Hôm nay,  

Ai Thắng? Ai Thua?

06/06/202523:34:00(Xem: 3505)

GettyImages-2218066530
Tổng Thống và Tỷ Phú cứ ồn ào đấu đá, còn người dân như Nadine Seiler đến từ Waldorf, Maryland cứ  lặng lẽ cầm tấm biển biểu tình có dòng chữ "Trump là đồ khốn nạn." (Trump's a dick) bên ngoài Bạch Ốc. (Ảnh của Kevin Carter/Getty Images)



Tàn Kiếm, một trong bốn kiếm khách lừng danh của nước Triệu, đã tặng cho tráng sĩ Vô Danh hai chữ “Thiên Hạ.” Vì hai chữ này mà Vô Danh đã không giết Tần Thủy Hoàng khi có cơ hội trong tay. “Thập bộ nhất sát” chỉ đánh Tần Vương bằng đuôi kiếm, để rồi ngay sau đó hiên ngang bước ra khỏi cung điện, hứng trận mưa tên của quân Tần.

Vô Danh sẽ là người chiến thắng nếu giết được Tần Thủy Hoàng, nhưng “Thiên Hạ” trong nước chính là người chịu cảnh khổ ải, gian truân. Vì Tàn Kiếm tin rằng, Tần Vương là người duy nhất có thể thống nhất thiên hạ, và đem đến thái bình cho dân chúng.

Đặt sang một bên quan điểm chính trị từng gây tranh cãi của phim “Anh Hùng” thì hai chữ “Thiên Hạ” của Tàn Kiếm, dưới bàn tay phù thủy điện ảnh của Trương Nghệ Mưu, vẫn là nguyên tắc trị vì muôn đời cho bất kỳ một lãnh thổ, quốc gia nào. Nó đúng từ ngàn xưa đến nay, đến muôn ngàn năm sau, đến cả thời đại của con người bước lên cung trăng hoặc phóng phi thuyền lên Sao Hỏa.

Có vẻ như phi thuyền Space X của Donald Trump và Elon Musk đã tạm đáp xuống sau một ngày bay vút lên không trung bằng ngọn lửa kinh hoàng. Một ngày khá yên ắng cho truyền thông và mạng xã hội Truth Social Media cũng như Twitter (X), theo nghĩa là không có gì mới trong “cuộc ly hôn” ồn ào này.

Những tờ báo thuộc tập đoàn lớn của Mỹ, đã có một ngày cập nhật không mệt mỏi nội dung tin nhắn công kích nhau, vạch trần nhau một cách đau đớn, công khai giữa tổng thống Mỹ và tỷ phú giàu nhất thế giới. Người dân Mỹ cũng không dấu được nỗi bàng hoàng trước những gì họ đang chứng kiến. Họ theo dõi trong một cảm xúc lẫn lộn, thích thú, phẫn nộ, ngạc nhiên, bình thản vì “trước sau gì cũng xảy ra.” Những cảm xúc này, phải chăng là một gương mặt thứ hai của sự ê chề đau đớn khi xem một hài kịch, nhiều hơn là sự thảng thốt khi xem một phim kinh dị?

Thượng nghị sĩ Chris Murphy của Connecticut viết trên Twitter: “Khi 15 triệu người Mỹ mất bảo hiểm chăm sóc sức khỏe và rơi vào khủng hoảng, không ai trong số họ sẽ quan tâm đến cuộc chiến tạo ra bằng cách nhấp chuột giữa hai tỷ phú đang tranh cãi xem ai nhận được phần lớn hơn trong chiến lợi phẩm tham nhũng.”

Nhận định này bị chìm sâu giữa một rừng thông tin tung ra từ cá nhân và cơ quan báo chí do tập trung vào cuộc đấu khẩu của Trump-Musk và phản ứng từ những người thân cận trong chính quyền. Báo chí Mỹ dẫn lại không sai một từ những gì hai kẻ quyền lực ấy thốt ra ngày hôm qua. Không khó, vì cả hai “đánh” với nhau trên võ đài mạng xã hội. Những tờ báo lớn chạy tít hàng đầu “Musk đòi luận tội Trump”; “Musk: Nếu không có tôi, ông ta đã thất cử”…

Và báo chí dừng lại ở đó. Trên mạng xã hội Mỹ, người dân kêu gào “chúng tôi muốn biết sự thật.”

