Hôm nay,  

Nếu Ngày Nào Người Máy Có Quá Nhiều...

07/11/202608:34:00(Xem: 1068)
blank

NẾU NGÀY NÀO NGƯỜI MÁY CÓ QUÁ NHIỀU...
 
Thích Nhuận Hùng

Có những buổi chiều, khi hoàng hôn sắp tan dần, ngồi nhìn tia nắng cuối nhạt nhòa rơi qua khe lá, tôi chợt nghĩ đến một chuyện xa xôi: rồi sẽ có một ngày nào đó nếu người máy (robot) xuất hiện khắp mọi nẻo đường, làm đủ mọi việc, biết nói những lời rất hay, biết trả lời những câu hỏi hóc búa, thậm chí có thể múa võ thật đẹp chẳng hạn, khiến người đời phải ngẩn ngơ. Hay là một ngày nào đó, con người phải học lại cách làm người - giữa thế giới của những cỗ máy thông minh – trí tuệ như vậy. Thật oái ăm thay! Mong rằng chẳng bao giờ xảy ra… điều đó.

Chúng (Robot) nó sẽ thông minh đến đâu, tôi không biết. Nhưng có một điều khiến tôi tò mò hơn cả: khi thế gian có quá nhiều (trí tuệ - nhân tạo) còn gọi là (AI) xuất hiện liệu con người có còn giữ được chút ngây ngô, chút vụng về, chút chân tình vốn làm nên vẻ đẹp của một kiếp người này chăng?
Nghĩ cũng lạ thật. Thế giới này quá đảo điên rồi…! Người máy lấn áp tất cả. Vậy thế giới này loài người thật sẽ đi về đâu??? Khi hàng giả xuất hiện quá nhiều…! Thời đại điện tử cũng có thể làm đủ thứ việc, nhưng đó chỉ là cổ máy không có chút cảm xúc – tình người hay biết thương xót cho một ai cả…
Ngày trước, người ta đi xa để tìm một người tri kỷ. Bây giờ, chỉ cần một chiếc màn hình hay là chiếc (phone) điện thoại cầm tay là có thể trò chuyện với cả thế giới. Ngày trước, muốn biết một điều gì, phải tìm hiểu qua sách vở, qua những tháng năm học hỏi – mài mòn ghế nhà trường. Bây giờ, thì khác hẳn, giới trẻ quá tinh vi, chúng chỉ cần một câu hỏi vừa cất lên trên chiếc điện thoại là đã có hàng trăm câu trả lời chờ sẵn, đáp lại rất đúng. Nào nhà hàng, tiệm ăn, nhà ga, khách sạn – hay chỗ bán đồ linh tinh… Thật là thế giới máy móc quá tối tân, khiến cho những người lớn tuổi phải ngỡ ngàng trước đám trẻ…

Thời đại bây giờ hiện đại hóa – máy tính đã nâng cấp, lãnh vực Internet cung cấp dữ liệu nhưng công (AI) cũng phát triển không kém…Cho nên các môn học tiêu biểu có thể kể đến khi theo học ngành này như: Nhập môn khoa học dữ liệu, Nhập môn Trí tuệ nhân tạo, Lập trình Python, Học máy vi tính (điện tóa) , Khai phá dữ liệu, Trực quan hóa dữ liệu, Xử lý ngôn ngữ tự nhiên, Công nghệ Blockchain, Xử lý dữ liệu lớn, Phân tích dữ liệu với Python, Học sâu, Thị giác máy tính và ứng dụng, Hệ QTCSDL MongoDB, Các hệ tri thức, Trí tuệ nhân tạo nâng cao, Lập trình AI trên Java.
Cuộc đời này quả thật đã thay đổi, quá nhanh hơn sức tưởng tượng. Nhanh đến mức đôi khi chưa kịp ngắm một bông hoa nở, người ta đã phải lo đến mùa hoa kế tiếp phải trồng loại hoa gì cho hợp thị hiếu người tiêu dùng...!
Tôi không chống lại những bước tiến thời đại (5.0) còn cao hơn thế nữa. Trái lại, tôi vẫn nghĩ máy móc chế tạo ra để giúp con người bớt nhọc nhằn, để đôi vai vốn đã mang nhiều gánh nặng có thể nhẹ đi đôi chút. Nếu một cỗ máy có thể cứu người, giúp người bệnh, nâng đỡ người già, thay con người làm những công việc nguy hiểm, thì đó là một điều đáng mừng.
Công nghệ có thể là đôi cánh. Nhưng xin đừng để nó trở thành đôi chân vững vàn khiến con người quên mất cách bước, từng bước đi…Thong thả trên con đường làng đầy hoa lá nở rộ. Một cảm nhận hít thở với đất trời…
Bởi có những thứ trong cuộc đời, càng tiện lợi chưa chắc đã càng quý giá. Đúng là: Lợi bất cập hại giữa thế giới máy móc này. Khiến cho bộ óc con người ỷ lại, không muốn mở mang ra vận hành trí tuệ sẵn có của mình mà nương vào máy móc quá nhiều…! Con người trở nên lạnh cảm thờ ơ với những người thân chung quanh. Có nhiều bạn trẻ, chỉ ôm chiếc điện thoạt sau khi đi học về hay đi làm về cũng vậy. Ít năng nổ hoạt động hay trò chuyện với người thân. Từ đó khoảng cách giữ người thân thiết trong gia đình, ông- bà – cha – mẹ …càng xa thêm. Bởi thế, giới trẻ thường hay bị trầm cảm…
Đó cũng là một trong nhiều vấn đề xã hội bên ngoài tác động vào…! Cho dù, một lời hỏi thăm có thể gửi đi trong một giây, nhưng lòng quan tâm phải được nuôi dưỡng qua năm tháng. Một lời xin lỗi có thể nói ra, nhưng sự ăn năn phải đi qua tận đáy lòng. Một bài thơ có thể được tạo ra trong chốc lát, nhưng nỗi nhớ làm nên thơ đôi khi phải trải qua cả một đời người, thì bài thơ ấy mới có giá trị bằng cảm xúc của người trong cuộc mang bao nổi buồn hay vui thể hiện ra. Chớ không phải máy móc làm thay mình, thì bài thơ ấy gọi là (vô hồn) không đáng được ai nhắc đến…!
Thật lòng mà nói, khi Robot có thể học cách nói về lòng nhân ái. Nhưng con người phải học cách sống nhân ái, đối nhân xử thế như thế nào cho phải đạo. Không thể cứng nhắc như (Robot) được…!
Bởi tương lai không nhất thiết phải là nơi máy móc thay thế con người. Nó có thể là nơi con người và máy móc cùng tồn tại, cùng tạo ra những giá trị mới.

Robot có thể giúp người bác sĩ cứu thêm nhiều sinh mạng. Có thể giúp người khuyết tật có thêm khả năng tự chủ. Có thể giúp một người già cô đơn tiếp cận thông tin, chăm sóc sức khỏe và kết nối với gia đình.
Đó cũng là tình người, nhưng được mở rộng bằng công nghệ.
Vì vậy, điều chúng ta cần lo ngại không phải là máy móc trở nên quá giỏi, mà là con người quên mất mục đích của sự tiến bộ.
Công nghệ phải phục vụ sự sống, chứ sự sống không nên bị biến thành công cụ phục vụ công nghệ.
Một xã hội đáng mơ ước không phải là xã hội có những cỗ máy thông minh nhất, mà là xã hội trong đó những tiến bộ ấy giúp con người bớt đau khổ, có thêm cơ hội, được đối xử công bằng và sống với phẩm giá của mình.


Đó là hai chuyện không hẳn giống nhau.

Tôi vẫn thích hình ảnh một người đàn ông đi qua bao nhiêu giông gió mà lòng không hóa đá. Từng trải nhưng không cay nghiệt. Có bản lĩnh nhưng không lấy sự hơn thua làm thước đo. Có thể đứng thẳng trước phong ba, nhưng cũng biết cúi xuống đỡ một người đang vấp ngã.
Cái hào hiệp của con người, theo tôi, không nằm ở thanh gươm sắc hay tiếng nói át người khác. Nó nằm ở chỗ mình có sức mạnh mà không dùng sức mạnh để làm tổn thương ai; có lý lẽ mà không dùng lý lẽ để dồn người khác vào đường cùng; biết mình có thể thắng, nhưng đôi khi chọn nhường một bước để giữ lại một chút tình người.
Giữa chốn nhân gian, thắng một người chưa chắc đã là bản lĩnh. Giữ được lòng tử tế sau những lần bị phụ bạc, ấy mới là chuyện đáng nể.
Vậy nên, nếu một ngày robot có thể làm thay chúng ta rất nhiều việc, tôi chỉ mong chúng đừng làm mất đi những khoảng trời riêng của con người.
Đừng để một đứa trẻ lớn lên mà chỉ biết hỏi máy móc, quên hỏi ông bà những chuyện ngày xưa. Đừng để những bữa cơm gia đình chỉ còn tiếng thông báo từ điện thoại.
Đừng để người ta gửi cho nhau hàng ngàn biểu tượng yêu thương, nhưng khi gặp một người đang buồn lại không biết ngồi xuống bên cạnh. Và cũng đừng để những tâm hồn vốn đã cô đơn lại càng cô đơn hơn giữa một thế giới kết nối không ngừng.

Có lẽ, điều con người cần học trong thời đại mới không phải là chạy đua với robot. Chúng ta không cần phải chứng minh, mình thông minh hơn một cỗ máy. Chúng ta đừng đánh mất lương tri hay cảm xúc mang tính tình người – bao dung. Đó là hơn hẳn một cỗ máy biết đi…!
Biết thương một người không vì họ có ích cho mình.
Biết giữ một lời hứa dù chẳng có ai kiểm chứng.
Biết đưa tay ra khi thấy người khác khó khăn, không cần nhận một lời cảm ơn. Biết đi qua những bất đồng mà không biến người đối diện thành kẻ thù.
Đời người ngắn ngủi lắm, vô thường luôn luôn ở kề cận ta. Mỗi người chỉ mang theo một chút thời gian, một chút vui buồn, một vài cuộc gặp gỡ và những kỷ niệm chẳng biết gửi cho ai khi bóng chiều xuống núi.
Hà tất, phải làm khổ đau cho nhau?
Nếu có thể, hãy sống như một người lữ khách hào sảng. Đi qua cuộc đời với đôi mắt rộng mở, trái tim đủ ấm và đôi bàn tay không nắm quá chặt. Gặp người tốt thì trân trọng, gặp người chưa hiểu mình thì nhẹ nhàng bước tiếp. Không cần cúi đầu trước điều sai trái, nhưng cũng không nhất thiết phải biến mọi bất đồng thành một cuộc chiến. Luôn luôn tìm ra lẽ công bằng mà xử sự với nhau.
Đó không phải là yếu mềm. Đó là sự từng trải của một tâm hồn đã hiểu rằng trên đời, có những chiến thắng càng lớn thì mất mát càng nhiều.

