Bulgaria lần đầu thắng Giải âm nhạc Eurovision: Ca khúc "Bangaranga" của ca nhạc sĩ Dara.
Ca sĩ Dara là quán quân đầu tiên của Giải âm nhạc Eurovision đến từ Bulgaria. Nữ ca sĩ Dara, người Bulgaria, đã giành chiến thắng tại Cuộc thi Ca khúc Eurovision lần thứ 70 vào đêm thứ Bảy 16/5/2026 với bản nhạc kêu gọi tiệc tùng quậy phá (và bạo loạn vì tự do) trong phong cách giới trẻ đầy lôi cuốn mang tên "Bangaranga", mang về cho quốc gia Đông Nam Âu này chiến thắng đầu tiên trong lịch sử cuộc thi. Chữ "Bangaranga" là tiếng lóng của giới trẻ, mô tả tiếng hú khi chiến đấu. Vì có tham dự của Israel, quốc gia đã thảm sát dân Palestine Gaza, năm quốc gia đã tẩy chay Cuộc thi Ca khúc Eurovision 2026: Tây Ban Nha, Ireland, Hoà Lan, Slovenia và Iceland.
Điều để suy nghĩ: Bulgaria là một quốc gia thành viên của Liên minh Châu Âu, chính thức gia nhập khối này vào ngày 1 tháng 1 năm 2007. Nhưng tân Thủ tướng Bulgaria, tức là cựu Tổng thống Rumen Radev, thường được mô tả rộng rãi là người thân Nga hoặc có thiện cảm với Điện Kremlin. Ông Radev cùng đảng Bulgaria Tiến bộ của mình đã giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử tháng 4/2026, với cương lĩnh tranh cử ủng hộ việc cải thiện quan hệ ngoại giao và kinh tế với Nga. Những khía cạnh chủ chốt trong lập trường chính trị của ông Radev bao gồm: kiên quyết phản đối việc gửi viện trợ quân sự cho Ukraine và đã lên tiếng chỉ trích các biện pháp trừng phạt diện rộng của Liên Âu nhằm vào Nga; Radev chủ trương nối lại việc cung cấp dầu khí từ Nga sang Châu Âu, lập luận rằng điều này là cần thiết cho sự ổn định kinh tế. Nhưng Radev là người thực dụng, không có vẻ gì sẽ đưa Bulgaria trở thành một chư hầu cho Nga.
Ca sĩ Dara đã vượt qua 24 đối thủ khác trong đêm chung kết diễn ra vào thứ Bảy tại Vienna. Những nhịp điệu đầy sức hút cùng vũ đạo được dàn dựng công phu của ca khúc đã chinh phục cả hội đồng giám khảo quốc gia tại các nước tham dự lẫn khán giả trên toàn thế giới—những người mà phiếu bầu của họ cùng nhau quyết định người chiến thắng.
"Thật không thể tin nổi," Dara chia sẻ tại buổi họp báo sau chương trình vào rạng sáng Chủ nhật. "Tôi thậm chí còn chẳng biết chuyện gì đang xảy ra nữa." Cô gửi lời cảm ơn tới "tất cả những ai đã cảm nhận được tinh thần 'bangaranga' và cảm thấy được kết nối với nguồn năng lượng đó." Nữ nghệ sĩ 27 tuổi này vốn là một tên tuổi đã có chỗ đứng vững chắc tại quê nhà, nhưng trước đó lại không nằm trong danh sách những ứng cử viên sáng giá nhất cho ngôi vô địch. Tuy nhiên, "Bangaranga" lại thuộc kiểu bản hit nhạc pop sôi động thường gặt hái thành công tại Eurovision, với lời kêu gọi đầy nhiệt huyết: "Hãy đắm mình vào những ánh đèn chói lòa. Đêm nay sẽ chẳng ai chợp mắt đâu. Chào mừng đến với bữa tiệc bùng nổ này."
Thí sinh người Israel, Noam Bettan, đã về đích ở vị trí thứ hai với bản rock ballad mang tên "Michelle"—một kết quả đạt được sau một kỳ thi vốn bị bao trùm bởi các cuộc biểu tình phản đối sự tham gia của quốc gia này. Alexandra Capitanescu đến từ Romania xếp hạng ba với ca khúc nhạc rock "Choke Me." Ngôi sao người Úc Delta Goodrem giành vị trí thứ tư với bản ballad tiết tấu trung bình đầy mượt mà mang tên "Eclipse," và nam ca sĩ người Ý Sal Da Vinci xếp hạng năm với ca khúc "Per Sempre Si"—tạm dịch là "Mãi mãi là Có."
.
Cuộc chiến tại Gaza đã khiến sự tham gia của Israel vào cuộc thi trở thành tâm điểm tranh cãi, kéo theo những lời kêu gọi loại quốc gia này khỏi cuộc thi, cũng như các cuộc biểu tình phản đối sự hiện diện của họ tại các kỳ thi năm 2024 và 2025. Tiết mục dự thi năm 2024 của Israel mang tên "Hurricane" cũng gây nhiều tranh cãi, bởi phiên bản sơ khai của ca khúc này – có tựa đề "October Rain" (Mưa Tháng 10) – bị cho là ám chỉ các cuộc tấn công nhằm vào Israel diễn ra vào ngày 7 tháng 10; hành động này bị xem là vi phạm các quy tắc về tính trung lập chính trị, buộc Israel phải viết lại lời bài hát trước khi được Liên đoàn Phát thanh Châu Âu (EBU) chính thức chấp thuận. Các quan chức chính phủ Israel đã triển khai những chiến dịch quảng bá nhằm thúc đẩy lượng phiếu bầu từ công chúng và kêu gọi sự ủng hộ dành cho các tiết mục dự thi của quốc gia này trong cả hai năm 2024 và 2025. Đây được xem là một trong những yếu tố góp phần giúp Israel cán đích ở vị trí thứ năm vào năm 2024 và vị trí thứ hai vào năm 2025; đáng chú ý là trong cả hai lần này, Israel đều lọt vào nhóm hai quốc gia dẫn đầu về số phiếu bầu từ khán giả. Sự tồn tại của các chiến dịch quảng bá dành cho tiết mục năm 2024 đã được Bộ Ngoại giao Israel xác nhận; tương tự, các chiến dịch dành cho tiết mục năm 2025 cũng được tổ chức Eurovision News Spotlight – một sáng kiến chuyên về kiểm chứng thông tin và thu thập dữ liệu nguồn mở do EBU khởi xướng – công bố chi tiết. Loạt quảng cáo dành cho kỳ thi năm 2025, do Cơ quan Quảng cáo Chính phủ Israel phát hành, đã đạt tổng cộng hơn 68 triệu lượt hiển thị. Sau đêm chung kết năm 2025, một số đài truyền hình tham dự cuộc thi đã lên tiếng kêu gọi cải tổ hệ thống bình chọn qua truyền hình (televoting), đồng thời yêu cầu tiến hành kiểm toán độc lập đối với kết quả bình chọn của từng quốc gia riêng lẻ.
.
Lời ca khúc thắng giải ("Bangaranga" là tiếng lóng của giới trẻ, mô tả tiếng hú khi chiến đấu) có những câu: "Hãy chiến đấu đi. Hãy bừng tỉnh đi. Hãy đắm chìm vào những ánh đèn chói lòa. Đêm nay sẽ chẳng ai chợp mắt đâu. Chào mừng đến với cuộc bạo loạn này.... Tôi là thiên thần, tôi là ác quỷ, tôi là kẻ điên khùng chẳng vì lý do gì. Tôi là người khuấy động, tôi là kẻ trêu ngươi; tôi không đi theo lối mòn, tôi là người dẫn đầu. Hãy để tôi khuấy động bạn, làm bạn bùng cháy, hãy để tôi làm bạn thăng hoa. Tôi sẽ, tôi sẽ khiến bạn hoàn toàn bị cuốn hút, tôi sẽ khiến bạn phải choáng váng... Chào mừng đến với cuộc bạo loạn (Tôi, tôi, tôi, tôi). Tôi là một kẻ nổi loạn (Rebel), tôi là một mối nguy hiểm (Nguy hiểm). Tôi là người chuyển động (Mover) cho tự do..."
Video dài 3:24 phút:
https://youtu.be/EltgrumKJfk?si=j_qvqmvvgsx9wg8Y
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình