Hôm nay,  

Nước Lên

24/10/202015:20:00(Xem: 19338)

 

Nước. Nước từ đâu cứ dâng lên; lên rồi rút, rút rồi lại lên, ngập tràn đồng ruộng, ao hồ, vườn tược, làng quê, và phố thị của nhiều tỉnh thành miền Trung. Cuồng phong bão tố từ đại dương cuộn xoáy vào đất liền, kéo theo những cơn mưa xối xả ngày đêm. Nước lũ ngầu đục từ non cao đổ về, từ các đập thủy điện xả xuống, đẩy những dòng cuồng lưu ồ ạt đi về nơi trũng thấp, theo những nhánh sông hướng ra biển, chựng lại khi gặp mực biển dâng cao với cường triều gầm thét, sông nối biển biến vùng duyên hải thành một biển nước mênh mông.

Trong dòng nước ngầu đục, đã có trên trăm người thiệt mạng và mấy chục người còn mất tích; của cải, gia súc bị nhận chìm hoặc cuốn trôi. Dù đã được cảnh báo trước sẽ có lũ lụt lớn, nhiều gia đình vẫn không lường được sức nước khủng khiếp chưa từng có như vậy; hoặc cũng vì không biết phải lánh nạn ở đâu khi toàn vùng ngập tràn nước. Có thai phụ bị cuốn theo dòng lũ khi thuyền lật. Có cụ già mù trên chín mươi chẳng biết chạy đi đâu khi nước đến. Có gia đình không kịp chôn cất mẹ vừa mất khi lũ đến, phải treo quan tài mẹ lên trần nhà năm ngày mới có thuyền đến cứu hộ, đem chôn. Có bà cụ một mình ngồi trên những bao lúa chất cao, nhịn đói, thức trắng nhìn nước dâng từng giờ, không biết kêu cứu ai. Có người mẹ nằm bên cạnh xác hai con thơ chết đuối trong trận lụt, vuốt má ru con, lệ tràn. Có bà cụ vừa lo cho chồng bại liệt, vừa lo cho con bị hội chứng Down khi nước ngập nửa nhà mới kịp có ghe đến cứu. Có gia đình với đàn con nheo nhóc không kịp di tản, đành ôm nhau trên nóc nhà khóc la thảm thiết. Có bé thơ mếu máo khóc khi tìm ra sách vở học của mình ướt mem rách nát trong vũng sình. Có những dòng tin nhắn qua điện thoại, kêu cứu khẩn cấp, tuyệt vọng. Nhà nhà, nước ngập đến tận mái, đoàn cứu hộ biết đâu mà tìm.

Rồi hoang tàn để lại sau những trận lũ. Lềnh bềnh trên những vũng nước đọng và sình lầy hôi thối là xác gia súc gia cầm, cây rừng, gỗ mục, những bao lúa thóc, và tất cả vật dụng, bàn ghế, tủ thờ, quần áo, sách vở... của hàng trăm nghìn gia đình, phơi bày lên đó. Xác người được tìm lại và đã đem chôn, nhưng vẫn còn một số mất tích, không biết tìm ở đâu nơi bờ sông, khe suối lình xình nước đục. Vội vàng tìm về nhà xưa, những người già người trẻ mắt trũng sâu, thất thần, vô vọng. Cha mẹ tôi đâu, tuổi già sức yếu chắc không thể chống nổi dòng cuồng lưu vô tình phăng phăng đêm qua. Chồng tôi đâu, vợ tôi đâu, con thơ tôi đâu, có ai vớt được không khi nước lũ cuốn qua căn nhà xiêu vẹo này!

Sau một tuần mưa đổ ngày đêm, ngập lụt cùng khắp, rồi nước cũng rút dần. Nước rút về đâu? – Về nơi thấp nhất. Đổ về biển, hoặc thấm vào lòng đất. Nhưng nước mắt của khổ đau mất mát thì lăn mãi vào tận tim can.

 

Nước luôn đổ về nơi thấp trong khi lửa thì bốc lên cao. Nước hay lửa đều hữu dụng, không thể thiếu trong cuộc đời. Nhưng khi bạo phát thì trở thành tai họa.

Khóc thương dân tình khổ lụy, ở bờ này hay bờ kia. Buồn vời vợi, hận mình bất tài vô lực trước thiên tai, nhân họa ngút ngàn. Nhìn thế nước dâng, không khỏi nhớ về Nguyễn Trãi (1380 – 1442) với bài thơ ưu tư về vận nước:

Quan hải

Thung mộc trùng trùng hải lãng tiền

Trầm giang thiết tỏa diệc đồ nhiên

Phúc chu thủy tín dân do thủy

Thị hiểm nan bằng mệnh tại thiên

Họa phúc hữu môi phi nhất nhật

Anh hùng di hận kỷ thiên niên

Càn khôn kim cổ vô cùng ý

Khước tại thương lang viễn thụ yên.

 

Đóng cửa biển

Trước sóng biển, đóng cọc gỗ hết lớp này đến lớp khác,

Lại đặt ngầm xích sắt dưới sông, đều uổng công thôi!

Bị lật thuyền mới biết dân như nước,

Đã cậy thế hiểm thì khó tựa mệnh trời.

Họa phúc có duyên đâu phải chợt đến trong ngày,

Anh hùng đành lưu hận mấy nghìn năm.

Ý vô cùng của thiên địa xưa nay,

Hiện ra nơi sương khói trên hàng cây xa bên dòng nước.

(Lê Tư dịch nghĩa)

 

Đào Duy Anh dịch thơ như sau:

Lớp lớp rào lim ngăn sóng biển,

Khoá sông xích sắt cũng vầy thôi.

Lật thuyền mới rõ dân như nước,

Cậy hiểm khôn xoay mệnh ở trời.

Hoạ phúc gây mầm không một chốc,

Anh hùng để hận mấy trăm đời.

Vô cùng trời đất gương kim cổ,

Cây khói xa mù bát ngát khơi.

 

Lũ lụt trong thực tế là tai họa giáng xuống lương dân. Thế nước dâng trong chính trị là tai họa cho kẻ cầm quyền. Nước nâng thuyền thì nước cũng có thể lật thuyền (1). Ý dân một khi đã tụ lại và thịnh nộ dâng lên như nước lũ thì sẽ không thuyền nào an toàn chèo chống. Đặt mình vào tình huống khó khăn để cảm cái khổ của người. Lòng thương luôn sẵn có nhưng cơ hội để bộc phát không phải là từng ngày. Hiểm họa của đời sống cũng không phải đột nhiên mà đến. Việc thịnh suy ở đời luôn có căn nguyên của nó. Cần học cách ứng xử thế nào khi tai họa đến với người khác, vì ngày nào đó có thể sẽ đến lượt mình. Khổ đau sẽ không chừa một ai. Giữ tâm lắng đọng như mặt nước hồ thu. Gạn lọc những cáu bẩn thường làm nhiễm ô dòng nước. Lắng tâm như lắng nước, đừng để sóng động. Rồi nước sẽ yên tĩnh, và bình an sẽ đến với muôn người.

 

California, ngày 24 tháng 10 năm 2020

 Vĩnh Hảo

www.vinhhao.info

 

_________

 

 

 

(1)  Theo Lê Tư, trang Nghiên Cứu Lịch Sử, “Khổng tử gia ngữ: “Phù quân giả, chu dã; thứ nhân giả, thủy dã. Thủy sở dĩ tải chu, diệc sở dĩ phúc chu.” Vua là thuyền, dân là nước. Nước để chở thuyền mà cũng có thể lật thuyền (dẫn theo Trần Trọng Dương). Thiên “Vương chế,” sách Tuân tử có câu tương tự: “Quân giả, chu dã, thứ nhân giả, thủy dã; thủy tắc tải chu, thủy tắc phúc chu.” Vua là thuyền, thứ nhân như nước; nước chở thuyền, cũng làm lật thuyền. Tuân tử (313 – 238 trước Tây lịch) không nhận lời này của ông mà nói rằng trích xuất từ “Truyện,” tác phẩm giải nghĩa kinh có trước đó.” (trích chú thích số 104, bài ‘Nguyễn Trãi, bề tôi của bốn dòng vua’: https://nghiencuulichsu.com/2018/01/18/nguyen-trai-be-toi-cua-bon-dong-vua/)


Texas bị kiện vì không chịu giải quyết hơn 500.000 hồ sơ đăng ký cử tri. Bản tin trên báo The Texas Tribune ngày 14/10/2026 có tựa đề "Texas sued for failing to process more than 500,000 voter registrations" (Texas bị kiện vì không chịu giải quyết hơn 500.000 hồ sơ đăng ký cử tri). Phóng viên Natalia Contreras ghi nhận như sau.
• Lạm Phát Ở Mỹ Tăng 3.7%, Giá Năng Lượng Tiếp Tục Gây Áp Lực • Tiền An Sinh Xã Hội Sẽ Tăng Khoảng $75/Tháng Để Bù Đắp Lạm Phát • Nga Không Kích Doanh Nghiệp Mỹ Tại Ukraine, Chính Quyền Trump Im Lặng • Trump Lại Diễn Trò, Ký Lệnh Ân Xá Ngay Trên Sân Khấu Vận Động Ở Alaska • Tòa Liên Bang Đảo Ngược Vô Thời Hạn Lệnh Trump Cấm Các Cơ Quan Truyền Thông Quốc Gia • Trump Tuyên Bố Thăm Dò Dầu Khí Và Khoáng Sản Quy Mô Lớn Ở Greenland • Các Tổ Chức Dân Quyền Chuẩn Bị Đối Phó Với Bầu Cử Giữa Kỳ • Kamala Harris Cảnh Báo Thời Gian An Toàn Của AI Đang Khép Dần • Giáo Hoàng Leo XIV Trải Qua 1 Đêm Bình An Sau Phẫu Thuật Phổi
AP-NORC thăm dò: 56% dân Mỹ nói Trump ưu tiên kinh doanh cá nhân cho Trump, chỉ 23% nói Trump vì nước Mỹ // với 4/10 dân Mỹ nói Trump trục lợi bất hợp pháp, 18% người khác nói Trump trục lợi phi đạo đức dù không phạm luật - UMass Amherst thăm dò: 75% nói có tham nhũng “cao” trong chính quyền liên bang.// với 53% nói chức vụ Tổng thống là “cơ quan tham nhũng nhất trong chính phủ” - Financial Times thăm dò: chỉ 28% dân Mỹ đồng ý Trump về việc làm và kinh tế
Tôi vừa đọc xong tuyển tập nhiều tác giả này, sau nhiều tháng để đọc khi thư thả. Đôi khit ôi dừng lại vài ngày, khi đọc tới những trang về một văn nghệ sĩ đã ra đi, những người đi trước mình về cả văn học và tuổi đời, như khi nhớ tới Mai Thảo, Nguyễn Mộng Giác, Vũ Huy Quang, Nghiêm Xuân Hồng, và nhiều người khác. Bởi vì chữ đã gợi lại hình ảnh của họ trong ký ức của tôi. Tuyển tập 50 năm văn học này có quá nhiều ký ức là như thế, hẳn là nhiều độc giả khác cũng sẽ thấy tương tự.
- Tân phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc ra mắt thảm hại trong ngày đầu tiên - Trump sa thải Kimberly Guilfoyle, đại sứ Mỹ ở Hy Lạp - Trump khai chiến với Cộng Hòa vì thỏa thuận mua dầu diesel từ Nga - Quảng cáo tranh cử của Susan Collins phát nhầm ở Portland - Tòa Liên Bang Ra Lệnh Trump Ngừng Chặt Cây Tại Sân Golf Lịch Sử Ở Washington - Hàng triệu người thụ hưởng Medicaid sẽ gặp các quy định khắt khe kể từ 1/1/2027 - Nga Miễn Thị Thực Cho Công Dân Việt Nam Trong 1 Năm - Drone tấn công hai tàu hàng ở Hắc Hải, một tàu chìm, 11 thủy thủ mất tích - Six Flags đóng nhiều nơi sau tai nạn gây chết người trên tàu lượn siêu tốc Georgia
- Dân gốc Việt ưa theo Cộng Hòa, dân gốc Ấn ưa theo Dân Chủ, nhưng giới trẻ hầu hết là theo Dân Chủ - Bà chủ quán gốc Hàn: ICE lặng lẽ bố ráp dân nhập cư, nhưng dân nhập cư lại là người siêng làm việc nhất - - Thăm dò ghế Thượng nghị sĩ: Jon Ossoff (Dân Chủ) hơn Mike Collins (Cộng Hòa) khoảng 6-9%, nhưng 2 thị trường cá độ nói Ossoff có 96% thắng Collins
Sáu thành phố của California đã lọt vào danh sách 10 khu vực đô thị tồi tệ nhất đối với các bà mẹ đơn thân trong năm 2026, theo số liệu từ Single Mother Grants – một tổ chức chuyên kết nối các bà mẹ đơn thân với các nguồn hỗ trợ tài chính. Đồng thời, California cũng bị xếp vào nhóm các tiểu bang đối xử tệ nhất tại Hoa Kỳ đối với phụ nữ một mình nuôi con.