Rồi mai này, robot có thể biết nhiều hơn, nhớ lâu hơn, tính toán nhanh hơn. Chúng có thể dựng nên những thành phố không ngủ, những con đường không tắc nghẽn, những căn nhà không thiếu tiện nghi.
Nhưng tôi vẫn mong trong một góc nhỏ nào đó của thế giới, con người còn giữ thói quen ngồi bên nhau uống một tách trà, kể vài câu chuyện không đầu không cuối, cười với nhau một vài chuyện hài chẳng đáng cười.
Vẫn còn những người biết nhường ghế cho người già, che mưa cho người lạ, và lặng lẽ giúp một người qua cơn hoạn nạn mà không cần ghi tên mình lên lòng biết ơn của họ. Bởi có những giá trị càng âm thầm lại càng bền lâu.
Chiều đã xuống. Gió vẫn thổi qua hàng cây. Một chiếc lá lìa cành, bay một vòng rồi nằm yên trên mặt đất. Chẳng ai hỏi nó đã đi được bao xa, cũng chẳng ai đo xem nó đã hoàn thành bao nhiêu phần trăm cuộc đời.
Nó chỉ đơn giản là đã sống trọn một mùa.
Tôi nghĩ, con người cũng vậy.
Chúng ta có thể đi thật xa bằng trí tuệ, nhưng xin đừng đi quá xa khỏi lòng nhân hậu. Có thể chế tạo những cỗ máy phi thường, nhưng đừng quên vun đắp một tâm hồn bình thường mà ấm áp.
Nếu một mai robot có quá nhiều trí tuệ, xin cứ để chúng thông minh.
Còn chúng ta, hãy cố gắng sống cho có tình.
Bởi sau tất cả những phát minh làm thay đổi thế giới, điều khiến một con người được nhớ đến có khi chỉ là một lần họ đã không quay lưng trước nỗi đau của người khác.
Và giữa cõi nhân gian rộng lớn này, tôi vẫn tin: Một người có thể không biết hết mọi điều, nhưng nếu biết thương người, biết trọng nghĩa, biết giữ lòng ngay thẳng mà không làm đau ai, thì người ấy đã sở hữu một thứ trí tuệ rất đẹp.
Thứ trí tuệ ấy không cần cập nhật. Không cần nâng cấp. Và cũng chẳng bao giờ lỗi thời. Một chút suy ngẫm cuối ngày...

Máy móc có thể giúp con người chạm đến những vì sao, nhưng xin đừng để con người quên cúi xuống nâng một người đang ngã.
Trí tuệ có thể đưa chúng ta đi rất xa, nhưng chỉ có lòng nhân ái mới khiến hành trình ấy đáng để đi.
Và nếu một ngày thế gian có quá nhiều robot thông minh, tôi chỉ mong vẫn còn thật nhiều con người biết sống hào hiệp, biết trọng nghĩa, biết thương nhau mà không cần điều kiện.
Bởi tương lai có thể thuộc về trí tuệ nhân tạo, nhưng phẩm giá và trách nhiệm đối với sự sống vẫn phải là điều con người gìn giữ.
Mình muốn giữ phong độ gã lãng tử đã đi qua nhiều cuộc phong ba: không sợ thời đại, không bài xích cái mới, nhưng cũng không để những điều hào nhoáng lấy mất tình cảm vốn quý nhất của con người. Thông minh là chuyện của trí óc. Hào hiệp là chuyện của khí phách. Còn tử tế, ấy là chuyện của một đời người.

--- California – Santa Ana ngày 20/6/2025
Thích Nhuận Hùng



Các viên chức cho biết, tàu vũ trụ không người lái Luna-25 của Nga đã bị mất kiểm soát và lao xuống Mặt trăng. Đây là sứ mệnh Mặt trăng đầu tiên của Nga sau gần 50 năm, theo tin từ BBC.
HOA KỲ – Số ca nhiễm Covid-19 ngày càng tăng mà năm học mới lại đang đến gần, sẽ có nhiều người băn khoăn khi nào nên đi tiêm liều vắc xin tăng cường (booster) tiếp theo. Theo các chuyên gia, câu trả lời ngắn gọn là: vẫn chưa tới lúc – đợi thêm một hoặc hai tháng nữa sẽ thích hợp hơn.
Ngày 21 tháng 8 (UPI) -- Một thiếu nữ 19 tuổi ở Ohio đã bị kết án tù chung thân vì cố tình đâm xe của cô ở tốc độ 100 dặm/giờ vào một tòa nhà giết chết bạn trai của cô cùng một thiếu niên khác. Mackenzie Shirilla đã bị kết án hai bản án chung thân vào thứ Hai và sẽ phải ngồi tù tối thiểu 15 năm trước khi đủ điều kiện để được xin ân xá thả sớm. Trong khi các luật sư bào chữa cho rằng Shirilla đã mất kiểm soát lao chiếc Toyota Camry của cô vào ngày tòa nhà ngày 31 tháng 7 năm 2022, hai ngày trước sinh nhật 18 tuổi của cô, các công tố viên lập luận rằng bằng chứng cho thấy cô cố tình đâm chiếc xe vào tòa nhà trong khu công nghiệp. Một video camera an ninh về vụ tai nạn cho thấy chiếc xe tăng tốc theo cách mà các công tố viên gọi là "cách có kiểm soát" lên tới 100 dặm/giờ "có chủ ý" trước khi lao ra khỏi đường và lao vào tòa nhà, WKYC-TV đưa tin.
Chúng tôi đồng thanh lên tiếng sát cánh ủng hộ Nghị Viên Thành Phố Vân Trần và nỗ lực phổ biến phiếu bầu cử đa ngôn ngữ cho thành phố Morrow của bà. Quyền thi hành bầu cử là quyền bất khả xâm phạm của mọi công dân Hoa Kỳ. Cam kết thực thi quyền công dân cho tất cả Hoa Kỳ––kể cả việc phổ biến mọi thông tin cần thiết bằng ngôn ngữ chọn lựa bởi cử tri––là một hành động yêu nước. PIVOT là một tổ chức toàn quốc của người Mỹ gốc Việt Cấp Tiến 501(c)(3) hòng tranh đấu cho một xã hội Hoa Kỳ chân chính và đa dạng. Đa số người Mỹ gốc Việt và thân nhân của chúng tôi đã thoát chạy một quốc gia độc tài chuyên chế, nơi mà quyền thi hành bầu cử chưa từng có ý nghĩa thực sự; và lên tiếng đòi quyền thực thi dân chủ thường đưa đến hậu qủa đàn áp, tù đày.
New York: Nữ nghị viên được phỏng vấn, bất ngờ bị kẻ lạ bước tới hôn trước ống kính TV rồi bỏ đi. Nữ nghị viên thành phố New York, Inna Vernikov, đã có một khoảnh khắc mà sau này bà gọi là "rất rùng rợn" khi đang trả lời phỏng vấn trên truyền hình hôm thứ Năm. Một phóng viên của CBS New York đang nói chuyện với Vernikov trên bãi biển Brighton ở Brooklyn thì một người đàn ông đi ngang qua bất ngờ tới hôn lên má nữ nghị viên đảng Cộng hòa, NBC News đưa tin. Vernikov rõ ràng là bị sốc hét lên, "Cái quái gì ---?" khi cô quay lại nhìn người đàn ông tiếp tục bước đi với nụ cười hớn hở trên khuôn mặt, cười lớn.
Who writes a handwritten letter to you in the internet age? Try reading the sender's name on the last page. Who sent you this handwritten letter? There is none. I am an anonymous person. Take a moment to calm down, sit down, and set aside your work. / Người nào lại viết một bức thư tay thời @ này nhỉ? Bạn lật xem tên ai ở trang cuối. Không có đâu. Mình đã là một người vô danh. Hãy bình tâm ngồi xuống gác công việc qua một bên, hoặc hãy vùi bức thư này lại cho đến lúc bạn thảnh thơi, hẵng đọc.
Bão Hilary đang đổ bộ vào Nam California hôm Chủ nhật với tư cách là một cơn bão yếu cấp 1 hoặc một cơn bão nhiệt đới với lượng mưa từ 2 đến 10 inch. Mưa nhẹ đã bắt đầu rơi ở các quận Los Angeles, Quận Cam, Riverside và Ventura vào sáng Chủ nhật và sẽ tăng cường độ trong suốt cả ngày.
✱ Reuters: Trung Quốc ngừng xuất khẩu đất hiếm sang Nhật Bản trong tranh chấp các quần đảo. Bắc Kinh sau đó đã hạn chế xuất khẩu đất hiếm đến toàn cầu, nói rằng họ đang cố gắng hạn chế ô nhiễm và bảo tồn tài nguyên. ✱ Zerohedge, Austria: Nhật Bản có kế hoạch bắt đầu khai thác kim loại đất hiếm từ khu vực xung quanh đảo Minamitorishima vào năm 2024 - khu vực này có tiềm năng cung cấp một số loại đất hiếm nhất định trên “cơ sở bán vô hạn” cho thế giới ✱ The White House: Mỹ chủ trương giảm sự phụ thuộc vào các nguồn cung cấp nước ngoài và đảm bảo rằng Mỹ có đủ nguồn lực để đáp ứng nhu cầu sản xuất và bảo mật quốc gia...
Ngày 14.05.2023, lồng trong khung cảnh đại lễ VESAK (Phật Đản) tại Chùa Quốc tế Vincennes, Paris, chị Chân Tuệ Uyển (Võ thị Minh Tri) giáo thọ cư sĩ thuộc dòng tu Tiếp Hiện, một học trò của Thiền sư Thích Nhất Hạnh, đã được trao tặng Huân chương Hiệp sĩ Quốc gia Pháp -- Chevalier de l´Ordre National du Mérite...
Thế gian không có cái gì khổ cả, khổ chỉ là những ảo giác của con người. Những ảo giác của con người cá nhân và con người cộng đồng đã tạo nên những khổ hải cho chính họ và thế giới của họ. There is nothing in the world that is truly suffering, and suffering is merely an illusion created by humans. The illusions of individuals and communities have created vast oceans of suffering for themselves and their world.
Một nhóm các nhà nghiên cứu vây quanh Keith Thomas, 45 tuổi, và nhìn chằm chằm vào bàn tay phải của ông. “Mở ra nào, mở ra nào, mở ra nào,” họ thúc giục, và reo hò khi những ngón tay của Thomas xòe ra và cuộn lại theo các hình ảnh trên màn hình máy tính. Vào tháng 7 năm 2020, bị tai nạn trong một chuyến đi lặn, Thomas bị liệt từ ngực trở xuống. Nhưng giờ đây, ông đã có thể cử động tay trở lại sau một thử nghiệm lâm sàng thực hiện bởi các nhà nghiên cứu từ Feinstein Institutes for Medical Research của Northwell Health ở New York.
Viễn Vọng Kính Không Gian James Webb (JWST) đang theo dõi và chụp ảnh một cặp sao đang hình thành, được đặt tên là Herbig-Haro 46/47, để tìm hiểu manh mối về cách Mặt trời đã hình thành. Hai ngôi sao này cách Trái Đất khoảng 1,400 năm ánh sáng và tương đối trẻ, chỉ vài ngàn năm tuổi. Trên thực tế, Herbig-Haro 46/47 vẫn đang trong thời kỳ ‘thai nghén’ và về mặt kỹ thuật vẫn chưa ‘chào đời,’ sự kiện được đánh dấu khi các ngôi sao bắt đầu tỏa sáng từ phản ứng tổng hợp hạt nhân của chính chúng.
Dự luật của thượng nghị sĩ Ohio là nhằm mục đích ngăn chặn hàng trăm ngàn trường hợp quá hạn chiếu khán xảy ra mỗi năm. Dự luật sẽ yêu cầu người nước ngoài có chiếu khán không di dân, chẳng hạn như khách du lịch và sinh viên, phải trả hàng ngàn Mỹ kim trước khi vào Hoa Kỳ. Dự luật được đề xuất có tên là Đạo luật Rời khỏi đúng hạn (The Timely Departure Act). Nó sẽ không áp dụng cho các công dân từ 40 quốc gia hiện đang ở trong chương trình được Miễn chiếu khán. Ngoài các quốc gia châu Âu, các quốc gia châu Á duy nhất nằm trong Chương trình được miễn chiếu khán là Brunei, Nhật Bản, Nam Hàn, Singapore và Đài Loan.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.