Hôm nay,  

Virus Xi

27/02/202010:44:00(Xem: 17435)

Siêu vi khuẩn gây ra dịch sưng phổi ở Vũ Hán làm chết hơn 2000 người và hơn 74 000  bị nhiễm (tin ngày 19/02/2020) có tên là Covid-19 do Tổ chức Y tế Thế giới chọn, cho ngắn gọn, dễ đọc hơn, thay thế tên gọi trước. Thật ra cũng hãy còn dài, còn khó đọc và khó nhớ, nhứt là đối với những người Trung Quốc không biết chữ Tây.

Nay nếu gọi con virus Covid-19 là «Virus Xi» thì rõ ràng là vô cùng dễ đọc cho cả thế giới, không riêng gì chỉ với những ngưởi Trung quốc không biết chữ Tây ở bên Tàu. Hơn nữa virus Xi còn làm toát lên bản chất hiểm ác của con người Xi chỉ biết lo bảo vệ tham vọng quyền lực và nuôi dưỡng giấc mơ làm bá chủ thế giới, coi nhẹ sanh mạng người dân nên dịch mới lan rộng ngăn chận không kịp. Virus Xi lại cũng là loại vi trùng cực độc gây ra thứ bệnh thâm căn cố đế: “Trung quốc bệnh phu”!

Để nói lên đặc tính của Virus Xi, tưởng không có gì rõ ràng hơn là lược lại những nạn nhơn của Virus Xi xảy ra từ cuối năm 2019 đang làm điêu đứng cà nước Tàu cho đến nay chưa biết chắc bao giờ sẽ khắc phục được.


Chống virus vừa truy lùng “thế lực thù địch”

Ông Xu Zhiyong, cựu Giáo sư Đại học, bị công an bắt hôm thứ bảy 15/02/2020, tại khu phố Panyu ở Canton, miền Nam nước Tàu. Ông lẩn trốn từ Noel năm rồi vì ông bị công an lùng bắt do ông tranh đấu chống sự phân biệc đối xử và những lời phê phán thẳng thắng của ông về chánh sách độc tài toàn trị của Xi Jinping. Hôm đầu tháng 2 vừa qua, trên mạng, ông kêu gọi Xi Jinping hảy từ chức. Thế là Xi lợi dụng chống dịch virus Corona ra lệnh đàn áp trên cả nước, bắt những ai công kích đảng nhà nước qua những tuyên bố về dịch virus. Cách nay vài hôm, Xi còn ra lệnh kiểm soát chặc chẻ hơn nữa thông tin xấu trên mạng xuyên tạc chánh phủ.

Ngoài trường hợp phản kháng của Giáo sư Xu Zhiyong, nhơn vụ dịch virus, còn xuất hiện nhiều trường hợp khác cũng làm cho đảng cộng sản bắc kinh khó chịu phải đàn áp mạnh. Hôm 6 tháng 2, ông Chen Qiushi, Luật sư Nhơn quyền vừa là chủ Blog ở Bắc kinh, đã không còn trả lời điện thoại nữa. Qua hôm sau, cha mẹ của ông được công an nhơn dân báo tin ông Chen đã được chánh phủ cô lập nhằm bảo vệ sức khỏe cho ông vì ông đã thăm viếng “nhiều bệnh viện” sợ ông bị nhiểm virus. Ông đã tới Vũ Hán sớm, trước khi chánh phủ chánh thức loan báo có dịch virus Corona và ra lệnh cô lậo Vũ Hán, đó là thái độ bị hiểu là coi thường nhà cầm quyền. 

Hôm 14/02/2020, Bác sĩ nhản khoa Li chết, Giáo sư Xu có phổ biến một thông điệp để tưởng niệm người anh hùng quá cố, trước đó một tuần đã báo động nạn dịch cho đồng nghiệp ở nhà thương trong lúc nhà cầm quyền Xi chưa cho lệnh thông tin . Đó là lời cuối cùng của ông . Theo Giáo sư Xu “cái thiên tai trên cả nước này chỉ có thể xảy ra do không có dân chủ và không có tự do diển đạt . Trong lúc quần chúng đang xúc động vì cái chết oan ức của Bs Li và hốt hoảng trước tình trạng đau thương của đất nước, đảng cộng sản lại ẩn mình để dễ nhìn theo dỏi và nghe ngóng nhơn dân phản ứng tiêu cực đối với chánh phủ . Trong lòng họ không có điều gì tốt xấu, phải trái, hay dở . Không có một ý thức nào dấy lên . Không có một giới hạn nào . Không có một nhơn cách nào cả» .

