CSVN lại mồi chài Kiều bào

Sau 20 năm chiêu dụ Kiều bào về giúp nước không thành công, đảng CSVN lại tung ta Dự án “Phát huy nguồn lực của người Việt Nam ở nước ngoài phục vụ phát triển đất nước trong tình hình mới” vào dịp Tết Nguyên Đán Giáp Thìn 2024. Đây là lần thứ tư, từ khi có Nghị quyết 36-NQ/TW ngày 26 tháng 3 năm 2004, một Quyết định nhằm mưu tìm đầu tư, hợp tác khoa học, kỹ thuật và tổ chức các Hội, Đoàn người Việt ở nước ngoài, đặt dưới quyền lãnh đạo của đảng CSVN được tung ra.
    Quyết định số 1334/QĐ-TTg, ngày 10/11/2023 do Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang ký ban hành nhằm: “ Huy động nguồn lực NVNONN (Người Việt Nam ở nước ngoài)  tham gia phát triển đất nước trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, gắn với mục tiêu phát triển của Việt Nam trở thành nước phát triển, có thu nhập cao vào năm 2045 như Đại hội Đảng lần XIII đã đề ra; tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc Việt Nam trong và ngoài nước; củng cố sức mạnh, tiềm năng của cộng đồng NVNONN đóng góp cho đất nước.”
    Chi tiết hơn, Quyết định mới đưa ra một số “mục tiêu” cụ thể như:
    “Tăng cường thống nhất nhận thức NVNONN là nguồn lực ngày càng quan trọng đóng góp cho sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc, từ đó xây dựng các định hướng, chủ trương, biện pháp mang tính tổng thể, cơ bản, lâu dài nhằm thu hút và phát huy tối đa nguồn lực này. Tạo môi trường, cơ chế trong nước để NVNONN yên tâm gắn bó, phát huy nguồn lực của mình với đất nước.”
   “Xây dựng hành lang pháp lý để NVNONN cơ bản được hưởng môi trường pháp lý tương đương với người trong nước khi tiến hành các hoạt động đầu tư, kinh doanh, khoa học-công nghệ, văn hóa thể thao, nhân đạo.”
    “ Tạo khuôn khổ, cơ chế bền vững khuyến khích NVNONN tham gia phát triển đất nước trên các lĩnh vực phù hợp với nguồn lực của cộng đồng; đẩy mạnh phát huy hiệu quả nguồn lực của trí thức NVNONN thúc đẩy chuyển giao tri thức và kỹ năng; thu hút và sử dụng hiệu quả lực lượng lao động, du học sinh trở về; triển khai hiệu quả các sáng kiến, đóng góp từ thiện nhân đạo, xã hội của các cá nhân, tổ chức NVNONN tại Việt Nam; phát huy vai trò cầu nối của NVNONN trên các lĩnh vực khoa học-công nghệ, kinh tế, thương mại, văn hóa, xã hội...”
    Những “mục tiêu” này không mới vì cùng đặt trọng tâm vào công tác lôi kéo khoảng 70,000 trí thức-chuyên gia NVNONN về giúp Việt Nam, song song với  các Dự án đầu tư của Việt kiều.
    Quyết định mới cũng tái khẳng định:
    “Tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho kiều bào về thăm quê hương, thân nhân, đầu tư, kinh doanh, hợp tác khoa học - công nghệ, hoạt động văn hóa - nghệ thuật, từ thiện, xã hội, du học sinh, lao động trở về lập nghiệp...”

    “Tiếp tục tăng cường cảnh giác, kiên quyết đấu tranh đối với các âm mưu và hành động khống chế cộng đồng, lợi dụng cộng đồng để chống phá sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.”
    “Tăng cường thống nhất nhận thức NVNONN là nguồn lực ngày càng quan trọng đóng góp cho sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc, từ đó xây dựng các định hướng, chủ trương, biện pháp mang tính tổng thể cơ bản, lâu dài nhằm thu hút và phát huy tối đa nguồn lực này. Các bộ, cơ quan, địa phương xây dựng đề án, chương trình, kế hoạch về thu hút nguồn lực của NVNONN. Thiết lập cơ chế triển khai, phối hợp đồng bộ từ Trung ương đến cơ sở và trên phạm vi toàn quốc, trong và ngoài nước.”

    “Tạo môi trường, cơ chế trong nước để NVNONN yên tâm gắn bó, phát huy nguồn lực của mình với đất nước. Xây dựng hành lang pháp lý để NVNONN cơ bản được hưởng môi trường pháp lý tương đương với người trong nước khi tiến hành các hoạt động đầu tư, kinh doanh, khoa học công nghệ, văn hóa thể thao, nhân đạo...”

TỔ CHỨC KIỂM SOÁT HỘI ĐOÀN

Trong lĩnh vực tổ chức Hội Đoàn, mục tiêu chính trị quan  trọng của chủ trương nắm bắt Cộng đồng NVNONN, Quyết định mới yêu cầu:
    “Phấn đấu 100% các địa bàn có đông cộng đồng NVNONN thành lập được các hội, đoàn.”
    “Hỗ trợ cộng đồng NVNONN phát triển, có vị thế ở sở tại; tăng cường sự gắn kết, giao lưu trong nước giữa NVNONN với các tổ chức nhân dân, hội đoàn trong nước.”
    Nhưng tại sao CSVN đã thất bại trong công tác tổ chức các Tổ chức thân Cộng ở nước ngoài để nối kết với các Tổ chức trong nước? Lý do vì đại đa số NVNONN, nhất là những người phải tìm mọi cách ra đi tìm tự do sau ngày 30/04/1975, đã biết rõ chân tướng không thành thật của đảng cầm quyền. Hơn nữa, việc đãi ngộ Trí thức Việt kiều và Du học sinh thành đạt vẫn còn nhiều hạn chế và kỳ thị cũng đã hạn chế số chuyên viên về nước. Ngay cả khối du sinh ra nước ngoài ăn học theo ngân sách nhà nước cũng tìm đường ở lại nước ngoài.
    Theo báo Sức khỏe và Đời sống ngày 17-10-2023: “Tính đến hết năm 2022, số lượng học viên mà Bộ GD&ĐT cử đi học bằng ngân sách nhà nước giai đoạn 2013-2022 là 11.657 người. Trong số này có “ khoảng 7.186 người tốt nghiệp, về nước” làm việc. Số người ở lại nước ngoài là 4.471 người.”

    Lý do du học sinh, gồm cả sinh viên tự túc, đã “một đi không về” có nhiều nguyên nhân, nhưng quan trọng là nhu cầu việc làm trong nước không phù hợp với kiến thức du sinh. Ngoài ra, căn bệnh kỳ thị “mới cũ”, “trong đảng-ngoài dân” và tham nhũng đã khiến cho nhiều người quyết định ở lại nước ngoài làm việc. Ngoài ra, với chủ trương độc quyền và độc tài cai trị, đảng CSVN đã bóp chết tự do, chà đạp dân chủ và vi phạm nghiêm trọng các quyền con người, kể cả tự do Tín ngưỡng-Tôn giáo khiến du sinh “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” không muốn quay về.
    Nhằm đảo ngược tình trạng “chảy máu chất xám ngay trên sân nhà”, Quyết định 1334/QĐ-TTg, ngày 10/11/2023 đã tập hợp 13 Bộ, ngành và Tổ chức Hội đồng nhân dân vào cuộc đấu tranh chiếm lấy nguồn lợi “tri thức” và “tài lực” của trên 5 triệu người Việt Nam đang sinh sống tại 30 quốc gia và lãnh thổ trên Thế giới. Đứng đầu kế hoạch gồm các Bộ Ngoại giao, Công an, Tư pháp, Kế hoạch-Đầu tư, Công thương,Thông tin và Truyền thông, Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội. Ngoài ra còn có các Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Khoa học và Công nghệ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Bộ Tài chính và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
    Tuy nhiên, hãy còn quá sớm để đánh giá thành công hay thất bại của Dự án “Phát huy nguồn lực của người Việt Nam ở nước ngoài phục vụ phát triển đất nước trong tình hình mới”, nhưng với kinh nghiệm của 20 năm thi hành các Nghị quyết 36 đến Kết luận 12 của Bộ Chính trị, vấn đề không còn là “đổi mới” phương pháp làm việc nữa mà cần phài có đội ngũ Lãnh đạo mới với một Thể chế chính trị có dân chủ và tự do được nhân dân đồng tình ùng hộ.

– Phạm Trần