Báo chí đăng ngay một tin khác: “Musk nói Trump có tên trong hồ sơ Epstein.” Và dừng ở đó.

Người dân lại khản cổ gào lên “công bố hồ sơ.”

Cũng không ít những bài phân tích độc lập, đi sâu về cái gọi là thuyết âm mưu – một thuật ngữ trở nên quen thuộc kể từ khi Donald Trump từ một tay tài phiệt bước vào chính trường, rồi trở thành tổng thống. Các cây viết cho những tờ như The Bulwark, Wired viện dẫn lý do chặt chẽ về một kế hoạch ly hôn. Họ đưa ra nhiều giả thuyết về kết quả của cuộc chiến này, thậm chí “phải chăng đây là một kế hoạch ly hôn sắp đặt sẵn?” Họ phân tích xem Trump ở thế thượng phong như thế nào và Musk có bài tẩy gì trong tay?

Duy nhất hai điều mà Elon Musk công khai trên mạng xã hội, nhưng truyền thông gần như “quên mất” và bỏ lơ. Đó là “nếu không có tôi, ông ta đã không thắng cử, Đảng Dân Chủ đã kiểm soát Thượng Viện và Hạ Viện” và “Trump có tên trong hồ sơ Epstein.”

Kết quả bầu cử 2024 là một cái tát nhức nhối vào những cử tri dành lá phiếu của họ để bảo vệ một nền dân chủ lâu năm, hùng mạnh của Hoa Kỳ. Bảo vệ nền Dân Chủ, không nhất thiết phải thuộc về đảng Dân Chủ. Như ông Joe Biden từng nói trong bài diễn văn ngày 7/11 tại Vườn Hồng, sau khi Kamala Harris chính thức thừa nhận thua cuộc: “Các bạn không thể chỉ yêu đất nước của bạn khi là người chiến thắng.”

Nhưng nguyên tắc mà ông Biden nói không đồng nghĩa với việc người dân chấp nhận bị lừa dối. Câu tweet của Elon Musk là sự xúc phạm to lớn đến niềm tin của cử tri về một bầu cử đại diện cho quyền công dân trong Hiến Pháp của nước Mỹ.

Tháng đầu tiên sau kết quả bầu cử, nhiều giáo sư điện toán, trưởng khoa công nghệ, phần mềm máy tính từ các trường đại học đã tích cực đưa ra các phân tích rành rẽ, thuyết phục lên các diễn đàn. Họ viết thư gửi đích danh tổng thống, phó tổng thống khẩn nài các vị ấy hãy kiểm phiếu.

Nhưng đã không có gì xảy ra. Ông Joe Biden, với nụ cười thật rạng rỡ, đón Donald Trump vào Tòa Bạch Ốc với câu: “Chào mừng ông trở về nhà.”

Hình ảnh, phim ảnh, bản thu âm về sự xuất hiện của Donald Trump bên cạnh Jeffrey Epstein, người được cho là đã tự tử trong nhà giam khi chờ ngày ra tòa về các tội danh liên quan đến tấn công tình dục trẻ vị thành niên, đã xuất hiện trên truyền hình, báo chí nhiều năm, ít ra là ¼ thế kỷ.

Nó chỉ chưa chính thức do Bộ Tư Pháp Mỹ công bố đầy đủ. Giờ đây, cũng chính Elon Musk là người chỉ ra tử huyệt thứ hai của Donald Trump.

Hôm thứ Năm, khi một phóng viên hỏi Karoline Leavitt, thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc về các cáo buộc liên quan đến Epstein, cô ta đã bác bỏ chúng như thể đó là “một tập phim không đáng xem của Elon.”

