Hôm nay,  

Tô Đăng Khoa: Hãy để Tổ Quốc Trăm Năm phán xét chúng ta

19/09/202622:58:00(Xem: 872)

Tô Đăng Khoa: Hãy để Tổ Quốc Trăm Năm phán xét chúng ta
 

--- Lời phát biểu trong buổi ra mắt sách của Lê Lạc Giao
 

(Việt Báo: Buổi ra mắt sách TỔ QUỐC TRĂM NĂM, Hồi Ký Tiểu Thuyết của Lê Lạc Giao, đã thực hiện chiều Thứ Bảy 19/9/2026 tại Coffee Factory, Westminster. Với MC ThụyVy. Các ca sĩ Thương Linh, Thái Hoàng, Lại Tôn Dũng, Băng Tâm (đoàn Lạc Hồng). Các diễn giả Phạm Quốc Bảo, Vũ Hoàng Thư, Tô Đăng Khoa và Phan Tấn Hải.)
 
blank 

Thưa quý vị,

Giữa gần bảy trăm trang của Tổ Quốc Trăm Năm, điều giữ tôi lại lâu nhất không phải một cuộc chuyển trại hay một nhận định chính trị. Đó là một ổ bánh mì.

Sau nhiều năm trong các trại miền Bắc, Hảo nhận được bánh: “Anh chăm chú nhìn nó như gặp lại người thân bấy lâu xa cách của mình.” Ở Little Saigon, ta còn đủ sung túc để tranh luận tiệm nào ngon hơn, nhưng ít ai nhìn bánh mì như nhìn người thân.

Tại sao lịch sử chứa nổi cuộc chiến mà không chứa nổi ánh mắt kia?

Lịch sử cần số người bị giam, chính sách và trại tù. Nhưng khi khái quát, một người dễ bị hút vào phạm trù “tù cải tạo.” Bánh mì thành bằng chứng của thiếu thốn. Ánh mắt Hảo biến mất. Đó là ý nghĩa của câu: Ký ức chống lại sự hấp thụ của lịch sử. Ký ức không chống sự thật; nó không để đời sống trở thành con số.
blankblank

Vũ Hoàng Thư đọc tác phẩm như biên niên sử của miền Nam thất trận: Hảo vừa là nạn nhân, vừa là nhân chứng. Tổ Quốc Trăm Năm mở ra vị thế thứ ba: thân chứng.

Là nạn nhân, Hảo bị gọi từ sĩ quan thành “ngụy quân,” “đối tượng cải tạo,” rồi tù nhân. Là nhân chứng, ông nói: việc ấy đã xảy ra; người này đã từng sống. Ông gọi lại những người lịch sử đã gom thành đám đông.

Thân chứng đi xa hơn sự xác nhận. Kinh nghiệm đi qua thân thể rồi thay đổi cách người ấy hiểu lịch sử. Nạn nhân hỏi: “Họ đã làm gì với tôi?” Nhân chứng nói: “Điều ấy đã xảy ra.” Thân chứng hỏi: “Tôi phải hiểu lại điều gì?”

blankblank

Sử liệu xác nhận tù nhân bị đói. Nhân chứng kể mình nhận bánh. Nhưng “nhìn nó như gặp lại người thân” truyền sang người đọc cái đói, phẩm giá và cảm giác được trở về làm người. Đó là độc điểm mà phạm trù “thiếu thốn vật chất” không giữ được. Văn chương trả lại phần đời sống lịch sử để rơi.

Người thắng gọi lịch sử là “giải phóng,” người thua gọi đó là “mất nước,” bộ máy gọi Hảo là “ngụy quân.” Lê Lạc Giao đưa ra một tên khác: Tổ Quốc Trăm Năm. Tên gọi ấy đặt chế độ dưới một thước đo dài hơn nó. Chính quyền có thể hưng vong; tổ quốc vẫn mang hậu quả.

blank
Đây là chỗ thân chứng khác nhân chứng. Nhân chứng giúp lịch sử gọi đúng tên sự kiện. Thân chứng giành lại quyền gọi tên chính lịch sử. Người từng bị lịch sử gọi tên nay đặt tên cho thời đại đã đi qua mình.

Ổ bánh mì không thay đổi lịch sử. Nhưng nếu lịch sử không còn chỗ cho ánh mắt ấy, nó đã trở nên quá chật đối với con người.

Tổ Quốc Trăm Năm mở lại chỗ ấy: “Hãy để Tổ Quốc Trăm Năm phán xét chúng ta.” Và tôi đồng cảm với anh Lê Lạc Giao và anh Vũ Hoàng Thư, đó là câu nói mang sức nặng triết học nhất của tác phẩm.

Tô Đăng Khoa
19/9/2026



Trang đầuTrang trước215216217218219220221Trang sauTrang cuối

Đội Los Angeles Lakers vừa công bố kết quả cuộc thi tuyển nghệ thuật “Lakers In The Paint - 2023-2024”, nhằm vinh danh mười nghệ sĩ da màu từ khắp khu vực Los Angeles như một phần của chương trình nghệ thuật thường niên của đội nhằm ghi nhận, hỗ trợ và nâng cao tinh thần cho các nghệ sĩ đến từ các cộng đồng thiểu số. Trong mười họa sĩ trúng tuyển, có hai họa sĩ gốc Việt, gồm họa sĩ Ann Phong và Michael Trần Thế Khôi, và 8 họa sĩ từ các cộng đồng đa dạng Abby Aceves, Estefania Ajcip, Jessica Taylor Bellamy, Daryll Cumbie, Derick Edwards, Megan Gabrielle Harris, Marlon Ivory, Larry Li

Trong thời đại công nghệ phát triển nhanh chóng như hiện nay, đáng tiếc là thủ đoạn của kẻ lừa đảo cũng phát triển theo. Chủ nhà và doanh nghiệp nhỏ đặc biệt dễ bị tổn thương vì kẻ lừa đảo có khuynh hướng nhắm vào những khách hàng sử dụng điện Cho đến lúc này của năm nay, chúng tôi đã nhận được gần 1,300 báo cáo từ khách hàng bị những kẻ lừa đảo mạo danh là Southern California Edison nhắm tới. Tổng cộng, họ đã bị lừa đảo khoảng 170,000 Mỹ Kim tiền trả hóa đơn, trong đó trung bình mỗi khách hàng mất $170.

Trong tháng 9, người dân California có hàng trăm cơ hội để làm sạch hệ thống đường thủy và góp phần xây dựng cộng đồng xanh sạch đẹp trong khuôn khổ Tháng Vệ Sinh Môi Trường Biển lần thứ 40. Caltrans đang hợp tác với Ủy Ban Duyên Hải California để kỷ niệm bốn mươi năm làm sạch sông, suối, và bờ biển của tiểu bang. Những ai quan tâm đến việc giữ gìn môi trường và tạo ra sự khác biệt cho địa phương được mời ghi danh tham gia sự kiện vệ sinh môi trường địa phương tại CoastalCleanupDay.org.

Bệnh cúm và COVID-19 vẫn là mối đe dọa đáng kể đối với sức khỏe, gây ra hàng ngàn ca nhập viện và tử vong mỗi năm. Theo CDC (Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh), từ ngày 1 tháng 10 năm 2023 đến ngày 1 tháng 6 năm 2024, ước tính có ít nhất 35 triệu ca cảm cúm, 390,000 ca nhập viện và 24,000 ca tử vong. Trong cùng thời gian đó, khoảng 44,000 ca tử vong đã được ghi nhận do COVID-19 tại Hoa Kỳ.

Một báo cáo mới của công ty Boundless cho thấy có 9 triệu người di dân đủ điều kiện trở thành công dân Hoa Kỳ. Thời gian duyệt xét nhập tịch trung bình hiện nay là dưới 5 tháng, vì vậy một số người trong số họ có thể có quốc tịch kịp thời để bỏ phiếu trong cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 11.

Một nghiên cứu mới từ Đại học Lund, Thụy Điển, cho thấy rằng ong nghệ có khả năng định vị không thua kém gì động vật có xương sống, thậm chí trong một số khía cạnh còn vượt qua cả con người. Khả năng này giúp ong nghệ không chỉ định hướng tốt trong tự nhiên mà còn có thể cung cấp những gợi ý giá trị cho việc phát triển công nghệ robot trong tương lai.

Ở trong thời đại “Fake News” ngày nay, nhiều người chỉ nhìn người khác bằng những định kiến có sẵn, hoặc dựa trên những thông tin dễ tìm trên các trang mạng xã hội mà không cần kiểm chứng. Thí dụ như thông tin về người Mỹ gốc Mỹ Latin. Nhiều người trong cộng đồng Việt khi nghĩ về “người Mễ” thì thường dùng những từ ngữ như “cắt cỏ”, “làm việc chân tay không trí tuệ”, hay “kiếm tiền đủ để đi uống bia chứ không cầu tiến”… Còn những người cực hữu chống di dân thì rêu rao “người di dân Nam Mỹ cướp đi việc làm của người Mỹ trắng!”

Đầu tuần qua, khoảng ba mươi viên chức bầu cử ở cả cấp tiểu bang và địa phương đã bày tỏ những mối lo ngại nghiêm trọng về quá trình phân phối của Bưu điện Hoa Kỳ (U.S. Postal Service, USPS) với hàng triệu phiếu bầu cho cuộc bầu cử Tổng thống 2024, theo Reuters.

ĐÀI BẮC – Hôm thứ Sáu (20/9), Hsu Ching-kuang, chủ tịch và là người sáng lập công ty máy báo pager Gold Apollo, trụ sở tại Đài Loan, đã bị các công tố viên thẩm vấn đến khuya về những vấn đề liên quan đến vụ nổ hàng ngàn máy báo pager nhằm vào lực lượng Hezbollah tại Lebanon, theo Reuters.

HOA KỲ – Hôm thứ Năm (19/9), cảnh sát trưởng của một quận ở Kentucky đã bị bắt sau khi cãi vã rồi nổ súng bắn chết một thẩm phán ngay trong tòa án quận, theo Reuters.

Vào thứ Tư vừa qua, Cục Dự Trữ Liên Bang đã cắt giảm lãi suất 0.50%, một mức đáng kể, xuống còn khoảng 4.9% sau khi mức lạm phát liên tục giảm trong 5 tháng và hạ xuống còn 2.5% vào tháng 8, 2024 từ đỉnh điểm 9.1% vào tháng 6, 2022. Quyết định này là một tín hiệu rõ ràng rằng ngân hàng trung ương nghĩ rằng họ đã chiến thắng trong cuộc chiến chống lạm phát và đang chuyển trọng tâm sang việc bảo vệ thị trường việc làm. Biden, người hiếm khi phát biểu công khai về các quyết định chính sách của Fed, đã mở đầu bài phát biểu của mình trước Câu Lạc Bộ Kinh tế Washington D.C. (Economic Club of Washington D.C.) vào ngày 19-9-2024, thừa nhận việc cắt giảm là một ngày quan trọng đối với đất nước. Ông nói, "Đó là một tín hiệu quan trọng từ Cục Dự Trữ Liên Bang tới phần còn lại của đất nước rằng sau nhiều lần tăng lãi suất để hạ nhiệt lạm phát, lạm phát đã giảm. Việc Fed hạ lãi suất không phải là một tuyên bố chiến thắng. Đó là một tuyên bố tiến bộ. Đây là thời điểm để các cá nhân cảm thấy tự

Trước năm 1975 tại Saigon, thầy San là lead guitar trong ban nhạc Nha Quân Y Việt Nam Cộng Hòa và trong thời bấy giờ Nha Tâm Lý Chiến VNCH vẫn chưa được thành lập, nên vào mỗi cuối tuần lễ, thầy San tình nguyện đánh đàn trong ban nhạc Nha Quân Y, để giúp vui chương trình văn nghệ cho các thương bệnh binh tại Tổng Y Viện VNCH

Vụ nổ bất ngờ tại Beirut và nhiều khu vực khác ở Lebanon, cũng như Syria, vào khoảng 3 giờ 45 phút chiều thứ Ba 17 tháng 9 giờ địa phương, đã làm chấn động thế giới. Những thiết bị phát nổ – được cho là thiết bị cá nhân của các thành viên Hezbollah – đã khơi dậy nhiều câu hỏi không chỉ về cuộc chiến giữa Israel và tổ chức khủng bố này mà còn về vấn đề các thiết bị công nghệ hàng ngày của chúng ta có thể bị lợi dụng trong tương lai.

Theo báo cáo của Bộ Lao động công bố hôm thứ Năm, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp ban đầu của Hoa Kỳ trong tuần kết thúc vào ngày 14/9 đã giảm 12.000 so với tổng số đã điều chỉnh của tuần trước xuống còn 219.000.

WASHINGTON – Hôm thứ Tư (18/9), Giám đốc FBI Christopher Wray cho biết cơ quan đã thành công ngăn chặn nhóm tin tặc (hacker) TQ có tên là “Flax Typhoon,” và giành lại quyền kiểm soát hàng ngàn thiết bị đã bị tấn công, theo Reuters.
Trang đầuTrang trước215216217218219220221Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.