 
 


.
,

Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.
Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.
Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.
Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?
Khi chính phủ liên bang đe dọa cắt hàng tỷ đô la tài trợ nghiên cứu cho Harvard, đó không chỉ là một quyết định ngân sách. Đó là một phép thử cho chính nền tảng dân chủ: liệu chính quyền có thể dùng sức mạnh tài chính để định đoạt tư tưởng hay không. Tòa án liên bang vừa trả lời dứt khoát: không.
Ở với cộng sản, tuy còn trẻ con, chúng tôi đã hiểu thấu bài học: không nói theo là có tội, mà nói khác đi lại càng là trọng tội. Bước sang Mỹ, cứ tưởng rằng mọi chuyện sẽ khác vì đây là đất tự nhận là xứ sở tự do, nơi hiến pháp bảo đảm quyền được nói. Nhưng tuần qua, sau mấy chục năm ở Mỹ, tôi bỗng bắt gặp chính mình ngập ngừng muốn nói điều thật: tôi không thích Charlie Kirk, và tôi không muốn “celebrate his life” (tôn vinh cuộc đời ông).
Không rõ ABC có lường trước được phản ứng của cộng đồng, khán giả đối với hành động cúi đầu trước áp lực và quyền lợi, dẫn đến dừng ngay lập tức Jimmy Kimmel Live! hay không, nhưng thực tế đã cho thấy một làn sóng tức giận đã bùng nổ. Viên đạn dường như quay ngược lại, xé gió, đâm thẳng vào ba ký tự khổng lồ của đế chế truyền thông. Các cuộc tẩy chay Hulu và Disney+ bắt đầu. Trang mạng Disney+ bị sụp đổ vì lượng khán giả đăng nhập để “cancel subcription” trong đêm họ ra lệnh tắt đèn sân khấu; Disney mất gần $4 tỷ trên thị trường. Hàng loạt cuộc biểu tình phản đối trước trụ sở của ABC và Disney. Về phía các nhà báo, nghệ sĩ giải trí, các nhà lãnh đạo chính trị – từ Stephen Colbert đến David Letterman đến cựu Tổng thống Barack Obama – cùng lên án việc làm của ABC, coi đó là sự đầu hàng nguy hiểm trước áp lực chính trị và là phép thử đối với quyền tự do ngôn luận.
Nhìn vào những gì đang diễn ra tại nước Mỹ hiện nay, người ta không thể không liên tưởng đến cuộc cách mạng văn hóa tại Trung Quốc như vậy. Cũng là cuộc tấn công vào những gì bị cho là khuynh tả, là sự tập trung quyền lực vào một cá nhân qua phong trào cuồng lãnh tụ với những vệ binh trung thành chưa từng thấy tại Hoa Kỳ.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.