Có vẻ như với truyền thông, sự thật về kết quả của cuộc bầu cử tổng thống không quan trọng bằng những chuỗi tin tức về cái tôi quá lớn của hai kẻ giàu có và quyền lực. Sự thật về những lá phiếu của cử tri không quan trọng bằng khi nào diễn ra cuộc điện thoại hòa giải giữa hai người đã bắt tay nhau đưa nước Mỹ trở về thời cổ đại.

Những tờ báo lâu đời ở Mỹ không thể điều tra cho người dân sự thật ẩn sau công bố của Elon Musk. Quan chức lãnh đạo đảng Dân Chủ cũng tê liệt hoàn toàn, dù đó chỉ là một câu hỏi.

Giữa lúc báo chí tập trung vào cuộc đấu khẩu của hai kẻ quyền lực đang vờn nhau vì không thỏa mãn quyền lợi cho nhau, thì Vladimir Putin mở đợt không kích lớn bằng drone và hỏa tiễn nhắm vào Kiev, Lutsk và vùng Ternopil ở Tây Bắc Ukraine vào sáng sớm thứ Sáu 6/6.

Giữa lúc Tòa Bạch Ốc đang tìm mọi cách cứu vớt mối quan hệ Trump-Musk thì các cựu quan chức an ninh y tế cho biết chính quyền Trump hủy bỏ $766 triệu trong các hợp đồng nghiên cứu phát triển vaccine mRNA để chống lại các loại đại dịch cúm. Với họ, đây là đòn giáng mới nhất vào quốc phòng quốc gia. Họ cảnh báo rằng Hoa Kỳ có thể phải nhờ đến lòng trắc ẩn của các quốc gia khác trong đại dịch tiếp theo.

ABC News dẫn lời Beth Cameron, cố vấn cao cấp của Trung tâm Đại dịch thuộc Brown University Pandemic Center, và là cựu giám đốc Hội đồng an ninh quốc gia Tòa Bạch Ốc, cho biết: “Các hành động của chính quyền đang làm suy yếu khả năng phòng ngừa của chúng ta đối với các mối đe dọa sinh học. Việc hủy bỏ khoản đầu tư này là một tín hiệu cho thấy chúng ta đang thay đổi lập trường về công tác chuẩn bị ứng phó với đại dịch. Và điều đó không tốt cho người dân Mỹ.”

Giữa lúc truyền thông đang tập trung vào tâm trạng của Donald Trump và nội dung đăng tải của Elon Musk, thì nguy cơ ngân sách quốc gia thâm hụt thêm $2,400 tỷ, hàng chục triệu người dân Mỹ sẽ mất bảo hiểm y tế trong nhiều năm tới đang cận kề.

Donald Trump đang ở thế thượng phong hay không? Ai sẽ là người giảng hòa trước? Cả hai còn bài tủ nào trong tay? Tất cả đều vô nghĩa. Vì chế độ đầu sỏ ở Mỹ đang thắng lớn. Truyền thông Mỹ đang hưởng lợi từ những gì chính quyền “TACO” muốn cho người dân biết. Như tráng sĩ Vô Danh năm xưa, chúng ta đang đón nhận “trận mưa tên” từ các tập đoàn truyền thông lớn và quyền lực.

Kẻ thua trận, không ai khác, chính là “Thiên Hạ” trong nước Mỹ.

Kalynh Ngô

Kể từ khi tổ chức khủng bố Hamas tấn công vào Israel vào ngày 7 tháng 10 năm 2023, các vụ xung đột đẫm máu xảy tại Dải Gaza cho đến nay vẫn chưa kết thúc. Nhưng gần đây, cộng đồng quốc tế còn tỏ ra lo ngại nhiều hơn khi giao tranh giữa Israel và lực lượng dân quân Hezbollah ở Lebanon đang gia tăng. Bằng chứng là sau cái chết của thủ lĩnh Hamas Ismail Haniya và thủ lĩnh Hezbollah Hassan Nasrallah, tình hình càng trở nên nghiêm trọng hơn.
Trong vài tháng qua, người dân Mỹ, dù muốn hay không muốn, cũng đã có nhiều cơ hội để nhìn về một bức tranh mà trong đó có quá nhiều sự tương phản. Những mảnh ghép từ hai tầm nhìn, hai chiến lược, hai mục đích hoàn toàn khác biệt đã dần dần rơi xuống, để lộ ra hai con đường hoàn toàn khác biệt cho người Mỹ lựa chọn. Dù có một bức màn đã rơi xuống (như nữ hoàng Oprah Winfrey đã ví von) cho một thuyền trưởng bước ra, trao lại cho người dân sự hy vọng, lòng tin, trách nhiệm, thì sâu thẳm bên trong chúng ta vẫn muốn biết, những giá trị thực của một triều đại đã mang lại. Từ đó, niềm tin sẽ được củng cố.
Bi hài kịch “ngoại giao cây tre”, với hoạt cảnh mới nhất là “cưỡng bức đặc xá”, đã giúp chúng ta nhận ra rằng, dẫu khác nhau nước lửa, “phóng sinh” và “hiến tế” vẫn có thể hội tụ ở ý nghĩa “triều cống” khi phải chiều lòng hai cường quốc ở hai đầu mút của hai hệ tư tưởng trái ngược nhau. Để đẹp lòng bên này thì phải nhẫn tâm “hiến tế”, mà để làm hài lòng bên kia thì phải diễn tuồng “phóng sinh” để có một dáng dấp khai phóng, cởi mở. “Chiến lược ngoại giao” này, phải chăng, là một trò chơi “ăn bù thua” mà, diễn đạt bằng ngôn ngữ toán học của Game Theory, là có tổng bằng không?
Trận Điện Biên Phủ kết thúc vào hôm 7 tháng 5 năm 1954. Bẩy mươi năm đã qua nhưng dư âm chiến thắng, nghe chừng, vẫn còn âm vang khắp chốn. Tại một góc phố, ở Hà Nội, có bảng tên đường Điện Biên Phủ – cùng với đôi dòng chú thích đính kèm – ghi rõ nét tự hào và hãnh diện: “Tên địa danh thuộc tỉnh Lai Châu, nơi diễn ra trận đánh quyết liệt của quân và dân ta tiêu diệt tập đoàn cứ điểm thực dân Pháp kéo dài 55 ngày đêm”.
JD Vance đã chứng tỏ một “đẳng cấp” khác, rất “Yale Law School” so với thương gia bán kinh thánh, giày vàng, đồng hồ vàng, Donald Trump. Rõ ràng, về phong cách, JD Vance đã tỏ ra lịch sự, tự tin – điều mà khi khởi đầu, Thống đốc Walz chưa làm được. Vance đã đạt đến “đỉnh” của mục tiêu ông ta muốn: lý trí, ôn hoà, tỉnh táo hơn Donald Trump. “Đẳng cấp” này đã làm cho Thống Đốc Tim Walz, người từng thẳng thắn tự nhận “không giỏi tranh luận” phải vài lần phải trợn mắt, bối rối trong 90 phút. Cho dù hầu như trong tất cả câu hỏi, ông đã làm rất tốt trong việc phản biện lại những lời nói dối của JD Vance, đặc biệt là câu chất vất hạ gục đối thủ ở phút cuối: “Trump đã thua trong cuộc bầu cử 2020 đúng không?” JD Vance đáp lại câu hỏi này của Tim Walz bằng hàng loạt câu trả lời né tránh và phủ nhận sự thật. Và dĩ nhiên, rất “slick.” “Trump đã chuyển giao quyền lực rất ôn hoà.” Cả thế giới có thể luận bàn về sự thật trong câu trả lời này.
