Hôm nay,  

Làm Tổng Thống Mỹ

15/06/200700:00:00(Xem: 10898)

...Chẳng trách tại sao nhiều người mơ làm tổng thống...

Tính cho đến nay, đã có tổng cộng 18 ứng viên chính thức ghi danh tranh cử tổng thống Mỹ, trong đó có 10 ứng viên Cộng Hòa và tám ứng viên Dân Chủ. Ngoài ra còn sáu chính khách (Al Gore và John Kerry bên Dân Chủ; Fred Thompson, Newt Gingrich, Chuck Hagel, và Michael Bloomberg bên Cộng Hòa) đang lấp ló muốn nhập cuộc. Vị chi là đúng hai tá.

Kể ra cũng là chuyện lạ nếu ta nhìn vào tình trạng bi đát của đương kim Tổng Thống Bush.

Sau sáu năm rưỡi nắm quyền qua hai lần bầu bán vất vả, ông Bush đã bơ phờ trông thấy. Bao nhiêu vấn đề hóc búa làm ông không còn vào giường đi ngủ mỗi tối đúng 10 giờ như thông lệ, có khi phải cố nhướng mắt thức tới 11 giờ đêm để giải quyết công chuyện quốc sự cấp bách. Mất hết tự do cá nhân. Nói xin lỗi, đi vào nhà cầu cũng có lính đứng canh trước cửa, nếu lâu quá sẽ bị gõ cửa hỏi thăm “Are you OK, Sir"”

Ăn uống - mà uống chay, không có chất cồn – hay mặc quần áo, cử động, đi đứng, mở miệng, nhất nhất đều phải đúng bài bản không thì sẽ bị mấy anh nhà báo phê bình ngay. Sau cơn đại hồng thủy 9/11, thì đến Iraq dĩ nhiên, lại còn Afghanistan, Iran, Bắc Hàn, và anh nhóc Venezuela nữa. Trong nước thì lại có mấy anh chị Mễ ồn ào phất cờ về vụ luật di trú, rồi lại bị mấy anh Dân Chủ và nhà báo thông đồng với nhau, hết khui xì căng đan này đến chuyện lem nhem khác.

Đã khổ như vậy, lại gặp phải dân Mỹ là phường ăn cháo đá bát, chẳng biết ghi công ơn gì, trái lại suốt ngày mang tên tuổi ra bôi bác, chửi bới. Thật là bực mình!

Vậy thì tại sao vẫn nhiều ông bà giành giựt nhau cái ghế tổng thống quá vậy"

Xin thưa “vì họ muốn nhìn vào gương cựu tổng thống Clinton, chứ ai dại gì ngó vào ông Bush”. Chẳng phải ông Bush nổi tiếng là không thông minh lắm hay sao" Ai lại đi bắt chước người kém thông minh bao giờ"

Nhìn vào Tổng thống Clinton thì ta sẽ thấy một hình ảnh hoàn toàn khác, tươi đẹp, vui vẻ, thoải mái và hấp dẫn hơn nhiều.

Ông Clinton đắc cử tổng thống hai lần, dễ dàng, chẳng cần phải đếm phiếu đi đếm phiếu lại gì hết. Lần đầu do anh già dở hơi Ross Perot thân tặng, lần sau do đảng Cộng Hòa làm cỗ cho ăn bằng cách đưa cụ Bob Dole ra tranh cử.

Suốt tám năm Clinton nắm quyền, nước Mỹ được coi như sống trong an bình thịnh vượng. Thị trường chứng khoán bốc lên như diều gặp gió đằng đuôi. Hàng ngàn triệu phú, tỷ phú xuất hiện trong nháy mắt nhờ cuộc cách mạng internet, còn gọi là cách mạng “dot com”. Tiền thuế thu vào không kịp đếm đưa đến thặng dư ngân sách. Clinton tuy chỉ biết “mổ cò” bằng hai ngón trỏ (không hơn gì kẻ viết bài này), nhưng cũng không quên đứng ra nhận lãnh công lao trong khi lại lờ đi vai trò của những Bill Gates hay Steve Jobs và cả ngàn kỹ sư doanh gia trong ngành thông tin điện tử. Mặc dù có vẻ hơi lạm dụng, nhưng ông Clinton cũng đỡ hơn ông phó Gore, là người vỗ ngực tự xưng là đã phát minh ra internet. 

