Hôm nay,  

Phiếu Bầu Của Cử Tri Gốc Latin Đang Thay Đổi Trong Kỳ Bầu Cử Giữa Nhiệm Kỳ 2026

07/09/202608:16:00(Xem: 245)

 

briefing aug 28
Ảnh: American Community Media

Quận Cam (VB) - Cử tri gốc Latin là nhóm cử tri lớn thứ hai, cũng là khối cử tri có tốc độ tăng trưởng nhanh thứ hai trong số các nhóm chủng tộc lớn tại Hoa Kỳ. Theo Pew Research, ước tính có khoảng 36.2 triệu người Mỹ gốc Latin đủ điều kiện bỏ phiếu trong năm 2024, tăng so với con số 32.3 triệu vào năm 2020. Mỗi năm có khoảng 1.4 triệu người gốc Hispanic trở thành cử tri đủ điều kiện bỏ phiếu. Trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2024, nhóm cử tri này đã góp phần giúp Donald Trump đắc cử nhờ sự gia tăng ủng hộ ở hầu hết các phân khúc của cộng đồng. Sự thay đổi này đã dấy lên những dự báo về một cuộc "tái định hình chính trị mang tính lịch sử".

 

Tuy nhiên, gần hai năm sau, sự tái định hình đó vẫn chưa diễn ra. Các cuộc thăm dò liên tiếp cho thấy tỷ lệ ủng hộ của cử tri gốc Latin dành cho ông Trump đã sụt giảm đáng kể, do những lo ngại về chi phí sinh hoạt, tình hình kinh tế, các biện pháp thực thi chính sách nhập cư hà khắc. Liệu điều này có đồng nghĩa với việc đảng Dân Chủ có thể nắm chắc lá phiếu của nhóm cử tri này? Các cuộc bầu cử sơ bộ gần đây cũng đặt ra một câu hỏi khác: Liệu một số cử tri gốc Latin có đang nghiêng về các lựa chọn cánh tả mang tính dân chủ xã hội đang trỗi dậy trong nội bộ đảng Dân chủ hay không? Trong một cuộc họp báo do American Community Media tổ chức, các chuyên gia sau đây đã phác họa chân dung đang thay đổi của cử tri Mỹ gốc Latin hướng tới cuộc bầu cử giữa kỳ năm 2026:

María Isabel Di Franco Quiñonez, Giám đốc Nghiên cứu Cấp cao tại Equis Research

Mike Madrid, chuyên gia chiến lược chính trị của đảng Cộng Hòa, đồng sáng lập Lincoln Project

Eli Valentin, Phó Trưởng khoa phụ trách Đào tạo Sau đại học- Đại học Virginia Union, tác giả cuốn sách “Politicking in the Barrio”

Clarissa Martínez De Castro, Phó Chủ tịch Sáng kiến ​​Lá phiếu của người gốc Latin (Latino Vote Initiative) tại UnidosUS

 

Theo bà Maria Isabel, các cuộc bầu cử cũng như các cuộc thăm dò mới đây đều cho thấy một khuynh hướng chung: đa số cử tri Latin ngày càng xa lánh Trump. 14% những người từng bỏ phiếu cho Trump trong năm 2024 cho biết sẽ không bỏ phiếu cho các ứng cử viên Cộng Hòa trong năm nay. Một số có khuynh hướng nghiêng về phía Dân Chủ, nhưng không phải là đa số. Bởi vì ngày càng nhiều chuyên gia xem cử tri gốc Latin là một nhóm "cử tri dao động" (swing vote) mới. Nhiều cử tri mới có khuynh hướng độc lập đảng phái.