Cái chết của Bs Li đã làm xúc động nhơn dân cả nước và họ đều hướng vế ông để tưởng niệm . Một điều như vậy chưa từng xảy ra ở đất nước này . Và đồng thời, dân chúng không hết lời chỉ trích chánh phủ, lên án đảng và nhà nước đã làm cho tình hình nghiêm trọng hơn bằng cách dấu diếm sự thật .

Giáo sư Xu Zhiyong đã bị công an truy lùng từ cuối tháng 12 năm rồi vì một vụ không liên hệ gì với dịch virus . Theo những người bạn gần gủi với ông thì tất cả những người bạn hoạt động với ông gặp nhau trong bửa ăn tối ở Xiamen, Miền Đông-Nam Trung quốc, đều đã bị bắt vào cuối năm rồi, chỉ có một mình ông thoát khỏi . Nhà cầm quyền buộc tôi ông và các bạn của ông đã thảo luận về sự «diển tiến Dân chủ ở Trung quốc», nghĩa là âm muu chống lại Nhà nước . Nhà hoạt động Nữ quyền Li Qiaochu, bạn của Giáo sư Xu, bà cũng mất tích hôm chủ nhựt. Ông Patrick Poon, chuyên viên nghiên cúu của Tổ chức Ân xá Quốc tế, được tin Giáo sư Xu và các bạn của ông đều bị bắt giam, tuyên bố trong một bản tin phát hành hôm 17/02/2020 «Ông Xu và những người cùng bị giam giử với ông, họ không làm một điều gì phạm tội hết cả». Thật ra đó chỉ là bắt nhốt người một cách ngang ngược vì lý do hoàn toàn chánh trị của một chế độ độc tài ác ôn mà thôi .

Tôi không sợ cái đảng này

«Tại sao tao phải sợ mày . Đảng cộng sản ?», nhà hoạt động Nhơn quyền Chen Quishi uất nghẹn hét lên . Những Vidéos của ông cho thấy tình trạng thật của bệnh viện và lò thiêu thành phố vô cùng thảm hại . Nó hoàn toàn không như những thông cáo chánh thức của nhà nước đưa ra . Trong một vidéo cuối cùng, ông Chen khóc ngất : «Tôi sợ. Trước mặt tôi là dịch bệnh chết người . Và ở phìa sau tôi, là đảng và nhà nước trung quốc . Nhưng ngày nào tôi còn sống là tôi sẽ nói lên điều gì tôi đã trông thấy và đã nghe được . Tôi không sợ chết đâu ! Tại sao tao phải sợ mày, đảng cộng sản ? Thứ chánh phủ khốn nạn».

Chủ Blog Xu Xiaodong, bạn của Chen, báo tin trên mạng Chen mất tích, đó không phải do nhà cầm quyến cô lập để bảo vệ ông không bị nhiểm bệnh, mà là cách «cô lập cưởng bách», nói cách khác, đó là bắt nhốt người vô tội theo kiểu ngang ngược của cộng sản vì lý do chánh trị .

Nhiếu bệnh nhơn đang nằm trong nhà thương Vũ Hán, chụp hình chính mình, đưa lên mạng kèm theo lời nói về chế độ đang cai trị «Tôi không tin tưởng gì nữa ở cái chánh phủ này» .trong một vidéo kế đó, bệnh nhơn này báo động «Ai đã cắt oxy của mình . Có lẽ để trả thù lời tuyên bố kia chăng ?». Kế đó là một sự thay đổi thái độ lạ lùng . Cũng bệnh nhơn đó kêu gọi «mọi người hảy tin tưởng nhà cầm quyền » . Đó là vidéo cuối cùng . Sau đó, không thấy bệnh nhơn đó đưa gì lên mạng nữa cả . Hay đã hết bệnh, ra về rồi !

Một người đàn ông chụp hình cảnh thành phố bị cô lập, với lời phê bình «Dịch virus xảy ra vì chúng nó che dấu dự thật!» . Người ta thấy tài khoảng của ông ấy trên Weibo bị xóa và chính ông bị ngất xỉu ngoài đường ngày 9/2/2020 . Sau cùng, một giới chức Đại học ký tên một bản kêu gọi cho Tự do diển tả thì bị chỉ định cư trú và bị cấm dùng internet . (Theo  Jérémy André đặc phái viên của Tuần báo Le Point ở Hồng kông, 18/2/2020) 


Đảng cộng sản trung quốc lợi dụng dịch bệnh tăng cường kiểm soát 

Hôm 16/02/2020, Tập Cận-bình ra lệnh cơ quan an ninh từ nay phải siết chặc hơn nữa việc kiểm soát thông tin, nhứt là trên mạng, không để  chỉ trích chánh phủ, xuyên tạc sự thật, gây hoang mang trong nhơn dân làm xáo trộn đời sống xã hôi trong lúc đang có bệnh dịch .

Ông Nicolas Bequelin, Giám đốc Ân xá Quốc tế Á châu, lấy làm tiếc nói «Bệnh dịch, trước tiên, thấy như nó là một hiểm họa cho sự ổn định xã hội và kinh tế . Những tự do căn bản có thể bị giới hạn khi bị dịch, nhưng những giới hạn này nên chừng mực và chánh đáng» . Ông nói tiếp «Tất cả những người hoạt động mà ông gặp và thảo luận, sau đó, họ đều bị công an mời làm việc . Thế mới biết dịch virus này là một đề tài vô cùng nhại cảm» . 

Theo Tổ chức Nhơn quyền nhận xét, đảng cộng sản lợi dụng vụ bệnh dịch để siết chặc thêm sự kiểm soát xã hội và tăng cường sự đàn áp . Nhơn có dịch virus, đảng và nhà nước của Tập tăng cường kiểm soát và thanh lọc dân chúng . Mỗi gia đình gắn liền với một văn phòng của đảng để được xếp theo thành phần «nguy hiểm» hay «nhơn dân tốt» . Nhơn vụ bệnh dịch, công an theo dỏi phản ứng của thân nhơn bệnh nhơn vì những người này có thái độ khi nhìn thấy cảnh người thân bịnh và điều kiện chửa trị ở nhà thương .

Thông thường một nhà nước độc tài, khi xảy ra một tình trạng nghiêm trọng, như  khủng bố, thiên tai, bệnh dịch, thì họ luôn luôn tìm cách khai thác cho có lợi tối đa về phía họ . Dân chúng có sao là chuyện khác . Trong lúc đó, chuyện buồn cười là giới Y tế Thế giới lại nhiều lần giới thiệu Trung quốc như là một nhà nước mẫu mực . Không ai thắc mắc hỏi quyền của bệnh nhơn ở đâu ? Tại sao Tập Cận-bình không cho chương trình hợp tác ngoại quốc hay huê kỳ tới ? Và cũng không ai hỏi về số phận của hằng triêu người, nhứt là công nhơn từ các nơi khác tới làm việc, nay thành phố bị cô lập .


Lịch sử nước Tàu là lịch sử các đế chế thay phiên nhau cai trị độc tài . Tàu không có văn hóa chánh trị dân chủ nên trong ngôn ngữ tàu không có chữ Tự do . Từ Nhà Châu, tức từ khi Trung hoa có nhà cầm quyền cho tới năm 1949, Trung hoa vẫn là nước quân chủ chuyên chế . Năm 1949, cách mạng vô sản kết thúc đế chế, Mao lên nắm quyền, lập chế độ nhơn dân nhưng Mao là Hoàng đế đỏ . Nước Tàu vẫn chia thành hai từng lớp : lớp trên là lớp cai trị và lớp dưới gồm thứ dân là lớp bị trị . Lớp bị trị biết vâng lời ngoan ngoản thì sống yên ổn . Có thái độ bất mản, chống đối chế độ thì bị trừng phạt không nương tay. 

Nay Tập Cận-bình tiếp nối vẫn giử văn hóa chành trị độc tài đó nhưng ác ôn hơn . Do lo sợ bị dân đứng lên cướp lại chánh quyền . Sự lo sợ chiếm nảo trạng của Tập và của cả bộ máy cầm quyền . Nó trở thành cái bệnh, có thể gọi là «Trung quốc bệnh phu», căn bệnh chánh trị chuyên chế xuyên suốt từ thời Nhà Châu . Người mang bệnh như đảng cộng sản tàu hiện nay luôn luôn coi nhơn dân là kẻ thù, luôn luôn theo dỏi kiểm soát . Nên Tập cho thiết lạp hệ thống AI nhận diện dân chúng để kịp phản ứng và can thiệp . Giáo sư Xu bị bắt ở tận miền nam là truuờng hợp điển hình .

«Trung quốc bệnh phu» là muốn dựa theo lời người phương tây nói Nhà Thanh «Đông Á bệnh phu» nhưng không nhằm phê phán con người hay văn hóa trung hoa mà là nói hệ thống tập quyền Nhà Thanh thối nát . Người trung quốc từ đó, cả thế kỷ trôi qua, vẫn chưa cải thiện được để có một chế độ thật sự do dân và vì dân như các nước tây phương nên cơ chế công quyền yêu kém bất lực khi phải quản lý một khủng hoảng xảy ra . Dịch Corona cho thấy rỏ thực tế đó .

Tập có siết chặc bộ máy kiểm soát dân chúng và thông tin trên mạng thì chỉ làm cho dân chúng bất mản thêm, càng oán hận chế độ hơn nữa mà không giúp chánh quyền sớm khắc phục bệnh dịch .

Hậu quả của virus Corona sẽ vô cùng thảm hại không riêng cho nước Tàu mà còn cả thế giới . Về mặt kinh tế xã hội dễ thấy rỏ . Còn về vận mệnh cầm quyền của Tập ?

Lòng dân, cả những người phụ nữ bình thường, cũng đều muốn Tập đi chổ khác chơi .


Nguyễn thị Cỏ May

 