Khi vừa nhậm chức năm 1992, ông Clinton cũng rất hăng hái bổ nhiệm ngay bà xã làm chủ tịch một ủy ban đặc nhiệm soạn thảo một chương trình cải tổ y tế toàn diện và vĩ đại cho tất cả hơn 250 triệu dân Mỹ. Từ mấy anh Cộng Hòa không chịu bỏ phiếu cho mình đến mấy anh Mễ ở lậu chưa có quyền đi bầu cũng đều được bà Hillary chăm sóc đầy đủ.

Không may là chương trình này chết từ trong trứng nước (chưa được thảo luận tại Quốc Hội) vì bị cả nước chống đối, kể cả mấy ông bà dân biểu nghị sĩ Dân Chủ cũng chống luôn. Clinton học được bài học và quyết định không… làm chuyện gì rắc rối nữa, u đầu vô ích.

Ông thay đổi chiến lược và tập trung nỗ lực vào những chương trình… “vĩ đại” nhỏ: đồng phục cho học sinh trung học (theo gương “các cháu thiếu nhi quàng khăn đỏ” của Fidel Castro), máy truyền hình phải gắn “V-Chip” để ngăn thanh thiếu niên dưới 18 tuổi không coi phim sex (áng chừng vì các thanh niên thiếu nữ Mỹ dưới 18 tuổi còn rất ngây thơ không biết gì về sex), chấp nhận đồng tính trong quân đội (nửa đêm nằm gác giữa rừng có chuyện “giải trí”), kêu cảnh sát lo đi bắt mấy ông chồng đã ly dị vợ mà lại trốn gửi tiền nuôi con (ít nguy hiểm hơn đuổi theo mấy tên khủng bố)…

Khỏi phải nói, chẳng ai khiếu nại được những chương trình vĩ đại ấy. Thế là ổn định được mặt quốc nội.

Về đối ngoại, ông Clinton chủ trương “địch đánh, ta chạy”, tế nhị hơn một chút thì “địch đánh ta ngó lơ”.

- Ở Somalia, quân phiến loạn phục kích bắn rớt một trực thăng của Mỹ, giết chết 18 quân nhân, trong đó một người bị làm nhục lôi xác đi diễn hành thành phố. Tổng Tư Lệnh Clinton ra lệnh rút quân ngay lập tức. Không cần đợi quốc hội hạch hỏi lôi thôi.

- Ở Rwanda, hai bộ tộc Hutu và Tutsi giết nhau. Cả nước có vài triệu dân thì có gần một triệu bị thảm sát. Thế giới xôn xao, Âu Châu gửi quân qua cứu giúp và ngăn chận. Đại Cường Cờ Hoa nhắm mắt làm ngơ. Không nghe, không thấy, không biết.

- Ở Nam Tư, nội chiến lan tràn, thiểu số Hồi giáo ở Bosnia và Kosovo bị đe dọa diệt chủng, Âu Châu nhẩy vào cứu giúp. Hoa Kỳ lúc đầu làm ngơ. Trước áp lực quá mạnh của cả thế giới, Clinton đành ra lệnh cho không quân thả bom, nhưng với chỉ thị máy bay không được bay dưới tầm đạn phòng không và không cho lính buông chân xuống đất. Kết quả đúng như ý muốn, qua hàng ngàn phi vụ, không một chiếc phi cơ nào bị bắn rớt. Số bom thả trật mục tiêu vì bay quá cao và số thường dân bị chết oan không được công bố.

- Khủng bố Al Qaida đặt bom đánh hai tòa cao ốc World Trade Center ở New York năm 1993. Phản ứng của Clinton: bắt vài anh Hồi Giáo quá khích tép riu đưa ra tòa.

- Sau đó, Sudan bắt Osama Bin Laden và đề nghị trao lại cho Mỹ. Clinton từ chối vì lý do chưa có tòa án Mỹ nào kết án Osama vì bất cứ tội gì hết, nên không có căn bản pháp lý bắt giữ Osama. Dại gì bắt Osama để cho mấy anh Hồi Giáo quá khích làm to chuyện. (Ghi chú cho mấy luật sư tập sự: lý luận này của luật sư Clinton có nghĩa là trên căn bản pháp lý, phải bị tòa xử và có án rõ ràng rồi thì cảnh sát mới được đi bắt người, chứ không phải là bắt trước rồi đưa ra tòa xử.)