- Giải Nobel Kinh Tế trao cho 2 GS Hoa Kỳ: Robert E. Hall và Michael Woodford. - Báo mạng Gaga Daily chuyên về âm nhạc với nhiều triệu người theo dõi bị đứt mạng 2 năm, vì Chủ biên là Kirill Nguyen bị Belarus giam 2 năm vì bất đồng chính kiến. - Houston: Nữ phóng viên Mỹ gốc Hàn Jung Jae-won (có 2 giải thưởng Emmy) của đài KPRC kể trên TV rằng cô bị hiếp năm 2017 vì bị chuốc rượu y hệt cô Jane Dow ở Đại học Cornell, và cô giấu kín tới giờ. - Đặc vụ liên bang rạng sáng Thứ Hai vào khám nhà DB Dân chủ Ilhan Omar, người nổi tiếng cấp tiến và chống Trump. - Giá dầu kỳ hạn đã tăng 2% sáng Thứ Hai vì Saudi Aramco báo động sẽ thiếu dầu vì eo biển Hormuz chưa mở // Zelensky: Nga vi phạm "lệnh ngừng bắn về năng lượng" vì bắn vào 6 cơ sở năng lượng Ukraine.
Không biết Trần Bình Trọng nhưng lại thờ Quan Công tên mã phu kiêu mạn làm Thục Hán tiêu vong Sử Tàu thuộc như cháo không thuộc sử cha ông khóc Nhạc Phi, Hàn Tín mà khinh nhờn tổ tông
Bản tin sau đây của Newsweek, cho biết hàng chục lãnh đạo các tôn giáo, trong đó có 3 nhà sư đã bị đặc vụ ICE bắt giam. Bản tin tựa đề "ICE Detains Dozens of Faith Leaders Under Trump’s Crackdown" (ICE bắt giam hàng chục chức sắc tôn giáo trong chiến dịch trấn áp của ông Trump). Bản tin do phóng viên Billal Rahman thực hiện.
Bài này là pháp tu dưỡng tâm từ. Thanissaro Bhikkhu là vị sư Hoa Kỳ đã sang Thái Lan tu học theo truyền thống Thai Forest Tradition, đã dịch các Tang Kinh Pali sang tiếng Anh trước khi về Hoa kỳ sáng lập và trụ trì tu viện Metta Forest Monastery ở Valley Center, quận San Diego, California. Bài nơi đây có tựa đề "Goodwill for Safety" nằm trong nhóm bài thuyết pháp "Evening Dhamma Talks" của năm 2021. Chữ "goodwill" trong đời thường quen dịch là thiện ý hay thiện tâm, nhưng trong nhà Phật thường dịch là "Tâm từ" -- một phẩm chất của tâm trong Tứ Vô Lượng Tâm. Trong bài có kể chuyện một "spirit" nhập vào một người, nơi đây chúng ta dịch là "vong linh" cho quen thuộc, nhưng thực ra đó là một chúng sinh đang ở một cõi rất đau khổ do các duyên xưa trở về quậy phá một người nào đó. Bài thuyết pháp của ngài Thanissaro Bhikkhu sẽ được dịch như sau.
- Samsung bơm thêm tiền vào VN, sẽ chạy các dây chuyền sản xuất chip bộ nhớ giá trị cao tại VN từ 2027 và từ 2028, chip cho máy chủ AI từ 2030 - Nhật Bản: bắt Nguyễn Thị Huyền, nghi môi giới việc làm bất hợp pháp cho khoảng 250 công dân Việt. - Tranh ghế Thượng nghị sĩ liên bang đại diện Texas đang ngang ngửa, nhưng: Tỷ lệ cá cược: 63-65% Talarico (Dân Chủ) sẽ thắng; 37% Paxton (Cộng Hòa) sẽ thắng. Paxton tự nói là tín đồ Cơ Đốc giáo sùng đạo (nhưng tai tiếng quá khứ ngoại tình), ủng hộ treo bảng 10 Điểu Răn trong lớp học, chống kịch liệt thuyết Big Bang. - Trump: sẽ đổi tên thêm 1 con sông và 1 đại dương trước khi rời ghế; dự kiến Đại Tây Dương hoặc Thái Bình Dương có thể đổi tên là "Trump Ocean" hoặc "Ocean of the Americas". - Trump và các con kiếm được 2 tỷ USD từ khi Trump nắm quyền trở lại bằng nhiều cách, Tòa Tối Cao bảo vệ Trump về mặt hình sự, nhưng về mặt luật dân sự Trump có thể bị buộc trả lại tiền tham nhũng. - Houthi bắn vào sân bay quốc tế Saudi Arabia: 12 người ch
Giáo Hoàng Leo XIV tuyên bố án tử hình “không thể chấp nhận được,” phản đối kế hoạch truyền hình trực tiếp vụ hành quyết tại Mỹ
Bản tin cho biết rằng phiên tòa xét xử liên bang về các cáo buộc hối lộ và tham nhũng đối với cựu Thị trưởng Oakland Sheng Thao dự kiến ​​sẽ bắt đầu vào thứ Ba, hơn hai năm sau khi FBI khám xét nhà riêng của bà. Những người khác cũng bị buộc tội trong vụ án này bao gồm bạn đời của bà Thao là Andre Jones, cùng các lãnh đạo của công ty California Waste Solutions là ông David Duong và con trai ông, Andy Duong.
TOKYO (Kyodo) -- Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đang cân nhắc việc gặp Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm tại Tokyo vào đầu tháng tới để thảo luận về hợp tác trong lĩnh vực năng lượng và an ninh, theo các nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết hôm thứ Sáu.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.