Hôm nay,  

Tôi Hèn Nhát

12/07/200600:00:00(Xem: 3855)

"... Thà có một kẻ thù thông minh,

còn hơn là có một người bạn hèn nhát."

Vậy là ngày 6/7/2006 đang đến gần, với tâm trạng mừng lo lẫn lộn tôi cố gắng thu xếp các công việc để có thể đến gặp và chúc mừng sinh nhật Bác Giang cũng như có một số công việc nhỏ cần trao đổi với mọi người trong tiệc sinh nhật.

Khi chỉ còn 3 ngày nữa là đến dịp hẹn, tôi được cơ quan an ninh nhắc nhở thông qua người bạn là giáo viên, họ nói rằng cấm chỉ không được đến mừng sinh nhật, họ còn cho người đến tận nhà bố mẹ tôi để yêu cầu bố mẹ tôi có biện pháp để ngăn cản tôi không được đi đến nơi đó, sau khi qua nhà bố mẹ tôi thì họ sang nhà tôi để truyền đạt lệnh "mồm" không cho phép đi sinh nhật, với các áp lực trên tôi thực sự hoang mang và sợ hãi (chưa kể từ một tháng trở lại đây tôi có hân hạnh được gặp gần 20 cuộc với các nhân viên an ninh), tôi quá lo sợ cho nên đã phải tự tìm mọi cách để đến gặp cơ quan an ninh hỏi cho ra nhẽ, buổi đầu đến bộ công an xin gặp thì họ không cho gặp, đến tận hôm sau tôi mới tìm được cách gặp gỡ thông qua một người bạn, buổi gặp gỡ tự nguyện này giống thực sự như một buổi hỏi cung, giống ở chỗ có biên bản, có báo cáo... chỉ khác là trong đó có từ tự nguyện.

Sau khi nghe phân tích các dấu hiệu vi phạm pháp luật trong các bài viết của tôi từ ông trưởng phòng,... và ông có hỏi tôi có ý kiến gì khi họp hôm nay, tôi trả lời là tôi sẽ phải học thêm luật nữa cho rõ để lần sau đỡ vi phạm. Ông có vẻ không đồng ý còn cô thư ký ghi biên bản thì cười duyên. Ông doạ tôi rằng chỉ với mấy bài viết như của tôi thôi mà Lê chí Quang đã phải đi tù 3 năm đấy, rồi nếu tôi còn làm việc như thế nữa thì ảnh hưởng đến gia đình, rồi công ăn việc làm, sẽ chẳng ma nào đến công ty tôi nữa nếu tôi đi đến sinh nhật ông Giang... nghe vậy tôi hoang mang quá, tôi lo sợ... và tôi đã hèn nhát ký, làm cam đoan, thề thốt là: Không bao giờ liên lạc với những người phản động, chống phá đất nước! Không liên lạc với các báo chí phản động! Khi về đến nhà tôi cứ nghĩ không hiểu cái bọn phản động ấy là ai" mà từ bé đến giờ tôi đã gặp bao giờ đâu" ai định nghĩa cho tôi đi, cho tôi biết những ai đã bị toà án xét xử là phản động đi"

Không những thế tôi lại còn phải cam đoan không viết những bài có nội dung chưa có cơ sở, sai lệch, quy chụp... và phải "tự nguyện" đưa các nhân viên an ninh đến nhà mình và in ra các bài viết để nộp cho an ninh và phải xoá tiệt các bài viết này bằng chuẩn D.O.D của Mỹ để không khôi phục lại được (dùng CyberScrub Privacy Suite Trial), tôi đã quá hèn nhát và đã xoá hết theo đúng ý của họ và bây giờ nếu có muốn đọc lại thì phải nhờ các báo nước ngoài, họ đã lưu trữ giúp, thật là rách việc! Nhưng cũng còn cái tốt là các bài viết này bên an ninh họ giữ cẩn thận lắm, tôi có nói với họ 20 năm sau khi tôi rảnh rỗi công việc tôi có thể đến đòi họ lấy ra để đọc, nhớ lại thủa hàn vi.

Một việc cực kỳ hèn nhát nữa đó là khi gặp gỡ an ninh mình lại run đến nỗi không dám ghi âm lại cuộc làm việc trong khi mình có thiết bị ghi âm, chụp ảnh, quay phim cực kỳ nhỏ gọn và không ai biết (www.ajoka.com, giá rẻ chỉ 62 USD) nó giống như cái khuy áo và cái đồng hồ, khi về nhà mình cứ tự sỉ vả mình là thằng hèn hết chỗ nói, không thể nào tha thứ cho được.

Sự việc đâu chỉ dừng lại ở đó, dường như an ninh cho rằng phải làm cho tôi hèn nhát hẳn đi thì mới được, thế là họ cho người đến gặp bố mẹ, họ hàng, hang hốc của tôi để yêu cầu làm theo họ, họ lại còn họp ở phường để thông báo là tôi phản động, theo đuôi, bị lôi kéo... họ còn nói có đơn nặc danh tố cáo công ty tôi buôn lậu" họ còn đến tận Đại học bách khoa Hà nội nơi tôi đang học để họp với ban giám hiệu và thông báo cho họ biết tôi gần như là phản động thật rồi, họ nghiêm cấm không được đến sinh nhật ông Giang, nếu không họ sẽ bắt, ngăn chặn trên đường... đòn này quả thực làm tôi hoang mang lắm, lơ tơ mơ lắm, đi đâu cũng thấy mọi người trong phường nhìn mình cười cười, ánh mắt cảm thông... cứ như là vừa được lăng xê trên truyền hình không bằng.

Đầu óc tôi hoạt động căng thẳng cốt để mà tìm cách giảm nhẹ hậu quả của những việc vừa rồi, nhưng hoạt động căng quá làm cho tôi bị mụ mị đi và một lần nữa cái "Tôi" hèn hạ lại lên ngôi, tôi nghĩ thôi thì mình không đến nữa vậy, nhưng như vậy không được, mình đã viết bài chúc mừng sinh nhật lại hứa sẽ đến, nếu không đến thì khác gì con vật" Vậy hay là mình đến sớm trước một hôm đi, ý này hay và thế là tôi quyết tâm đi đến trước một hôm, nhưng dở quá bác lại không có nhà và tôi lại quên mua quà mới may chứ! Vậy việc đến trước này hỏng rồi, phải nghĩ cách khác: Hay là mình đến nhưng chỉ đứng ngoài để nếu không vào thì cũng chia lửa được sự quan tâm của an ninh một tý để cho bác Giang có sinh nhật vui vẻ chăng"

Nghĩ nhiều quá mà không ra được phương án nào, tôi thấy mình nhỏ bé thế nào ấy... mang tiếng là kỹ sư, đứng trong hàng ngũ trí thức, lại còn doanh nhân nữa chứ. Thế mà lại là "Hèn sĩ", khi nói mồm, tán phét, viết lách thì "hay" nhưng đến khi có mỗi hành động đi sinh nhật mà cũng đặt lên đặt xuống, hay là mình nghe nói nhiều quá đến việc: Dân chủ ở Việt nam phải 10 năm nữa mới có" (lấy ai đi đầu từ bây giờ đây), một mình không thể gỡ được bàn tay đen đúa đang che mặt trời" (còn bao nhiêu người dân chủ nữa chứ, lại còn đến đa phần đảng viên tốt muốn đổi tên, muốn thôi cái đuôi và thôi cả MácLê nữa kìa, họ chỉ muốn là người yêu nước, người lao động chân chính thôi...), nếu mình đấu tranh thì sẽ không còn công việc mà làm ăn nữa, sẽ đi tù, vợ con sẽ đói, không được học hành""" Khó thật!

Tôi cứ nghĩ cái chất lỏng đang chảy trong tim tôi lúc này chắc không phải là "giọt máu đào" thuộc giòng giống Tiên-Rồng nữa rồi, mà có khi cũng chẳng bằng cái loại "nước lã" của Chị Ray-mông-Điêng, người xa lạ, khác giống nòi mà dám đứng ra dùng cả mạng sống của mình để ngăn cản con Tàu của cái ác, để đòi Tự do, Dân chủ, Bác ái... cho người dân nước Việt, thật là cái thằng tôi khốn nạn quá! hèn nhát quá! Thôi không kể đến người ngoài, mà kể cả người trong nước, cùng lớp trẻ, thì tôi cũng không sao so sánh được với những Nguyễn vũ Bình, Phạm hồng Sơn... hoặc kể cả Lê chí Quang thì tôi cũng không thể bằng vì làm sao mà bì được sự hiên ngang của Anh trước lao tù, và còn nhiều nữa như anh Nguyễn văn Đài bị cắt điện thoại nhiều lần mà có bao giờ ngưng tranh đấu" Và còn tôi thì lại cứ mong chờ người ngoài sẽ đến giúp đất nước mình như ảnh hưởng của nghị quyết 1481 của nghị viện EU... và lo sợ, hèn nhát, đợi chờ...

Phần vì mệt mỏi, lại hoang mang... tôi hỏi ý kiến bạn bè, người thân nên hay không đi dự sinh nhật, có ý kiến nói không nên đi vì an ninh họ cấm, họ doạ sẽ bắt bớ... nhưng cũng có tiếng nói "Không sợ, cứ đi vì mình đâu có vi phạm gì, không phản động, chống cộng, chống đối lại đất nước, chống dân tộc là được. Ở đất nước ta hiện nay làm gì có chỗ chết (như đe doạ) mà không dám đến", còn mẹ và vợ tôi thì khuyên giống bên an ninh, nhưng khi tôi quyết đi đến dự thì họ lại theo tôi đến tận nơi để nếu có gì bị bắt bớ... họ sẽ can thiệp, kể cả che đạn cho tôi"!

Khi ra khỏi nhà, tôi đã bị 1 cán bộ an ninh đi theo ngay sau cho đến khi đến tận nhà bác Giang, vào nhà bác thì đã thấy một số các bậc tiền bối như bác Hà sĩ Phu, giáo sư Đào Quang Tiến, đại tá Nguyễn văn Miến, tổng công trình sư Lê Minh Phúc, bác Dương Hùng, cô Trinh thị Hương, chú Ngọc Thế Phương, chú Bùi huy Quân... đã ngồi đợi, nhưng không thấy bác Giang đâu, tôi có hỏi thì bác gái cho biết bên sở văn hoá họ vừa mời bác trai đi làm việc lúc 3.00 chiều để bàn về 33 quyển sách bị tịch thu hôm trước, đến bây giờ là hơn 5 giờ bác Giang vẫn chưa về, trong khi điện thoại bàn thì luôn luôn không gọi, không nhận được, điện thoại di động của bác Giang và của mọi người đang trong nhà thì cũng y chang, không biết có bị phá sóng không đây! Ngồi nói chuyện với các bậc tiền bối được 45' thì an ninh tác động đến vợ và mẹ tôi (Hiện đang ngồi đợi ngoài ngõ nhà bác Giang) vào để xin phép cho tôi về, tôi cùng vợ vào xin phép các bác về sớm vì cũng không biết bác Giang lúc nào về, cũng may là mình đem quà (1 quả dưa) và chúc mừng sinh nhật qua bác gái, và cũng đã cầu chúc những điều tốt đẹp cho Ngài Tổng thống Bush tại nhà bác Giang. Ra ngõ tôi được 1 cán bộ an ninh đưa thẳng về nhà và còn có người trực ở lại ngõ nhà tôi xem tôi có quay lại sinh nhật nữa không. Kể ra nếu không nhát lắm thì tôi sẽ ở lại thêm cho đến khi bác Giang về mới phải!

Sau khi dự sinh nhật về và được gặp các bậc tiền bối (đang đấu tranh cho dân chủ, thịnh vượng của đất nước đã không ngại khó khăn từ khắp nơi đến dự) chia sẻ và khuyên nhủ cũng như tận mắt thấy được sự hành xử trên phương diện con người của các chiến sĩ an ninh cấp dưới, tôi mới thấy sự lo lắng về bắt bớ, trấn áp (như doạ nạt)... là không có thật, là võ mồm và như đi vào quên lãng,và một sức mạnh mới trong tôi trỗi dậy át đi sự hèn nhát, để thôi thúc tôi tiếp bước trên con đường đấu tranh cho dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ văn minh.

Và tôi hiểu được rằng muốn đấu tranh mà vẫn giữ được thế đứng đang có thì hợp lý nhất là phải tiến công, trong khi đấu tranh với lực lượng mạnh mà sức ta yếu thì trước hết phải dùng chiến thuật "nhu quyền": lấy ít địch nhiều, lấy yếu thắng mạnh, nói vậy là ta phải hiểu được nội tình của đối phương, họ là ai, họ ở đâu, làm gì, gia cảnh... con người nhân vô thập toàn, họ chắc phải có những điểm yếu nhất định, hoặc giả chúng ta hãy kêu gọi tình người ngay trong những người thân trong gia đình họ để nâng cao thiện nhân trong họ, đưa họ về với dân tộc, chính nghĩa... đừng để họ trở nên độc ác và nói với họ rằng nếu ai gieo gió thì sẽ gặt bão, ai vay nhiều thì sẽ phải trả lại cả vốn lẫn lãi và nguy cơ di hại đến mai sau.

Trong khi đối phương biết rất rõ về chúng ta mà chúng ta lại bỏ trống trận địa tìm hiểu chi tiết về đối phương thì đó là không hay rồi, chúng ta cũng không nên chĩa mũi nhọn vào các nghị định... như 31CP, 56NĐ... mà đưa những người ký ra để kiến nghị toàn bộ, mà chúng ta phải biết chọn lọc những người nào "thực thi pháp luật" là "cần" chúng ta nhất" đó phải chăng là những trưởng phòng các cục thuộc bộ công an" Lý do họ cần chúng ta là họ sẽ gài bẫy... để họ được lên sao, lên vạch trên ve áo, họ lên lương và lên chức vụ để thỏa mãn khát khao quyền lực, thói ích kỷ..., mà hiện nay các lãnh đạo chức vụ cao hơn trong ngành an ninh nhiều khi lại không sâu sát, tìm hiểu sự thật, lẽ phải vì đã quá tin ở cấp dưới, tại sao khi người phát ngôn bộ ngoại giao ta nói"...

Ở Việt nam không bao giờ có những người bất đồng chính kiến bị bắt, mà chỉ có những người “vi phạm pháp luật". Vậy cái ranh giới này ở đâu" Hay chỉ tại những người xấu và có chút quyền lực, dối trên, lừa dưới trong ngành an ninh muốn lên sao lên chức mà bất chấp cả đạo lý, họ âm mưu nâng cao quan điểm để kết tội các nhà dân chủ để thoã mãn thói ích kỷ của mình" Rất mong các quý vị đấu tranh dân chủ thực sự cũng như những người có cảm tình với trào lưu dân chủ hãy tự giúp nhau mở một bách khoa toàn thư mở (wikimedia) về nhân thân, hiện trạng kinh tế, học thức, quan hệ... của những người này để hòng mong góp thông tin cho sự đấu tranh cho dân chủ có bước tiến cần thiết. Và cũng mong sao toàn dân tộc ta hãy quý mến, thân yêu nhau như "Một giọt máu đào hơn ao nước lã" và hãy cùng nhau hoạch định cho mình một tương lai tốt đẹp hơn.

Hà nội,

7/7/2006.

Nguyễn Phương Anh.

Tái bút: Mong Bác Giang và gia đình cũng như các bậc tiền bối tha thứ cho cháu những phút giây hèn nhát và nếu có thế cháu sẽ đến tận nhà các bác để mong được tha thứ. Tôi cũng mong bạn đọc hãy cảm thông chia sẻ với tôi và xin lắng nghe các bạn tại địa chỉ 35F8 Bách khoa - Ngõ 104 Lê thanh Nghị - Hai bà Trưng-Hà nội, tel: 04.8682902, e-mail: [email protected]

Đến bây giờ: 15.30 PM 7/7/2006 mà điện thoại của nhà bác Giang cũng như di động vẫn chưa liên lạc được.

Theo cuộc thăm dò mới của NBC News Decision Desk Poll do SurveyMonkey thực hiện, sự ủng hộ dành cho chương trình nhập cư của Tổng thống Donald Trump đang giảm mạnh vào đầu năm 2026 sau khi các nhân viên nhập cư liên bang bắn chết hai người Mỹ vào tháng trước. Cuộc thăm dò cho thấy rằng các chiến thuật hung hăng và chỉ tiêu trục xuất của chính quyền đã thay đổi quan điểm của người Mỹ về Trump đối với chính những vấn đề đã giúp ông đắc cử. Vấn đề nhập cư và an ninh biên giới từ lâu đã nổi bật như một điểm mạnh của Trump trong các cuộc thăm dò, cả khi ông tranh cử nhiệm kỳ thứ hai vào năm 2024 và trong năm đầu tiên của chính quyền mới. Giờ đây, tỷ lệ ủng hộ Trump về vấn đề này đã giảm xuống ngang bằng với tỷ lệ ủng hộ công việc tổng thể của ông.
Trong các cuộc xuống đường phản đối biện pháp siết chặt di trú và tăng ngân sách cho cơ quan ICE trên khắp nước Mỹ những tuần qua, hình ảnh dễ thấy là hàng hàng giáo sĩ đeo cổ áo thánh, giơ bảng, đứng giữa hàng rào cảnh sát và đoàn người di dân. Một trong những tiếng nói gây tranh luận mạnh là Giám mục Rob Hirschfeld, Giáo phận Episcopal New Hampshire. Ngày 18.1.2026, ông kêu gọi các giáo sĩ trong giáo phận “chuẩn bị cho một kỷ nguyên tử đạo mới”, thậm chí lo sẵn di chúc và giấy tờ hậu sự. Theo ông, đây không còn là thời của những tuyên bố trên giấy, mà là lúc “dùng chính thân thể mình để đứng giữa các thế lực của thế gian và những người dễ bị tổn thương nhất”.
Câu chuyện Samuel Green nhắc lại một bài học cũ mà vẫn mới - pháp luật có thể sai, nhưng dư luận đạo đức của xã hội – lương tri chung của nhà giáo, nhà báo, trí thức, giáo dân, độc giả – nếu đủ bền, vẫn có thể bẻ cong những bản án bất công. Khi một mục sư da đen bị tống ngục chỉ vì giữ Uncle Tom’s Cabin, chính các tiếng nói ấy, chứ không phải thiện chí của giới cầm quyền, đã dần mở cửa nhà tù cho ông. Giữa thời nay, khi ngôn ngữ và ý kiến dễ bị dán nhãn, bị siết trong tên gọi “chống woke” hay “đúng đắn chính trị”, bài học đó rất đáng nhớ: nếu xã hội không giữ cho mình một dư luận đạo đức độc lập – bảo vệ quyền đọc, quyền nói, quyền bất đồng – thì khoảng cách từ “quản lý ngôn luận” đến “vào tù vì một cuốn sách” không bao giờ xa như ta tưởng.
Belzoni, một thị trấn chừng hai ngàn dân ở Mississippi, lâu nay được quảng cáo là “Kinh đô Catfish của thế giới”. Nhưng với người da đen, cái tên ấy còn gợi lại một chuyện khác: một trong những vụ treo cổ thời dân quyền đầu tiên trên đất Mỹ ở thế kỷ này. Ngày 7 tháng 5 năm 1955, hai người thuộc tổ chức White Citizens’ Council ở địa phương nhắm thẳng vào ca-bin xe của Mục sư George Lee mà bắn; mấy viên đạn xé nát nửa phần dưới gương mặt ông. Lee là một trong những người đồng lập hội NAACP tại Belzoni, là người da đen đầu tiên ghi tên đi bầu được ở hạt Humphreys kể từ thời Tái thiết. Không những thế, ông còn vận động cho hơn trăm người da đen cùng thị trấn ghi tên vào danh sách cử tri, một con số đáng kể nếu nhớ tới kích thước nhỏ bé của Belzoni và bầu không khí bạo lực luôn treo lơ lửng trên đầu người da đen dám dùng lá phiếu của mình giữa thời Jim Crow
Khi Tổng thống Donald Trump bày tỏ mong muốn “mua” Greenland vào năm 2019, thế giới ban đầu tưởng rằng đó chỉ là một câu nói đùa. Nhưng khi Nhà Trắng xác nhận đây là đề nghị nghiêm túc, sự kiện lập tức trở thành tâm điểm của truyền thông quốc tế. Đến nhiệm kỳ sau, theo tường thuật của USA Today, ông Trump thậm chí đã tuyên bố trước Quốc hội rằng ông sẽ giành Greenland “bằng cách này hay cách khác” (“one way or the other”). Tuyên bố ấy không chỉ gây sốc vì tính bất ngờ, mà còn vì nó chạm vào một trong những vùng nhạy cảm nhất của địa–chính trị thế kỷ 21: Bắc Cực – nơi băng tan đang mở ra các tuyến hàng hải mới, tài nguyên mới và cạnh tranh chiến lược mới giữa Hoa Kỳ, Nga và Trung Quốc. Trong bối cảnh đó, câu chuyện Greenland không chỉ là một giai thoại chính trị. Nó là biểu tượng của sự va chạm giữa tham vọng cường quốc, quyền tự quyết của cộng đồng bản địa, và sự mong manh của các liên minh quốc tế.
Tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Thụy Sĩ, Thủ tướng Canada Mark Carney đã đọc một bài diễn văn hiếm hoi khiến cả hội trường – gồm các nhà lãnh đạo chính trị và giới kinh tài quốc tế – đồng loạt đứng dậy vỗ tay tán thưởng. Trong bài ph Câu trả lời của ông khởi đi từ hình ảnh một người bán rau. Mỗi sáng, ông chủ tiệm treo lên cửa kính tấm bảng “Vô sản toàn thế giới hãy đoàn kết lại”. Ông ta không tin câu đó – chẳng ai tin – nhưng vẫn treo lên để tránh phiền, để tỏ dấu quy thuận, để sống yên ổn. Và bởi vì mọi người bán hàng trên mọi con đường đều làm như thế, nên chế độ vẫn tồn tại – không chỉ nhờ bạo lực, mà còn nhờ sự tham gia của những người bình thường vào những nghi thức mà trong thâm tâm họ biết là giả. Havel gọi đó là “sống trong dối trá”. Sức mạnh của hệ thống không đến từ sự thật, mà từ sự sẵn lòng của mọi người đóng vai như thể nó là thật; và chỗ yếu của nó cũng từ đó mà ra: khi chỉ một người thôi không diễn nữa – khi người bán rau gỡ tấm bảng xuống – bức m
Đây là một cảnh báo nghiêm túc và rất đáng suy ngẫm về tính chính xác khoa học và trung lập địa lý trong các sản phẩm bản đồ - dữ liệu của Mekong River Commission. Việc Sông Hậu (Bassac) - một nhánh phân lưu mang gần 50% lưu lượng, đóng vai trò then chốt về phù sa, đa dạng sinh học và chống xâm nhập mặn - bị làm mờ hoặc “biến mất” trên nhiều bản đồ gần đây không còn là lỗi kỹ thuật thuần túy, mà đã chạm đến chuẩn mực khoa học và trách nhiệm thể chế.
Chưa bao giờ tôi nghĩ mình lại xúc động với thể loại phim tài liệu, cho đến khi xem bộ phim tài liệu “The General” của nữ đạo diễn Laura Brickman (Mỹ), đã làm cho tôi thay đổi suy nghĩ của mình. Tôi thật sự đã rất xúc động, thậm chí, cho đến khi được mời phát biểu về bộ phim ngay sau đó, tôi vẫn còn nghẹn giọng. Vì chỉ mới vài chục giây đầu của phim, những ký ức của tôi về xã hội Việt Nam tưởng chừng đã ngủ yên từ hơn 2 năm qua, sau khi tôi đào thoát khỏi Việt Nam, thì chúng đã sống dậy hầu như trọn vẹn trong tâm trí của tôi. Chúng rõ mồn một. Chúng mới nguyên. Khiến cho tôi cảm giác như mọi chuyện vẫn như mới ngày hôm qua mà thôi.
Theo tường thuật cập nhật của US politics live sáng 14 tháng 1 năm 2026, Hoa Kỳ đã bắt đầu cho di tản một phần nhân sự khỏi một căn cứ không quân lớn tại Trung Đông, làm dấy lên nhận định rằng Washington có thể sắp tiến hành một cuộc không kích nhắm vào Iran trong vòng 24 giờ tới. Căn cứ này đặt tại Qatar, từng bị Iran tấn công hồi năm ngoái sau khi quân đội Hoa Kỳ oanh kích các cơ sở liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran. Việc di tản nhân sự tại các căn cứ tiền phương thường chỉ diễn ra khi khả năng xung đột đã bước sang giai đoạn cận kề.
Khi nhiều nơi trên thế giới sửa soạn đón năm mới vào đầu tháng Giêng, thì ở không ít quốc gia và nền văn hóa khác, năm mới lại đến vào những thời điểm hoàn toàn khác. Dù là lịch Gregory, lịch âm, lịch dương–âm hay các hệ lịch cổ gắn với tôn giáo và thiên nhiên, việc đánh dấu một năm mới vẫn là tập tục lâu đời. Ăn uống, lễ nghi, sum họp gia đình và suy ngẫm về năm cũ là những điểm chung; khác biệt nằm ở nhịp thời gian và ý nghĩa tinh thần mà mỗi nền văn hóa gửi gắm vào khoảnh khắc ấy.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.