Hôm nay,  

ĐỌC “TỔ QUỐC TRĂM NĂM”

13/09/202617:29:00(Xem: 635)
blank

ĐỌC “TỔ QUỐC TRĂM NĂM”

Phan Tấn Hải
 

Tổ Quốc Trăm Năm của nhà văn Lê Lạc Giao – người bạn học cùng thời Đại Học Văn Khoa hơn nửa thế kỷ trước – xuất hiện trước mắt tôi không chỉ là một tác phẩm văn học, mà còn là một mảng ký ức đầy tâm sự của nhiều người cùng thế hệ. Tác giả gọi đây là một "tiểu thuyết hồi ký". Gọi là tiểu thuyết, có lẽ bởi sau nửa thế kỷ dâu bể, ký ức đôi chỗ đã mờ nhạt khó nhớ chính xác, nhưng bản chất của những dòng chữ ghi lại thực tế là một pho hồi ký chân thực rất buồn. Làm sao có thể là hư cấu được, khi lật mở từng trang sách, tôi gặp lại những gương mặt quen thuộc của Khoa Triết năm xưa: Tuệ, Hiền, Kỳ, Tân... Họ là những người bạn học nhiều tài năng và hoài bão, sau bước ngoặt của năm 1975, đã cùng Lê Lạc Giao bước vào những trại tù cải tạo dưới danh phận các sĩ quan của một Miền Nam tự do vừa sụp đổ.

Qua lời kể của nhân vật chính – có tên là Hảo -- người đọc nhìn thấy một thế giới tù ngục nơi nhìn đâu cũng là những hình ảnh bất như ý. Đó là một bức tranh chân thực đến trần trụi, về một thế giới không vui trong các trại tù. Nơi đó, họ suy nghĩ về bản thân và vận mệnh dân tộc. Họ đau đớn, nhưng vẫn rất mực yêu thương nơi họ cùng chia sẻ một tổ quốc chung với những người vùi dập họ. Xin trích lại một đoạn trong Chương 5 của Tổ Quốc Trăm Năm, như lời tự sự của tác giả Lê Lạc Giao: “Tổ quốc trăm năm là thứ tình cảm một đời của những người mang nặng trên vai gánh nợ Việt Nam tự do dân chủ, nhưng lại là những kẻ ngụy quân ngụy quyền của một ngụy tổ quốc đối với kẻ thù chiến thắng họ. Việt Nam chỉ có một, lịch sử Việt Nam cũng chỉ có một thì làm gì có hai tổ quốc. Chỉ có một tổ quốc trăm năm là tổ quốc của một đời người mang tính trường tồn vĩnh cửu. Bất kỳ một người Việt Nam nào lớn lên cũng phải có bổn phận và trách nhiệm đối với tổ quốc trong suốt cuộc đời họ.”
 

Khi bị đẩy vào thế giới tù ngục truy bức, Hảo và nhiều bạn tù vẫn thường dựa vào một thế giới của ký ức về Truyện Kiều và các truyện võ hiệp của Kim Dung. Họ nhớ tới, và họ kể cho nhau nghe. Chi tiết làm tôi suy nghĩ nhiều nhất là hình ảnh Hảo thường mượn cụ Nguyễn Mạnh Nhụ – một bạn tù vong niên – cuốn Tự Điển Truyện Kiều của Đào Duy Anh để đọc. Giữa chốn ngục tù lạnh lẽo, khi tự do bị tước đoạt, tại sao một cuốn truyện thơ của ba thế kỷ trước lại trở thành một người bạn giấy mực vô hình? Phải chăng Hảo, cũng như nhiều người sĩ quan sau năm 1975, đang bị ám ảnh bởi nỗi cô đơn vạn cổ trong bài thơ Độc Tiểu Thanh Ký của Nguyễn Du:

Cổ kim hận sự thiên nan vấn / Phong vận kỳ oan ngã tự cư.

