Hôm nay,  

Giữ Hồn Trống Trận

17/02/200500:00:00(Xem: 6987)
Bạn,
Theo báo quốc nội, tại tỉnh Bình Định, có 1 phụ nữ trung niên tên là Nguyễn Thị Thuận, đã 25 năm chuyên nghề biểu diễn bài trống trận Quang Trung cho du khách xem. Đó là một nghệ nhân "múa" trống và "sống" với trống trận Quang Trung không chỉ như một cái nghiệp mà trên hết là niềm tôn kính và nỗi đam mê. Báo NLĐ viết về phụ nữ này như sau.
Hai bàn tay cầm dùi tung tẩy, lướt trên 12 mặt trống. Âm thanh phát ra từ mặt trống lúc khoan thai, chậm rãi lúc dồn dập, khi rộn ràng, vui tươi. Thỉnh thoảng xen lẫn trong tiếng trống văng vẳng tiếng vó ngựa, tiếng bước chân rầm rập của đoàn chiến binh...Người biểu diễn hồi trống tựa đoàn quân của người anh hùng Quang Trung-Nguyễn Huệ, là nghệ nhân Nguyễn Thị Thuận. Khúc "khải hoàn",đoạn kết của bài trống trận Quang Trung vừa kết thúc, chị Thuận cùng Đội Nhạc võ thuộc Bảo tàng Quang Trung (Tây Sơn- Bình Định) nhận được những tràng vỗ tay tán thưởng không ngớt của đoàn du khách Bangladesh. Ngày nào cũng vậy, chị Thuận luôn có mặt ở đây để biểu diễn phục vụ du khách.

Giống như bao cô gái "miền đất võ", mới 6 tuổi, cô bé Thuận đã được làm quen với 12 trống trận Quang Trung. Số là, tình cờ trong một lần thấy cha dạy cho người chị gái cách đánh trống trận, Thuận đã học lỏm. Cô bé Thuận đã lấy chén, đũa, xoong, nồi để làm "đồ nghề"... Và cứ thế, Thuận lớn lên cùng những bài trống trận. Hàng ngày chị theo cha (làm nhạc công) vào cúng tế lễ ở Điện thờ ba Ngài (Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ). Ban đầu chỉ học cách đánh trống cúng nghi thần, dần dần, Thuận đã học hết các nhịp, phách và tinh hoa của bài trống trận. Năm 1980, tròn 20 tuổi, chị Thuận được vào làm việc ở Bảo tàng Quang Trung với "nhiệm vụ" biểu diễn trống trận Quang Trung. Siêng năng tập luyện và chịu khó học hỏi, ở tuổi 44 với trên 35 năm cầm dùi trống chị Thuận là một trong những người biểu diễn trống trận Quang Trung nổi tiếng ở Bình Định. Cứ vào ngày mùng 5 Tết, lễ hội biểu diễn trống trận Quang Trung lại diễn ra tại Tây Sơn. Trống trận Quang Trung còn được gọi là "nhạc võ Tây Sơn" vì người biểu diễn không chỉ đánh trống đơn thuần mà còn thể hiện các động tác võ thuật cổ truyền. Chị Thuận cho biết: Khi biểu diễn nhạc võ, ngoài đôi tay truyền lực, người đánh trống trận phải di chuyển cả đôi chân theo nguyên tắc "túc bất ly địa" để đánh 12 trống đúng theo nhịp của bài võ. Phóng viên hỏi: Tại sao phải là bộ 12 cái trống". "Vì con số 12 thể hiện cho thập nhị chi (còn gọi là 12 con giáp) hay 12 tháng trong một năm", chị Thuận giải thích như thế.
Bạn,
Báo NLĐ viết tiếp: Điều quan trọng khi biểu diễn trống trận Quang Trung là tiếng trống cất lên phải "hồn" và không thể thiếu sự kết hợp hài hòa của các nhạc cụ phụ trợ như: nhị, kèn, chũm chọe. Giống như người cha đã khuất, chị Thuận đang truyền dạy cho cô con gái út 21 tuổi những nhịp phách đầu tiên của một bài trống trận, với mong ước mãi mãi gìn giữ "hồn" trống trận Quang Trung. Chị nói: "Tôi không phải "hậu duệ" hay... "cháu chín đời của nhà Tây Sơn" như nhiều người nghĩ. Tôi chỉ là một người mê trống trận của người xưa..."

