Hôm nay,  

Cà Tím

03/11/201700:00:00(Xem: 22817)
BS_NGUYEN_Y_DUC nguyen y du
Bác sĩ Nguyễn Ý Đức

 
Cà tím thuộc họ Solanaceae, cùng họ với cà chua, khoai tây, ớt xanh và ớt đỏ. Tiếng Mỹ gọi cà tím là eggplant, Pháp gọi là aubergine.

Quả cà tím  có đực, có cái. Để phân biệt ta chỉ cần nhìn ở  đáy quả cà: Nếu vết lõm sâu và dài như một cái gạch ngang là cà cái; nếu vết lõm nông và tròn là cà đực. Cà đực có ít hạt do đó ít đắng hơn cà cái.

Giá trị dinh dưỡng            

Tuy có ít năng lượng và chất dinh dưỡng, nhưng cà được nhiều người ưa thích vì có nhiều chất xơ, tốt cho bài tiết tiêu hóa, ăn lại mau no, không sợ béo mập. Một chén cà tím (khoảng 180g) có 20 calori, 2.5 g chất xơ và 0.5 mg sinh tố C.

 Cà tím có cấu tạo đặc biệt giống  như thịt và dễ thấm hút gia vị trong món ăn. Vì thế, người ăn chay thường dùng để nấu nướng thay cho thịt. Nhưng khi nấu với mỡ béo, cà sẽ hút rất nhiều mỡ, vì thế nên dùng dầu thực vật có ít chất béo bão hòa.

 Sau khi nấu, đôi khi cà có vị hơi đắng. Để làm mất vị đắng này, ướp cà với một chút muối, xếp mỏng trên một cái đĩa, lấy một cái đĩa khác đậy lên trên cho nặng, chắt bỏ nước cà chẩy ra; hoặc ngâm các miếng cà trong nước muối chừng 30 phút rồi mới vớt ra nấu. Khi nấu cà tránh  dùng nồi nhôm, vì chất nhôm làm cà đổi mầu.

Cà đã nấu không nên để ngoài không khí quá lâu vì chất nitrate trong cà chuyển hóa thành nitite, ăn vào có thể gây ngộ độc, nhất là ở trẻ em.

Cũng chỉ nên cắt cà ít phút trước khi nấu, kẽo cà bị oxy hóa thành mầu thâm nâu.

Nên cất giữ  cà tươi trong tủ lạnh, để cà khỏi mau khô héo.

Công dụng y học

Cà tím nom có vẻ rẻ tiền, nhưng theo kinh nghiệm dân gian ở  nhiều nơi, món ăn này còn có những tác dụng trị bệnh quý giá.

Y học cổ truyền Triều Tiên ăn cà tím để chữa bệnh đau lưng, đau bụng, bệnh sởi,  nghiện rượu và đắp ngoài da để chữa phong thấp, phỏng, đau bụng.

Người  Nigeria dùng cà tím như thuốc ngừa thai, chữa kinh phong, viêm xương khớp.

Nghiên cứu ở Nhật Bản cho thấy nước chiết cà tím có thể ngăn chặn ung thư ở màng tế bào. Ở vùng mà dân chúng ăn nhiều cà tím thì số người mắc bệnh ung thư bao tứ rất thấp.

 Cách đây hơn 30 năm, một bác sĩ người Áo thử nghiệm cho thỏ ăn nhiều cà tím thì thấy sức tác hại của cholesterol trên thành động mạch máu của những con thỏ này thấp hơn ở nhóm thỏ không ăn cà. Ông ta cho rằng chất xơ trong cà đã bám chặt vào cholesterol, rồi đưa ra ngoài theo chất thải của sự tiêu hóa, do đó bảo vệ được động mạch.

Vài điều cần lưu ý

Khi uống thuốc chữa bệnh trầm cảm MAO  inhibitor (Monoamine oxidase inhibitor), nên cẩn thận vì chất tyramine trong cà có tác dụng tương phản với MAO, làm huyết áp lên cao.

 Trước khi đi thử nước tiểu kiểm tra u bướu bao tử hoặc tuyến nội tiết, không được ăn cà tím, vì cà tím có nhiều serotonin có thể làm thử nghiệm thành dương tính giả (false positive). U bướu tiết ra nhiều serotonin và được thải ra trong nước tiểu.

Serotonin cũng có nhiều trong chuối, cà chua, mận, dứa, trái bơ....Nếu ăn những thứ này thì nước tiểu sẽ có serotonin ngay cả khi không bị u bướu.

 

DÂU

 

Dâu là loại trái cây có quanh  năm, nhiều nhất là vào tháng 4 tới tháng 6.

Dâu có loại hái một mùa hoặc loại có nhiều vụ cho tới khi tàn vào mùa lạnh băng giá.

Thành phần dinh dưỡng

Dâu có nhiều sinh tố C, sinh tố B; chất xơ không hòa tan lignin ở hạt dâu và trên vỏ, và  chất xơ hòa tan pectin trong trái dâu. Một trăm gram dâu có 21mg folate, 42mg sinh tố c, 1.5 g chất xơ.

Cất trữ

 Không nên mua dâu mềm chẩy nước, vỏ mọc nấm. Thường thường dâu nhỏ và trung bình lại ngon ngọt hơn trái to.

Dâu ngon khi nom còn mầu đỏ tươi, thịt chắc, cuống xanh có lá nhỏ. Dâu mầu hơi tái là dâu non, còn dâu có những đốm đỏ sậm lại chín quá. Dâu mà cuống lá non mầu nâu đất thì là dâu già.

Mua dâu về lựa bỏ trái hư để tránh nấm mốc lan tràn, giữ nguyên cuống rồi cất giữ trong tủ lạnh, nhưng đừng để quá lâu. Chỉ rửa dâu trước khi ăn và cắt cuống sau khi rửa, tránh nước thấm vào làm nhạt vị ngọt của dâu.

Chỉ cắt dâu khi sắp ăn vì cắt để lâu, sinh tố C bị phân hủy, làm giảm giá trị dinh dưỡng của dâu.

Muốn dâu dịu ngọt, cho thêm chút đường. Đường hòa nhập với nước tiết của dâu, một lúc sau dâu trở lên mềm, dễ ăn.

Dâu có thể ăn tươi, làm mứt, đóng hộp.

Dâu khử trùng để dành bằng sức nóng mất bớt một phần sinh tố C và cũng ngả sang mầu đất nên để giữ mầu tự nhiên của dâu, người ta thường châm thêm một chút nước trái chanh.

 Dùng trong y học

Trái dâu vừa  là một loại trái ăn ngon, vừa là một vị thuốc được dân gian dùng để chữa bệnh.

Dâu có tác dụng nhuận tràng, lợi tiểu, làm bớt đau nhức xương khớp,  chữa các bệnh ngoài da như mụn trứng cá, nấm trên da.

Dâu có nhiều chất chống oxy hóa, có tác dụng làm giảm nguy cơ bệnh tim, ung thư, thoái hóa thần kinh và làm chậm sự lão suy.

Chất folate trong dâu góp phần làm giảm nguy cơ khuyết tật bẩm sinh ở trẻ em như chẻ cằm, và ống thần kinh  kém phát triển.

Sinh tố C có nhiều trong dâu nên cũng tốt để ngừa thiếu sinh tố này, tránh bệnh hoại huyết (scurvy hay scorbut).

 Vài điều cần lưu ý

Dâu là một trong mười hai loại thực phẩm hàng đầu gây ra dị ứng cho người ăn. Mười một thứ kia là sô cô la, trứng, cá, bắp ngô, hạt đậu, sữa, quả hạch (nuts ), quả đào, thịt heo, đồ biển và hạt lúa mì (wheat).

Dâu có một hóa chất salicylate, tương tự như Aspirin, nên quý vị dị ứng với thuốc giảm đau nhức này nên cẩn thận.

Ngoài ra, oxalic acid trong dâu có thể làm trầm trọng bệnh sạn thận, sạn ống dẫn nước tiểu và làm cơ thể khó hấp thụ calci và sắt./.

