Hôm nay,  

Mắt Đỏ, Ngứa: Dị Ứng Mắt

6/23/200100:00:00(View: 15122)
Vào mùa dị ứng, người ta thường chỉ nhắc dị ứng mũi và ít ai để ý tới dị ứng mắt. Nhưng thực tế, bệnh nhân than phiền dị ứng mắt nhiều hơn. Khoảng 22 phần trăm người sống ở Mỹ bị dị ứng mắt. Nhiều trẻ em cũng than phiền dị ứng mắt.

Có nhiều loại dị ứng mắt:
- Dị ứng mắt theo mùa là bệnh nhẹ, gây ngứa ngáy, mắt đỏ, chảy nước mắt.
- Dị ứng kết mạc và giác mạc (Atopic keratoconjunctivitis): ngứa mắt dữ tợn, kể cả mí mắt. Bệnh nặng, kết mạc sinh ra thẹo, nguy hiểm.
- Viêm kết giác mạc mùa đông (Vernal keratoconjunctivitis)làm ngứa mắt ghê gớm hơn nữa. Mắt ra ghèn, con ngươi nở lớn, bệnh nặng.
- Viêm giác mạc (Giant papillary conjunctivitis): ngứa và chảy nước mắt. Cộng thêm con ngươi nở lớn, cũng là loại nặng.

Nói chung, dị ứng mắt triệu chứng không rõ ràng. Bởi vậy, cần phải phân biệt, vì nhiều khi cứ nhầm tưởng dị ứng mắt với nhiều bệnh mắt khác. Nhất là phân biệt nếu có thương tích vào mắt, nhiễm trùng mắt, dùng đồ cosmetic ảnh hưởng tới mắt. Hay nhỏ thuốc vào mắt tự mua lấy ở quầy. Khi đeo contact lens. Sống trong môi trường có nhiều bụi bậm. Nhiều trường hợp khác cũng bị nhầm lẫn như viêm nhiễm trùng mắt, viêm vành mắt (blepharitis), mắt khô, hay đường dẫn mắt bị nghẹt.

Nhiễm trùng mắt có thể do vi trùng, siêu vi trùng, nấm mốc hay ký sinh trùng. Nhiễm trùng mắt làm đỏ mắt, ra ghèn và làm mủ. Nhiễm siêu vi trùng cũng làm mắt đỏ, nhưng ít hơn, ghèn không đặc, đôi khi nổi hạch. Nhiễm trùng vì nấm mốc ra ghèn đặc và làm mủ.

Tóm lại, nếu bị đau mắt mà lại thấy ngứa mắt thì thường nghĩ ngay dị ứng.

Nhưng nếu mắt khô, thiếu nước mắt thì thấy những triệu chứng như cay mắt, có vật gì trong mắt. Bệnh nhân có những triệu trứng tệ hơn như khi xài thuốc chữa dị ứng, uống thuốc thông tiểu, kích thich tố phụ nữ. Nên để ý bệnh khô mắt đặc biệt khi bị phong thấp (rheumatoid). Sau hết, trường hợp ống dẫn nước mắt bị nghẹt cũng làm khô mắt.

Cơ nguyên dị ứng mắt: là phản ứng do tế bào mast cell bị kích thích bởi Immunoglobin E, khởi sự do bụi dị ứng sinh ra. Những chất trung gian từ tế bào mast cells như histamine, prostaglandins, leucotrienes và kinins lần lượt kích thích giây thần kinh, làm nở mạch máu, tiết chât nhờn, làm mắt ngứa, cay và đỏ, sưng bọng nước trong mắt và ra ghèn.

Điều trị: Tùy bệnh dị ứng mắt nặng nhẹ. Cách hay nhất là tránh khỏi bụi dị ứng vào mắt. Bệnh nhân không nên dùng tay dụi mắt, vì sẽ kích thích tế bào mast cells làm bệnh tăng nặng thêm. Triệu chứng có thể giảm nếu tạm thời bỏ contact lens.

Dùng nước mắt nhân tạo giúp đẩy bụi ra khỏi mắt và giảm bụi trong mắt. Nếu dùng nước mắt nhân tạo mà còn bị đau mắt thêm, đỏ mắt hơn, hay bị kích thích thì nên ngưng dùng. Lý do chính là bởi có thể bị dị ứng vì chất dị phòng (preservatives) trong nước mắt nhân tạo.

Trong thị trường có nhiều loại thuốc nhỏ mắt và cách chữa tùy theo tình trạng của dị ứng mắt, từng giai đoạn của sự phát triển dị ứng mắt.
- Thí dụ thuốc điều chỉnh thăng bằng tế bào mast cells như Cromolyn sodium, Lodoxamide tromethamine, Pemirolast potassium, Nedocromil sodium.
- Thuốc chống histamines (antihistamines) như Levocabastine hydrochloride, Emedastine difumarate.
- Thuốc vừa điều chỉnh mast cells vừa khử histamine như Olopatadine hydrochloride.
- Thuốc có nhiều cơ nguyên điều trị khác nhau như Ketotifen fumarate, Azelastine hydrochloride.
- Thuốc giảm viêm không phải steroid như Ketorolac tromethamine.
- Thuốc steroid như Loteprednol etabonate.

Tóm lại, cần lưu ý vài điều căn bản khi dùng thuốc. Như:
- Trứơc nhất, nên tìm hiểu nguyên nhân dị ứng mắt.
- Nếu bị bênh tim mạch, cao máu không nên dùng loại thuốc tự mua ở quầy có chất pseudoephedrine, làm bệnh nặng thêm.
- Nếu bị dị ứng vì thuốc nhỏ mắt (thí dụ thấy nhức mắt) thì hãy ngưng thuốc ngay và liên lạc với bác sĩ.
- Nếu nhỏ thuốc đúng kỳ hạn mà bệnh vẫn không hết thì tất nhiên đừng tiếp tục xài thuốc và cũng phải hỏi bác sĩ.

(Ghi chú: Bài này viết với mục đích nâng cao kiến thức, không dùng để tự trị liệu. Nếu bạn có thắc mắc về tình trạng sức khoẻ hay thuốc men, xin hỏi bác sĩ gia đình).

Bác sĩ Trần Mạnh Ngô, M.D., Ph.D., F.A.A.F.P.; E-mail: [email protected]; Điện thoại: (714) 547-3915.

Bằng cách bắt chước cơ chế bảo vệ của cơ thể chống lại nhiễm trùng do vi khuẩn, một nhóm nghiên cứu ở Lund, Thụy điển hy vọng có thể ngăn chặn tình trạng viêm phát triển thành nhiễm trùng máu, theo đài truyền hình SVT, Thụy điển. Nhiễm trùng máu là tình trạng nhiễm trùng có thể đe dọa tính mạng. Thông thường nguyên nhân là do viêm phổi, nhiễm trùng đường tiểu hoặc nhiễm trùng vết thương. Nghiên cứu từ Lund cho thấy hiện nhiễm trùng huyết phổ biến hơn so với trước đây.
Ngày nay, có nhiều người lớn hơn bao giờ hết đang phải đối mặt với chứng rối loạn khả năng tập trung- thiếu khả năng chú ý, hay ADHD. Người ta nghi ngờ nguyên nhân chính của vấn đề này là do công nghệ hiện đại đang gây áp lực lên não bộ của họ. Trong khi có gần 10% trẻ em được chẩn đoán mắc chứng ADHD, một phân tích tổng hợp gần đây từ nhiều nghiên cứu cho thấy gần 6.8% người lớn mắc chứng ADHD – tăng từ 4.4% vào năm 2003.
Bộ não của chúng ta thường có khuynh hướng tìm kiếm và phản ứng với những điều mang lại sự hài lòng, gọi là phần thưởng. Khi chúng ta đói, bộ não hiểu rằng thức ăn là một phần thưởng, còn khi ta khát, nước sẽ là phần thưởng. Nhưng lạm dụng các chất gây nghiện như rượu và các loại thuốc có thể ảnh hưởng đến các con đường tìm kiếm phần thưởng tự nhiên trong bộ não, tạo ra những ham muốn khó kiểm soát và làm giảm khả năng kiểm soát hành vi của chúng ta.
Aissam Dam, cậu bé 11 tuổi, lớn lên trong một thế giới im lặng tuyệt đối. Em sinh ra đời đã bị điếc và chưa bao giờ nghe thấy bất kỳ tiếng động nào. Khi sống trong một cộng đồng nghèo ở Maroc, em đã học cách diễn đạt bằng ngôn ngữ ký hiệu do chính mình phát minh ra và không được đi học. Năm ngoái, sau khi chuyển đến Tây Ban Nha, gia đình đưa em đến gặp một chuyên gia về thính giác, người đã đưa ra một gợi ý đáng ngạc nhiên: Aissam có thể đủ điều kiện tham gia thử nghiệm lâm sàng sử dụng liệu pháp gen. Vào ngày 4 tháng 10, Aissam được đưa đến điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng Philadelphia, trở thành người đầu tiên được điều trị bằng liệu pháp gen ở Hoa Kỳ cho bệnh điếc bẩm sinh. Mục đích là cung cấp cho em thính giác, nhưng các nhà nghiên cứu không biết liệu phương pháp điều trị này có hiệu quả hay không, và nếu có thì em sẽ nghe được bao nhiêu.
Sau mùa lễ cuối năm là lúc các bậc phụ huynh lo lắng về con đường đại học của con cháu mình. Những con số điểm, những chữ viết tắt như GPA, SAT và ACT sẽ làm phụ huynh nhức đầu và chúng ta sẽ bàn lại về vai trò các điểm này và nhất là tương quan giữa SAT và IQ trong khung cảnh của các thay đổi gần đây ở Mỹ. Năm ngoái, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ quyết định cấm dùng màu da, nguồn gốc sắc tộc để quyết định tuyển chọn một ứng viên, từ chối không cho Đại học Harvard thực hành “tác dụng khẳng định” (affirmative action) để tăng sỉ số da màu không được đại diện đúng mức so với tỷ lệ trong dân số nói chung. Một trong những biện pháp được dùng để giảm bớt sỉ số dân Á Châu là gạt bỏ kết quả kỳ thi SAT hoặc giảm bớt tầm quan trọng của SAT, vì người gốc Á Châu có điểm SAT cao hơn nhiều so với các sắc dân khác.
Hội chứng người cứng đơ (Stiff Person Syndrome – SPS) là một căn bịnh có thể gây co thắt dữ dội và làm suy nhược các cơ, nhưng hầu hết mọi người đều không biết gì về nó mãi cho đến cuối năm ngoái, khi nữ danh ca Celine Dion công bố tình trạng bịnh của mình. Chứng rối loạn thần kinh và tự miễn dịch hiếm gặp này được cho là chỉ ảnh hưởng đến 1 hoặc 2 người trong một triệu người – và hai phần ba trong số những người bị là phụ nữ.
Tạp chí Consumer Reports vừa công bố phát hiện rằng nhựa vẫn hiện diện “rộng rãi” trong thực phẩm bất chấp các nguy hại về sức khỏe, và kêu gọi các cơ quan chức trách đánh giá lại mức độ an toàn của nhựa khi tiếp xúc với thực phẩm trong quá trình sản xuất. Tổ chức vô vụ lợi này cho biết rằng 84 trong số 85 mẫu thực phẩm ở siêu thị và thức ăn nhanh mà họ vừa kiểm tra gần đây có chứa “chất hóa dẻo” (plasticizers) được gọi là phthalates, một loại hóa chất được sử dụng để làm cho nhựa bền hơn.
Cách đâu 30-40 năm, lúc người tỵ nạn Việt mới định cư ở Mỹ và bắt đầu làm quen với các tập tục kể những tập quán về y tế ở Mỹ, trong y giới Mỹ cũng như các nước tây phương khác đang tranh cãi rất nhiều về chỉ định có nên cắt bao quy đầu theo thông lệ (routine circumcision) cho trẻ em sơ sinh hay không. Thuật ngữ “circumcision”, gốc latinh “circumcisio”. Từ "cắt bao quy đầu" xuất phát từ các từ Latin circum và caedo (circum: “xung quanh”; caedo: “tôi cắt”), có nghĩa đen là "cắt xung quanh". Từ epitome trong tiếng Hy Lạp cũng có nguồn gốc từ gốc có nghĩa là "cắt" hoặc "vết mổ". Trong tiếng Hebrew (Do Thái), phép cắt bao quy đầu được gọi là “peritomy”, xuất phát từ tiếng Hy Lạp peritomy.
Người ta vẫn thường nói “You are what you eat” (Những gì bạn ăn thể hiện bạn là ai). Nhưng có lẽ sẽ đúng hơn khi nói rằng những gì chúng ta ăn sẽ khiến chúng ta có những cảm xúc gì, bởi vì những tiến bộ trong lĩnh vực dinh dưỡng tâm thần học cho thấy chế độ dinh dưỡng đóng một vai trò quan trọng đối với sức khỏe tâm thần của chúng ta.
Đặng Đình Bách: Tấm gương sáng về tinh thần đoàn kết cộng đồng và câu chuyện đau buồn về sự bất công cần phải khắc phục tại Việt Nam...
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.