 

Ông Mike Madrid cho rằng những gì diễn ra trong cuộc bầu cử trong năm 2024 thực ra đã có dấu hiệu từ cuộc bầu cử năm 2016, khi có nhiều cử tri gốc Latin bỏ phiếu cho Trump nhiệm kỳ đầu. Lincoln Project đã từng cảnh báo điều này nhưng Đảng Dân Chủ không xem đó là quan trọng. Sang năm 2026, khuynh hướng từ chối Đảng Cộng Hòa hiện đang khá rõ, nhưng điều đó không có nghĩa là Đảng Dân Chủ chắc chắn sẽ lấy được phiếu của họ. Việc xem yếu tố kinh tế là quan trọng nhất khi đi bầu đang ngày càng mạnh hơn. Điều này cũng đã bắt đầu từ hai thập niên trước, nhưng có vẻ như đảng Dân Chủ cũng không lấy đó là trọng tâm trong các chiến dịch tranh cử.

 

Theo bà Clarissa Martínez, từ trước năm 2016, có thể tạm hình dung rằng 2/3 cử tri gốc Latin là Dân Chủ, khoảng 1/3 là Cộng Hòa. Có những vùng các ứng cử viên Cộng Hòa không muốn đi vận động cử tri Latin, vì nghĩ làm như vậy cũng vô ích. Ngược lại, có những ứng cử viên Dân Chủ bỏ qua khối cử tri này vì nghĩ là đương nhiên họ sẽ bầu cho mình. Nhưng nay điều này không còn chính xác. Mỗi năm có thêm hàng trăm ngàn cử tri mới, đa số họ đều thuộc nhóm “cử tri dao động”, xem yếu tố kinh tế là động cơ đi bầu hàng đầu. Những thế hệ gốc Latin trước có thể xem yếu tố chính sách di dân là quan trọng, nhưng nay không còn là ưu tiên. 80% cử tri Latin nằm trong nhóm đi làm, đi học, kinh tế là trên hết. Trên thực tế, những người đi làm hiện nay rất cực, nhưng cuộc sống vẫn khó khăn; đó là một trong những lý do khiến họ bỏ phiếu cho Trump năm 2024.

 

Ông Eli Valentin cũng đồng ý với các diễn giả khác về yếu tố kinh tế. Ngay cả khi tân thị trưởng New York Zhoran Mandani, người có tư tưởng dân chủ xã hội, lấy được đa số phiếu của cử tri Latin, không nên xem đó là do ý thức hệ. Cử tri ngày nay có tính thực dụng hơn nhiều. Thêm nữa, thăm dò cho thấy đa số cử tri Latin nhận xét rằng đa số các ứng cử viên Dân Chủ theo khuynh hướng dân chủ xã hội là những người trẻ da trắng, chưa chắc đã là đại diện phù hợp cho cộng đồng của họ.

 

Một khuynh hướng khác được các cuộc thăm dò dư luận ghi nhận: cử tri Latin có khuynh hướng bầu cho những ai mà họ từng tiếp xúc, hoặc từng nhận được sự trợ giúp. Đó là những vị dân cử đã từng gõ cửa nhà họ để vận động tranh cử; đã từng giúp đỡ họ về thực phẩm trong đại dịch Covid.  Vậy mà trong những cuộc bầu cử sơ bộ mới đây ở Texas, 50% cử tri Latin được hỏi cho biết họ chưa hề được tiếp xúc bởi những ứng cử viên thuộc cả hai đảng Dân Chủ, Cộng Hòa.

 

Bốn tiểu bang có khối cử tri Latin đông nhất nước là California, Texas, New York và Florida. Một yếu tố quan trọng có thể góp phần quyết định kết quả bầu cử giữa kỳ: số lượng cử tri đi bầu. California và Texas, thường có tỉ lệ cử tri Latin đi bầu cao, trong khi New York và Florida thường thấp.

