Texas: các nhà thờ cánh tả kêu gọi ưu tiến cứu đói cho dân, hãy bầu cho ứng viên Dân Chủ Talarico
30/10/202616:57:00(Xem: 97)
- Texas: các nhà thờ cánh tả kêu gọi ưu tiến cứu đói cho dân, hãy bầu cho ứng viên Dân Chủ Talarico
- Feeding America: gần 1/5 dân Texas rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực trong năm 2024
- Trump cắt ào ạt Medicaid: người Mỹ không có bảo hiểm y tế tăng thêm 7,5 triệu người vào năm 2034
- Pew thăm dò: 73% cử tri Tin lành da trắng ủng hộ các ứng viên Cộng hòa vào Hạ viện, trong khi 74% cử tri Tin lành da đen và 59% cử tri Công giáo gốc Latino ủng hộ Đảng Dân chủ
.
---- Bài sau đây dịch từ báo The Intercept, tựa đề "The Rise of the Christian Left in Texas" (Sự trỗi dậy của cánh tả Cơ Đốc giáo tại Texas), viết bởi Alain Stephens.
“Tại sao lại tổ chức một buổi cổ động hào hứng trong khi mọi người đang phải chịu khổ đau?”
Đó là câu hỏi mà Mục sư Frederick Douglass Haynes III đặt ra tại một sự kiện quyên góp thực phẩm vào tháng Chín ở Nam Dallas, nơi các tình nguyện viên đang thu gom nhu yếu phẩm cho những gia đình đang gặp khó khăn. Ở phía bên kia thành phố, Đảng Cộng hòa đang tổ chức một hội nghị giữa nhiệm kỳ. Mục sư Haynes, một mục sư Baptist lâu năm và là ứng cử viên Đảng Dân chủ tranh cử vào Quốc hội, đã giới thiệu James Talarico – ứng cử viên của đảng này cho ghế Thượng viện Hoa Kỳ tại Texas.
Một tháng sau, trong khi phát biểu tại một nhà thờ lớn ở Dallas, Talarico đã đưa ra cách lý giải của riêng mình về nghĩa vụ của một tín đồ Cơ Đốc.
“Tôi cố gắng yêu thương người lân cận thông qua các chính sách công,” vị chủng sinh thuộc Giáo hội Trưởng lão (Presbyterian) chia sẻ với giáo đoàn. “Tôi nỗ lực để cuộc sống của người lân cận trở nên dễ dàng hơn, tốt đẹp hơn và bớt căng thẳng hơn.”
.
Cả hai người họ đều đưa ra một lập luận tưởng chừng đơn giản ngay tại những vùng đất vốn được coi là “thành trì” kiên cố của Đảng Cộng hòa ở Mỹ. Lập luận này có thể vượt xa những quan niệm thông thường về các chiến dịch tranh cử cấp quốc gia – vốn tiêu tốn hàng triệu đô la vào các quỹ vận động đối lập: Khi các chính sách cực hữu của Cộng Hòa gây ra nỗi đau thực sự, thì đến thời điểm nào, việc can thiệp trở thành một nghĩa vụ tâm linh?
Giữa những chiến dịch quảng cáo tốn kém, các lời kêu gọi gây quỹ và đội ngũ cố vấn chính trị hùng hậu, ứng cử viên Dân Chủ Talarico và mục sư Haynes đang khơi dậy một truyền thống chính trị vốn đã gắn kết các cộng đồng trên khắp miền Nam từ lâu: đó là sự hiện diện và đồng hành thực tế.
Tại Nhà thờ Baptist Friendship-West của Mục sư Haynes, các hoạt động mục vụ mở rộng sang cả lĩnh vực hỗ trợ pháp lý, vận động chính sách nhập cư, tư vấn tâm lý, công bằng kinh tế và chính sách lương thực. Đây là minh chứng cho thấy các nhà thờ thường đóng vai trò là sợi dây liên kết cho những cộng đồng đang phải gánh chịu áp lực về kinh tế và chính trị.
.
Khi các chính sách cực hữu gây ra nỗi đau thực sự, thì đến thời điểm nào, việc can thiệp trở thành một nghĩa vụ tâm linh?
Áp lực đó hoàn toàn có thể đo lường được. Theo một phân tích năm 2026, Texas là nơi có 4 trong số 10 thành phố lớn gặp khó khăn tài chính nghiêm trọng nhất cả nước; trong đó, Houston đứng thứ hai trên toàn quốc. Feeding America ước tính rằng gần 1 trong số 5 người dân Texas rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực trong năm 2024. Trong khi đó, các nhà phân tích liên bang dự báo rằng những thay đổi về tiêu chuẩn thụ hưởng Medicaid được ban hành vào năm ngoái sẽ khiến số lượng người Mỹ không có bảo hiểm y tế tăng thêm 7,5 triệu người vào năm 2034.
Trong khi các nhà lãnh đạo Đảng Dân chủ công khai tranh luận về cách thức trừng phạt chính trị đối với Donald Trump, cáo buộc tham nhũng, hay tìm cách giải quyết sự chia rẽ tư tưởng giữa phe ôn hòa và phe xã hội chủ nghĩa dân chủ, thì một quan điểm khác lại đang xuất hiện từ các bục giảng đạo ở miền Nam nước Mỹ.
.
"Giáo hội ngầm" (The Underground Church)
Từ những người theo giáo phái Quaker đấu tranh xóa bỏ chế độ nô lệ cho đến phong trào "Phúc âm Xã hội" (Social Gospel) thách thức sự bóc lột trong thời kỳ công nghiệp hóa, các tổ chức tôn giáo tiến bộ đã góp phần thúc đẩy một số chuyển đổi chính trị quan trọng nhất tại Mỹ. Các mục vụ Kitô giáo dành cho công nhân nông nghiệp đã hỗ trợ người lao động di cư, trước khi tham gia vào phong trào tẩy chay nho tại California do nghiệp đoàn United Farm Workers khởi xướng vào thập niên 1960. Và trong khi các nhà thờ của người da đen đóng vai trò chủ đạo, duy trì phong trào và phải hứng chịu phần lớn bạo lực trong cuộc đấu tranh giành quyền công dân bình đẳng, thì một số giáo phái của người da trắng cũng đã tham gia cùng họ.
Tất nhiên, các nhà thờ cũng từng lên tiếng bảo vệ chế độ nô lệ, sự phân biệt chủng tộc và hành vi bóc lột. Thực tế phũ phàng là trong suốt lịch sử nước Mỹ, Kitô giáo luôn mang tính chính trị và thường được sử dụng để biện minh cho nhiều mục tiêu chính trị đối lập nhau.
.
Tuy nhiên, Đảng Cộng hòa đã khéo léo khai thác nhận thức cho rằng chỉ có họ mới là tiếng nói đại diện cho các Kitô hữu Mỹ. Chính quyền Trump đã tích cực sử dụng các biểu tượng tôn giáo, từ hình ảnh các nhà lãnh đạo Tin lành (evangelical) cầu nguyện cho Tổng thống tại Phòng Bầu dục, cho đến việc Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth thường xuyên nhắc lại các cuộc Thập tự chinh thời trung cổ.
Không thể phủ nhận rằng Đảng Cộng hòa đã xây dựng được một liên minh tôn giáo hùng mạnh, đặc biệt là trong cộng đồng người Tin lành da trắng. Năm ngoái, tổ chức phi lợi nhuận và phi đảng phái Public Religion Research Institute (PRRI) cho thấy đa số cử tri Đảng Cộng hòa là những người ủng hộ hoặc có cảm tình với chủ nghĩa dân tộc Kitô giáo (Christian nationalism), trong khi con số này ở Đảng Dân chủ chỉ là 17%.
Dẫu vậy, Đảng Cộng hòa không độc quyền thu hút các cử tri Kitô giáo. Một cuộc thăm dò của Pew Research Center trong tháng này cho thấy 73% cử tri Tin lành da trắng ủng hộ các ứng viên Đảng Cộng hòa vào Hạ viện, trong khi 74% cử tri Tin lành da đen và 59% cử tri Công giáo gốc Tây Ban Nha lại ủng hộ Đảng Dân chủ. Xét trên bề mặt, điều này không có gì quá ngạc nhiên.
Đây cũng không phải là một sự thức tỉnh tôn giáo mới mẻ nào cả. Theo cuộc điều tra về tôn giáo tại Mỹ của PRRI công bố vào tháng 4, có 57% đảng viên Dân chủ tự nhận mình là người theo Kitô giáo vào năm 2025 – một mức giảm đáng kể so với con số 70% vào năm 2013. Nhóm người da trắng theo Kitô giáo có tư tưởng tiến bộ không hẳn là đang phát triển mạnh, nhưng cũng không hề là một lực lượng không đáng kể. Chỉ là từ trước đến nay, nhóm này thường bị bỏ qua trên phương diện chính trị.
Đây là một nhận thức mà Đảng Cộng hòa (GOP) thường xuyên tận dụng; trong các chiến dịch tranh cử, họ không ít lần dành nhiều công sức để công kích đối thủ dựa trên các vấn đề tôn giáo.
.
Hôm Chủ nhật, Thống đốc tiểu bang Texas Greg Abbott đã hèn nhát vu khống đối thủ Đảng Dân chủ của mình – Dân Biểu tiểu bang Gina Hinojosa – là người ủng hộ “luật Sharia”, chỉ vì bà nhận được sự tán thành từ một tổ chức chính trị trực thuộc một nhóm vận động của người Hồi giáo.
Trớ trêu thay, bà Hinojosa là một người Công giáo – giống hệt như ông Abbott – và bà cũng từng công khai khẳng định điều này.
“Đức tin là kim chỉ nam đạo đức của tôi,” bà Hinojosa chia sẻ với tờ National Catholic Register vào tháng Chín. “Nó giúp tôi xác định mục đích sống và mang lại cho tôi lòng can đảm để làm điều đúng đắn, bất chấp mọi trở ngại hay hậu quả.”
.
Đức tin mà thiếu hành động thì chỉ là ngõ cụt
Đối với những người đã dành nhiều năm chứng kiến đức tin của mình dần trở nên đồng nghĩa với một kiểu chính trị mà họ không còn nhận ra, sự thất vọng giờ đây có lẽ đang nhường chỗ cho một điều khác: quyết tâm để tiếng nói của mình được lắng nghe.
Có những dấu hiệu cho thấy truyền thống tôn giáo vốn bị phớt lờ bấy lâu nay đang bắt đầu cất tiếng nói mạnh mẽ hơn trước công chúng. Một nghiên cứu vào tháng Tám của tổ chức PRRI ghi nhận rằng các Kitô hữu theo khuynh hướng tiến bộ đang tổ chức các hoạt động chống lại chủ nghĩa dân tộc Kitô giáo tại tám tiểu bang, bao gồm Texas và Louisiana. Họ chuyển hóa các buổi họp mặt địa phương, các cuộc thảo luận về tôn giáo và mạng lưới cộng đồng thành những hành động chính trị cụ thể. Ở những nơi khác, hàng trăm giáo sĩ đã tham gia các cuộc biểu tình phản đối các chính sách thực thi nhập cư; một số người thậm chí còn được đào tạo về phương thức hành động trực tiếp và phản kháng dân sự. Dù phong trào này có thể không gia tăng nhanh chóng về số lượng, nhưng sự sẵn sàng thách thức quyền lực chính trị của họ ngày càng trở nên rõ nét.
Như Mục sư về hưu Kathleene Card tại Texas – người đã bày tỏ sự ủng hộ dành cho ông Talarico – chia sẻ với tờ Houston Chronicle: “Đức tin nên là yếu tố định hình cách con người phản ứng trước các vấn đề như nghèo đói, nhân quyền, môi trường và phúc lợi của cộng đồng.”
Liệu những nỗ lực này có dẫn đến chiến thắng vào thứ Ba tới hay không vẫn còn là một câu hỏi mở. Một cuộc thăm dò của Fox News vào tháng Mười cho thấy ông Talarico và ứng viên Đảng Cộng hòa Ken Paxton đang ngang bằng với tỷ lệ 49% số phiếu từ các cử tri tiềm năng, trong khi các cuộc thăm dò mới hơn lại cho thấy ông Talarico đang dẫn trước một khoảng cách nhỏ. Trong cùng cuộc thăm dò của Fox, ông Abbott dẫn trước bà Hinojosa 5 điểm phần trăm; hầu hết các cuộc thăm dò khác trong cuộc đua này cũng cho thấy vị thống đốc đang chiếm ưu thế với cách biệt sít sao.
Dù kết quả cuối cùng ra sao, các chiến dịch tranh cử tại Texas vẫn mang đến một cách nhìn nhận khác biệt và tinh tế hơn về phương thức thuyết phục trong chính trị. Họ cũng thách thức một giả định lâu nay trong nội bộ Đảng Dân chủ cấp quốc gia: rằng các cử tri của họ là một khối đồng nhất, cùng bị lay chuyển bởi những vấn đề, giá trị và lời kêu gọi giống hệt nhau.
.
Tại các vùng nông thôn nước Mỹ và khu vực miền Nam, cử tri có lẽ đang dần trở nên mệt mỏi trước những lập luận được dàn dựng công phu cùng các lời tiên tri về ngày tận thế đầy giả định. Các nghiên cứu cho thấy rằng, với hình thức hiện tại, các quảng cáo chính trị hầu như chẳng có mấy tác dụng trong việc thay đổi quan điểm của cử tri.
Có một giá trị đáng ghi nhận ở những người sẵn sàng xắn tay vào hành động thực tế — thay vì cứ mãi tranh luận không hồi kết về việc nên bắt đầu từ đâu hay liệu điều đó có ý nghĩa gì không — tất cả đều xuất phát từ tinh thần phục vụ cộng đồng.
Đây là một chuẩn mực đạo đức gợi nhớ đến hình ảnh trong các bộ phim miền Tây: khi đối mặt với bất công, bạn phải đứng lên bảo vệ lẽ phải, dù có thể chỉ còn lại một mình và phải hứng chịu sự chế giễu vì niềm tin của bản thân. Đó cũng là một kiểu thực hành Cơ đốc giáo gợi nhắc đến tinh thần của Abraham Lincoln (và có lẽ cả John Brown).
Đây có thể là một nền tảng chính trị bền vững hơn nhiều so với thái độ bất bình đầy vẻ bất lực mà nhiều thành viên Đảng Dân chủ thường thể hiện trước các màn kịch chính trị do Đảng Cộng hòa dàn dựng. Các chiến dịch tranh cử rồi sẽ qua đi, cũng như những lời hứa hẹn — nếu chúng thực sự từng tồn tại. Thế nhưng, nghĩa vụ đối với những người xung quanh vẫn luôn còn đó.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình