Hôm nay,  

Nếu Ngày Nào Người Máy Có Quá Nhiều...

07/11/202608:34:00(Xem: 1104)
blank

NẾU NGÀY NÀO NGƯỜI MÁY CÓ QUÁ NHIỀU...
 
Thích Nhuận Hùng

Có những buổi chiều, khi hoàng hôn sắp tan dần, ngồi nhìn tia nắng cuối nhạt nhòa rơi qua khe lá, tôi chợt nghĩ đến một chuyện xa xôi: rồi sẽ có một ngày nào đó nếu người máy (robot) xuất hiện khắp mọi nẻo đường, làm đủ mọi việc, biết nói những lời rất hay, biết trả lời những câu hỏi hóc búa, thậm chí có thể múa võ thật đẹp chẳng hạn, khiến người đời phải ngẩn ngơ. Hay là một ngày nào đó, con người phải học lại cách làm người - giữa thế giới của những cỗ máy thông minh – trí tuệ như vậy. Thật oái ăm thay! Mong rằng chẳng bao giờ xảy ra… điều đó.

Chúng (Robot) nó sẽ thông minh đến đâu, tôi không biết. Nhưng có một điều khiến tôi tò mò hơn cả: khi thế gian có quá nhiều (trí tuệ - nhân tạo) còn gọi là (AI) xuất hiện liệu con người có còn giữ được chút ngây ngô, chút vụng về, chút chân tình vốn làm nên vẻ đẹp của một kiếp người này chăng?
Nghĩ cũng lạ thật. Thế giới này quá đảo điên rồi…! Người máy lấn áp tất cả. Vậy thế giới này loài người thật sẽ đi về đâu??? Khi hàng giả xuất hiện quá nhiều…! Thời đại điện tử cũng có thể làm đủ thứ việc, nhưng đó chỉ là cổ máy không có chút cảm xúc – tình người hay biết thương xót cho một ai cả…
Ngày trước, người ta đi xa để tìm một người tri kỷ. Bây giờ, chỉ cần một chiếc màn hình hay là chiếc (phone) điện thoại cầm tay là có thể trò chuyện với cả thế giới. Ngày trước, muốn biết một điều gì, phải tìm hiểu qua sách vở, qua những tháng năm học hỏi – mài mòn ghế nhà trường. Bây giờ, thì khác hẳn, giới trẻ quá tinh vi, chúng chỉ cần một câu hỏi vừa cất lên trên chiếc điện thoại là đã có hàng trăm câu trả lời chờ sẵn, đáp lại rất đúng. Nào nhà hàng, tiệm ăn, nhà ga, khách sạn – hay chỗ bán đồ linh tinh… Thật là thế giới máy móc quá tối tân, khiến cho những người lớn tuổi phải ngỡ ngàng trước đám trẻ…

Thời đại bây giờ hiện đại hóa – máy tính đã nâng cấp, lãnh vực Internet cung cấp dữ liệu nhưng công (AI) cũng phát triển không kém…Cho nên các môn học tiêu biểu có thể kể đến khi theo học ngành này như: Nhập môn khoa học dữ liệu, Nhập môn Trí tuệ nhân tạo, Lập trình Python, Học máy vi tính (điện tóa) , Khai phá dữ liệu, Trực quan hóa dữ liệu, Xử lý ngôn ngữ tự nhiên, Công nghệ Blockchain, Xử lý dữ liệu lớn, Phân tích dữ liệu với Python, Học sâu, Thị giác máy tính và ứng dụng, Hệ QTCSDL MongoDB, Các hệ tri thức, Trí tuệ nhân tạo nâng cao, Lập trình AI trên Java.
Cuộc đời này quả thật đã thay đổi, quá nhanh hơn sức tưởng tượng. Nhanh đến mức đôi khi chưa kịp ngắm một bông hoa nở, người ta đã phải lo đến mùa hoa kế tiếp phải trồng loại hoa gì cho hợp thị hiếu người tiêu dùng...!
Tôi không chống lại những bước tiến thời đại (5.0) còn cao hơn thế nữa. Trái lại, tôi vẫn nghĩ máy móc chế tạo ra để giúp con người bớt nhọc nhằn, để đôi vai vốn đã mang nhiều gánh nặng có thể nhẹ đi đôi chút. Nếu một cỗ máy có thể cứu người, giúp người bệnh, nâng đỡ người già, thay con người làm những công việc nguy hiểm, thì đó là một điều đáng mừng.
Công nghệ có thể là đôi cánh. Nhưng xin đừng để nó trở thành đôi chân vững vàn khiến con người quên mất cách bước, từng bước đi…Thong thả trên con đường làng đầy hoa lá nở rộ. Một cảm nhận hít thở với đất trời…
Bởi có những thứ trong cuộc đời, càng tiện lợi chưa chắc đã càng quý giá. Đúng là: Lợi bất cập hại giữa thế giới máy móc này. Khiến cho bộ óc con người ỷ lại, không muốn mở mang ra vận hành trí tuệ sẵn có của mình mà nương vào máy móc quá nhiều…! Con người trở nên lạnh cảm thờ ơ với những người thân chung quanh. Có nhiều bạn trẻ, chỉ ôm chiếc điện thoạt sau khi đi học về hay đi làm về cũng vậy. Ít năng nổ hoạt động hay trò chuyện với người thân. Từ đó khoảng cách giữ người thân thiết trong gia đình, ông- bà – cha – mẹ …càng xa thêm. Bởi thế, giới trẻ thường hay bị trầm cảm…
Đó cũng là một trong nhiều vấn đề xã hội bên ngoài tác động vào…! Cho dù, một lời hỏi thăm có thể gửi đi trong một giây, nhưng lòng quan tâm phải được nuôi dưỡng qua năm tháng. Một lời xin lỗi có thể nói ra, nhưng sự ăn năn phải đi qua tận đáy lòng. Một bài thơ có thể được tạo ra trong chốc lát, nhưng nỗi nhớ làm nên thơ đôi khi phải trải qua cả một đời người, thì bài thơ ấy mới có giá trị bằng cảm xúc của người trong cuộc mang bao nổi buồn hay vui thể hiện ra. Chớ không phải máy móc làm thay mình, thì bài thơ ấy gọi là (vô hồn) không đáng được ai nhắc đến…!
Thật lòng mà nói, khi Robot có thể học cách nói về lòng nhân ái. Nhưng con người phải học cách sống nhân ái, đối nhân xử thế như thế nào cho phải đạo. Không thể cứng nhắc như (Robot) được…!
Bởi tương lai không nhất thiết phải là nơi máy móc thay thế con người. Nó có thể là nơi con người và máy móc cùng tồn tại, cùng tạo ra những giá trị mới.

Robot có thể giúp người bác sĩ cứu thêm nhiều sinh mạng. Có thể giúp người khuyết tật có thêm khả năng tự chủ. Có thể giúp một người già cô đơn tiếp cận thông tin, chăm sóc sức khỏe và kết nối với gia đình.
Đó cũng là tình người, nhưng được mở rộng bằng công nghệ.
Vì vậy, điều chúng ta cần lo ngại không phải là máy móc trở nên quá giỏi, mà là con người quên mất mục đích của sự tiến bộ.
Công nghệ phải phục vụ sự sống, chứ sự sống không nên bị biến thành công cụ phục vụ công nghệ.
Một xã hội đáng mơ ước không phải là xã hội có những cỗ máy thông minh nhất, mà là xã hội trong đó những tiến bộ ấy giúp con người bớt đau khổ, có thêm cơ hội, được đối xử công bằng và sống với phẩm giá của mình.


Đó là hai chuyện không hẳn giống nhau.

Tôi vẫn thích hình ảnh một người đàn ông đi qua bao nhiêu giông gió mà lòng không hóa đá. Từng trải nhưng không cay nghiệt. Có bản lĩnh nhưng không lấy sự hơn thua làm thước đo. Có thể đứng thẳng trước phong ba, nhưng cũng biết cúi xuống đỡ một người đang vấp ngã.
Cái hào hiệp của con người, theo tôi, không nằm ở thanh gươm sắc hay tiếng nói át người khác. Nó nằm ở chỗ mình có sức mạnh mà không dùng sức mạnh để làm tổn thương ai; có lý lẽ mà không dùng lý lẽ để dồn người khác vào đường cùng; biết mình có thể thắng, nhưng đôi khi chọn nhường một bước để giữ lại một chút tình người.
Giữa chốn nhân gian, thắng một người chưa chắc đã là bản lĩnh. Giữ được lòng tử tế sau những lần bị phụ bạc, ấy mới là chuyện đáng nể.
Vậy nên, nếu một ngày robot có thể làm thay chúng ta rất nhiều việc, tôi chỉ mong chúng đừng làm mất đi những khoảng trời riêng của con người.
Đừng để một đứa trẻ lớn lên mà chỉ biết hỏi máy móc, quên hỏi ông bà những chuyện ngày xưa. Đừng để những bữa cơm gia đình chỉ còn tiếng thông báo từ điện thoại.
Đừng để người ta gửi cho nhau hàng ngàn biểu tượng yêu thương, nhưng khi gặp một người đang buồn lại không biết ngồi xuống bên cạnh. Và cũng đừng để những tâm hồn vốn đã cô đơn lại càng cô đơn hơn giữa một thế giới kết nối không ngừng.

Có lẽ, điều con người cần học trong thời đại mới không phải là chạy đua với robot. Chúng ta không cần phải chứng minh, mình thông minh hơn một cỗ máy. Chúng ta đừng đánh mất lương tri hay cảm xúc mang tính tình người – bao dung. Đó là hơn hẳn một cỗ máy biết đi…!
Biết thương một người không vì họ có ích cho mình.
Biết giữ một lời hứa dù chẳng có ai kiểm chứng.
Biết đưa tay ra khi thấy người khác khó khăn, không cần nhận một lời cảm ơn. Biết đi qua những bất đồng mà không biến người đối diện thành kẻ thù.
Đời người ngắn ngủi lắm, vô thường luôn luôn ở kề cận ta. Mỗi người chỉ mang theo một chút thời gian, một chút vui buồn, một vài cuộc gặp gỡ và những kỷ niệm chẳng biết gửi cho ai khi bóng chiều xuống núi.
Hà tất, phải làm khổ đau cho nhau?
Nếu có thể, hãy sống như một người lữ khách hào sảng. Đi qua cuộc đời với đôi mắt rộng mở, trái tim đủ ấm và đôi bàn tay không nắm quá chặt. Gặp người tốt thì trân trọng, gặp người chưa hiểu mình thì nhẹ nhàng bước tiếp. Không cần cúi đầu trước điều sai trái, nhưng cũng không nhất thiết phải biến mọi bất đồng thành một cuộc chiến. Luôn luôn tìm ra lẽ công bằng mà xử sự với nhau.
Đó không phải là yếu mềm. Đó là sự từng trải của một tâm hồn đã hiểu rằng trên đời, có những chiến thắng càng lớn thì mất mát càng nhiều.

Rồi mai này, robot có thể biết nhiều hơn, nhớ lâu hơn, tính toán nhanh hơn. Chúng có thể dựng nên những thành phố không ngủ, những con đường không tắc nghẽn, những căn nhà không thiếu tiện nghi.
Nhưng tôi vẫn mong trong một góc nhỏ nào đó của thế giới, con người còn giữ thói quen ngồi bên nhau uống một tách trà, kể vài câu chuyện không đầu không cuối, cười với nhau một vài chuyện hài chẳng đáng cười.
Vẫn còn những người biết nhường ghế cho người già, che mưa cho người lạ, và lặng lẽ giúp một người qua cơn hoạn nạn mà không cần ghi tên mình lên lòng biết ơn của họ. Bởi có những giá trị càng âm thầm lại càng bền lâu.
Chiều đã xuống. Gió vẫn thổi qua hàng cây. Một chiếc lá lìa cành, bay một vòng rồi nằm yên trên mặt đất. Chẳng ai hỏi nó đã đi được bao xa, cũng chẳng ai đo xem nó đã hoàn thành bao nhiêu phần trăm cuộc đời.
Nó chỉ đơn giản là đã sống trọn một mùa.
Tôi nghĩ, con người cũng vậy.
Chúng ta có thể đi thật xa bằng trí tuệ, nhưng xin đừng đi quá xa khỏi lòng nhân hậu. Có thể chế tạo những cỗ máy phi thường, nhưng đừng quên vun đắp một tâm hồn bình thường mà ấm áp.
Nếu một mai robot có quá nhiều trí tuệ, xin cứ để chúng thông minh.
Còn chúng ta, hãy cố gắng sống cho có tình.
Bởi sau tất cả những phát minh làm thay đổi thế giới, điều khiến một con người được nhớ đến có khi chỉ là một lần họ đã không quay lưng trước nỗi đau của người khác.
Và giữa cõi nhân gian rộng lớn này, tôi vẫn tin: Một người có thể không biết hết mọi điều, nhưng nếu biết thương người, biết trọng nghĩa, biết giữ lòng ngay thẳng mà không làm đau ai, thì người ấy đã sở hữu một thứ trí tuệ rất đẹp.
Thứ trí tuệ ấy không cần cập nhật. Không cần nâng cấp. Và cũng chẳng bao giờ lỗi thời. Một chút suy ngẫm cuối ngày...

