Báo Nam Hàn: dân VN rủ nhau học tiếng Trung Hoa để tìm cơ hội việc làm
.
Theo báo Korea Times ngày 17/9/2026, giới trẻ VN trước giờ ưa học tiếng Anh, tiếng Hàn, bây giờ là tràn ngập theo học tiếng Trung Hoa nhằm chạy theo cơ hội việc làm. Bản tin nói rằng chỉ cần trình độ tiếng Trung trung cấp là đủ để tìm được việc làm và hưởng mức lương cao hơn.
"Tiếng Trung chắc chắn đang là xu hướng hiện nay."
Tại một điểm thi Năng lực Hán ngữ (HSK: Hàny Shupíng Koshì: Chinese Proficiency Test) ở Đại học Hà Nội (Việt Nam) vào Chủ nhật, Vũ Thị Thảo, 23 tuổi, vừa hoàn thành bài thi Cấp độ 6 – cấp độ cao nhất của kỳ thi này.
"Tôi đã nghỉ việc tại một công ty đường sắt của Trung Quốc và hiện đang chuẩn bị trở thành giáo viên dạy tiếng Trung," cô chia sẻ. "Khi các công ty Trung Quốc mở rộng hoạt động sang Việt Nam với tốc độ nhanh chóng, thị trường việc làm dành cho người biết tiếng Trung đã mở rộng đáng kể."
Làn sóng học tiếng Trung đang lan rộng tại Việt Nam và các quốc gia Đông Nam Á khác. Khác với phong trào học tiếng Hàn gắn liền với làn sóng văn hóa Nam Hàn (Hallyu) trước đây, tiếng Trung đang ngày càng trở thành ngoại ngữ then chốt để tìm kiếm việc làm. Xu hướng này được thúc đẩy bởi việc các công ty Trung Quốc tuyển dụng số lượng lớn nhân sự biết tiếng Trung khi họ chuyển dịch cơ sở sản xuất sang Đông Nam Á để tránh các hạn chế thương mại từ Mỹ.
Sự phổ biến ngày càng tăng của tiếng Trung tại Đông Nam Á được thể hiện qua các con số thống kê. Theo dữ liệu từ Chinese Testing International, Việt Nam ghi nhận 146.000 thí sinh tham gia kỳ thi HSK vào năm ngoái, con số cao nhất thế giới. Thái Lan đứng ngay sau với 130.000 thí sinh, trong khi Hàn Quốc ghi nhận 60.000, còn Nhật Bản và Indonesia mỗi nước có 30.000 thí sinh.
Sự thay đổi trên thị trường lao động diễn ra rất mạnh mẽ. Theo nền tảng tuyển dụng JobOKO của Việt Nam, năm ngoái có 12.997 tin tuyển dụng yêu cầu nhân sự biết tiếng Trung, tăng 49% so với năm 2024. Trong khi đó, số tin tuyển dụng yêu cầu tiếng Nhật là 5.422 và tiếng Hàn chỉ là 2.388. Dữ liệu cũng cho thấy, những người biết tiếng Trung với từ 1 đến 3 năm kinh nghiệm có mức thu nhập cao hơn khoảng 50% so với mức lương trung bình cho cùng vị trí công việc.
Xu hướng này cũng đang định hình lại công tác tuyển sinh đại học. Theo thông báo tuyển sinh của các trường đại học, điểm chuẩn cho các ngành ngoại ngữ tại Trường Đại học Ngoại ngữ (thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội) năm nay là 25,92/30 điểm đối với ngành tiếng Anh, tiếp theo là tiếng Trung (25,65 điểm), tiếng Hàn (24,3 điểm) và tiếng Nhật (23 điểm).
Tại Trường Đại học Hà Nội, điểm chuẩn là 34,45/40 điểm cho ngành tiếng Anh, theo sau là tiếng Trung (34,20 điểm) và tiếng Hàn (32,14 điểm). Tiếng Hàn – ngôn ngữ từng cạnh tranh gay gắt với tiếng Anh để giành vị trí dẫn đầu về điểm chuẩn chỉ vài năm trước – nay đang bắt đầu mất dần ưu thế.
.
Bối cảnh cũng đang thay đổi tại các khu vực gần biên giới Trung Quốc. Vào tháng 3, tờ Dân trí đưa tin rằng người lao động tại các khu công nghiệp ở những nơi như Bắc Ninh đang "đổ xô đến các trung tâm dạy tiếng Trung sau giờ làm việc", đồng thời cho biết thêm rằng "chỉ cần có chứng chỉ HSK cấp 4 là có thể đảm bảo cơ hội việc làm".
Hoàng Quỳnh Nga, 24 tuổi, một giáo viên dạy tiếng Trung, chia sẻ với tờ Hankook Ilbo rằng số lượng học viên đã tăng vọt so với chỉ hai hoặc ba năm trước.
"Nhân viên văn phòng học tiếng Trung vì họ muốn có chế độ đãi ngộ tốt hơn trong công việc, do đó họ thường có động lực học tập rất cao", cô nói.
Trung Quốc cũng đang nỗ lực đẩy mạnh việc phổ biến ngôn ngữ của mình. Nước này đã thành lập các Viện Khổng Tử – những cơ sở giáo dục tiếng Trung – tại các quốc gia Đông Nam Á nhằm hỗ trợ công tác giảng dạy ngôn ngữ, đào tạo giáo viên và tổ chức thi HSK.
Trung Quốc cũng thành lập các Xưởng Lỗ Ban (Luban Workshop) – các trung tâm đào tạo nghề – chủ yếu tại những quốc gia đối tác trong Sáng kiến Vành đai và Con đường như Thái Lan, Lào và Indonesia. Các xưởng này cung cấp các gói đào tạo miễn phí kết hợp giữa hướng dẫn sử dụng thiết bị do Trung Quốc sản xuất và giảng dạy tiếng Trung.
Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế (Carnegie Endowment for International Peace), một tổ chức tư vấn về chính sách đối ngoại và an ninh của Mỹ, ghi nhận rằng các Xưởng Lỗ Ban của Trung Quốc đã mở rộng sang khu vực Trung Á, cụ thể là tại Kazakhstan, Kyrgyzstan và Tajikistan.
Tổ chức này nhận định rằng Trung Quốc đang sử dụng các xưởng này để chuyển đổi hình ảnh từ một "mối đe dọa" thành một "đối tác".
Các doanh nghiệp Nam Hàn đang hoạt động tại Việt Nam cũng ngày càng tỏ ra lo ngại.
"Đã xuất hiện xu hướng ứng viên nộp đơn vào các công ty Nam Hàn ghi tiếng Trung là một kỹ năng đặc biệt trong hồ sơ xin việc của họ", một quản lý tại một công ty lớn của Nam Hàn cho biết. Ban đầu, các công ty Trung Quốc thu hút lao động lành nghề bằng cách đưa ra mức lương cao hơn một chút so với các công ty Nam Hàn. Giờ đây, sự cạnh tranh đã mở rộng từ công nhân sản xuất sang cả nhân viên văn phòng.
.
Hiện tại, Việt Nam có duy nhất 1 Viện Khổng Tử, đặt tại Trường Đại học Hà Nội.Viện này được thành lập vào tháng 12 năm 2014 dựa trên sự hợp tác giữa Đại học Hà Nội và Đại học Sư phạm Quảng Tây (Trung Quốc). Tuy nhiên, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) từ Trung Quốc vào Việt Nam đã tăng tốc mạnh mẽ trong những năm gần đây.
Tính đến giữa năm 2026, có hơn 7.000 dự án của các nhà đầu tư Trung Quốc còn hiệu lực tại Việt Nam. Số doanh nghiệp Trung Quốc đang thực tế hoạt động đã vượt mốc 6.000 doanh nghiệp, đưa Trung Quốc trở thành một trong những nhà đầu tư lớn nhất tại thị trường Việt Nam. Các doanh nghiệp này tập trung chủ yếu vào ngành công nghiệp chế biến, chế tạo, năng lượng và linh kiện điện tử (với các tập đoàn lớn cung ứng cho Apple, Samsung như Luxshare-ICT, Foxconn, Goertek...).
Các cơ quan thống kê chính thức (như Tổng cục Thống kê hay Bộ Kế hoạch và Đầu tư) thường không công bố riêng rẽ tổng số lượng lao động người Việt làm việc cho riêng khối doanh nghiệp Trung Quốc. Tuy nhiên, theo ước tính dựa trên quy mô của các tổ hợp sản xuất (chỉ riêng các tập đoàn điện tử lớn như Luxshare-ICT hay Foxconn đã tuyển dụng từ vài chục ngàn đến hơn 100.000 lao động mỗi bên), tổng số nhân viên người Việt đang làm việc tại các công ty Trung Quốc hiện dao động trong khoảng từ vài trăm nghìn đến gần 1 triệu lao động.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình