Hôm nay,  

Giới thiệu sách mới: Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

02/06/202115:56:00(Xem: 18271)

Giới thiệu sách mới:
 
Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

qua vài nhận định, biên khảo của
Nguyễn Vy Khanh

.
nhà Nhân Ảnh xuất bản tháng 5-2021
.
Amazon.com và lulu.com phát hành


blank  
Buổi bình-minh của văn-học chữ Quốc-ngữ đã bừng lên từ nửa cuối của thế-kỷ XIX, nay đã trở thành quá khứ nhưng đã là sỏi đá nền móng! Hơn 150 năm sau, đất nước cũng như con người Việt-Nam đã trải qua biết bao dâu bể, biến suy, chưa biết bao giờ sẽ có thể sống hòa hợp lại được như thời thịnh trị và an bình như tổ tiên xưa. Chúng tôi thiển nghĩ cần có một cái nhìn lại, "ôn cố tri tân" như thường nghe, việc vốn không dễ vì dù chấp nhận hậu sinh là kẻ "phê bình" tối hậu của mọi nền văn học đã qua, nhưng chúng ta hôm nay không thể đọc lại các tác phẩm văn học các thời trước như người thời đó. Các thời đại văn chương đã qua đi và chúng ta có nhìn lại thì mới thấy chúng chỉ là những hiện tượng xuất hiện một thời nhưng không chết, không mất, vì chúng đắp lối, dọn ngõ cho các thế hệ đến sau.
.
Văn-học Miền Nam trong tuyển tập này một phần được giới hạn ở tính "miền Nam lục-tỉnh". Tìm hiểu và nêu lên những đặc-tính nhưng không so sánh và xếp loại theo nghĩa địa phương. Với biên khảo này, chúng tôi có một số nhận định như sau:
 
- Văn-học chữ quốc-ngữ đã khởi đầu từ Miền Nam Lục-tỉnh (Nam kỳ, Cochinchine), từ 1869 với Gia Định Báo - là tờ báo chữ Quốc-ngữ đầu tiên ở Việt-Nam, từ ngày 15-4-1865.
- Nền văn-học chữ quốc-ngữ này xuất hành từ báo chí: các truyện kể, truyện ngắn, thơ, vè, bút ký, nghị luận đã xuất hiện trên các báo thời đầu này trước khi được xuất bản và được gọi là tác phẩm văn học:
- Tác phẩm văn xuôi mang tính văn học đầu tiên được xuất bản là Chuyện Đời Xưa của Trương Vĩnh Ký năm 1866, 74 văn bản bằng chữ Quốc-ngữ, sau đó đến tác phẩm của Trương Minh Ký và Huình Tịnh Của;
- Tiểu-thuyết chữ Quốc-ngữ đầu tiên được xuất bản là truyện Thầy Lazaro Phiền của tác giả tiên phong Nguyễn Trọng Quản vào năm 1887;
- Văn bản kịch nói đầu tiên được xuất bản là Tuồng Joseph của Trương Minh Ký, vào năm 1887;
- Thể loại tự truyện xuất phát với Chơn Cáo Tự Sự (1910) của Michel Tinh.
  
Nhân đây cũng xin xác nhận chúng tôi không phân biệt Nam Bắc vì quan niệm muốn thông-cảm và giải quyết một số vấn nạn lịch-sử, sự hiểu biết tường tận là điểm khởi đầu thiết yếu. Văn-học là một phần quan trọng của văn-hóa và lịch sử một dân tộc và phê bình, nghiên cứu đặc tính địa lý được nhiều nhà phê bình văn học Âu Mỹ xem trọng. Cho nên khi nói đến một số nhà văn thơ – mà không là tất cả những vị đã nổi tiếng, chúng tôi làm công việc văn-học sử, mục-đích phân tích và nhận định, chớ không nhắm kỳ thị địa phương hay đề cao, hạ giá tác-giả nào cả! Tất cả các nhà văn thơ đều thuộc văn-học sử Việt-Nam.
 


Mặt khác, những ảnh-hưởng lên văn-học Việt-Nam nếu có cũng cần được nghiên cứu, ví dụ như nếu Anh quốc hay Tây-ban-nha, Bồ-đào-nha xâm chiếm, đô hộ miền Nam rồi cả nước thay vì thực dân Pháp, thì sinh hoạt văn-hóa và việc nghiên cứu văn-học đã khác chăng? Văn-học dân gian (folklore/oral literature) sẽ được chú tâm hơn? Và ảnh-hưởng trên văn-học bác học?
 
Những bài viết trong tập sách đánh dấu một quãng thời gian viết của chúng tôi. Một cố gắng chủ quan, rời rạc, về một số vấn đề của văn-học bầng chữ Quốc-ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh, không hẳn có tính cách hệ thống. Bài Miền Nam Khai Phóng là bài đầu tiên đánh dấu sự quan tâm và nghiên cứu của chúng tôi với quan niệm “Kiến thức cũng như nghề nghiệp chính thức và nghiệp dư, sau nhiều thập niên hoạt động, cho chúng tôi tâm niệm và ý chí, trong khả năng khiêm tốn và khả thể, đi tìm sự thực và ghi lại cho các thế hệ sau, với hy vọng rằng chỉ có thống nhất nhân tâm và địa lý khi nào những khúc mắc và vấn nạn lịch sử đã được nhìn nhận và giải tỏa”. Bài đã gây tiếng vang về vấn đề, từ khi được xuất hiện trong tuyển tập 1 Văn-Học Nghệ-Thuật Liên Mạng (1996). Một số bài trong tập đã được in trong các tuyển tập biên khảo và một số đã được phổ biến trên các tạp chí cũng như các trang liên-mạng internet. Chúng tôi giới hạn thời gian văn học từ năm 1865 đến 1954, tuy trong vài bài, vì mạch văn hoặc muốn đầy đủ, chúng tôi đi qua lằn ranh thời gian đó, hoặc lặp lại một số chi tiết, sự kiện.
 
Chúng tôi quyết định xuất-bản tuyển tập biên-khảo vào lúc này, dù chúng tôi vẫn muốn cập nhật và đặt lại một số vấn-đề, nguồn cơn. Trong thời gian biên soạn, tập nhận định và biên khảo này, đã được quí thân hữu và văn hữu góp ý và phê phán. Chúng tôi mong tiếp tục được quí độc giả chỉ giáo những sai lầm và thiếu sót cũng như sẵn sàng thảo luận về những quan điểm đưa ra trong tập sách. (NVK)
.
Sách gồm 20 tiểu luận và biên khảo mới hoặc đã được cập nhật:
- Văn-Học chữ quốc-ngữ thời đầu
- Miền Nam khai phóng
- Miền Nam đạo lý
- Văn-học yêu nước
- Tiếng Việt qua một số tác-phẩm chữ quốc-ngữ thời đầu
- Báo-chí từ thời bình minh văn-học chữ quốc-ngữ đến buổi qua phân 1954
- Về Nguyễn Đình Chiểu và lý-luận văn-học
- Trương Vĩnh Ký và các tác-phẩm văn xuôi tiền-phong
- Huình Tịnh Paulus Của
- Trương Minh Ký
- Nguyễn Trọng Quản, Hồ Biểu-Chánh và Ảnh hưởng Âu-Tây trong thể-loại tiểu-thuyết thời đầu
- Thể-loại Tự truyện với Chơn Cáo Tự Sự
- Lê Hoằng Mưu, nhà tiểu-thuyết tiền phong
- Nhìn lại sự-nghiệp hiện-đại hóa của Nguyễn Văn Vĩnh
- Nỗ lực hiện đại hóa tiểu-thuyết của Hồ Biểu-Chánh
- Ngôn-ngữ của tiểu-thuyết Hồ Biểu Chánh
- Nguyễn Thị Manh-Manh
- Hồ Văn Hảo và Thơ Mới hiện-thực
- Thi ca yêu nước của Vũ Anh Khanh
- Đôi nét về Văn-học Công Giáo Việt Nam ​
. ​
Mua sách, liên lạc NXB Nhân Ảnh: Ông Lê Hân
[email protected] - (408) 722-5626
.
Mua online qua Amazon bìa mềm $40:
https://www.amzn.com/1667100106 
.
bìa cứng $45:
https://www.amzn.com/1483499448 



Cuba sẽ theo bài học TQ, VN... Cuba sẽ thả 51 tù nhân chính trị theo thỉnh nguyện của Vatican, sẽ ngưng đối đầu với Mỹ, sẽ mở cửa đón đầu tư, sẽ chiêu dụ người Cuba lưu vong về xây dựng đất nước. Cán bộ Cuba: thay đổi nhưng không nhượng bộ về chính trị.
• Máy Bay Tiếp Nhiên Liệu Mỹ Rơi Ở Iraq, 4 Quân Nhân Thiệt Mạng • Trump Nới Chế Tài Dầu Nga, Putin Hưởng Lợi • Kinh Tế Mỹ Chậm Lại Trong Quý Cuối 2025 • Quốc Hội Mỹ Tranh Cãi Vì Loạt Phát Biểu Kỳ Thị Hồi Giáo • Michigan Điều Tra Vụ Tấn Công Nhắm Vào Cộng Đồng Do Thái • Sinh Viên ROTC Được Ca Ngợi Sau Khi Chặn Tay Súng Trong Vụ Nổ Súng Ở Old Dominion • Chính Quyền Trump Chỉ Trích CNN Giữa Lúc Iran Mở Thêm Các Đợt Tấn Công Trong Vùng • Cảnh Báo Về Quyền Giám Hộ Mới Đối Với Cựu Quân Nhân Vô Gia Cư • Trump Đề Cử Người Mới Lãnh Đạo USAGM Sau Khi Kari Lake Bị Tòa Bác Quyền • Florida: Làn Sóng Tân Phát Xít Trẻ Gây Báo Động • Thượng Viện Thông Qua Gói Nhà Ở Lớn Nhất Trong Nhiều Thập Niên
Trong suốt lịch sử Hoa Kỳ, vấn đề di dân hiếm khi nào yên ổn. Ngay từ buổi đầu lập quốc, giới lãnh đạo đã tranh luận về việc nên mở cửa cho người mới đến đến mức nào. Năm 1801, trong thông điệp đầu tiên gửi Quốc hội, Tổng thống Thomas Jefferson than rằng con đường nhập tịch đối với ngoại kiều còn quá dễ dàng. Alexander Hamilton — một người di dân và cũng là đối thủ chính trị của Jefferson — lại nghiêng về phía siết chặt hơn.
Bất chấp việc đóng cửa hiện tại, phần lớn các chức năng di trú của Bộ An Ninh Nội Địa (DHS) vẫn tiếp tục hoạt động. Các chức năng của Sở Di Trú và Bộ Ngoại Giao vẫn duy trì vận hành. Sở Di Trú: Phần lớn vẫn mở cửa. Do Sở Di Trú chủ yếu được tài trợ bằng lệ phí nộp cùng các đơn xin di dân, nên việc duyệt xét hồ sơ của Sở Di Trú vẫn tiếp tục trong thời gian đóng cửa. Hồ sơ nộp ở Sở Di Trú: Do Sở Di Trú chủ yếu là cơ quan hoạt động bằng nguồn thu lệ phí, các đơn xin và đơn bảo lãnh vẫn có thể tiếp tục được nộp và duyệt xét .
Việc dùng ma túy giải trí như cannabis, cocaine và amphetamine có thể làm nguy cơ đột quỵ tăng mạnh, nhất là ở người trẻ, theo Rebecca Whittaker viết trên The Independent ngày 8 tháng 3 năm 2026, dẫn một nghiên cứu mới của Đại học Cambridge đăng trên tạp chí International Journal of Stroke. Đột quỵ hiện là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn phế. Tại Anh, mỗi năm có khoảng 100,000 người bị đột quỵ. Từ lâu, giới y khoa đã biết rằng việc ăn uống lành mạnh, vận động đều đặn và bỏ thuốc lá có thể làm giảm rủi ro. Nay, nghiên cứu mới cho thấy ma túy giải trí cũng là một yếu tố đáng ngại, đặc biệt ở lớp tuổi còn trẻ.
Thống đốc California Gavin Newsom đang đẩy mạnh vai trò của tiểu bang này như một trung tâm y tế công cộng cấp quốc gia, đối nghịch hẳn với đường lối của chính quyền Trump và Bộ trưởng Y tế Robert F. Kennedy Jr., theo Angela Hart, KFF Health News, đăng ngày 9 tháng 3 năm 2026. Trong thời gian gần đây, Newsom liên tiếp có những bước đi nhằm bảo vệ chính sách y tế dựa trên khoa học. Sau khi bà Susan Monarez, giám đốc Trung Tâm Kiểm Soát Và Phòng Ngừa Dịch Bệnh Hoa Kỳ (CDC), bị cách chức vì từ chối điều mà luật sư của bà gọi là sự chính trị hóa nguy hiểm đối với khoa học, Newsom đã mời bà về California để tham gia hiện đại hóa hệ thống y tế công cộng của tiểu bang. Ông cũng thu nhận bà Debra Houry, cựu viên chức khoa học và y tế cao cấp của cơ quan này, người đã từ chức để phản đối việc bãi nhiệm Monarez.
Chính sách mới của chính quyền Trump cắt quyền hưởng Medicare của một số diện di dân hợp pháp đang bị kiện ra tòa vì thiếu minh bạch, theo Maya Goldman, viết trên Axios. Một tổ chức vận động cho quyền lợi người cao niên đã nộp đơn kiện chính quyền Trump, yêu cầu công bố chi tiết về cách thi hành chính sách mới cấm một số di dân hợp pháp nhận phúc lợi Medicare.
Chuyện đi máy bay bây giờ có thêm một điều khoản mới: ai mở loa ngoài nghe video, nhạc hay bất cứ nội dung gì trên điện thoại mà không chịu đeo tai nghe (headphone), có thể bị mời rời khỏi chuyến bay. Đó là quy định mới của United Airlines, theo Rebecca Cohen và Jay Blackman, viết trên NBC News ngày 5 tháng 3 năm 2026.
Lan man đôi chút về “Đuổi Bắt Một Mùi Hương” Nguyên Giác – Phan Tấn Hải và mùi hương thoảng qua của chữ Có những người đi qua đời, để lại tiếng cười rổn rảng. Có người để lại chồng sách dày cộp. Còn Nguyên Giác - Phan Tấn Hải để lại một thứ mong manh hơn nhiều: Một mùi hương!
Trump say máu chiến thắng và chiếm đoạt kho dầu Venezuela, chỉ một cú khểu của Netanyahu là Trump nhảy vào tấn công Iran liền, nhưng đây có thể lại là một bãi lầy. Trump thấy không cần giải thích cho dân Mỹ tại sao phải tấn công Iran trong khi đàm phán, tấn công ào ạt xong mới nói về mục tiêu thay đổi liên tục: từ đổi chế độ đến hủy diệt quân đội Iran, rồi đòi phải đầu hàng hoàn toàn, rồi tuyên bố Trump sẽ bổ nhiệm lãnh đạo tối cao kế tiếp của Iran, rồi tuyên bố đã chiến thắng, cuộc chiến sắp xong bất kể tuyến hải trình các tàu dầu tê liệt.
Bản tin hôm nay xoay quanh ba chữ: dầu, thuế và quyền lực. Trump rút dầu dự trữ để chặn giá xăng; Bạch Ốc mở điều tra thương mại với 16 đối tác, gồm cả Việt Nam; chuyện hồ sơ Epstein, báo chí và di dân tiếp tục đẩy áp lực chính trị quanh Trump lên cao. Phần còn lại là cái giá người dân phải trả: y tế quá đắt, Liên Hiệp Quốc lên án ngôn ngữ chống di dân của Trump và chính sách truy quét của Hoa Kỳ, trong khi Ngũ Giác Đài tiếp tục gây tranh cãi từ chuyện khép cửa với báo chí tới cách tiêu tiền công.
Tin nóng ngày hôm nay cho biết ba tầu chở hàng đã bị tấn công ở trong vùng eo biển Hormuz, Trung Đông, một tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng làm tắc nghẽn hoạt động thương mại dầu mỏ toàn cầu. Trong điều kiện bình thường, khoảng một phần năm lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới được vận chuyển qua eo biển này.
Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer cho biết Hoa Kỳ sẽ điều tra các mối lo ngại về "năng lực sản xuất dư thừa mang tính cấu trúc" ("structural excess capacity") — sản xuất nhiều hàng hóa hơn mức mà một quốc gia có thể tiêu thụ một cách hợp lý — tại Liên minh Châu Âu, Singapore, Thụy Sĩ, Na Uy, Indonesia, Malaysia, Campuchia, Thái Lan, Nam Hàn, Việt Nam, Đài Loan, Bangladesh, Mexico, Nhật Bản và Ấn Độ.
Cục Điều tra Liên bang (FBI) đã cảnh báo các sở cảnh sát ở California rằng Iran có thể trả đũa các cuộc tấn công của Mỹ bằng cách phóng máy bay không người lái vào bờ biển phía Tây, theo một cảnh báo mà ABC News nhận được. “Chúng tôi gần đây đã có được thông tin rằng kể từ đầu Tháng 2/2026, Iran được cho là có ý định thực hiện một cuộc tấn công bất ngờ bằng máy bay không người lái từ một tàu không xác định ngoài khơi bờ biển Hoa Kỳ, cụ thể là nhằm vào các mục tiêu không xác định ở California, trong trường hợp Mỹ tiến hành các cuộc tấn công chống lại Iran,” theo cảnh báo được phát đi vào cuối Tháng 2. “Chúng tôi không có thêm thông tin nào về thời gian, phương pháp, mục tiêu hoặc thủ phạm của cuộc tấn công được cho là sẽ diễn ra này.”
Cựu luật sư di trú gốc Việt từng gây xôn xao dư luận cả nước sau khi tuyên bố trước tòa: "Hệ thống này quá tệ rồi, công việc này cũng vậy” sẽ ra tranh cử dân biểu liên bang vào Tháng 11 này. Trang web tranh cử của bà Julie Lê giới thiệu lễ ra mắt chiến dịch chính thức vào ngày 14/3/2026, từ 11 giờ sáng đến 1 giờ chiều tại Công viên Northwoods, 7600 107th Avenue N, Brooklyn Park, MN 55445. Các ưu tiên hàng đầu của bà sẽ là cải cách nhập cư toàn diện, với sự kết hợp giữa các con đường hợp pháp hóa cư trú và thực thi pháp luật; mở rộng hỗ trợ tài chính cho sinh viên đại học, điều đã giúp bà hoàn thành việc học; cung cấp nguồn tài trợ mạnh mẽ cho nghệ thuật, âm nhạc và các chương trình khác tại các trường công lập từ mẫu giáo đến lớp 12; và cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.