Máy móc có thể giúp con người chạm đến những vì sao, nhưng xin đừng để con người quên cúi xuống nâng một người đang ngã.
Trí tuệ có thể đưa chúng ta đi rất xa, nhưng chỉ có lòng nhân ái mới khiến hành trình ấy đáng để đi.
Và nếu một ngày thế gian có quá nhiều robot thông minh, tôi chỉ mong vẫn còn thật nhiều con người biết sống hào hiệp, biết trọng nghĩa, biết thương nhau mà không cần điều kiện.
Bởi tương lai có thể thuộc về trí tuệ nhân tạo, nhưng phẩm giá và trách nhiệm đối với sự sống vẫn phải là điều con người gìn giữ.
Mình muốn giữ phong độ gã lãng tử đã đi qua nhiều cuộc phong ba: không sợ thời đại, không bài xích cái mới, nhưng cũng không để những điều hào nhoáng lấy mất tình cảm vốn quý nhất của con người. Thông minh là chuyện của trí óc. Hào hiệp là chuyện của khí phách. Còn tử tế, ấy là chuyện của một đời người.

--- California – Santa Ana ngày 20/6/2025
Thích Nhuận Hùng



Có một Ông Già Noel như thế, mang họ Nguyễn trên đất nước Hoa Kỳ này. Không rõ tôi gọi như thế có bị xem là sai phạm luật đạo gì không, vì tôi không phải tín đồ Công Giáo, nên những so sánh văn chương có thể không thích nghi với luật đạo. Nhưng, nếu gọi Ông Già Noel là người mang những món quà yêu thương tới cho những người tội nghiệp trên trần gian này, thì ông cụ họ Nguyễn đó còn mệt nhọc hơn nữa, vì trong hơn hai thập niên, ngày nào cũng là ngày để ông tặng quà yêu thương, nghĩa là, ngày nào ông cũng thấy là ngày Lễ Giáng Sinh và ông hóa thân ra thành 365 Ông Già Noel để bận rộn trọn năm (Đúng ra, nên trừ các ngày cuối tuần mới chính xác, nhưng như thế là chẳng văn chương gì cả).
Tối 24/12, người dân đổ về khu trung tâm TPHCM, các xóm đạo để đón Noel, nhiều tuyến đường ùn ứ, các điểm vui chơi đông nghẹt người. Từ 18h, khắp các ngả đường hướng về trung tâm TPHCM đông đúc, ùn ứ kéo dài vì người dân đi chơi Noel. Tại phố Nguyễn Huệ, nhà thờ Đức Bà, Diamond Plaza (quận 1)... đông nghịt người.
Nơi Chúa Jesus ra đời thì đầy những chết chóc và thế giới vẫn giữ im lặng, theo ghi nhận tại chỗ của báo USA Today ấn bản sáng Thứ Bảy 23/12/2023. Ghi sau đây là lời của Ola Musleh là người quản lý chương trình của tổ chức nhân đạo quốc tế Dịch vụ Cứu trợ Công giáo (Catholic Relief Services). Cô sống ở Bethlehem cùng chồng và hai con.
Trong các thuật ngữ của đạo Phật, có lẽ không có từ ngữ nào mà người học Phật cần phải hiểu và cần phải phân biệt rõ ràng, nếu như muốn hiểu giáo lý thâm diệu của đạo Phật như hai thuật ngữ "Chân Đế" và "Tục Đế". Thật vậy, Đức Phật, vì muốn độ chúng sinh thoát khỏi sinh tử luân hồi nên mới nương vào thế giới Tục đế mà nói pháp, nhằm chỉ bày cho chúng sinh thấy được cái bản chất chân thật tự nhiên của Tâm vốn sẵn có, để chúng sinh, tự nỗ lực tu hành giải thoát khỏi khổ đau sinh tử, lìa khỏi thế giới Tục đế, đến thế giới Chân đế.
Cá nhân cựu Tổng Thống Donald Trump đã dựa vào 2 quan chức bầu cử ở Michigan trong nỗ lực khiến họ từ chối chứng nhận kết quả địa phương của cuộc bầu cử tổng thống năm 2020, theo đoạn ghi âm cuộc trò chuyện mà báo The Detroit News thu được. Tờ báo đưa tin hôm thứ Năm rằng trong một cuộc điện thoại vào ngày 17/11/2020, tổng thống khi đó đã nói với hai quan chức, cả hai đều là thành viên Đảng Cộng hòa của Hội đồng vận động viên quận Wayne, rằng họ sẽ trông “khủng khiếp” nếu chứng nhận kết quả.
Trong thời điểm chiến sự Hamas-Palestine vẫn đang căng thẳng, ở Mỹ hễ người nào nói đến vấn đề nhân đạo với người dân Palestine thường bị chụp mũ là ủng hộ khủng bố. Còn nếu yêu cầu Isarel phải tôn trọng quyền sống của thường dân Gaza, thì sẽ bị xem là “chủ nghĩa bài Do Thái!” Trong một hoàn cảnh như vậy, người Mỹ cần nghe thêm những câu chuyện được kể từ phía Palestine để có cái nhìn hai chiều.
Noel hay Noël có nguồn gốc từ một từ tiếng Pháp cổ, “nael”, có nghĩa là “của hoặc sinh ra vào ngày Giáng Sinh”. Tên này bắt nguồn từ sự ra đời của Chúa Giêsu, được gọi là “natalis die” có nghĩa là “ngày sinh”, sau đó được dùng trong tiếng Anh trung cổ với tên gọi "Nowel". Kể từ thời Trung cổ, theo truyền thống những đứa trẻ sinh ra trong thời kỳ Giáng Sinh đã được đặt tên Noel. Mặc dù đây là một cái tên phổ biến cho cả nam và nữ, nhưng đôi khi con gái thì được được đánh vần là Noelle. Noel đã được hát bằng tiếng Latin hoặc tiếng Pháp trong nhiều thế kỷ trước khi những người nói tiếng Anh bắt đầu sử dụng từ này để chỉ các bài hát mừng Giáng Sinh vào thế kỷ 18. Việc sử dụng noel (đánh vần là nowell) có nghĩa là "Giáng Sinh" có thể được tìm thấy trong văn bản về truyền thuyết Arthurian vào cuối thế kỷ 14, sử dụng lần đầu tiên: thế kỷ 15 – viết hoa: CHRISTMAS.
Hoa Kỳ là một đất nước được thành lập và xây dựng bởi những người di dân từ khắp nơi trên thế giới. Kết quả đây là nơi có nhiều người di dân hơn bất kỳ các quốc gia nào khác. Tính đến năm 2021, có hơn 45,3 triệu người sống ở Hoa Kỳ là người được sinh ra ở nước ngoài, chiếm khoảng 1/5 số người di dân trên toàn thế giới. Nhưng trong khi một số người, di dân là để đoàn tụ gia đình, thì một số khác, di dân là để tìm việc làm hoặc để lánh nạn. Vậy tại sao người ta di dân vào Hoa Kỳ? Đây là 5 lý do chính vào năm 2021
Mua xe là một công việc quan trọng, khó khăn. Bởi vì có người cả đời chỉ đi mua xe một lần. Xe mắc tiền, nhiều yếu tố từ kỹ thuật đến tài chính khó để lựa chọn cho phù hợp. Và bởi vì một số các đại lý bán xe muốn tăng lợi nhuận, họ có những chiến thuật lừa đảo khách hàng. Theo trang mạng xe hơi www.caranddriver.com, Ủy Ban Thương Mại Liên Bang (FTC) vừa tuyên bố sẽ ban hành một qui định mới, nhằm ngăn chặn các chiến thuật bán hàng kém lương thiện của các đại lý bán xe. Hai chiến thuật người bán thường xuyên áp dụng là quảng cáo với giá rẻ nhưng sau đó tăng dần, và đưa vào giá bán những loại phí vô lý.
Vào hai ngày 8 và 9 tháng 12 2023 tại Tokyo Nhật Bản, tổ chức Rise (https://www.vietnamrise.org/) đã tổ chức sự kiện phong trào dân sự SMF 2023 (Social Movement Festival) dành cho các tổ chức xã hội dân sự tại Việt Nam. Điểm nhấn quan trọng của đại hội là Điểm Giao Lưu Sáng Kiến, được tổ chức dưới hình thức hội thảo qua zoom. Tại đây, những nhóm hoạt động dân sự trong nước đã giới thiệu một số dự án của mình để kêu gọi sự hỗ trợ của các nhà tài trợ. Rise cũng trao hai giải thưởng cho hai dự án được đánh giá cao nhất.
Salmonella lại hoành hành. Vào đầu tháng 12, các cửa hàng thực phẩm trên khắp Hoa Kỳ đã thu hồi dưa vàng (cantaloupes) sau khi người ta phát hiện ra rằng cả trái nguyên và loại cắt sẵn đều bị nhiễm khuẩn Salmonella ở 34 tiểu bang – và đã gây ra hai trường hợp tử vong. Dưa cantaloupes nhiễm salmonella cũng được phát hiện ở Canada, các viên chức y tế công cộng cũng ra lệnh thu hồi loại trái cây này.
Giá xăng trung bình vào ngày 14-12-2023 ở Mỹ là 3.10 USD/gallon, giảm 0.02 USD so với ngày hôm qua, 0.10 USD so với tuần trước và 0.25 USD so với tháng trước. Hawaii có giá cao nhất là $4.70, tiếp đến là California với giá là $4.63. Ngược lại, Texas ghi nhận giá thấp nhất trên toàn nước Mỹ là $2.55. Giá xăng giảm do mức cầu hạ theo mùa và mức cung trong nước Mỹ gia tăng đáng kể là một tin đáng hoan nghênh đối với những người Mỹ đã phải vật lộn với giá xăng cao trong quá khứ. Ngoài ra, tình hình kinh tế Trung Quốc là một điểm đáng lưu tâm. Trung Quốc là một quốc gia nhập cảng xăng dầu nhiều nhất thế giới. Kinh tế Trung Quốc đi xuống sẽ làm giảm mức cầu.
Ngũ Giác Đài cho biết, tổng cộng có hơn 20 quốc gia đã đồng ý tham gia vào liên minh mới do Hoa Kỳ lãnh đạo để bảo vệ giao thông thương mại ở Biển Đỏ khỏi các cuộc tấn công của lực lượng Houthi từ Yemen, theo Reuters.
Một sinh viên Czech 24 tuổi đã bắn chết cha mình, sau đó giết chết 14 người và làm bị thương 25 người khác tại trường đại học của mình ở Praha và có thể đã tự sát. Đây là vụ xả súng tồi tệ nhất từ ​​trước đến nay ở đất nước này, theo Reuters.
Hai cựu nhân viên bầu cử Georgia có thể ngay lập tức đòi số tiền gần 150 triệu USD mà Rudy Giuliani nợ họ để bồi thường vì tội phỉ báng, theo phán quyết từ một thẩm phán liên bang tuyên hôm thứ Tư, vì cựu thị trưởng thành phố New York đã mặc kệ các lệnh của tòa án trước đó và có thể đang giấu tài sản để không bị lộ
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.