Bác sĩ Nguyễn Ý Đức

www.bsnguyenyduc.com

 

TAIPEI, Đài Loan -- Tình báo Trung Quốc đang tung độc chiêu: phóng tin giả vào Đài Loan, qua lực lượng dư luận viên...
BIỂN ĐÔNG -- Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis cho rằng Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc nên hợp tác trong chính sách đối phó với việc Trung Quốc tiếp tục quân sự hóa biển Nam Trung Hoa (Biển Đông).
Ba mươi mốt phần trăm giới trẻ tại Hoa Kỳ không đủ tiêu chuẩn để phục vụ trong quân đội vì béo phì, và tình trạng như nạn dịch này hiện nay “nêu ra mối đe dọa cho nền an ninh quốc gia của chúng ta,” theo Hội Đồng Sứ Mệnh Sẵn Sàng Của Nước Mỹ Mạnh (CSAMR) là một tổ chức thực thi pháp luật bất vụ lợi, cho biết.
HANOI -- Chiến tranh thương mại Hoa Kỳ và Trung Quốc sẽ văng miểng toàn cầu... Tuy nhiên, sẽ có vài lĩnh vực có lợi cho kinh tế Việt Nam.
HANOI -- Kinh tế VN có thể bị bể bong bóng tài chính hay không? Tình hình có thể lắm, theo lời Bộ Công Thương VN, theo bản tin SOHA/Tri Thức Trẻ. Bản tin này nói rằng Bộ Công thương quan ngại về tình trạng "bong bóng tài chính" đang âm thầm diễn ra.
Hiện nay, đang lộ ra một hướng chuyển dịch mới trong thị trường mì ăn liền nội địa, đó là mì gói giá rẻ đang dần nhường thế ưu thắng cho sản phẩm ở phân khúc cao hơn, theo News.zing.vn.
Xưa nay, trong sinh hoạt hằng ngày có những món đồ cũ nên bị loại bỏ, tức không còn giá trị đối với người này nhưng vẫn có thể trở thành vật dụng hữu ích với người khác. Ở vùng ven Sài Gòn đã có hẳn một con phố chuyên mua bán đồ cũ, nơi mà người mua và người bán ít quan tâm đến giá cả, theo trang web Kul.vn.
Westminster (Bình Sa)- - Theo thông lệ hằng năm, Hội Phật Giáo Hoa Kỳ, Chùa Duy Pháp do Thượng Tọa Thích Trung Duệ làm Viện Chủ tọa lạc tại số 14851 Wilson St. Midway City, CA 92655, điện thoại số (714) 988-8883, (714) 622-9307 đều tổ chức khóa tu để Phật tử có cơ duyên theo học và tu tập phương pháp thiền.
Westminster (Bình Sa)- - Nghệ sĩ Đỗ Thanh cho biết: Bi Hài Trường Kịch “Con Ma Nhà Họ Hứa” do anh là tác giả kịch bản, tổng đạo diễn chương trình sẽ được trình diễn tại Saigon Performing Art Center, vào ngày Chủ Nhật 18 tháng 11 năm 2018, Xuất 1- lúc 1 giờ PM, Xuất 2-lúc 6 giờ 30 PM. Như qúy đồng hương đã biết, khán giả Việt Nam tại Hải ngoại đã quen thuộc với những vở kịch được dàn dựng qua nội dung phong phú, lồng trong những áng văn tuyệt tác của văn học Việt Nam đã được chuyển thể thành kịch bản, gần đây nhất là những sáng tác được biên tập và tổng đạo diện chương trình do nghệ sĩ Đổ Thanh qua các vở kịch như: “Sông Về Biển Lớn,” “Đứa Con Lai,” “Vết Thù Trên Lưng Ngựa Hoang,” “Vui Xuân 3 Ngày Tết…” tất cả những vở kịch trên đã được đông đão đồng hương ủng hộ.
Em tên là Ngọc Trân, em rất thích mục thư thiếu nhi của chị. Rất lâu rồi, từ khi còn là thiếu nhi, cho tới lúc lên đại học, rồi chuẩn bị ra trường, lúc nào chị cũng vẫn ở với trang Thiếu Nhi, em phục sự bền bĩ của chị quá!
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.