Hôm nay,  

Thời Sự Trong Tuần

29/07/202200:00:00(Xem: 2742)
Hai Nghiên Cứu Mới Củng Cố Giả Thuyết Corona Vi-rút Xuất Hiện Từ Tự Nhiên

covid
Hai nghiên cứu mới cung cấp thêm bằng chứng cho thấy đại dịch COVID-19 thật sự bắt nguồn từ chợ Huanan (Hoa Nam), một khu chợ bán động vật sống ở Vũ Hán, Trung Quốc. (Nguồn: pixabay.com)

HOA KỲ – Hai nghiên cứu mới cung cấp thêm bằng chứng cho thấy đại dịch COVID-19 thật sự bắt nguồn từ một chợ bán động vật sống ở Vũ Hán, Trung Quốc – củng cố thêm cho giả thuyết rằng vi rút xuất hiện trong tự nhiên chứ không phải thoát ra từ phòng thí nghiệm Trung Quốc, theo trang APnews đưa tin ngày Thứ Ba, 26 tháng 7 năm 2022.

Hai nghiên cứu mới được tạp chí Khoa Học công bố trực tuyến hôm Thứ Ba, 26 tháng 7, cho thấy Chợ Huanan (Hoa Nam) có khả năng là tâm chấn ban đầu của thảm họa đã giết chết gần 6.4 triệu người trên khắp thế giới. Các khoa học gia kết luận rằng vi-rút gây ra COVID-19, SARS-CoV-2, có khả năng lây từ động vật sang người hai lần riêng biệt. Chợ Hoa Nam là nơi chuyên buôn bán động vật hoang dã tươi sống tại thành phố Vũ Hán, thuộc tỉnh Hồ Bắc, miền trung Trung Quốc.

Kristian Andersen, giáo sư khoa Miễn Dịch Học và Vi Sinh tại Scripps Research và là đồng tác giả của một trong những nghiên cứu, cho biết: “Tất cả bằng chứng chỉ ra cùng một điều: Chỉ thẳng đến ngôi chợ ở giữa Vũ Hán này. Chính bản thân tôi cũng từng bị thuyết phục về việc phòng thí nghiệm xì ra vi rút cho đến khi chúng tôi đi sâu vào nghiên cứu kỹ lưỡng vấn đề hơn.”

Trong nghiên cứu đầu tiên tập trung vào mô hình địa lý của các ca nhiễm, kết hợp dữ liệu do các khoa học gia Trung Quốc thu thập, nhà sinh học tiến hóa Michael Worobey của Trường Arizona và các đồng nghiệp của ông đã sử dụng các công cụ lập bản đồ để ước tính vị trí của hơn 150 ca nhiễm COVID-19 được báo cáo sớm nhất từ tháng 12 năm 2019. Họ cũng lập bản đồ các ca nhiễm từ tháng 1 và tháng 2 năm 2020 bằng dữ liệu từ một ứng dụng truyền thông xã hội đã tạo ra để những người bị nhiễm COVID-19 có thể nhận sự trợ giúp.

Họ hỏi, “Trong số tất cả các địa điểm mà những người nhiễm bệnh đầu tiên đang sống, thì họ sống ở những đâu? Và khi chúng tôi có thể xem xét tường tận điều này, có một mô hình đặc biệt, nơi mà mật độ các ca nhiễm cao nhất đều sát bên hoặc tập trung ở khu chợ Hoa Nam,” Worobey nói tại một cuộc họp báo. “Quan trọng, điều này áp dụng cho tất cả các ca nhiễm trong tháng 12 và cả các ca nhiễm không có mối liên quan nào với khu chợ … Và đây là dấu hiệu cho thấy vi rút bắt đầu lây lan ở những người làm việc tại chợ nhưng sau đó cũng bắt đầu lây lan trong cộng đồng địa phương.”

Andersen cho biết họ cũng tìm thấy các cụm ca nhiễm bên trong chợ, “và cụm ca nhiễm đó tập trung rất đặc biệt ở các khu vực của chợ,” nơi buôn bán nhiều loại động vật hoang dã rất dễ bị nhiễm coronavirus.

Trong nghiên cứu thứ hai tập trung vào dữ liệu bộ gen, các khoa học gia đã phân tích sự đa dạng bộ gen của vi rút ở cả bên trong và ngoài Trung Quốc, bắt đầu từ các bộ gen ở những ca nhiễm sớm nhất vào tháng 12 năm 2019 và kéo dài đến giữa tháng 2 năm 2020. Họ phát hiện ra rằng hai dòng vi-rút – gọi là A và B – đánh dấu sự khởi đầu của đại dịch trong Vũ Hán. Đồng tác giả nghiên cứu Joel Wertheim, một chuyên gia về sự tiến hóa của vi rút tại Trường California, San Diego, chỉ ra rằng dòng A có nhiều tương đồng hơn về mặt di truyền với các corona vi-rút ở loài dơi, còn dòng B dường như đã bắt đầu lây lan sớm hơn ở người, đặc biệt là ở xung quanh khu chợ Hoa Nam.

Các nhà nghiên cứu đã sử dụng một kỹ thuật gọi là “phân tích đồng hồ phân tử,” tức là dựa trên tốc độ đột biến gen xảy ra theo thời gian để xây dựng lại dòng thời gian tiến hóa (của vi rút), và nhận thấy rằng A không có khả năng sinh ra B.

Worobey cho biết: “Nếu không, dòng A đã phải tiến hóa chậm hơn so với dòng B, điều này không có ý nghĩa sinh học.”

Nhiều khoa học gia tin rằng vi rút này đã truyền từ dơi sang người, hoặc trực tiếp hoặc qua động vật khác. Nhưng vào tháng 6, Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO) đã khuyến nghị tiến hành một cuộc điều tra sâu hơn về việc liệu nguyên nhân gây ra đại dịch có phải là do một tai nạn trong phòng thí nghiệm hay không. WHO đã bị chỉ trích vì quá nhanh chóng bác bỏ giả thuyết vi rút xì ra từ phòng thí nghiệm.

Thay vào đó, một giả thuyết có thể đã xảy ra là cả hai dòng vi rút A và B đều lây từ động vật ở chợ Hoa Nam sang người 2 lần riêng biệt, vào tháng 11 và tháng 12 năm 2019. Các nhà nghiên cứu kết luận rằng không có khả năng vi rút COVID-19 lưu hành ở người trước tháng 11 năm 2019.

Andersen nói: “Chúng ta đã bác bỏ giả thuyết xì ra từ phòng thí nghiệm chưa? Chưa, chúng ta chưa làm vậy. Nhưng tôi nghĩ, có những tình huống có thể xảy ra và có những tình huống hợp lý, và điều thực sự quan trọng là chúng ta phải hiểu là điều khả thi không có nghĩa là điều sẽ xảy ra.”

Nguồn gốc của đại dịch vẫn là vấn đề gây tranh cãi. Một số người tin rằng khả năng vi-rút xuất phát từ phòng thí nghiệm là khả thi, trong khi những người khác thì vẫn để ngỏ cả hai khả năng.
 
Portland, Oregon: dân gốc Việt, gốc Á bị kỳ thị quậy phá
 
Tình trạng tấn công cá nhân hay tấn công phá hoại một số cơ sở thương mại của người Mỹ gốc Á gần đây đã dấy lên nỗi lo ngại về nạn kỳ thị chủng tộc đối với người gốc Á.

PortlandCaphe_Owner_Kim_Dam_Giovanni_Fillari
Kimberly Dam và quán Portland Cà Phê tại Portland, Oregon.

Cô Kimberly Dam thường cảm thấy an toàn khi làm việc tại quán cà phê của cô, Portland Cà Phê, ở phía đông nam Portland (Oregon). Nhưng cảm giác an toàn đó đã thay đổi từ tháng 2/2022: “Cánh cửa của chúng tôi đã bị phá hủy, tôi không biết liệu nó có bị đập vỡ hay ai đó đã bắn súng BB vào nó hay không.”

Đàm cho rằng vụ phá hoại này chỉ xảy ra một lần. Nhưng tiệm của cô lại bị ảnh hưởng vào tháng 5, trong Tháng Di sản của người Mỹ gốc Á và Đảo Thái Bình Dương. Dam cho biết Portland Cà Phê không phải là mục tiêu duy nhất: “Nhà hàng Thái Lan cách chúng tôi một cửa và họ đã đột nhập. Người đó đã ném một viên gạch qua cửa của họ và làm vỡ kính”.

PortlandCaphe_Exterior_Giovanni_FIllari
quán Portland Cà Phê tại Portland, Oregon

Dam không biết liệu những cuộc tấn công này có động cơ kỳ thị chủng tộc hay không, nhưng cô ấy nghi ngờ. Cô nhanh chóng chỉ ra rằng cửa hàng đứng giữa cô và nhà hàng Thái Lan, PDX Thai Dining, thuộc sở hữu của người da trắng và nó không bị phá hoại: “Tôi không muốn nói rằng nó có động cơ chủng tộc, nhưng có vẻ như vậy.”

Câu chuyện của Dam là một phần của xu hướng gia tăng tội phạm kỳ thị và chống lại các cộng đồng da màu trên khắp Oregon. Oregon Values and Beliefs Center (OVBC), một tổ chức phi lợi nhuận chuyên thu thập và nghiên cứu dữ liệu phi đảng phái, đã công bố một nghiên cứu vào tháng 5 cho thấy rằng hầu hết người dân Oregon châu Á lo sợ cho sự an toàn của họ.

Amaury Vogel, phó giám đốc điều hành của OVBC cho biết: “Các con số cho thất bất ổn. Có tới 49% người dân Oregon gốc Á nói rằng họ hoặc một thành viên trong gia đình đã từng trải qua việc ai đó sử dụng ngôn ngữ nói tục tĩu, văn hóa chủng tộc hoặc hèn hạ để chống lại họ.”

Kể từ năm 2019, Ủy ban Tư pháp Hình sự Oregon đã thu thập dữ liệu về tội phạm thiên vị và các vụ việc trên toàn tiểu bang. Ủy ban đã công bố báo cáo mới nhất của mình trong tháng này, trong đó tiết lộ rằng tội phạm thiên vị và các vụ việc đã gia tăng ở mức báo động, đặc biệt là trong số những đối tượng nhắm vào người da đen và châu Á. Theo báo cáo, các vụ chống lại người châu Á đã tăng 200% vào năm ngoái và tội phạm chống lại người châu Á tăng 300% vào năm 2021.

Vào năm 2021, Dân biểu tiểu bang Khanh Pham (dân biểu Mỹ gốc Á đầu tiên và hiện là duy nhất của Oregon) đã thúc đẩy việc tài trợ thêm cho đường dây nóng sau khi một tay súng bắn chết 8 người, trong đó có 6 phụ nữ gốc Á, ở Atlanta. Tay súng đã bị kết án tù chung thân không ân xá. Các quan chức Oregon thừa nhận rằng đường dây nóng sẽ không giải quyết ngay lập tức vấn đề phức tạp về phân biệt chủng tộc. Nhưng đối với Pham, đó là một phần của một giải pháp lớn hơn.
 
Phát hiện thi thể người Việt trong một nhà máy bỏ hoang ở Anh

nhà máy cháy

Cảnh sát Anh đang điều tra liệu các di dân Việt được tìm thấy bị chết dưới đống đổ nát của một nhà máy bị bỏ hoang ở Greater Manchester có phải là nạn nhân của buôn người.

 
(Tin VOA ) Thi thể của 4 người Việt vừa được tìm thấy trong đống đổ nát của một nhà máy bị cháy trong trận hỏa hoạn cách đây hai tháng ở Anh và cảnh sát nước này đang điều tra xem các di dân này có phải là nạn nhân của những kẻ buôn người.

Theo truyền thông Anh đưa tin hôm 26/7, cảnh sát địa phương cho biết họ đã phát hiện ra thi thể của những di dân Việt tại Nhà máy Bismarck House ở thị trấn Oldham, thuộc Greater Manchester.

Cảnh sát nói rằng họ nhận được một cuộc gọi vào hôm 21/7 nói rằng 4 công dân Việt Nam đã mất tích và cho rằng họ có thể liên quan đến vụ hỏa hoạn, theo Daily Mail, một tờ báo khổ nhỏ ra hàng ngày ở Anh.

Trước đó, các đội cứu hỏa đã mất 4 ngày để dập tắt một đám cháy lớn bùng phát tại nhà máy này ngày 7/5 và họ tin rằng không còn thi thể nào ở dưới đống đổ nát của nhà máy, theo Daily Express, một nhật báo khác của Anh.

Các thi thể di dân Việt được các công nhân tìm thấy hôm 23/7 trong khi phá dỡ nhà máy bị bị bỏ hoang từ sau vụ hỏa hoạn.

Cảnh sát cho biết họ đang điều tra xem 4 di dân gốc Việt này có phải là nạn nhân buôn người hay không.

Vụ việc xảy ra gần 3 năm sau khi 39 di dân Việt bị phát hiện chết trong một thùng xe tải đông lạnh ở ngoại ô London của Anh, toàn bộ là các nạn nhân của vụ buôn lậu người qua biên giới.

Đại diện cảnh sát Greater Manchester, ông Rob Potts, được BBC trích lời nói rằng cái chết của các nạn nhân trong vụ việc mới phát hiện ở Greater Manchester là ưu tiên hàng đầu trong cuộc điều tra của cảnh sát địa phương.

“Trong khi công việc xác nhận danh tính của người đã chết đang được tiến hành, chúng tôi đang liên lạc với các cơ quan đối tác để đảm bảo các thành viên gia đình nạn nhân được cung cấp thông tin và hỗ trợ đầy đủ,” ông Potts nói.

Những nạn nhân thiệt mạng trong vụ xe tải đông lạnh hồi tháng 10/2019 là những công dân Việt đến từ Nghệ An và Hà Tĩnh, nơi có ít cơ hội kiếm việc làm và trải qua thảm họa môi trường biển trong nhữ năm gần đây. Các gia đình của họ đã vay nợ để trả một số tiền lớn để sang Anh qua đường dây buôn lậu người.

Vụ việc gây rúng động quốc tế và dẫn đến các phiên tòa xét xử trong 3 năm qua, với các án tù lên đến hàng chục năm cho những người tham gia đưa các di dân Việt vào Anh một cách phi pháp.

Nhiều di dân Việt đã được các băng nhóm buôn lậu người đưa vào Anh để rồi sau đó trở thành những nô lệ thời hiện đại, bị buộc phải làm việc trong các cơ sở sản xuất cần sa, tiệm làm móng và cả mại dâm.
 
Quốc tế lên án Myanmar kịch liệt về vụ hành quyết 4 nhà hoạt động dân chủ
Mynmar
Công dân Myanmar biểu tình trước đại sứ quán Myanmar ở Bangkok, Thái Lan, phản đối vụ hành quyết các nhà hoạt động. Hình chụp lại từ youtube.
  
Giới quân đội cầm quyền ở Myanmar hôm thứ Ba 26/7 đã lên tiếng biện hộ về vụ hành quyết 4 nhà hoạt động dân chủ, gọi đó là "công lý cho người dân", gạt đi những lời lên án của quốc tế, kể cả của các nước láng giềng gần nhất.

Hôm 25/7, lực lượng quân đội đã chiếm quyền trong một cuộc đảo chính hồi năm ngoái tuyên bố đã xử tử các nhà hoạt động vì họ tiếp tay cho "các hành động khủng bố" của một phong trào phản kháng dân sự, đây là vụ hành quyết đầu tiên của Myanmar trong nhiều thập kỷ.

Phát ngôn viên của tập đoàn quân sự cầm quyền, ông Zaw Min Tun, nói rằng 4 người đàn ông đó đã được xét xử đúng theo thủ tục pháp lý, đồng thời khẳng định những người bị hành quyết không phải là các nhà hoạt động dân chủ, mà là những kẻ giết người đáng bị trừng phạt.

Tin tức về vụ hành quyết đã gây ra sự phẫn nộ trong cộng đồng quốc tế, trong đó, Hoa Kỳ, Anh, Úc, Liên hiệp châu Âu và Liên Hiệp Quốc đi đầu và đồng thanh lên án rằng chính quyền Myanmar thật tàn ác.

Các nước láng giềng Đông Nam Á của Myanmar đã đưa ra lời chỉ trích gay gắt hiếm có đối với chính quyền quân sự hôm 26/7, gọi các vụ hành quyết là "rất đáng bị lên án" và có tính hủy hoại các nỗ lực trong khu vực nhằm xuống thang cuộc khủng hoảng.

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) gồm 10 thành viên trong một tuyên bố từ nước chủ tịch Campuchia nói rằng họ "vô cùng lo ngại và hết sức đau buồn về vụ hành quyết", cũng như về thời điểm xảy ra vụ hành quyết.

"Việc thi hành bản án tử hình chỉ một tuần trước cuộc họp cấp bộ trưởng ASEAN lần thứ 55 là rất đáng bị lên án", bản tuyên bố viết. Tuyên bố cũng chỉ ra rằng sự việc này cho thấy chính quyền quân sự Myanmar "không hề muốn" ủng hộ kế hoạch hòa bình của ASEAN, được LHQ hậu thuẫn.

Không rõ vụ hành quyết đã được thi hành như thế nào và diễn ra khi nào. Người thân của các tù nhân bị kết án cho biết hôm 25/7 rằng họ không được thông báo trước về vụ hành quyết và không được phép nhận các thi thể.

Người phát ngôn của chính quyền quân sự, Zaw Min Tun, cho hay việc trao trả các thi thể tùy vào quyết định của giám đốc nhà tù.

Những người đàn ông bị hành quyết nằm trong số hơn 100 người mà các nhà hoạt động nói rằng đã bị kết án tử hình trong các phiên tòa bí mật của các tòa án do quân đội điều hành kể từ sau cuộc đảo chính.

Bộ trưởng Ngoại giao Malaysia Saifuddin Abdullah hôm 26/7 nói rằng nước ông coi vụ hành quyết là tội ác chống lại loài người.

Ông cũng cáo buộc chính quyền Myanmar đã cười nhạo vào kế hoạch hòa bình của ASEAN và nói rằng cần phải cấm Myanmar cử đại diện chính trị đến dự bất kỳ cuộc họp quốc tế nào từ cấp bộ trưởng trở lên.

Báo cáo viên đặc biệt của LHQ về nhân quyền ở Myanmar, Tom Andrews, cho biết ông lo ngại rằng việc hành quyết các đối thủ của chính quyền sẽ không chỉ diễn ra một lần.

Ông nói trong một cuộc phỏng vấn hôm 25/7 rằng: “Có mọi dấu hiệu cho thấy giới quân đội có ý định tiếp tục hành quyết những người bị án tử hình, cùng lúc chính quyền tiếp tục ném bom các ngôi làng và giam giữ những người vô tội trên khắp đất nước”.

Tình Hình Chiến Tranh Ukraine
 
Tang lễ của em bé 4 tuổi
Bé gái Ukraine 4 tuổi bị tên lửa Nga sát hại đã được người thân và dân địa phương tiễn đưa đến nơi an nghỉ cuối cùng.  Hình chụp lại từ video.
(Tin tổng hợp) Chi phí năng lượng tăng vọt và nỗi lo về nạn đói ở nhiều nơi trên thế giới cho thấy cuộc chiến lớn nhất ở châu Âu kể từ Thế Chiến Thứ Hai, hiện đã bước sang tháng thứ sáu, chưa có giải pháp khả quan nào trong tầm mắt.

Nga vào trung tuần tuyên bố cắt giảm hơn nữa nguồn cung cấp khí đốt cho châu Âu, một đòn giáng mạnh vào các quốc gia ủng hộ Kyiv trong lúc vừa có hy vọng rằng xuất khẩu ngũ cốc bị chặn của Ukraine sẽ trở lại trong tuần này.

Bất chấp một cuộc không kích vào cuối tuần, những con tàu đầu tiên từ các cảng Biển Đen của Ukraine có thể ra khơi trong vài ngày tới theo thỏa thuận được đồng ý vào ngày 22/7, Liên Hiệp Quốc cho biết. Điều này sẽ giúp xoa dịu một cuộc khủng hoảng lương thực quốc tế, mặc dù sự ngờ vực và nguy cơ tiềm ẩn vẫn còn.

Trên tiền tuyến, quân đội Ukraine báo cáo rằng các cuộc pháo kích của Nga tràn lan ở miền đông trong đêm và cho biết quân đội Moscow đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công mới vào Bakhmut, một thành phố trong khu vực công nghiệp Donbas.

Quân Ukraine cũng cho biết, Nga đã không kích vào các khu vực phía nam Biển Đen của Ukraine như Odesa và Mykolaiv, phóng phi đạn vào các tòa nhà tư nhân và cơ sở hạ tầng hải cảng. Người phát ngôn của không quân Ukraine cho biết các máy bay ném bom tầm xa Tu-22M3 của Nga và các máy bay chiến đấu Su-30 và Su-35 đã thực hiện các cuộc tấn công từ Biển Đen.

Putin hồi đầu tháng đã cảnh báo phương Tây rằng các chế tài có nguy cơ gây ra đợt tăng giá năng lượng lớn trên toàn cầu. Ngày 25/7, tập đoàn năng lượng khổng lồ Gazprom của Nga, trích hướng dẫn từ một cơ quan giám sát cho biết dòng khí đốt đến Đức thông qua đường ống Nord Stream 1 sẽ giảm xuống còn 33 triệu mét khối mỗi ngày kể từ ngày 27/7.

Đó là phân nửa nguồn cung cấp hiện tại, vốn đã chỉ bằng 40% công suất bình thường. Trước chiến tranh, châu Âu nhập khẩu khoảng 40% khí đốt và 30% dầu từ Nga.

Kremlin nói vụ gián đoạn khí đốt là kết quả của các vấn đề bảo trì và các chế tài của phương Tây, trong khi Liên hiệp Châu Âu cáo buộc Nga sử dụng biện pháp tống tiền năng lượng.

Đức cho biết họ không thấy có lý do kỹ thuật nào cho đợt giảm nguồn cung mới nhất. Brussels  kêu gọi các nước thành viên “thắt lưng buộc bụng,” xài khí đốt tiết kiệm và dự trữ cho mùa đông, vì lo ngại rằng Nga sẽ cắt đứt hoàn toàn nguồn cung cấp để trả đũa các lệnh trừng phạt đối với cuộc chiến Ukraine.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy cảnh báo rằng Kremlin đang tiến hành một cuộc “chiến tranh khí đốt” chống lại một châu Âu thống nhất.

Các chính trị gia ở châu Âu đã nhiều lần nói rằng Nga có thể cắt khí đốt vào mùa đông này, một bước đi có thể đẩy Đức vào suy thoái và dẫn đến giá cả tăng vọt đối với người tiêu dùng vốn đã phải đối mặt với chi phí năng lượng cao.

Trong khi đó Moscow vẫn một mực nói rằng họ không nghĩ tới chuyện ngưng hẳn hoàn toàn nguồn cung khí đốt cho châu Âu.

Với vũ khí phương Tây tiếp tế cho quân đội Ukraine, quân Nga đang có những bước tiến chậm nhưng họ được cho là đang sẵn sàng cho một nỗ lực mới ở phía đông.

Ukraine vào trung tuần thông báo các lực lượng của họ đã sử dụng hệ thống hỏa tiễn HIMARS do Mỹ cung cấp để phá hủy 50 kho đạn của Nga kể từ khi nhận vũ khí vào tháng trước.

Bộ Quốc phòng Nga thì nói rằng lực lượng của họ đã phá hủy một kho đạn cho các hệ thống HIMARS.

Không thể kiểm chứng độc lập tuyên bố của cả hai phía.
 
Dân Hà Nội phản đối kế hoạch tái tục loa phường

loa phuong

Một cái loa phường trên đường phố Hà Nội năm 2006

 
Tin RFA - Chính quyền thành phố Hà Nội vừa đưa ra một kế hoạch đầy tranh cãi liên quan đến ‘loa phường’, biểu tượng một thời của các đô thị miền bắc Việt Nam.

Những chiếc loa phường từng đóng vai trò quan trọng trong những năm 60 và 70 vào thời chiến tranh khi nó loan tin chiến trận và báo động để mọi người vào hầm trú ẩn khi có máy bay. Sau đó, vào những năm sau chiến tranh, nó đóng vai trò tuyên truyền đường lối, chủ trương của chính quyền địa phương.

Vai trò của dụng cụ tuyên truyền này được cho đã kết thúc khi ông Nguyễn Đức Chung, cựu Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội, tuyên bố hồi năm 2017 rằng “loa phường đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử”.

Sau tuyên bố trên của ông Nguyễn Đức Chung, chính quyền thành phố đã ban hành đề án điều chỉnh hoạt động của hệ thống truyền thanh, từ việc phát sóng hàng ngày sang chỉ phát sóng khi có tình huống khẩn cấp.

Tuy nhiên, với chiến lược phát triển lĩnh vực thông tin cơ sở giai đoạn 2022-2025 vừa được Ủy ban thành phố Hà Nội ban hành, thì số phận của những chiếc loa phường sẽ lại ‘tái sinh’.

Cụ thể, Hà Nội dự kiến sẽ tái trang bị loa phường trên địa bàn toàn thành phố tới tận đơn vị tổ dân phố, khu dân cư, từ nay cho đến năm 2025.

Quyết định trên được đưa ra trong bối cảnh Hà Nội vừa có tân chủ tịch, và ngay lập tức đã nhận phải làn sóng phản đối của người dân.

Nhiều ý kiến phản đối đã xuất hiện trên mạng xã hội, cũng như ở phần bình luận của các bản tin do báo chí chính thông đăng tải.

Trả lời phỏng vấn của Đài Á châu Tự do, ông Nguyễn Sơn, một người dân Hà Nội, cho biết ông cảm thấy “kinh ngạc” trước quyết định khôi phục loa phường:

“Nói chung khi nghe tin này thì tôi thấy khá ngỡ ngàng, bởi vì phải mất rất nhiều công sức, dư luận, và nhiều vấn đề thì mới có thể bỏ được loa phường ở Hà Nội. Chưa hiểu vì lý do gì mà họ lại ngay lập tức muốn cho hệ thống loa phường quay lại. Thực ra cảm giác đầu tiên là cảm giác khá là kinh ngạc”.

Trong các ý kiến phản đối thì lo ngại về vấn nạn ô nhiễm âm thanh được nhắc đến thường xuyên, trong bối cảnh Hà Nội nói riêng và các đô thị lớn ở Việt Nam vấn được biết đến có nạn ô nhiễm tiếng ồn trầm trọng.

Trao đổi với đài RFA, ông Bùi Quang Thắng, một người dân sinh sống ở quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội cho biết quan điểm của ông:

“Người dân ở các đô thị hiện nay đã có rất nhiều công cụ để lấy thông tin như truyền hình, internet, mạng xã hội, điện thoại thông minh. Loa phường lâu nay là nỗi ám ảnh với nhiều người, là một trong những nguyên nhân của tình trạng ô nhiễm tiếng ồn tại các đô thị. Nhiều người dân rất dị ứng với hình thức tuyên truyền này.”

Còn ông Nguyễn Sơn thì cho rằng việc bỏ loa phường trước đây đã khiến cuộc sống của người dân trở nên yên bình hơn, và nếu tái triển khai sẽ khiến người dân bất bình:

“Bây giờ mình sẽ phải nghe cái loa phường nó phát thanh trở lại thì mới thấy được giá trị của việc không có loa phường. Đang không có mà có trở lại thì sự khó chịu sẽ trở lại.”

Ngoài ra, tính hiệu quả cũng là vấn đề được người dân đặt dấu hỏi, bởi ngày nay người dân đã có nhiều cách thức để tìm kiếm thông tin hơn trước đây.
Anh Lê Trung Hiếu, một người đến từ Hà Nội nhưng hiện đang sinh sống ở Châu Âu, cho Đài Á châu Tự do biết rằng Việt Nam là nước duy nhất sử dụng loa phường trong các quốc gia mà anh từng lui tới, và khẳng định phương tiện này đã không còn hiệu quả ở xã hội hiện đại:

“Ngày xưa thì mình chỉ có một là TV, hai là báo giấy và ba là loa phường, hoặc là bốn là trực tiếp từ những người ở tổ dân phố. TV thì nhiều khi giờ phát cũng không được nhiều, rồi báo giấy hoặc gặp trực tiếp cũng hạn chế, cho nên loa có thể tiếp cận được một số lượng người dân nhất định.
Nhưng mà bây giờ là thế kỷ 21 rồi, bây giờ có TV là chuyện mặc định trong gia đình, lại phát sóng 24/24. Bây giờ mình còn có internet, laptop, điện thoại nữa. Facebook hoặc là các kênh giải trí rất đa dạng. Thì tôi nghĩ rằng việc truyền thông qua loa trong thời điểm này không còn hiệu quả như ngày xưa nữa.”

Các dự án đầu tư công ở Việt Nam thường bị người dân đặt dấu hỏi về vấn đề chi phí, với việc loa phường đã không còn tính hiệu quả, lại gây ô nhiễm tiếng ồn cho nên việc bỏ kinh phí để đầu tư một dự án như vậy khiến nhiều người bất bình.

Bày tỏ quan điểm đối với về vấn đề này, ông Bùi Quang Thắng cho hay:

“Việc tiếp tục đầu tư trang bị, nâng cấp hệ thống loa phường chắc chắn sẽ gây lãng phí ngân sách nhà nước, trong khi nhiều lĩnh vực khác đang cần ưu tiên đầu tư hơn như y tế, giáo dục, và bảo vệ môi trường.”

Phóng viên Đài Á châu Tự do đã gửi email cho văn phòng Uỷ ban Nhân dân Thành phố Hà Nội để ghi nhận phản hồi về việc người dân không đồng tình với dự định phục hồi loa phường, nhưng không nhận được trả lời.
 

Chiều Chủ Nhật 18 Tháng Giêng, cháu trai nhỏ của ông ChongLy Scott Thao, còn gọi là Saly, đang ngủ trưa trên ghế sofa trong nhà ở St. Paul thì các đặc vụ nhập cư liên bang (ICE) xông vào nhà. Họ phá cửa, tiến vào với những khẩu súng trên tay, chĩa thẳng vào người trong nhà. Ông Saly, một công dân Mỹ gốc Hmong, bị ICE còng tay, dẫn ra ngoài trong thời tiết lạnh buốt. Ông chỉ mặc quần đùi, dép Crocs và quấn một chiếc chăn trẻ em. Nhiệt độ ngoài trời là 10 độ F. Tuyết vẫn đóng dày đặc trên đường.
Một di dân không giấy tờ bị giam tại trại lều Camp East Montana trong căn cứ Fort Bliss, ngoại ô El Paso, đã thiệt mạng, theo thông cáo của cơ quan Di trú và Quan thuế Hoa Kỳ (ICE) phổ biến hôm Chủ nhật, nâng số người chết tại đây lên ba người chỉ trong vòng hơn sáu tuần lễ. Camp East Montana, dựng bằng dãy lều bạt trên vùng sa mạc Texas, hiện là một trong những cơ sở giam giữ lớn nhất của ICE, với gần 3.000 người bị tạm giữ vào đầu tháng Giêng năm nay.
Một người tị nạn gốc Campuchia từng đến Mỹ lúc còn nhỏ đã qua đời tại một bệnh viện ở Philadelphia, sau ba ngày bị nhốt trong trại tạm giam của cơ quan Di trú và Quan thuế Hoa Kỳ (ICE). Nạn nhân tên Parady La, 46 tuổi, cư trú tại thị trấn Upper Darby, ngoại ô Philadelphia. Ông bị bắt ngày 6 tháng Giêng và được đưa vào Trung tâm Giam giữ Liên bang ở Philadelphia. Hôm sau, ông được phát hiện bất tỉnh trong phòng giam và chở đi cấp cứu tại bệnh viện Thomas Jefferson University, nơi ông trút hơi thở cuối cùng.
Tại thành phố Minneapolis tuần rồi, một công dân Mỹ mang hộ chiếu hợp lệ bị nhân viên Biên phòng chặn giữ chỉ vì giọng nói của mình. Vụ này được thu vào video, lan truyền khắp mạng và làm dấy lên lo ngại về tình trạng phân biệt chủng tộc trong thi hành luật di trú, nay đã lan tới các cộng đồng gốc Á. Người bị bắt là ông Ramon Menera, vừa bước ra khỏi nhà hôm thứ Tư tuần trước thì gặp nhóm nhân viên Biên phòng đến yêu cầu trình giấy tờ. Khi ông hỏi lý do, một người đáp thẳng: “Vì giọng nói của anh.” Menera phản ứng bằng cách chỉ ra chính giọng nói của viên chức ấy, khiến tình hình căng thẳng. Ông bị khống chế và đưa đi giam, rồi được thả sau khi họ xác nhận ông có hộ chiếu Mỹ cấp năm 2021, dù sinh tại Mễ Tây Cơ. Toàn bộ sự việc diễn ra trước mắt con gái năm tuổi của ông, đứa nhỏ sau đó sợ hãi không dám ra khỏi nhà.
“Die With a Smile” của Lady Gaga và Bruno Mars, xét theo nhiều thước đo, có thể xem là ca khúc tiêu biểu của năm 2025. Bản tình ca mang giọng điệu u sầu này đứng đầu bảng xếp hạng tại hơn 30 quốc gia, đồng thời giữ kỷ lục số ngày liên tiếp ở vị trí số một trên Spotify. Việc hai tên tuổi lớn hợp tác dĩ nhiên góp phần vào thành công ấy. Nhưng sức hút của ca khúc còn phản ánh một khuynh hướng rộng hơn: nhạc phổ thông đang nghiêng dần về những tâm trạng ưu phiền.
Gần ba mươi năm sau khi được đặt tại Prague Municipal Library, một tác phẩm tạo hình làm bằng sách bất ngờ trở thành điểm tham quan đông nghẹt du khách, nhờ các đoạn video lan truyền trên TikTok và Instagram. Tác phẩm mang tên Idiom, do nghệ sĩ người Slovakia Matej Krén thực hiện. Công trình gồm khoảng 8.000 cuốn sách xếp thành một trụ tròn cao, với gương đặt ở trên và dưới, tạo cảm giác như một đường hầm sách kéo dài vô tận. Lối nhìn vào có hình giọt nước, khiến người xem có cảm tưởng mình đang cúi xuống để… bước vào trong sách.
Mỗi dịp đầu năm, nhiều người đặt mục tiêu đọc nhiều hơn – không chỉ để thư giãn mà còn để tìm lại sự bình an và tò mò. Thế nhưng, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này còn mang lại lợi ích lớn hơn: giúp giảm căng thẳng, cải thiện trí nhớ, làm chậm suy giảm nhận thức và kéo dài tuổi thọ.Theo nhà trị liệu tâm lý Zoe Shaw (Los Angeles), khi người đọc “đánh mất mình trong một cuốn sách”, họ bước vào trạng thái tập trung tương tự thiền định – một trạng thái có khả năng bảo vệ thần kinh và giúp hệ thần kinh tự điều chỉnh.
Ngay ngày khai giảng học kỳ xuân, Đại học Texas A&M mở đầu bằng một bản danh sách sách cấm mới. Nhiều tác phẩm vốn được xem là kinh điển của triết học và văn học phương Tây nay bị gạt khỏi giáo trình, theo một chính sách vừa được nhà trường ban hành với chủ đích kiểm soát mọi thảo luận có dính dáng đến chủng tộc và giới tính.
Khi các cuộc bố ráp của Cơ quan Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (ICE) tiếp diễn tại khu Twin Cities, nhiều hiệu sách độc lập ở Minneapolis và St. Paul đã công khai tham gia các nỗ lực cộng đồng nhằm đối phó và bảo vệ cư dân địa phương. Theo phóng sự của Claire Kirch đăng trên Publishers Weekly tuần trước, giới bán sách tại hai thành phố đã phối hợp với các mạng lưới dân sự để hỗ trợ người dân trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau cái chết của nhà thơ Renee Good. Một số hiệu sách phát còi miễn phí để hỗ trợ mạng lưới cảnh báo khu xóm tự phát; nơi khác phát tài liệu biểu tình chống ICE, hoặc trực tiếp tham gia tuần tra và xuống đường cùng cư dân.
Các nhà thiên văn học vừa ghi nhận một phát hiện khác thường: một đám mây khí cách Địa cầu chừng mười bốn triệu năm ánh sáng, được đặt tên là Cloud-9, mang nhiều đặc điểm của một thiên hà – ngoại trừ điều cốt yếu là… không có sao.Theo công trình đăng trên The Astrophysical Journal Letters và trình bày tại hội nghị của Hội Thiên văn Hoa Kỳ, Cloud-9 có thể là ví dụ đầu tiên của một RELHIC (Reionization-Limited H I Cloud) – tức một khối khí trung hoà bị giới hạn trong quá trình tái ion hoá, được xem như tàn tích của những “thiên hà thất bại” hình thành từ thủa sơ khai vũ trụ.
Ở tuổi mười bảy, trong sân chùa Xá Lợi một buổi chiều Sài Gòn, nhân vật “tôi” trong truyện ngắn Đuổi Bắt Một Mùi Hương bất chợt nắm tay một cô bé áo trắng. Đúng khoảnh khắc ấy, một mùi hương lạ thoảng qua trong gió. Cái nắm tay run rẩy và mùi hương mong manh đó đã bám theo nhân vật chính suốt nhiều thập niên
Bản tin "Trump Insiders Expose Secret Regime Change Plot" (Những người thân cận của Trump tiết lộ âm mưu thay đổi chế độ bí mật) của phóng viên Will Neal hôm Thứ Năm, ngày 22 tháng 1 năm 2026 ghi nhận: Các quan chức của chính quyền Trump đang gấp rút thực hiện các kế hoạch bí mật nhằm tiếp tục chính sách can thiệp mới của tổng thống bằng cách lật đổ chế độ Cuba trước cuối năm nay.
J531. Kusa Jātaka -- Tìm một người vợ có vẻ đẹp vượt trội hơn cả tượng vàng. Tóm tắt: Một ngày nọ, một vị sư, khi nhìn thấy một phụ nữ, đã bị dục vọng chế ngự và muốn từ bỏ cuộc sống tu hành. Đức Phật sau đó kể một câu chuyện về một vị vua xấu trai đã đúc một bức tượng vàng của người phụ nữ mà ông muốn cưới. Khi tìm thấy phụ nữ đó, cô lại không thể chịu đựng được khi ở bên ông và trở về nhà. Vị vua đã theo cô và làm nhiều việc thấp hèn để thu hút sự chú ý của cô, cuối cùng đã chinh phục được cô bằng cách đánh bại bảy vị vua trong trận chiến.
-- Minnesota – Bé trai 5 tuổi bị nhân viên di trú bắt, trường tố ICE dùng em bé làm “mồi nhử” để bắt cả nhà. Vance tới Minneapolis giữa bão chỉ trích. -- “Hội Đồng Hòa Bình” Ở Davos: EU không mặn mà vì Trump mời Putin. -- Hoa Kỳ dứt áo rời WHO, cắt mọi viện trợ. -- Jack Smith ra điều trần: "Trump bị truy tố vì chứng cứ, không phải chính trị". -- Hoa Kỳ có thể bị mất quy chế “xóa sổ bệnh sởi”. -- Minnesota "tố" Bộ Nội An tung tin sai về việc thả tội phạm nguy hiểm. -- Tòa án cho phép tiếp tục dùng hơi cay trấn áp biểu tình ở Minneapolis. -- Làng Hmong: Chợ vắng hoe, dân không dám ra đường. -- Trump sắp có chuyên cơ Air Force One mới từ "quà tặng" của hoàng gia Qatar. -- FCC: Các nhà đài phải chia thời lượng công bằng cho mọi ứng viên. -- Hố sâu giàu nghèo tại Hoa Kỳ đạt mức kỷ lục trong hơn ba thập niên. -- Trump một hai đòi thay ghế chủ tịch FED, TCPV lo ngại. -- Vụ xả súng Uvalde: Cựu cảnh sát thoát tội, gia đình nạn nhân sững sờ...
Tuyển Tập PHAN TẤN HẢI VĂN HỌC PRESS & VIỆT BÁO FOUNDATION đồng xuất bản, 2026 .... o .... Đuổi bắt một mùi hương? Tôi nghĩ nó sẵn đó rồi. Trong nếp ta sống ở đây và bây giờ, một thứ “vô tận hương” bay cao, bay xa, bay ngược chiều gió…? – BS Đỗ Hồng Ngọc
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.