Phải nhìn nhận rằng chuyến đi đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến Mỹ đã được giới chức ngoại giao Việt Nam thu xếp để ông gặp được nhiều lãnh đạo, xem như xã giao ra mắt để hợp tác, hỗ trợ Việt Nam trong nhiều lãnh vực trong tương lai. Bài diễn văn của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trước diễn đàn Liên Hiệp Quốc chỉ lặp lại các chính sách đối ngoại của Hà Nội, nên không được truyền thông quốc tế chú ý nhiều như các diễn văn của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, là đại diện cho những quốc gia trực tiếp liên can đến các xung đột ở Trung Đông, ở Ukraine mà có nguy cơ lan rộng ra thế giới. Ông Lâm mới lên làm chủ tịch nước kiêm tổng bí thư Đảng Cộng sản được vài tháng, sau khi Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng qua đời, nên ông muốn dịp đến Liên Hiệp Quốc là dịp để thể hiện vai trò lãnh đạo của mình và nhấn mạnh đến chính sách ngoại giao du dây của Hà Nội.
Sự bất mãn lan rộng với các hệ thống thuộc chủ nghĩa tư bản hiện tại đã khiến nhiều quốc gia, giàu và nghèo, tìm kiếm các mô hình kinh tế mới. Những người bảo vệ nguyên trạng tiếp tục coi Hoa Kỳ là một ngôi sao sáng, nền kinh tế của nước này vượt xa châu Âu và Nhật Bản, các thị trường tài chính của nước này vẫn chiếm ưu thế hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, công dân của nước này cũng bi quan như bất kỳ công dân nào ở phương Tây.
Sau 38 năm quyết định “đổi mới hay là chết” (1986-2924) CSVN vẫn còn là quốc gia do một đảng độc quyền lãnh đạo; không có bầu cử tự do; không cho lập đảng đối lập và không có báo chí tư nhân. Vì vậy, những khẩu hiệu “nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì dân”, hay “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” được Đại hội lần thứ X khẳng định là những khoe khoang nhàm chán...
Việc Donald Trump được gần phân nửa người Mỹ chấp nhận và ủng hộ trong những năm gần đây đã khiến nhiều người trí thức trong xã hội Hoa Kỳ đặt câu hỏi về sự tồn tại của “human decency”, hay dịch nôm na là “sự đàng hoàng, sự tử tế, đạo đức nhân tính của con người”. Liệu xã hội ngày nay đã hạ thấp chuẩn mực “đàng hoàng”, hay có thể nào sự đàng hoàng, tử tế giờ đây không còn là một nhân tính cần thiết trong giá trị nhân bản? Dĩ nhiên trong mỗi xã hội, mỗi người có mỗi “thước đo” riêng về mức độ của “đàng hoàng”, nhưng từ ngữ tự nó phải phần nào nói lên một chuẩn mực nhất định. Theo một số tự điển tiếng Việt, chúng ta có thể đồng ý rằng: 1. Đàng hoàng là một tính từ tiếng Việt mô tả cuộc sống đầy đủ, đáp ứng được các nhu cầu chung của xã hội. Ví dụ: cuộc sống đàng hoàng, công việc đàng hoàng, nhà cửa đàng hoàng. 2. Đàng hoàng còn được dùng để chỉ những biểu hiện về tính cách mẫu mực, hay tư cách con người tử tế đáng được coi trọng.
Thư tịch cổ ghi rằng… Lịch sử trên thế giới thật sự rất hiếm người tài vừa là vua đứng đầu thiên hạ vừa là một hiền triết. Nếu văn minh La Mã có Marcus Aurelus, hoàng đế triết gia, vừa minh trị dân, độ lượng với mọi người và để lại tác phẩm triết học nổi tiếng “Meditations” thì ở phương Đông hơn mười hai thế kỷ sau có Vua Trần Nhân Tông của nước Việt. Theo Đại Việt Sử Ký Toàn Thư, triều đại của Vua Trần Nhân Tông là triều đại cực thịnh nhất của sử Việt. Ông là vị vua liêm chính, nhân đức, một thi sĩ, đạo sĩ Phật giáo. Do là một vị vua đức độ, trọng dụng nhân tài, nên ông thu phục nhiều hào liệt trong dân, lòng người như một. Quốc triều có Thái sư Trần Quang Khải, về binh sự có các danh tướng Trần Quốc Tuấn, Trần Quốc Toản, Phạm Ngũ Lão, Trần Khánh Dư, Trần Nhật Duật…Về văn thơ có những người uyên bác như Trương Hán Siêu, Mạc Đĩnh Chi. Vua Trần Nhân Tông thương dân như con, xem trung hiếu làm đầu, lấy đạo nghĩa trị quốc.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.