- Al Qaida đặt bom phá tan hai tòa đại sứ Mỹ ở Kenya và Tanzania, chết 230 người, bị thương hơn 5.000. Clinton ra lệnh bắn vài hỏa tiễn từ ngoài biển khơi vào vài cái làng bỏ trống của Taliban bên trong Afghanistan, và thả bom tiêu hủy một hãng làm thuốc đau bụng và phân bón ở Sudan.

- Cuối năm 2000, cũng Al Qaida đặt bom trong xuồng tông vào phá thủng chiến hạm Cole của Mỹ ngoài khơi Yemen. Phản ứng của Clinton: không làm gì hết vì sắp hết nhiệm kỳ. Một quả di sản tặng lại cho Bush lãnh tới u đầu.

- Dưới thời Clinton, Ấn Độ và Pakistan chạy đua võ trang nguyên tử. Ông Clinton ngó lơ. Và cả hai nước cùng làm được bom nguyên tử nhờ sự giúp đỡ của Nga (phe Ấn Độ) hay Trung Cộng và Bắc Hàn (phe Pakistan). Bây giờ Bush phải tốn mấy tỷ một năm để bảo vệ nhà độc tài Pervez Musharraf của Pakistan. Lỡ nhóm Hồi giáo quá khích lật đổ được Musharraf và kiểm soát được kho bom nguyên tử của xứ này thì không ai mường tượng được hậu quả. Bom nguyên tử sẽ nổ tại mỏ dầu Ả Rập" Hay Nữu Ước"

- Cuộc biểu dương lực lượng ghê gớm nhất của Clinton trong tám năm làm tổng thống là vào tháng 12-1998, vài ngày trước khi quốc hội Mỹ thảo luận vụ truất phế ông vì chuyện Monica, khi ông ra lệnh bắn hơn 400 hỏa tiễn và thả hơn 600 trái bom xuống Iraq trong chiến dịch Desert Fox, chẳng ai rõ vì Saddam Hussein lúc đó đã làm tội gì. 

Tóm lại, đối ngoại cũng yên ổn, không có chiến tranh khủng khiếp nhờ tài lang ba vi bộ của Clinton. Osama Bin Laden lập lại câu nói bất hủ của Mao Xếng Xáng: Mỹ chỉ là “cọp giấy”.

Đối nội đối ngoại đều chẳng có gì phiền phức hết. Chỉ nhức đầu một chút vì báo chí tố cáo Clinton đã biến Nhà Trắng thành khách sạn sáu sao để gây quỹ. Và dĩ nhiên, chuyện cô em Monica cũng hơi nhức đầu. Xém chút mất chức nhưng may có mấy ông thượng nghị sĩ phe ta nhún vai coi như “chuyện nhỏ”. 

Làm tổng thống với đầy đủ đặc quyền đặc lợi, tiền hô hậu ủng, có cả mấy em tập sự nội trú “phục dịch” dưới gầm bàn mỗi khi ông bàn chuyện quốc sự trên điện thoại – ông hút mà không hít xì gà với em Monica khi Yasser Arafat đứng đợi ở ngoài, bọn xấu chúng nói như vậy đấy - mà lại chẳng có gì nhức đầu nên nhiều người dòm ngó thì cũng phải. Nhưng không phải chỉ có vậy thôi.

Dưới thời của ông, phòng Bầu Dục không có bầu – vì hút mà không hít - chỉ còn Dục!

Nhưng, phần hấp dzẫn hơn cả chính là phần… sau khi ông Clinton đã hết làm tổng thống.

Việc đầu tiên là viết tiểu sử. Giỏi lắm thì chắc ông viết được vài chục trang. Không phải là không có khả năng, nhưng ông bận rất nhiều chuyện. Có một đám đệ tử viết dùm, nhưng dù vậy cũng bỏ túi sơ sơ tám triệu đô.

Ông rất bận vì suốt ngày phải đi tham dự đủ thứ lễ lạc, tang hôn hiếu hỷ, đám cưới, đám ma, khánh thành cái này, chủ tọa cái kia, diễn thuyết, hội nghị, nghỉ hè, đánh golf. Lại thêm hẹn hò với vài người “bạn gái” mới như một nữ dân biểu Canada, ngay sát tiểu bang New York, là nơi ông định cư trong khi bà Hillary mắc bận ra Thượng Viện ở Washington.

Lúc nào ông cũng được bao ăn tại những tiệm sang nhất thế giới, bao ở tại những khách sạn huy hoàng nhất thế giới, đi tàu bay riêng,… Sau khi mọi chi phí được khách mời chi trả đầy đủ thì ông Clinton cũng được một “ít thù lao tượng trưng”. Dưới đây là một ví dụ cụ thể nhất.

Tổng Giám Đốc công ty INFO-USA (một công ty chuyên cung cấp dữ liệu cá nhân cho các công ty tiếp thị đang bị điều tra vì tội cung cấp danh sách những người già lãnh eo-phe cho các công ty chuyên lừa gạt người già) vừa bị một số cổ đông (sở hữu cổ phần của công ty) thưa ra tòa vì tội lạm dụng quyền hành, tiêu xài phung phí tiền của công ty.

Theo cáo trạng, thì vị TGĐ này bị tố cáo từ năm 2001 đến năm 2006 đã trả thù lao hơn 3,3 triệu đô cho cựu tổng thống Clinton, trên danh nghĩa để ông làm tham vấn về chiến lược (consultant on strategy), nhưng trên thực tế thì chẳng làm gì hết.

INFO-USA cũng tặng cho Clinton một triệu đô để đóng góp vào việc xây cất Thư Viện Clinton. Ngoài ra, còn chi hơn 900.000 đô chở ông bà Clinton đi du lịch Âu Châu, và nhiều nơi trên đất Mỹ bằng phi cơ phản lực riêng của công ty. Thêm vào đó, còn tốn 150.000 đô đưa ông Clinton đi nghỉ hè nơi mấy hòn đảo vùng biển Caribbean bằng du thuyền riêng trên đó tất cả nhân viên phục dịch đều là… những thiếu nữ trẻ đẹp như tiên nga, chỉ có mảnh bikini to bằng cái tem để che thân khi trời… trở lạnh.

Bà Hillary cũng được phục vụ chu đáo: dùng phi cơ riêng của công ty để đi vận động tranh cử. Được hỏi về vụ này thì bà Hillary trả lời rất mau mắn là bà chẳng làm gì bất hợp pháp cả. Luật tranh cử cho phép bà dùng phi cơ riêng của người khác, chỉ cần bà hoàn trả lại theo giá vé hạng nhất của các hãng máy bay thương mại. Và đúng như vậy, bà Hillary đã hoàn trả mỗi chuyến bay trung bình 2.000 đô, là giá một vé máy bay hạng nhất.

Chỉ có điều là một chuyến bay như vậy trên phản lực riêng tốn có khoảng 150.000 đô đến 200.000 đô thôi. Và bà hoàn trả 2.000 đô! Đúng luật thôi.

Trên đây chỉ mới là giao dịch với một công ty. Theo báo Mỹ, từ ngày rời chức vị tổng thống đến nay thì dù đã bị rút bằng luật sư, ông Clinton đã lãnh trên 63 triệu đô tiền đủ thứ thù lao, không kể những chi phí ăn ở di chuyển đã được đài thọ riêng. Tất cả đều từ những người đặt nhiều niềm tin vào việc bà Hillary sẽ đắc cử tổng thống năm 2008 để họ còn được nhờ tiếp tục.

Danh sách các cụ cao niên của hãng INFO-USA sẽ dài thêm rất nhiều.

Khi còn làm tổng thống thì có quyền mà không cần làm gì nhiều, khi hết làm tổng thống thì có tiền và có người đẹp, mà cũng vẫn chẳng cần làm gì luôn. Chẳng trách tại sao nhiều người mơ làm tổng thống như vậy. Trong đó cũng có kẻ viết bài này luôn.