(Khối hận cổ kim trời khó hỏi / Cái án phong lưu tớ tự mang)

Tại sao những người sĩ quan miền Nam trong những ngày tháng lao lung lại tìm về với Truyện Kiều? Câu trả lời có lẽ nằm ở sự đồng vọng của số phận. Nguyễn Du sinh ra và lớn lên trong một thời nội chiến, gia đình ly tán đôi bờ cung kiếm, bản thân nhà thơ phải nếm trải mười năm gió bụi, có những năm phải trốn sang Trung Hoa. Những người sĩ quan cải tạo sau năm 1975 nhìn vào Nguyễn Du và chợt nhận ra chính bóng hình mình trong cuộc bể dâu ấy.

Ngôn ngữ của Truyện Kiều là ngôn ngữ của vết thương, của những thân phận bất như ý, của ly hương và bị phản bội. Vào trại cải tạo, mất đi chính thể, danh dự bị vùi dập, tương lai mịt mờ không hẹn ngày về, họ thấy mình cũng đang dấn bước vào một thập niên lưu lạc. Các dòng thơ trong Truyện Kiều – những âm vang họ được nghe từ lời ru của mẹ, được ngâm vịnh bên hiên nhà thuở niên thiếu, hay học dưới mái trường xưa – nay như dường trở thành liều thuốc xoa dịu vết thương:

Đã mang lấy nghiệp vào thân

Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa
 

Bên cạnh những câu thơ trong Truyện Kiều, Tổ Quốc Trăm Năm còn ghi nhận về một không gian văn hóa đặc biệt khác trong tù: tiếng thì thầm kể cho nhau nghe những pho truyện võ hiệp của Kim Dung.

Tại sao lại là Kim Dung giữa bốn bức tường giam? Bởi vì những người sĩ quan thất thế ấy đã tìm thấy hình ảnh mình trong các hiệp khách bước ra từ trang sách. Họ thấy mình trong một Kiều Phong cô độc giữa thù hận triều đình, một Trương Vô Kỵ đứng giữa lằn ranh chính-tà khó phân, một Lệnh Hồ Xung lãng tử bị môn phái ruồng bỏ, hay một Dương Quá, một Tạ Tốn đầy vết thương nhưng ngạo nghễ với đời. Họ đều là những bậc anh hùng tài hoa, mang tài năng lớn nhưng bị bánh xe lịch sử vùi dập, rồi trở thành những kẻ lưu vong, bị triều đình truy đuổi.

Trong không gian truy bức đầy gian nan của trại giam, những câu chuyện về tình huynh đệ của Nhậm Ngã Hành và Hướng Vấn Thiên, hay khí phách xem cái chết nhẹ tựa lông hồng của các hiệp khách đã trở thành một vùng tự do mới. Nơi đó, cai ngục không thể chen vào, và quản giáo không thể tước đoạt. Đó là cách họ lưu giữ ký ức về tình chiến hữu, về danh dự quân ngũ và khí tiết của những chàng trai Miền Nam yêu thương tự do.

Điều nhìn thấy rõ nhất ở những người bạn của tôi trong Tổ Quốc Trăm Năm là họ không nuôi dưỡng lòng căm thù. Giữa dòng thác lịch sử vùi dập mình xuống tận đáy các đợt sóng đau buồn, họ vẫn rất mực yêu thương miền đất và dân tộc đã nuôi lớn họ. Họ nhận ra lịch sử trăm năm của dân tộc dài rộng hơn rất nhiều so với những năm tháng tù đày của cá nhân.
 

Trong tác phẩm của Lê Lạc Giao, cả Truyện Kiều và thế giới võ hiệp Kim Dung hiện lên như một ký ức văn hóa song song với đời thực. Cả hai thế giới ấy đều nói về thời loạn, nơi quyền lực chính trị và triều đình thường đại diện cho sự bất công, gian ác. Sự tương đồng ấy chạm đúng vào tâm trạng của những người tù sau một cuộc chiến huynh đệ tương tàn kéo dài nhiều thập niên.

Với hầu hết (xin nói rằng hầu hết) các nhân vật trong Tổ Quốc Trăm Năm, đọc Kiều hay kể chuyện Kim Dung trong tù không đơn thuần là hoài niệm văn chương cho vui. Đó là một nghi thức tự nhìn thấy mình đang giữ gìn phẩm giá, là ngôn ngữ ẩn kín để diễn đạt nỗi đau, và là phương cách duy nhất để sống sót về mặt tinh thần.

Thực sự, tôi đã nhìn thấy những năm trong trại cải tạo của các bạn tôi qua lời kể trong tiểu thuyết hồi ký Tổ Quốc Trăm Năm của Lê Lạc Giao: y hệt như thân phận bất như ý của Nguyễn Du sau nhiều thập niên nội chiến và ly tán đã ngồi xuống viết những dòng thơ trong Truyện Kiều. Và tôi nhìn thấy các bạn tôi qua lời kể của các trang sách này cũng y hệt như các nhân vật trong truyện võ hiệp Kim Dung: với nhiều tài năng và hoài bão, họ đã yêu thương say đắm dân tộc mình và đã chọn xông vào một cuộc nội chiến rất mực đau đớn để rồi bị lịch sử vùi dập. Các trang sách của Lê Lạc Giao đã ghi lại những năm trong tù bi thương đó, và đã kể lại trọn vẹn mối tình say đắm và đau đớn của các sĩ quan Miền Nam với tổ quốc của họ.

.

SƠ LƯỢC TIỂU SỬ NHÀ VĂN LÊ LẠC GIAO:
Bút hiệu: Lê Lạc Giao -Tên thật : Lê Tấn Hà. Sinh năm 1951 tại Khánh Hòa Việt Nam. Đại học Văn Khoa ban Triết 1970-1974. Công chức chế độ cũ, sau 30-4-1975 đi tù cải tạo 8 năm. Sang định cư Hoa Kỳ tháng 3/1993. Chuyên viên Dữ Liệu công ty Boeing 22 năm. Về hưu 2017. Cư trú tại Orange County, California. Các bút hiệu khác: Hồ Lạc Hồng, Lê Diên Thủy.
.
Sách đã xuất bản:
- Một Thời Điêu Linh (tập truyện/2013)
- Nửa Vầng Trăng Ký Ức (tập truyện/2015)
- Có Một Thời Nhân Chứng (truyện dài/2018)
- Nụ Cười Buồn Mùa Hè (tập truyện/2020)
- Mùa Địa Ngục (tập truyện 2022)
- Dòng Đời (truyện dài 2023)
- Tổ Quốc Trăm Năm (hồi ký tiểu thuyết 2026)

Tổ Quốc Trăm Năm đã lưu hành ở Barnes & Noble:

https://bn.com/w/1150960191 .

.

Thiệp Mời tham dự giới thiệu sách:
TỔ QUỐC TRĂM NĂM
Hồi Ký Tiểu Thuyết
Lê Lạc Giao
 
Ngày 19 tháng 9 năm 2026 lúc 4:00 pm
Tại Coffee Factory
15582 Brookhurst St. Westminster, CA 714-418-0757
   
Thân mời các bạn hữu, văn hữu tham dự buổi giới thiệu sách bắt đầu lúc 4 giờ chiều ngày thứ Bảy, 19 tháng 9 dưới sự điều phối chương trình của MC ThụyVy. Tác giả sẽ ký tặng sách và nói về đề tài “Tổ Quốc Trăm Năm“ như là Ý Thức Tổ quốc đặc thù của con người Việt Nam truyền thống. Buổi ra giới thiệu sách với các diễn giả: Vũ Hoàng Thư, Tô Đăng Khoa và Phan Tấn Hải. Âm nhạc giúp vui qua tiếng hát ca sĩ Thương Linh, Thái Hoàng, Lại Tôn Dũng, Băng Tâm (đoàn Lạc Hồng).
 
Buổi giới thiệu có thức ăn nhẹ, cà phê và wine.
RSVP to [email protected]

blank

PHOTO: Từ trái qua: Lê Lạc Giao, Vương Quang Tuệ, Lê Lạc Giao, Phan Nhật Tân. Ba bạn này cùng học Đại Học Văn Khoa SG trước 1975, cùng là viên chức VNCH, cùng đi tù cải tạo và có mặt trong tiểu thuyết hồi ký Tổ Quốc Trăm Năm.

 

Điều quan trọng nhất bạn cần làm là bảo vệ bản thân và bảo vệ những người bạn yêu thương. Nếu tiểu bang hoặc thành phố của bạn có Lệnh "ở trong nhà" (“shelter in place” policy), thì bạn phải ở nhà. Điều này giữ cho bạn khỏi bị lây nhiễm và truyền cho người khác. Ngay cả khi không có Lệnh như vậy, hãy ở nhà. Sơ đồ GIF này ( GIF diagram ) giải thích việc ở nhà của bạn có thể cứu hàng ngàn người. Chỉ nên có một người, người khỏe mạnh nhất, rời khỏi nhà vì lý do cần thiết như mua thức ăn và lấy thuốc men. Bạn có thể ra ngoài để tập thể dục, nhưng phải tránh đám đông. Nếu bạn đi ra ngoài: Hãy giữ khoảng cách xa người khác ít nhất 6 feet. Nếu có ai đến quá gần thì bạn hãy tránh xa. Cẩn thận khi chạm vào bất cứ vật gì, vì virus COVID-19 có thể tồn tại trong không khí trong vòng 3 giờ, trên những bìa cạc-tông trong vòng 24 giờ và các vật liệu bằng nhựa trong vòng 72 giờ. Nên rửa tay bằng xà-phòng và nước trong vòng 20 giây. Nhớ tắt nước lúc xoa xà-phòng để tiết kiệm nước.
Tuổi dù cao, mà không bệnh hoạn, thì sức khỏe tương đối vẫn còn khả quan. Tuy nhiên cơ thể về già, cũng như cái máy xe hơi chạy trên trăm ngàn dặm, có những bất thường, chẳng giống ai. Ta mất đi một số khả năng thích ứng với ngoại cảnh và bệnh tật, nên đã đau thì thường trầm trọng hơn và kéo dài lâu hơn. Dấu hiệu bệnh không giống như ở người trẻ. Chẳng hạn khi sưng phổi thì ta hay than phiền mệt mỏi, yếu sức toàn thân, rối loạn tâm thần, còn người trẻ thì có triệu chứng rõ ràng như ho, nóng sốt. Phản ứng của ta với bệnh tật cũng khác. Nhiều người có bệnh mà không nói ra vì tính tình chịu đựng, đôi khi nghĩ là dù có khai với bác sĩ, ông ta lại bảo tại già nó vậy, hoặc e ngại bác sĩ sẽ thực hiện nhiều thử nghiệm, lấy máu, phiền phức, đau đớn. Một số người cao tuổi có nhiều bệnh, uống nhiều thuốc khác nhau do nhiều bác sĩ cho toa. Họ cũng thường đi khám bác sĩ nhiều hơn người ở các tuổi khác. Những phức tạp, khác với bình thường đó đặt ra vấn đề tương quan giữa thầy thuốc
Trước tình trạng đại dịch vi khuẩn corona (COVID-19) ngày càng gia tăng tại Mỹ làm ai nấy đều lo lắng và căng thẳng, Việt Báo xin trích dịch tài liệu hướng dẫn an toàn và vệ sinh của của ký giả Scottie Andrew tư hãng thông tấn CNN cho mọi người để tránh mang vi khuẩn corona vào nhà. Mạng sống của chúng ta đang nằm dưới tay của vi khuẩn corona có nghĩa là mọi người nên ở trong nhà thì tốt nhất, nhưng nếu bạn cần đi ra ngoài để mua thực phẩm hay thuốc men tại một nơi nào đó thì cần phải rất cẩn thận. Sau đây là một số điều bạn nên làm để không phải mang vi khuẩn corona về nhà. Lập kế hoạch. Chỉ định một người trong nhà đi ra ngoài mua đồ đạc các thứ để hạn chế số người bị lây. Lập ra một trạm tẩy trùng, một khu vực nào đó bên ngoài nhà của bạn hay trong một phòng nào đó với ít người đi lại để bạn có thể tẩy trùng thực phẩm đóng gói. Khi đi ra ngoài: Tránh đến những nơi mà người đứng gần hơn 6 feet. Lau tay cầm trên những chiếc xe hay những rổ để đồ trong lúc mua sắm.
(Robert Mullins International) Trong quá khứ, nếu người bảo lãnh nộp đơn Bảo Trợ Tài Chánh I-864 tốt là điều duy nhất cần thiết để bảo đảm rằng người được bảo lãnh sẽ không là gánh nặng xã hội. Nhưng kể từ ngày 24 tháng 2 năm 2020 vừa qua, điều luật mới về gánh nặng xã hội đã có hiệu lực và đã thay đổi hòan tòan trọng tâm của đơn Bảo Trợ Tài Chánh I-864 sang một câu hỏi khó khăn khác: Liệu người được bảo lãnh có khả năng trở thành gánh nặng xã hội bất cứ lúc nào trong tương lai không?Nói cách khác, Sở di trú và Tòa Lãnh sự hiện nay đang xem xét khả năng của đương đơn có thể tự túc lo đời sống của mình hay không, kể cả với năng khiếu hoặc với lợi tức trong gia đình ở Hoa Kỳ. Sở di trú hiện dùng mẫu đơn I-944 - Bản Tuyên Bố Về Sự Tự Túc. Sở di trú muốn biết nếu các đương đơn xin Thẻ Xanh có từng nhận bất cứ phúc lợi xã hội về tiền mặt hay không, chẳng hạn như trợ cấp tiền mặt để duy trì lợi tức, hoặc các chương trình xã hội như SSI, TANF, GA.... Trên đơn I-944, những phúc lợi xã hội khác
Tổng Thống Donald Trump cảnh cáo 2 tuần tới sẽ là “đau đớn” và “khó khăn” khi ông gia hạn biện pháp giữ khoảng cách nơi công cộng trên toàn quốc mà - nếu còn tiếp tục chung đụng – thì có nghĩa là sẽ có từ 100,000 tới 240,000 người Mỹ chết từ vi khuẩn corona, theo CNN cho biết hôm Thứ Ba, 31 tháng 3. Đó là thông điệp quả quyết từ một vị tổng thống đã mất nhiều tuần lễ để hạ thấp mức độ nghiêm trọng của vi khuẩn và nghi vấn về ảnh hưởng có thể có của nó tại Hoa Kỳ. Trump đã không giảm thiểu tối đa những gì đã trở thành cuộc khủng hoảng sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng nhất trong nhiều thập thập niên trong những phát biểu của ông kéo dài hơn hai giờ vào Thứ ba. Thay vào đó, ông khuyên người Mỹ rằng những ngày đen tối hơn vẫn sẽ đến. "Tôi muốn mọi người Mỹ phải chuẩn bị cho những ngày khó khăn ở phía trước. Chúng ta sẽ trải qua hai tuần rất khó khan," theo Trump nói, đặt dự đoán vào nửa tháng khủng khiếp khi tỷ lệ tử vong tăng cao. Ông đã phát biểu trong cuộc họp báo tại Bạch Ốc ...
Đại dịch vi khuẩn corona đã lây nhiễm hơn 1 triệu người trên thế giới, theo các số liệu mới nhất của Đại Học Johns Hopkins cho biết hôm Thứ Năm. Vi khuẩn, được báo cáo lần đầu tại thành phố Vũ Hán của Trung Quốc vào cuối năm ngoái, hiện đã lây lan tới ít nhất 181 ngưới bà vùng lãnh thổ, với số người bị lây được xác nhận là 1,013,157 và 52,983 người thiệt mạng. Hoa Kỳ có trường hợp bị lây nhiều hơn bất cứ nước nào, với 244,254 và 6,054 người thiệt mạng. Ý với 115,242 trường hợp bị lây và 13,915 người thiệt mạng. Tây Ban Nha với 112,065 trường hợp bị lây và 10,348 người thiệt mạng.
Toàn tiểu bang California có 10,646 trường hợp được xác nhận bị lây vi khuẩn corona và 233 người thiệt mạng, tính tới Thứ Năm, 2 tháng 4, theo CNN cho biết. Tại Quận Los Angeles, tổng số trường hợp bị lây là 3,518 và số người thiệt mạng lên tới 65, theo Bộ Y Tế Công Cộng của Quận này cho biết.
Con số người thất nghiệp thực sự trên toàn nước Mỹ thì “thực sự cao hơn nhiều” so với con số 6.6 triệu người được báo cáo khai thất nghiệp hôm Thứ Năm, theo Thượng Nghị Sĩ Cộng Hòa Tiểu Bang Florida Marco Rubio cho biết.
Vào lúc 5:00 chiều ngày Thứ Tư 1 Tháng 4 2020, Dân Biểu Liên Bang Harley Rouda (Địa Hạt 48) đã tổ chức một cuộc hội đàm qua điện thoại về vấn đề kỳ thị người Mỹ gốc Á trong thời điểm đại dịch COVID-19 đang hoành hành trên nước Mỹ.
Nhìn chung, không ai có thể lường đoán sau khi virus bị tiêu diệt, một trật mới cho thế giới hay bang giao Trung Quốc và Hoa kỳ theo một mô hình nào. Tuy nhiên, công đồng quốc tế nhận ra điều chắc chắn là: Gian trá của Trung Quốc đối với dân trong nước và quốc tế đã phơi bày, lệ thuộc vào kinh tế của Trung Quốc sẽ mang đến thảm hoạ, tốc độ toàn cầu hoá sẽ chậm lại, tại các nước phong trào bài ngoại sẽ tăng lên, hợp tác về truyền thông xã hội dân sự sẽ chặt chẻ hơn, tinh thẩn đoàn kết tương trợ và ý thức về giá trị sức khoẻ và môi trường được đề cao hơn.
Một hội đồng khoa học uy tín đã nói với Bạch Ốc vào tối Thứ Tư rằng nghiên cứu cho thấy vi khuẩn corona có thể lây lan không chỉ bằng nhảy mũi hay ho, mà cũng qua nói chuyện, hay có thể ngay cả hít thở nữa, theo bản tin của CNN cho biết hôm Thứ Năm. “Trong khi nghiên cứu đặc biệt về vi khuẩn corona gần đây là hạn chế, các kết quả của những nghiên cứu hiện có phù hợp với vi khuẩn chuyển thành dạng mịn hoặc hỗn dịch keo trong không khí từ việc thở bình thường,” theo lá thư, được viết bởi Bác Sĩ Harvey Fineberg, chủ tịch ủy ban Hàn Lâm Viện Khoa Học Quốc Gia, cho biết.
Nga đã gửi cho Hoa Kỳ dụng cụ y khoa hôm Thứ Tư để giúp chống lại đại dịch vi khuẩn corona, một đột ngột trong mối quan hệ công khai đối tới TT Nga Putin sau khi ông nói chuyện vể khủng hoảng với TT Mỹ Trump.
Vài tháng trước, cả thế giới chưa quan tâm đến dịch vi khuẩn corona lây lan, nếu họ nghe nói về nó. Bây giờ, đại dịch này đã ảnh hưởng hầu hết mọi nơi trên toàn cầu, và số trường hợp được xác nhận bi lây sắp vượt hơn 1 triệu nay mai, theo Tổng Giám Đốc Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus nói với các phóng viên hôm 1 tháng 4. “Khi chúng ta bước vào tháng thứ 4 kể từ khi bắt đầu đại dịch COVID-19, tôi quan tâm sâu xa về sự gia tăng nhanh chóng và lây lan trên toàn cầu,” theo ông cho biết.
Tỉnh Hà Nam tại miền trung Trung Quốc đã thực hiện biện pháp quyết liệt phỏng tỏa một quận nằm giữa thành phố này khi chính quyền cố gắng ngăn chận đợt sóng dịch vi khuẩn corona thứ hai giữa lúc đẩy mạnh việc hồi sinh nền kinh tế. Các biện pháp giống như giới nghiêm có hiệu lực hôm Thứ Ba, 31 tháng 3 tại quận Jia, gần thành phố Pingdingshan, với dân số 600,000 cư dân được lệnh phải ở trong nhà, theo thông báo trên một microblog của một viên chức nhà nước cho biết.
Chính phủ Hoa Kỳ đang chuẩn bị gửi tiền trực tiếp để giúp người dân giữa cơn đại dịch, nhưng những người cần tin nhất có thể sẽ chờ đợi lâu hơn để thấy mình có tiền, theo CNN cho biết hôm 1 tháng 4. Đợt gửi tiền đầu tiên có thể gửi đi trong 3 tuần, và sẽ đến những người mà Sở Thuế IRS đã có thông tin trương mục ngân hang trên hồ sơ. Điều không rõ là nó cần bao lâu để tiền đến những người khác – nhưng các chuyên gia nói có thể mt nhiều tuần hay ngay cả nhiều tháng.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.