Trong một thế giới nhiều bất trắc, những điều quen thuộc thường đem lại cảm giác yên ổn. Tại một quán cháo bình dân ở Hồng Kông, thực khách có thể trả tiền bằng đô-la Hồng Kông, bằng đồng nhân dân tệ, hoặc bằng đồng e-CNY, tức đồng nhân dân tệ kỹ thuật số do Ngân hàng Trung ương Trung Quốc phát hành. Dù người quản lý quán cho biết chưa từng thấy ai thật sự dùng đồng e-CNY để trả tiền, hiện đã có hơn 5,000 cơ sở tại Hồng Kông chấp nhận loại tiền mới này.
Trong lời phát biểu về Phật Giáo và Dân Chủ tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn vào tháng 4 năm 1993, đức Đạt Lai Lạt Ma nói rằng, “Bạo lực, dù được sử dụng mạnh bạo cách nào cũng không bao giờ khuất phục được khát vọng căn bản của con người đối với tự do.”Quả thật vậy, nếu không có tự do thì con người trở thành nô lệ. Chính vì thế, từ ngàn xưa, con người đã không ngừng đi tìm và tranh đấu cho tự do: tự do để thoát khỏi sự nô lệ bản năng của thú tính; tự do để giải thoát mọi khổ đau từ thân xác đến tinh thần; tự do để giải phóng mọi áp bức từ các thế lực hà chính. Nửa thế kỷ trước, người Việt Nam cũng đã liều chết để vượt biên hay vượt biển đi tìm tự do. May mắn thay cho những người còn sống sót đã đến được các nước tự do trên thế giới, trong đó có Hoa Kỳ, một đất nước mà những người tị nạn và những kẻ di dân xem là biểu tượng sáng chói của tự do. Người viết bài này cũng nằm trong số những người có được may mắn ấy, may mắn thoát khỏi nhà tù lớn để đến một đất nước tự do.
Thông minh! Sáng tạo! Máu lửa! Nghệ thuật! Vui nhộn! Thẩm mỹ... Rất nhiều tính từ để có thể mô tả về các phim Lego Movie do trí tuệ nhân tạo (AI) làm ra đang phủ đầy các mạng xã hội TikTok, X, Instagram, Bluesky hơn tháng qua. Chủ nhân của những video này là nhóm Explosive Media, chưa đến 10 thanh niên ở độ tuổi đôi mươi, từ Iran. Mỗi video của Explosive Media đón nhận hàng triệu lượt xem cùng vô số bình luận. Các danh khoản mạng xã hội của chính phủ Iran chia sẻ lại. Nhóm biểu tình "No Kings" ở Hoa Kỳ sử dụng để phản đối chiến tranh. Thông điệp chính trị truyền tải trong các video này mang tính trực diện và đậm chất hoạt hình – đúng tính chất là những nhân vật Lego vuông vức nhưng sống động và đầy cá tính.
Tôi có đứa em gái… không cùng cha mẹ, nhưng đủ thân để nhiều chuyện trong đời tôi nó biết trước người khác. Nó gọi tôi bằng chị, thỉnh thoảng ghé ăn cơm, vui vẻ và thân thiết. Cho tới một ngày, bạn tôi chuyển cho tôi một email chung, trong đó “em gái” gửi đi tố cáo tôi làm báo mà thiên lệch. Tờ báo cũng bị em buộc tội thiếu trung lập, không đáng tin cậy.Lời em tố đúng sai hoãn bàn, chỉ biết là sau đó, chúng tôi bị một số thân chủ, thân hữu tẩy chay. Nếu chuyện này xảy ra hồi tôi mới lò dò vào nghề, chắc tôi sẽ cuống lên: “Chết rồi, mình đã lỡ không trung lập ở chỗ nào? Làm báo mà bị chê là ‘take side’ kỳ quá.” Có thể tôi đã phải viết một bài thanh minh về sự khách quan để chứng minh mình hết mực công bằng với trai gái, chó mèo, đen trắng, các bên đồng đều.
Việc bà Lori Chavez-DeRemer tuyên bố từ chức Bộ trưởng Lao động trong nội các ông Donald Trump nhiệm kỳ hai đánh dấu nhân vật thứ ba rời ghế, và điểm chung đáng chú ý: cả ba đều là phụ nữ. Tên tuổi bà Chavez-DeRemer, thú thật, không mấy ai trong giới theo dõi chính trị Hoa Kỳ buộc phải thuộc nằm lòng, bởi suốt thời gian ngồi ghế bộ trưởng, bà ít được nhắc đến về công việc chuyên môn hơn là về những tiện nghi, đặc quyền mà chức vụ mang lại. Về khoản đó, người ta thấy bà không khác mấy với bà Kristi Noem trước đây – cùng một lớp người bước vào chính quyền với một kho tham vọng lẫn sở thích “hưởng lộc công”. Tòa Bạch Ốc thông báo vắn tắt: bà rời chính phủ để “nhận một chức vụ trong khu vực tư nhân” – thứ câu chữ đã trở thành lối nói quanh quen thuộc, từng được dùng cho cả bà Noem lẫn bà Pam Bondi khi hai người này bị gạt sang bên lề. Luật sư của bà cũng không quên lời tuyên bố “theo sách vở”: việc ra đi không dính dáng gì đến “vi phạm pháp luật”, chỉ là “quyết định cá nhân
