Bạn,
Theo báo Người Lao Động, thời gian gần đây, một số họa sĩ trong nước đã trở nên giàu có nhờ bán được tranh giá cao cho các nhà sưu tầm người nước ngoài. Điều đáng nói là có nhiều bức tranh của một số họa sĩ chưa nổi danh nhưng đã ghi giá rất cao. Ghi nhận về hiện trạng này, báo NLĐ nhắc lại câu chuyện mà gần như họa sĩ đều biết giai thoại về nhà danh họa Hòa Lan Van Goh (1853-1890), khi còn sống, nhà danh họa này chỉ bán được một bức tranh Vườn nho đỏ với giá 400 francs. Hơn 100 sau ngày ông mất, bức tranh "Bác sĩ Gachet" của ông đã được bán với giá kỷ lục 82 triệu đô.
Theo báo Người Lao Động, thời gian gần đây, một số họa sĩ trong nước đã trở nên giàu có nhờ bán được tranh giá cao cho các nhà sưu tầm người nước ngoài. Điều đáng nói là có nhiều bức tranh của một số họa sĩ chưa nổi danh nhưng đã ghi giá rất cao. Ghi nhận về hiện trạng này, báo NLĐ nhắc lại câu chuyện mà gần như họa sĩ đều biết giai thoại về nhà danh họa Hòa Lan Van Goh (1853-1890), khi còn sống, nhà danh họa này chỉ bán được một bức tranh Vườn nho đỏ với giá 400 francs. Hơn 100 sau ngày ông mất, bức tranh "Bác sĩ Gachet" của ông đã được bán với giá kỷ lục 82 triệu đô.
Đối với tranh của các họa sĩ VN, báo NLĐ nhắc đến trường hợp họa sĩ Bùi Xuân Phái khi còn sống đã vẽ trên giấy hàng trăm bức tranh nhỏ hơn bàn tay để tặng bạn bè và để đổi cà phê, giờ đây, mỗi bức tranh nhỏ đó có giá 200 đô, còn những bức tranh dầu khổ lớn của ông giá hàng ngàn đô. Gần đây, tranh của họa sĩ Hoài Hương đã được một nhà sưu tập người Nhật mua tất cả với giá 100,000 đô.
Có người nhận xét hiện nay giới họa sĩ làm giàu hơn giới ca sĩ, điển hình như họa sĩ Thành Chương, Lê Thiết Cương đã vẽ tranh không kịp bán mà bức tranh nào giá cũng trên 1,000 đô. Một số họa sĩ chưa nổi danh đều nghĩ rằng tranh của mình rất có giá trị, chỉ tại chưa lọt mắt xanh của nhà sưu tập mà thôi, nên khi triển lãm tranh, họ đều để giá bán trên trời. Có họa sĩ còn giả vờ khiêm tốn: Tài năng của tôi chỉ bằng một phần ngàn tài năng của Picasso. Tranh của ông ấy bán 10 triệu đô, thì tranh của tôi cũng phải bán 10 ngàn đô chứ. Đa số các họa sĩ đều bán tranh cho khách du lịch nước ngoài đến VN, hoặc gửi tranh cho các gallery ở nước ngoài bán. Các gallery trong nước thường lấy từ 10% đến 30% tiền bán tranh của họa sĩ. Có gallery mua "mão" toàn bộ tranh của một họa sĩ rồi tổ chức triển lãm bán tranh. Họ mua với giá 1 trăm đô/bức tranh nhưng đề giá bán 1 ngàn đô. Tranh không bán được, họ để vào kho hoặc bày bán chung với các họa sĩ khác. Các họa sĩ khi triển lãm tranh ghi giá 1 ngàn đô, các nhà sưu tập có thể thương lượng mua với giá một nửa hoặc một phần ba, nên giá tranh là một con số ảo. Có những họa sĩ bán tranh giá thấp nhưng lại nói giá cao để tranh mình có giá trị. Ngược lại, có họa sĩ bán được tranh giá cao, lại nói giá thấp vì nhiều lý do tế nhị, sợ bị truy thuế thu nhập sau này... Họa sĩ Trương Hán Minh, người đã bán nhiều tranh thủy mạc, cho biết: Quan hệ hiện nay giữa người họa sĩ và người mua tranh là thuận mua vừa bán, chưa có giá tranh nhất định đối với từng họa sĩ.
Bạn,
Báo NLĐ phân tích rằng giá thật của một bức tranh được giới họa sĩ công nhận khi tranh đó được các công ty Christies's, Sotheby's bán đấu giá ở Singapore. Tranh của các họa sĩ Lê Phổ, Mai Trung Thứ, Nguyễn Gia Trí đã có giá trên 30,000 đô. Nhưng tiền bán tranh không còn thuộc về họa sĩ nữa, mà thuộc về nhà sưu tập bởi họ đã mua tranh của họa sĩ từ lâu. Báo NLĐ cũng nhắc đến một sự kiện trong năm 1991, dư luận xôn xao khi Bảo tàng Mỹ thuật Sài Gòn được thành phố duyệt cho mua bức tranh sơn mài Vườn Xuân Trung Nam Bắc của họa sĩ Nguyễn Gia Trí với giá 600 triệu đồng. Một số tiền rất lớn vào thời điểm đó. Bức tranh hiện đang triển lãm tại Bảo tàng Mỹ thuật Sài Gòn, có nhà sưu tập định giá bức tranh đó hiện nay là 100 ngàn đô. Qua sự kiện đó, báo NLĐ cho rằng khó mà đưa ra quy chuẩn về giá cả của tranh.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình