Hôm nay,  

Tưởng Tượng

13/02/201600:00:00(Xem: 10064)
Buổi sáng ngày 8 tháng 12 năm 1980, nữ nhiếp ảnh gia Annie Leibovitz đến căn hộ của Yoko Ono và John Lennon ở New York để chụp hình cho loạt ảnh sẽ đăng trên tạp chí âm nhạc Rolling Stone. Dự định lúc đầu sẽ lấy ảnh của cặp vợ chồng nổi tiếng này làm ảnh bìa, nhưng sau đó nữ nhiếp ảnh gia đã dè dặt thay đổi ý định, chỉ chụp riêng hình Lennon vì độc giả lúc ấy không muốn thấy Ono trên bìa báo...Cuối cùng khi Lennon cương quyết phải có Ono cùng chụp thì bộ ảnh cũng được hoàn tất. Sau buổi chụp hình, Lennon đến dự cuộc phỏng vấn trong đài phát thanh của RKO radio.

5 giờ chiều, Lennon và Ono rời căn hộ để đến studio hoàn tất bài Walking on Thin Ice. Khi 2 người rảo bước tới xe limousine của mình thì một số fan hâm mộ chạy đến xin chữ ký. Trong số đó có Mark David Chapman, người đã từng đợi chờ Lennon bên ngoài khu chung cư cao cấp The Dakota nơi Lennon và Ono sinh sống và đã được Lennon ký tặng.

Mark David Chapman là một nhân viên bảo vệ 25 tuổi ở Honolulu, Hawaii. Tháng 10 năm đó anh ta đã dự định mưu sát Lennon (trước khi ca khúc Double Fantasy phát hành) nhưng sau đó đã thay đổi ý định và quay về nhà. Sáng hôm nay Chapman lại đến đợi trước tòa nhà Dakota chờ cơ hội để được gặp Lennon lần nữa.

Chapman thinh lặng đưa bản copy của Double Fantasy và Lennon vui vẻ ký tặng. Ký xong Lennon ngước nhìn Chapman và hỏi: "Anh chỉ muốn vậy thôi?" Chapman gật đầu và cười mỉm.

Sau đó Lennon đến phòng thu âm Record Plant Studio và làm việc cho đến 10:49 khuya. Chàng quyết định không đi ăn tối, thay vì đó trở về nhà đúng giờ để chơi với Sean, đứa con trai 5 tuổi chàng có với Ono trước khi cháu đi ngủ.

Jose Perdomo người gác cửa của The Dakota và một tài xế taxi gần đó đã thấy Chapman đứng sẳn trong bóng tối của vòm cửa ở phía Nam tòa nhà. Chapman đã đứng đợi từ từ trưa hôm đó. Ono bước đi trước và vào trong phòng tiếp tân. Lennon theo sau, liếc nhìn Chapman và lướt qua hắn. Trong giây phút ngắn ngủi ấy, Chapman vung cây súng lục.38 caliber nhắm vào giữa lưng Lennon và bắn 5 phát. Viên đạn đầu tiên trượt qua đầu Lennon và đụng vào cửa số tòa nhà. Hai viên sau đi vào bên trái của lưng và hai viên còn lại đi vào vai trái. Những phát đạn với khoảng cách gần 3 mét như vậy đã xé tung cơ thể của Lennon những lổ đạn tròn xuyên suốt. Lennon lảo đảo bước đi 5 bước như chừng những viên đạn đã đẩy chàng về phía sảnh đường khu vực tiếp tân. Máu tuôn xối xã từ các vết thương và trào ra miệng. "Tôi bị bắn! tôi bị bắn." Chàng chỉ thốt lên được chừng ấy rồi đổ ập người xuống sàn nhà.

Lễ tân Jay Hastings lúc đầu định cầm máu cho Lennon nhưng khi thấy Lennon nằm bất động trong vũng máu, bèn cởi áo khoác đồng phục của mình và phủ lên Lennon, gỡ cặp mắt kính tròn đã bị vỡ dính máu và gọi cảnh sát. Bên ngoài tòa nhà, gác dan Perdomo đã dằng co với Chapman, làm hắn buông súng và đá được khẩu súng khỏi lề đường. Chapman cởi áo choàng và bỏ mũ khi cảnh sát tới, dường như để chứng tỏ mình không còn che giấu vũ khí nào khác, rồi ngồi bệt xuống lề đường. Gác dan Perdomo hét lớn vào Chapman "Mày có biết mày vừa làm chuyện gì không?" Chapman bình thản đáp: "Biết! Tôi vừa bắn John Lennon."

Hai người cảnh sát đầu tiên đến hiện trường là Steve Spiro và Peter Cullen. Họ đang ở góc ngả tư đường 72nd và Broadway khi nghe tiếng súng nổ. Họ thấy Chapman vẫn ngồi bình thản yên lặng bên vỉa hè, trong tay cầm cuốn tiểu thuyết bằng bìa mỏng: Bắt Trẻ Đồng Xanh của J.D. Salinger. Lật bên trong cuốn tiểu thuyết, Chapman viết nguệch ngoạc "Gởi Holden Caufield. Từ Holden Caulfield. Đây là sự thể nghiệm của tôi." (Sau này trong phần thẩm vấn, Chapman đã nói rằng cuộc đời của anh chính là nhân vật Holden Caulfield trong tiểu thuyết đó.)

Cảnh sát lập tức chở Lennon đến bệnh viện St Luke's-Roosevelt vì biết rằng tình trạng quá trầm trọng không thể chờ xe cứu thương đến. Một cảnh sát viên tên Moran đặt Lennon vào băng ghế sau và hỏi: "Ông có biết ông là ai không?" Lennon cố gắng hé môi và ra dấu, nhưng chỉ có vài âm thanh ứ nghẹn trong cổ họng. Máu vẫn tuôn ra không ngớt từ các vết thương.

Lennon cảm thấy lạnh vô cùng. Chẳng phải vì cái rét của mùa đông New York. Chàng thấy lạnh vì những dòng máu ấm một thuở thiết tha yêu cuồng dại cuộc đời nay cạn dần trong người. Ôi mái tóc dài bồng bềnh đầy nghệ sĩ và phong cách thời thượng của thập niên 70, một thế hệ babyboom với chiếc quần patte ống loa, những chiếc áo bó sát người và những mái tóc dài hyppies. Chàng là biểu tượng đắm say trong ban nhạc của tứ quái The Fab Four lừng danh nhất hành tinh. Chàng và ban nhạc của mình Beatles là tiếng đập thỗn thức cho hàng triệu trái tim nam nữ khắp lục địa này. Người ta gọi là hiện tượng Beatlemania, dẫn đầu cho làn sóng "xâm chiếm của nước Anh" vào thị trường âm nhạc Mỹ. Mà làm sao lại không yêu thích các chàng trai trẻ này được? Vừa trẻ trung, ăn mặc điệu nghệ thời trang, lại đẹp trai hào hoa. Viết nhạc thì lời ca đơn giản mà đắm đuối. Nổi bật nhất là những giai điệu và tiết tấu của các bản nhạc rock & roll đều hay đến lạ kỳ. Lạ kỳ bởi mỗi một bài đều khác nhau trong cấu trúc và đều cuốn hút với các hợp âm lạ bất ngờ nhưng đều dễ thấm vào lòng. Đã thế các chàng lại phá tung chêm thêm vào những tiếng đệm da-da-da đến rộn ràng tươi mát và hấp dẫn. Như tên gọi của ban nhạc Beatles là sự kết hợp của tiếng đập (beat) tiếng nhịp nhân cuồng quay, tiếng vỗ tay náo nhiệt, tiếng gào thét của thế hệ trẻ trung trong sung mãn của đời sống.

Trái tim chàng vẫn còn thoi thóp nhẹ nhưng hơi thở chàng đã như ngọn đèn cạn nến lay lắt trước gió, máu vẫn tuôn chảy cạn kiệt dần trong xác thân chàng. Chàng còn nằm đó nhưng vía của chàng hình như đã bay lên cao. Trong những phút giây cuối cùng trước khi lìa cõi đời hoạt náo này chàng chợt nhớ lại tất cả. Tất cả cuộc đời đầy sóng gió và hào quang vinh hiển của chàng vụt trở về như cuốn phim chiếu chậm.

Cách đó một tháng chàng vừa hoàn thành ca khúc Woman, viết không riêng gì cho Yoko Ono (người vợ thứ nhì mang gốc Nhật cũng đầy tính nổi loạn và đam mê nghệ thuật đến tột đỉnh như chàng) mà hình như chàng viết cho tất cả các chàng trai đang yêu.

.

Woman.
Người nữ, khó trải bày làm sao khi cảm xúc tôi rối rắm và tâm trí trống rổng
Sau rốt thì tôi mãi mãi nợ người
Và nàng ơi! Tôi sẽ cố bày tỏ niềm yêu và ân sủng

Vì nàng đã cho tôi biết ý nghĩa của sự thành công.

.

Nàng ơi! Hẳn nàng biết về tính trẻ con trong mỗi người đàn ông
Xin nhớ rằng đời tôi nằm trong tay nàng
Và nàng hỡi! Hãy giữ tôi gần trong tim, dù khoảng cách không chia xa chúng mình.
Điều này đã viết trên những vì sao đêm
Nàng hỡi! Hãy để tôi giải thích
Tôi không bao giờ cố ý làm nàng buồn đau
Vì thế hãy để tôi nói lần nữa, lần nữa và lần nữa
Tôi yêu nàng bây giờ và mãi sau
Tôi yêu nàng phút giây này đến thiên thu.

.

Chàng còn chú thích thật lãng mạn cho tựa ca khúc Woman là For the other half of the sky, Cho một nửa khác của bầu trời. Thì ra tình yêu là vậy! Khi yêu thì hai người chỉ có một bầu trời, bầu trời của riêng hai người, mỗi người mang một nửa bầu trời. Cũng nồng nàn như khi ta gọi người thân yêu nhất là better-half vậy. Nửa tốt đẹp nhất.

Vậy mà giờ đây vía chàng trên cao lượn lờ quanh hình bóng Yoko Ono lẻ loi gục qụy bên xác chàng. Rồi chàng lại nhớ những ước mơ xanh, những hào quang sáng rực tưởng chừng không bao giờ tắt khi chàng đang ở trên đỉnh danh vọng và tuyên bố: đối với giới trẻ chàng nổi tiếng hơn Chúa Jesus. Chàng thấy mình quá trẻ dại và nông nỗi, nhưng là tuổi trẻ đầy cuồng nhiệt. Hàng triệu khán giả trẻ khắp thế giới mong ước được nghe chàng và ban nhạc hát. Hàng trăm ngàn khán giả vây quanh các buổi trình diễn, tiếng hò reo hâm mộ của họ đã át ngay cả tiếng đàn ca...Với làn sóng hâm mộ và danh vọng ngút ngàn cùng cá tính nổi loạn tự do của người nghệ sĩ trẻ, cùng biết bao yếu tố khác để làm chàng quên đi tính hữu hạn ngắn ngủi của con người. Nhưng chàng cũng nhớ rõ chàng yêu cuộc đời này tha thiết, chàng đã từng ước mong trái đất này hòa bình, không có hận thù trong lòng người, không có chiến tranh và tư hữu, không có một chủ nghĩa, chủ thuyết nào cả...Ôi! sao mà mình cứ sống trong lời ca tiếng nhạc, nét tranh. Mình quên đi những gì hiện hữu thực tế bên ngoài thế giới nghệ sĩ mộng mơ này. Chàng thầm nghĩ và thấy mình thật hoang tưởng khi nhớ lại ca khúc Imagine mà mình đã viết vào tháng Năm 1971, trước ngày chàng mất hơn 9 năm:

.

blank
Hình ca khúc Tưởng Tượng.

Tưởng tượng.

Hãy tưởng tượng không có thiên đàng, không có địa ngục
Trên cao chỉ có bầu trời, mọi người chỉ sống cho hôm nay.
Cũng dễ thôi nếu bạn thử.
Hãy tưởng tượng không có quốc gia,
Không có gì để chiến đấu và để chết cho đất nước
Cũng không có tôn giáo, tất cả mọi người sống trong hòa bình
Điều này cũng không khó lắm đâu.
Bạn sẽ nói tôi là kẻ mộng mơ
Nhưng tôi không là kẻ duy nhất
Vì tôi mong một ngày nào đó bạn sẽ cùng tôi
Và thế giới sẽ cùng hợp nhất
Thử tưởng tượng không có tư hữu
Không cần phải tham lam hay thèm khát điều gì
Mọi người là bằng hữu
Thử tưởng tượng tất cả mọi người cùng san sẻ thế giới
Bạn có thể nói tôi là kẻ mơ mòng…”

.

Rồi chàng chạnh nhớ đến những người bạn trong ban nhạc, nhất là nhớ Paul McCartney. Paul với khuôn mặt thật trẻ con luôn vui cười. Nhớ Paul đã viết bản nhạc Hey Jude để an ủi con trai đầu lòng Jules của mình với người vợ đầu Cynthia, trước khi Yoko Ono đi sâu vào đời mình. Nhớ nhất là những cảm hứng từ bản nhạc Do you want to know a secret đã giúp Paul viết nên ca khúc trứ danh Yesterday bất tử. Tự dưng giây phút khi gần lìa xa cõi đời này những lời ca của Paul sao mà thấm thía đến thế! Những ngày hôm qua khi chúng mình còn là tình nhân, những ngày hôm qua khi chúng mình còn là vợ chồng, những ngày hôm qua khi chúng mình còn là bè bạn...

.

Mới hôm qua.
Buồn phiền trong tôi như đã bay đi xa
Mãi đến hôm nay tim còn thấy hoan ca
Tôi còn ngỡ như là ngày hôm qua.

.

Ngày hôm qua, khi tình yêu là trò chơi dễ dàng, tôi là người đàn ông vẹn toàn. Giờ thì không như thế nữa, khi em xa vắng, bóng tối treo trên đầu u ám, muộn phiền về đậu và tôi cần một chỗ ẫn giấu mình...Ô! ngày hôm qua, tôi đã nói gì sai? Vì sao em ra đi? Sao mà mong được sống như ngày hôm qua đến thế!

Những bản nhạc dấu yêu từ những ngày dậy sóng nghiệp cầm ca ở Liverpool 1960 đến tận New York ngày hôm nay cứ ùa trở về trong trí tưởng. Những giai điệu đẹp ngời cứ ngân vang trong đầu át cả tiếng còi hụ của xe cảnh sát đang chạy hết tốc lực đến bệnh viện Roosevelt. Ánh đèn xanh đỏ vàng cấp cứu cứ chớp xoay nhanh lên các đường phố New York, trông như các ánh đèn sân khấu khi chàng và ban nhạc Beatles đang trình diễn. Chàng muốn hé môi mấp máy Oh la di oh la da! mà sao không cử động nổi. Máu trong người chàng dường như đang cạn kiệt và bốc hơi.

Gần 11 giờ khuya hôm đó bác sĩ Stephan Lynn, trưởng phòng cấp cứu của bệnh viện St Luke's-Roosevelt tiếp nhận John lennon. Chàng đã không còn mạch đập, không còn hơi thở. Cùng với 2 người bác sĩ và vài y sĩ phụ tá, họ cố gắng trong vô vọng để cứu chàng. Ngay cả dự định cuối cùng là mở lồng ngực để cố bóp trái tim nghệ sĩ tài hoa kia, giúp nó đập trở lại, đưa những giọt máu ấm áp lên trên khối óc sáng tạo đã cho đời những giai điệu mê say tưởng chừng như vẫn còn vang vọng mới như ngày hôm qua. Nhưng khi nhanh chóng nhận ra các mạch máu chính quanh tim đã bị vỡ nát trầm trọng do 4 viên đạn, 80 phần trăm lượng máu trong cơ thể bảnh trai nọ đã mất, họ đành xuôi tay. 11:15 tối khuya ngày hôm ấy, bác sĩ thông báo chính thức John Lennon giã từ cuộc chơi. Trong giây phút ấy giai điệu của ca khúc All My Loving của ban nhạc Beatles nhẹ vang lên trong hệ thống loa bệnh viện như một tình cờ ly biệt não nùng...

Hồn của Lennon bay lên cao, cao tít trên bầu trời của New York. Từ đó chàng nhìn xuống thấy Ono khóc rũ rượi khi y tá đưa chiếc nhẫn cưới của chàng cho nàng. Chàng cũng nhìn xuống nơi chàng đã bị bắn thấy cảnh sát còng tay Chapman lên xe. Cuốn tiểu thuyết Bắt Trẻ Đồng Xanh của J.D. Salinger rớt từ tay kẻ ái mộ và cuồng điên rơi trên vỉa hè. Chàng thấy hồn mình nhẹ nhàng như không còn cảm giác, không oán hận. Hình như trên cao cũng không là thiên đàng. Và bên dưới kia nơi máu chàng còn chưa khô cũng không phải địa ngục. Nhìn xuống cuộc đời bên dưới như những cánh đồng xanh, có những đứa trẻ như Holden Caulfield vội vã chạy qua cánh đồng. Dưới những thảm cỏ xanh là những hầm hố tư tưởng. Cuối của cánh đồng là vực thẳm không đáy u minh hoang tưởng. Ở trên mặt đất không làm sao thấy được, không làm sao bắt được những trẻ đồng xanh để chúng khỏi té ngã.

Và John Lennon bay mãi cùng giai điệu Imagine vào cõi vô cùng. Năm ấy chàng 40 tuổi.

Sean Bảo

Quyền lực có thể đẩy sử gia ra khỏi cửa, tháo gỡ triển lãm, xé sách, bắt tô vẽ quá khứ theo ý mình. Nhưng rồi cũng có ngày chính bàn tay thò vào sửa lịch sử ấy được lịch sử đóng khung và ghi lại, nguyên vẹn một bàn tay... thúi.
“Tầm quan trọng của Phật giáo cho thời đại của chúng ta” là bản Việt dịch từ nguyên tác Đức ngữ Die Bedeutung des Buddhismus für unsere Zeit do Nhà xuất bản Osla Schloss Verlag München – Neubiberg ấn hành lần thứ 2 năm 1924. Qua bài viềt, tác gỉả đề cao Phật giáo là liều thuốc duy nhất vô cùng hiệu quả để chống lại tình trạng mất phương hướng tinh thần và nhu cầu xã hội của thời hiện đại. Ông chỉ ra rằng nền văn hóa xã hội phương Tây gặp phải những mâu thuẫn nghiêm trọng và không có một giải pháp thoả đáng vì tin tưởng mù quáng vào Thiên Chúa giáo cũng như chủ nghĩa duy vật...
Người đàn ông đang lái xe chở nhóm công nhân đến công trường, bỗng bị một chiếc xe không biển số bám sát phía sau. Vài phút sau, ông bị bắn chết ngay trên tay lái. Sáu ngày sau, một thanh niên 25 tuổi bị chặn xe trên đường đi làm. Năm phát đạn liên tiếp bắn xuyên vào xe; một viên trúng ngay giữa đầu. Anh chết tại chỗ. Không phiên tòa. Không bồi thẩm đoàn. Không cơ hội biện hộ. Chỉ một quyết định sống chết, được những kẻ bịt mặt đưa ra trong tích tắc. Nếu độc giả cho rằng đây là chuyện xảy ra tại Việt Nam hay ở một xứ sở nơi băng đảng lộng hành, xin nghĩ lại. Đây là nước Mỹ. Năm 2026.
Từ khi ông Donald Trump trở lại giữ chức Tổng Thống Hoa Kỳ, chánh sách mậu dịch của Hoa Thịnh Đốn đổi khác nhiều. Chính phủ Mỹ lấy thuế khóa làm một phương tiện để vừa bảo hộ kỹ nghệ trong nước, vừa gây sức ép với những nước cùng mình giao thương. Thuế khi tăng, khi giảm; việc thương thuyết hôm trước còn thuận, hôm sau đã có thể trở mặt. Thoạt trông, ấy chỉ là chuyện mua bán giữa Hoa Kỳ với từng nước. Nhưng xét cho kỹ, mỗi phen Hoa Thịnh Đốn dựng thêm một hàng rào thuế khóa, Bắc Kinh lại có thêm một dịp để mở đường giao thương với những nước muốn tìm nơi khác mà nương tựa.
Đó là một trong những sự thật dịu dàng nhất của kiếp người, rằng chúng ta, một phần nào đó, là kết quả từ của những người đã dạy dỗ mình, ‘nhất tự vi sư, bán tự vi sư’. Donald Trump cũng có một người thầy theo nghĩa như thế. Từ năm 2016, truyền thông Mỹ đã lần tìm ra người thầy này của Trump: Roy Cohn, và gọi ông ta là “một trong những kẻ thù tồi tệ nhất của Liên Minh Châu Âu, người từng cố vấn cho Donald Trump.”
Tính đến thời điểm hiện tại của tài khóa 2026 (tháng 10, 2025 – tháng 9, 2026), thiếu hụt ngân sách liên bang Hoa Kỳ đã lên tới khoảng 1.8 nghìn tỷ USD, trong đó mức thiếu hụt của riêng tháng 7 là 432 tỷ USD, cao nhất kể từ tháng 3, 2021. Medicare tăng mạnh đã góp phần đẩy tổng con số lên cao, trong khi chính quyền vay nợ vẫn là một yếu tố đóng góp đáng kể. Tình trạng này đã đẩy tổng nợ quốc gia lần đầu tiên vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, chủ yếu do chi phí lãi vay ròng gia tăng, các khoản chi cho chương trình phúc lợi bắt buộc và tác động từ các đạo luật chi tiêu mới được ban hành. Văn Phòng Ngân Sách Quốc Hội (Congressional Budget Office - CBO) dự đoán thâm hụt ngân sách cả tài khóa 2026 sẽ ở mức gần 1.9 nghìn tỷ USD.
Tổng Thống Donald Trump vừa đưa cuộc chiến thuế quan với Canada sang một vòng mới, áp thuế 50% lên khoảng $20 tỷ hàng nhập cảng từ nước láng giềng phía bắc, chỉ hơn hai tháng trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Trên lý thuyết, đây là một đòn đánh vào Canada. Trong thực tế, nó cũng là một sắc thuế đánh vào kỹ nghệ Hoa Kỳ. Lý do khá rõ: sau nhiều thập niên tự do mậu dịch, hai nền kinh tế Hoa Kỳ và Canada đã đan vào nhau từ dầu thô, điện lực, thép, nhôm cho tới xe hơi và linh kiện. Đánh thuế một mắt xích ở Canada, nhiều khi chính hãng xưởng Mỹ lại là nơi gánh thêm phí tổn.
Mysticism: Christian and Buddhist là một trong những công trình tiêu biểu của Suzuki trong lĩnh vực nghiên cứu và đối thoại liên tôn. Tác phẩm được Nhà xuất bản George Allen & Unwin (London) ấn hành năm 1957 và được dịch giả Như Hạnh chuyển ngữ sang tiếng Việt với nhan đề Huyền học đạo Phật và Thiên Chúa giáo, do Nhà xuất bản Kinh Thi xuất bản năm 1974.
Một người mời bạn đi ăn tối. Bạn mệt, không muốn ra khỏi nhà, nhưng thay vì nói thật rằng tối nay chỉ muốn nằm yên, bạn đáp “Tiếc quá, tôi có hẹn mất rồi”. Một người quen hỏi cái áo mới có đẹp không. Bạn thấy chẳng đẹp chút nào, song vẫn mỉm cười: “đẹp lắm!” Một đứa trẻ chìa ra bức tranh nguệch ngoạc, không ai nỡ nói: “Con mèo này trông giống củ khoai.” Không nền dân chủ nào suy vong vì những câu nói dối vô hại ấy. Madeleine Aggeler của The Guardian, người từng thử sống hai tuần không nói dối vặt như thế cho rằng phần lớn chúng ta không nói dối vì có ý hại người. Ta nói dối vì sự thật bất tiện. Vì không muốn làm ai mất lòng. Hoặc chỉ vì một câu không thật ngắn hơn một lời giải thích thật.
Trong chương trình phát hình kéo dài hơn 6 phút trên đài truyền hình quốc gia VTV vào tối ngày 16/08/2026, lần đầu tiên, sau gần một năm rưỡi, công chúng mới được nghe công bố công khai cái gọi là kết quả điều tra về vụ tai nạn giao thông tại đường Nguyễn Huy Tự, Hà Nội. Bản tin xác nhận người cầm lái xe ô tô lấn trái, vi phạm Luật Giao thông Đường bộ làm chết một nữ sinh và khiến người cha mang thương tích nặng chính là cựu Đại biểu Quốc hội Nguyễn Sỹ Cương.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.