Núi Cấm vẫn không ngưng các huyền thoại: từ nơi tu hành của các bậc kỳ nhân, cho tới nơi ẩn tích của các đaị võ sư danh trấn giang hồ, tới chuyện cọp ra nằm nghe tụng kinh.... và bây giờ là chuyện đại gia lên núi Cấm mua đất 'long mạch' để con cháu đời đời giàu sang phú quý.
Chuyện vừa mới xảy ra tại VN, làm biết bao nhiêu Phật Tử nản lòng: một nhà sư lên sân khấu hôn môi với ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng. Chưa hết, đây là buổi văn nghệ gây quỹ, nghĩa là sư đã phạm giới vui chơi văn nghệ. Chưa hết, sư lại lấy tiền ra mua một chai rượu -- Nghĩa là xài tiền chúng sinh cúng dường, và mua một món bị giới luật cấm.
Với lòng tin, chúng ta có thể nhìn ra đủ thứ hình Phật, Chúa, Tiên, Thánh... trên các chòm mây. Tất nhiên, nói thế chỉ đơn giản có ý rằng chính nhân loaị đã nhận ra đủ thứ hiện tượng tùy tâm hóa hiện. Có thể là có thật, cũng có thể là ảo tưởng. Nhưng ít nhất, niềm tin vào cảnh giới siêu hình sẽ gìn giữ chúng ta trong cương vực đaọ đức. Không dám làm ác nữa. Hoặc giả, sẽ giảm bớt làm ác.
Mỗi dân tộc đều có một nền văn hóa riêng biệt, trong đó âm nhạc là một mảng gìn giữ di sản trao truyền nhiều đời. Dĩ nhiên, qua thời gian rồi sẽ có những mảng biến mất, nhưng không vì thế mà chúng ta phải hấp tấp chạy theo nhạc Tây,
Có cầu, tất có cung. Đó là quy luật thị trường. Tự nhiên như thế. Có những chuyện muôn đời đã thấy như thế. Cứ nhìn vào thị trường cũng thấy, các cửa khẩu biên giới đang là nơi tuôn vào gà lậu, gạo lậu, điện thoại lậu, vàng lậu, vân vân... nghĩa là đủ thứ thượng vàng hạ cám.
Người nông dân trước giờ được ca ngợi là chỗ dựa của đảng và nhà nước CSVN, nhưng bây giờ thì hết rồi. Bất kể rằng, nông dân thời nào cũng muốn bình yên, vì muốn lo chuyện cơm no, áo ấm là đủ.
Ngày xưa, đọc truyện Tàu, cứ nghe chuyện dân giang hồ ưa đặt trạm để thu tiền mãi lộ, tớ chẳng hiểu bao nhiêu. Bây giờ ngẫm chuyện nước mình thì mới ngộ ra lắm chuyện.
Một thời chúng ta nghe chuyện rằng xã hội chủ nghĩa là nơi ai cũng có cơ hội bình đẳng, nơi ai cũng “làm theo lao động, hưởng theo nhu cầu,” nhưng rồi những hình ảnh mơ tưởng này đã tan vỡ từ mấy thập niên nay, kể từ khi Miền Bắc khám phá ra một Miền Nam của thịnh vượng, của tự do, của dân chủ, và của tử tế nhiều lần hơn.
Có vẻ như Việt Nam đang lạm phát văn bằng. Kể cả văn bằng Tiến sĩ. Chuyện mới lạ, nước vẫn nghèo, mà văn bằng Tiến sĩ đầy phố, chẳng thấy phát minh gì, chỉ thấy “thật, giả” không còn phân biệt nổi.
Đất nước vẫn còn lúng túng, cứ như dường chưa biết phải đổi mới giáo dục ra sao để có thể chạy kịp với các nước láng giềng.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.