 

Khi những người tham gia hội thảo đặt câu hỏi: nếu tình hình kinh tế từ đây đến tháng 11 được cải thiện tốt hơn, liệu cử tri Latin có lại bỏ phiếu cho các ứng cử viên Cộng Hòa? Các diễn giả đều trả lời là có! Nhiều cử tri không theo dõi diễn tiến chính trị thường xuyên, họ chỉ bầu theo những gì đang diễn ra gần ngày bầu cử. Ngay cả khi tỉ lệ ủng hộ Trump đang liên tục lao dốc từ đầu năm đến nay, nếu chính quyền thuyết phục được người dân rằng nền kinh tế đang phục hồi trong tháng 11, Cộng Hòa vẫn có nhiều khả năng giành chiến thắng. Cử tri Latin có bất bình về cách đối xử hà khắc, trục xuất di dân hàng loạt của chính quyền Trump; nhưng cũng không ít người trong số họ ủng hộ chính sách kiểm soát biên giới nghiêm ngặt hơn. Cần nhắc lại rằng yếu tố di dân chưa bao giờ là mối quan tâm hàng đầu của cử tri Latin, thường chỉ đứng ở vị trí thứ tư hoặc thứ năm. Kinh tế mới là trên hết.

 

Lời cuối cùng gởi đến những người tham dự buổi hội thảo, các diễn gia đều nhấn mạnh đến tầm quan trọng của tỉ lệ đi bầu. Trong kỳ bầu cử 2024, trong hơn 1,000,000 cử tri Latin mới ghi danh chỉ có khoảng 115,000 người đi bầu. Nếu tỉ lệ cử tri Latin đi bầu càng đông, các ứng cử viên Dân Chủ sẽ có nhiều cơ hội hơn.

Tối Cao Pháp Viện hôm thứ Hai, 24 tháng 8, cho phép chính quyền Tổng Thống Donald Trump tiếp tục chuẩn bị thi hành một phần kế hoạch siết chặt phiếu bầu qua thư trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Tuy nhiên, một án lệnh khác của tòa liên bang vẫn còn hiệu lực, nên quy định mới của Bưu Điện Hoa Kỳ chưa thể tự động được áp dụng cho cuộc bầu cử tháng 11. Quyết định mới nhất làm thay đổi đáng kể tình trạng pháp lý của quy định dài 95 trang mà Cơ Quan Bưu Điện Hoa Kỳ (United States Postal Service, gọi tắt là USPS) công bố hôm thứ Sáu, 21 tháng 8. Trước đó, hai án lệnh của Thẩm phán Liên Bang Indira Talwani tại Massachusetts cùng ngăn chính quyền thực hiện kế hoạch. Nay Tối Cao Pháp Viện đã tạm gỡ một trong hai rào cản ấy.
Dưới thời của chính quyền Trump, ngân sách các chương trình y tế dành cho người có thu nhập thấp bị cắt giảm mạnh. Các thay đổi về chính sách ở cấp liên bang và tiểu bang đối với Medi-Cal (Medicaid của California) đang làm ảnh hưởng đến hàng triệu thành viên Medi-Cal theo nhiều cách.
Dữ liệu toàn quốc ghi nhận số người tham gia SNAP đã giảm 4.5 triệu người chỉ trong chín tháng qua, bao gồm gần 1.5 triệu trẻ em. SNAP là chiếc phao cứu sinh quan trọng đối với khoảng 37 triệu người tại Hoa Kỳ, cho phép những người sống ở mức nghèo khổ có thể tiếp cận nguồn thực phẩm.
Nợ công, hay còn gọi là nợ quốc gia hoặc nợ chính phủ, là tổng số tiền mà chính quyền trung ương nợ các chủ nợ. Khoản nợ này phát sinh khi chính phủ chi tiêu nhiều hơn số tiền thu được từ thuế, buộc chính phủ phải vay mượn qua việc phát hành các công cụ tài chính như công khố phiếu dài hạn (Treasury bonds) và ngắn hạn (Treasury bills).
Năm 2000, Bạch Ốc cũng dùng Air Force One làm mồi nhử để bảo vệ Tổng Thống Bill Clinton trên đường đến Pakistan. Nhưng khi ấy, đại diện báo chí được báo trước về kế hoạch và những nguy hiểm có thể xảy ra. Trong chuyến bay của Tổng Thống Donald Trump hồi Tháng Bảy vừa qua, các ký giả vẫn ngồi trên chiếc phi cơ mồi nhử mà hoàn toàn không hề hay biết.
Khi các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt ngày càng gia tăng cường độ, đe dọa các cộng đồng cư dân nghèo, các cuộc thảo luận công khai về biến đổi khí hậu gần như đã biến mất tại chính trường Mỹ. Trong khi các nhà khoa học khí hậu đang dự báo một đợt El Niño có thể mạnh nhất trong thế kỷ, chính phủ Trump và những tập đoàn dầu mỏ lại đang cắt giảm những cam kết về khí hậu. Những thông tin sai lệch về sự phát triển và chi phí của năng lượng sạch vẫn được lan truyền, cùng với luận điệu “biến đổi khí hậu là không có thật!”
Tai nạn xe cộ cướp đi sinh mạng của hàng chục ngàn người Mỹ mỗi năm. Trong số này có một phần không nhỏ là những người đi bộ, đi xe đạp trên đường. Các nhà hoạt động khắp nơi đang vận động cho những chính sách để đường phố trở nên an toàn hơn. Có những nhà hoạt động có người thân yêu đã chết vì tai nạn xe cộ, cho nên dấn thân để ngăn chặn thảm họa tương tự xảy đến với những gia đình khác.
Chuyện xảy ra chỉ một tuần, sau khi một người đàn ông 52 tuổi, quốc tịch Latino ở Houston, Texas, ngã xuống dưới nòng súng của ICE. Lần này, nạn nhân là một người đàn ông Colombia 26 tuổi, có giấy phép làm việc (working permit); có số An Sinh Xã Hội (SSN). Đây là những giấy tờ mà một người Việt Nam nào vừa đặt chân đến Mỹ với tư cách là tỵ nạn chính trị, hay một người đang chờ xét duyệt hồ sơ chuyển diện di trú một cách hợp pháp. Một cư dân địa phương, bà Mary Hayes, cho biết nạn nhân sống gần đó cùng vợ và con gái. Bà kể đã thấy người vợ ngã quỵ khi nhìn thi thể chồng, và một bé gái đeo ba lô hồng khóc nức nở bên cạnh.
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã phát trát yêu cầu một số ký giả của nhật báo The New York Times ra điều trần trước đại bồi thẩm đoàn liên bang tại Manhattan, sau khi tờ báo này đăng loạt tin nêu các quan ngại an ninh quanh chiếc Air Force One mới do Qatar tặng Tổng thống. The New York Times cho biết các ký giả nhận trát hôm thứ Sáu từ Bộ Tư pháp, với thời gian ra khai được ấn định năm ngày sau đó. Một số trát được nhân viên liên bang trao tận nhà các ký giả. Bộ Tư pháp, trong bản giải thích gửi báo chí, nói cuộc điều tra nhằm vào các “vi phạm an ninh quốc gia”, khẳng định những người phải đối mặt với trách nhiệm pháp lý là các nguồn tin đã tiết lộ tài liệu mật. Bên cạnh các phát biểu từ chính quyền, nhiều tổ chức và giới bênh vực tự do báo chí đã lên tiếng. Câu lạc bộ Báo chí Quốc gia ở Washington nhận định việc yêu cầu ký giả của The New York Times ra điều trần trước đại bồi thẩm đoàn là điều đáng lo ngại đối với công chúng...
Dĩ nhiên, mỗi người Mỹ hôm nay sẽ có cách riêng để hiểu và thể hiện lòng yêu nước của mình. Lễ Độc Lập năm nay còn đánh dấu cột mốc 250 năm ngày một bản Tuyên ngôn đặt nền cho nước Mỹ ra đời – vì vậy, hai chữ “lòng yêu nước” lại trở thành khẩu hiệu đầu môi. Nhưng giữa pháo bông và diễu hành, giữa những lá cờ bay trên sân vận động và những đứa trẻ từ chối hát quốc ca, người Mỹ nói chung, và người Mỹ gốc Việt nói riêng thật sự nghĩ gì về lòng ái quốc?
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.