Có vẻ như ngày Thứ Hai của tuần mới không phải là một “Good Day” cho Tổng thống Trump. Cuộc đàm phán vòng hai với Iran chưa biết sẽ ra sao. Iran vẫn “cứng cựa” không chịu cho Trump cái mà ông ta muốn: chiến thắng. Do đó, ông lại phải mượn Truth Social để tấn công vào những nơi mà ông ta cho là an toàn nhất và “đã” nhất. Bởi vì ít nhất họ cũng chấp nhận im lặng như đã từng trong suốt thời gian qua. Trong hai bài đăng trên mạng xã hội, Trump đã gay gắt chỉ trích các thành viên Đảng Dân Chủ, gọi họ là “TẤT CẢ ĐỀU LÀ KẺ PHẢN BỘI” cũng như giới truyền thông vì những lời phê bình và sự hoài nghi của họ đối với cách ông ta xử lý cuộc chiến tại Iran.
Có những hành động mà tần suất và cường độ kỳ lạ của nó tăng dần theo thời gian, tỷ lệ thuận với sự phá hủy xã hội và cả sinh mạng, nhưng cộng đồng chung quanh vẫn im lặng, thì vấn đề không còn ở người thể hiện nữa. Nó đã trở thành cáo buộc chung cho sự “im lặng của bầy cừu.” Những hành vi thất thường cùng các phát ngôn cực đoan, bạo lực, gần như không thể kiểm soát, của Donald Trump trong thời gian gần đây đã thổi bùng lên cuộc tranh luận dai dẳng. Những bài phát biểu của Tổng thống Donald Trump ngày càng dài, tăm tối và lan man. Từ bài diễn văn thông điệp liên bang cho đến những lần trả lời báo giới. Trump có thể trôi từ chủ đề này sang chủ đề khác, từ nhập cư sang cối xay gió, cá mập, giá cổ phiếu, rồi đến câu chuyện cây bút Sharpie. Bất kỳ buổi họp báo nào, Trump cũng có thể trở thành “spotlight.”
Xin nói ngay cho khỏi mất công nghiêm mặt: đây không phải bài thần học, cũng chẳng phải sớ tâu lên Vatican, lại càng không phải bản tự kiểm của ban vận động tranh cử nào. Đây chỉ là một mẩu tạp ghi nhỏ, viết trong lúc thiên hạ đang cãi nhau đỏ mặt và người viết đang nghe một câu hát quen thuộc: Yêu tôi hay yêu đàn? Hay hợp thời hơn: Yêu Trump hay Yêu Ngài?
Theo một bài phân tích đăng trên The Conversation ngày 13 tháng 4 năm 2026, thất bại bầu cử của Viktor Orbán tại Hung Gia Lợi không chỉ khép lại 16 năm cầm quyền của một chính thể ngày càng thiên về độc đoán, mà còn vang dội ra ngoài biên giới nước này, từ Mạc Tư Khoa đến Hoa Thịnh Đốn, như một lời cảnh cáo đối với thứ chính trị đặt trên chia rẽ, bất mãn và chủ nghĩa dân tộc cực đoan.
Diễn biến chính trị gần đây tại Việt Nam đang đặt ra một vấn đề nền tảng của mọi nhà nước hiện đại, rằng quyền lực chính trị quyền lực đang được kiểm soát bằng cơ chế nào? Và liệu còn tồn tại bất kỳ không gian nào cho việc kiểm soát đó hay không? Sau Đại hội đảng Cộng Sản, việc Tô Lâm trở thành Tổng Bí thư, rồi mới đây, tiếp tục được Quốc hội bầu kiêm nhiệm thêm chức vụ Chủ tịch nước, không đơn thuần là một sự sắp xếp nhân sự. Mà đây là một bước dịch chuyển mang tính nền tảng, làm thay đổi hoàn toàn cách thức vận hành quyền lực trong hệ thống chính trị Việt Nam theo chiều hướng đầy rủi ro. Nếu nhìn bề ngoài, đây có thể được diễn giải như một bước tăng hiệu quả lãnh đạo. Nhưng dưới lăng kính chính trị học, đó là một bước tiến rõ rệt của quá trình tập trung quyền lực. Khi hai vị trí vốn đại diện cho hai trục quyền lực, gồm đảng và nhà nước được hợp nhất vào một cá nhân, thì câu chuyện không còn là phân công nữa, mà là hội tụ quyền lực vào một điểm gần như tuyệt đối.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.