14-06-07

Tháng Năm, 2024, trong phiên tòa xét xử bị cáo, tức cựu Tổng thống Donald Trump, liên quan các khoản chi phí cho nữ diễn viên phim khiêu dâm Stormy Daniels dưới dạng tiền bịt miệng, có một cựu công tố viên, bộ trưởng tư pháp từ Flordia đến tòa New York. Bà ngồi bên dưới theo dõi để ủng hộ Trump. Đó là Pam Bondi. Sau khi bồi thẩm đoàn phán quyết Trump có tội trong 34 tội danh, Bondi đã xuất hiện trên Fox News, cùng với Kash Patel, phát biểu rằng “một niềm tin rất lớn đã bị mất vào hệ thống tư pháp tối nay.” Bà còn nói thêm: “Người dân Mỹ đã nhìn thấu điều đó.”
Chiều thứ Sáu, chúng tôi ăn trưa với một người bạn mới ở Huntington Beach. Không biết vì men bia hay vì chọn quán giữa một thành phố “đỏ”, câu chuyện đang nhẹ nhàng bỗng rẽ thẳng vào chính trường. Nhắc đến những gì xảy ra kể từ ngày tổng thống Trump nắm quyền sinh sát, cô bạn tôi đề cập đến vật giá leo thang, vừa lạm phát vừa thuế quan, kinh tế bất ổn, đời sống bất an… Anh bạn mới của chúng tôi nghe đến đây lên tiếng cắt lời: “Dẫu có thế, so với nhiều người, nhiều xứ khác, người Mỹ vẫn còn đang sống trong may mắn. Và chúng ta nên biết ơn điều đó.” Anh khiến tôi liên tưởng đến thuyết “dân túy tàn bạo”, được Jay Kuo nhắc đến trong bài báo mới đăng của Ông trên Substack tuần qua.
Tuần trước, tình cờ tôi đọc được một bài viết của tác giả Vũ Kim Hạnh được chia sẻ lại qua Facebook. Bài viết có tựa đề là "Cơ hội vàng ở Mỹ sau mức thuế đối ứng 20%", trong đó bà nhắc riêng về kỹ nghệ xuất cảng gỗ của Việt Nam sang Hoa Kỳ và thế giới. Trước khi đi vào chi tiết của bài viết, có thể nhắc sơ về bà Vũ Kim Hạnh ắt đã quen thuộc với nhiều người trong nước. Bà từng là Tổng Biên Tập báo Tuổi Trẻ, cũng như nằm trong nhóm sáng lập tờ tuần báo Sài Gòn Tiếp Thị, từng là những tờ báo khá thành công tại Việt Nam.
Franklin D. Roosevelt (1882-1945), Tổng Thống Hoa Kỳ thứ 32 và là vị tổng thống Mỹ duy nhất phục vụ hơn 2 nhiệm kỳ, đã từng nói rằng, “Tự do của nền dân chủ không an toàn nếu người dân dung túng sự gia tăng của quyền lực cá nhân tới mức trở thành mạnh hơn chính nhà nước dân chủ đó. Điều đó trong bản chất là chủ nghĩa phát xít: quyền sở hữu của chính phủ thuộc về một cá nhân, một nhóm người, hay bất cứ thế lực cá nhân nào đang kiểm soát.” Lời cảnh giác đó của TT Roosevelt quả thật đã trở thành lời tiên tri đang ứng nghiệm trong thời đại hiện nay của nước Mỹ. Tổng Thống Donald Trump trong nhiệm kỳ đầu và gần 8 tháng của nhiệm kỳ hai đã thể hiện rõ ý chí và hành động của một nhà lãnh đạo muốn thâu tóm mọi quyền lực trong tay mình bất chấp những việc làm này có phá vỡ nền tảng tự do và dân chủ mà nước Mỹ đã nỗ lực không ngừng để tạo dựng và giữ gìn trong suốt hai trăm năm mươi năm qua hay không!
Từ lâu trong chính trị Mỹ vẫn tồn tại một quy tắc bất thành văn, khi thì nói lên to rõ “chúng ta tốt đẹp hơn như thế này,” hoặc có khi chỉ thì thầm, nhẹ nhàng, rằng đảng Dân Chủ không nên sa vào bùn lầy. Nhiều thập niên qua, “quy tắc” này đã định hình cả vận động tranh cử lẫn cách cầm quyền lãnh đạo. Tổng thống Barack Obama, bằng sự điềm tĩnh, được xem là bậc thầy về nghệ thuật này, ngay cả khi Donald Trump mở màn thuyết âm mưu “giấy khai sinh giả.” Tổng thống Joe Biden cũng vậy. Ông lèo lái đất nước sau đại dịch bằng chiến lược đặt niềm tin vào sự văn minh, đoàn kết, tin rằng lời kêu gọi phẩm giá có thể giữ thăng bằng cho con thuyền trong cơn chao đảo vì sóng dữ.
Trong nhiều tháng qua, các tài khoản chính thức của Bạch Ốc và Bộ Nội An trên mạng X liên tục tung ra hình ảnh và video (meme) dị hợm: từ ảnh ghép kèm âm thanh chế giễu, những đoạn đăng kiểu TikTok, cho đến tranh vẽ bằng trí tuệ nhân tạo. Đây không phải trò vui của vài nhân viên rảnh rỗi, mà là một chiến dịch có chủ ý, lặp đi lặp lại, như muốn răn: ai mới thực sự được coi là người Mỹ. Trang NPR ngày 18 tháng 8 nhận định: “Các tài khoản chính thức của chính quyền Trump đang khai thác đủ kiểu meme, hình ảnh AI với giọng điệu đầy thách thức trong các bài đăng trên mạng xã hội.”
Trước khi quay lại cùng cuộc họp song phương giữa Trump và Putin tại Alaska, hãy quay lại những cuộc họp giữa Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu của Donald Trump. Lần đầu tiên, một đương kim tổng thống Hoa Kỳ đã hạ mình sang Châu Á đến ba lần, lần đầu tại Singapore, rồi Việt Nam và cuối cùng ngay tại khu phi quân sự giữa Nam-Bắc Hàn, để gặp và nâng cao vị thế một tay "Chí Phèo" cộng sản mặt sữa nhưng khét tiếng độc ác lên vị thế chính thức ngang hàng với Hoa Kỳ trên chính trường quốc tế.
Trong căn phòng trắng, lổm chổm những mảng phù điêu mạ vàng trên trần nhà và tường, một người đàn ông mảnh khảnh, nhanh nhẹn bước ra giới thiệu trước ống kính báo chí món quà đặc biệt ông cố ý mang theo tặng Tổng thống Donald Trump. Đó là lần hiếm hoi CEO của hãng Apple, Tim Cook, xuất hiện trong trang phục sơ mi cà vạt vest đen. Ngay cả trong những lần ra mắt sản phẩm iPhone mới hàng năm, vốn được xem là sự kiện quan trọng bật nhất của Apple, người ta cũng không thấy Cook phải bó mình trong bộ lễ phục trịnh trọng như vậy. Tim Cook đã mang đến cho các tín đồ của trái táo một sự bất ngờ, giống như 15 năm trước, ông xuất hiện trên tạp chí Out ở vị trí đầu bảng xếp hạng Power 50, một danh sách xếp hạng những cá nhân đồng tính nam và đồng tính nữ có ảnh hưởng nhất vào thời điểm đó.
Trong những tháng qua, thảm họa đói của người Palestine ở dải Gaza đã làm thế giới rúng động. Tin tức về trẻ em Palestine bị bắn chết trong khi cố len lỏi tới rào sắt để nhận thức ăn viện trợ được truyền đi; nhiều người đặt câu hỏi về lương tri của những kẻ tổ chức “công tác nhân đạo” này (công ty Gaza Humanitarian Foundation do chính phủ Trump hậu thuẫn). UN ước tính có khoảng 1,400 người Palestine đã chết khi tìm cách nhận thực phẩm cứu trợ. Vào tháng 12 năm 2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cáo buộc quốc gia này phạm tội diệt chủng ở Gaza. Một số quốc gia khác tham gia hoặc bày tỏ sự ủng hộ đối với vụ kiện, bao gồm: Nicaragua, Bỉ, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Libya, Ai Cập, Maldives, Mexico, Ireland, Chile Palestine…
Trí nhớ của một cộng đồng không chỉ mất đi khi thời gian làm phai mờ, mà có khi có bàn tay cố tình tháo gỡ. Không cần nhiều bút mực, chỉ cần bỏ vài dòng, thay một chữ, hoặc xóa một đoạn – câu chuyện lập tức đổi nghĩa. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng kiến điều đó. Năm 1933, chính quyền Quốc xã Đức đốt sách giữa quảng trường, thay lại giáo trình, đặt viện bảo tàng và văn khố dưới quyền Bộ Tuyên Giám. Joseph Goebbels nói: “Chúng ta không muốn người dân sử dụng cái đầu. Chúng ta muốn họ hành xử theo cảm tính.” Tám thập niên sau, ở một góc khác của địa cầu, những bản thảo của Trương Vĩnh Ký – người khai sáng nền quốc ngữ Việt – bị loại khỏi thư viện vì bị gán là “tay sai thực dân”. Sau 1975, chính quyền cộng sản xét duyệt văn hóa trên toàn quốc: các tác phẩm học thuật bị cấm; bị đốt, tên tuổi các học giả và nhà văn miền Nam biến mất khỏi mọi tiến trình văn hóa. Tại Hoa Kỳ ngày nay, sự thật không bị đấu tố – nhưng bị biên tập lại.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.