Ngọn Đồi Ta Trèo

24/01/202109:33:00(Xem: 5293)


Bài thơ "The Hill We Climb" được chính tác giả Amanda Gorman đọc trong lễ nhậm chức của Tổng thống Mỹ thứ 46 -Joseph Biden- ngày 20 tháng 1 năm 2021.


Amanda Gorman phải trèo lên ngọn đồi của hoàn cảnh, và đã leo được gần đến đỉnh đồi.

Cô đã truyền cảm hứng đến hơn 300 triệu người Mỹ. Hy vọng họ sẽ leo qua được ngọn đồi phân cách (trong tâm tưởng) để đất nước Hoa kỳ luôn có dân chủ, và bình minh.


Nhà thơ Trần Mộng Tú đã chuyển dịch qua tiếng Việt bằng trái tim một người Mỹ gốc Việt Nam. Xin cùng đọc bài thơ của Amanda Gorman, để cùng hy vọng người Việt Nam trong và ngoài nước sẽ cùng nhau leo được ngọn đồi cao thăm thẳm đã che lấp dân chủ và tự do của quê nhà từ hơn 45 năm qua.


***

Ngọn Đồi Ta Trèo 

(Từ bản Anh Ngữ: The Hill We Climb- Amanda Gorman)
Trần Mộng Tú chuyển ngữ


Ngày đã bắt đầu rồi

Sao vẫn đầy bóng tối

Mất mát nào cưu mang

Đại dương nào ta lội


Mang bụng con quái thú

Ta bước đi can trường

Yên lặng ở quanh ta

Chẳng phải là êm ả


Trong tín điều đưa ra

Công bằng hay công lý

Chưa định phân rõ ràng

Thì bình minh đã đến


Ta đã có kết quả

Không biết bằng cách nào

Ta đã được chứng kiến

Một cường quốc còn nguyên

Dẫu chưa được hoàn thiện


Ta chính là hậu duệ

Của thời điểm xa xưa

Nơi đứa bé da đen

gầy gò, sống với  mẹ

một bà mẹ độc thân

đứa bé được đọc thơ

ngày đăng quang Tổng Thống

nó mơ làm Tổng Thống


Mặc dù rất xa vời

Những lịch lãm uyên nguyên 

Không thể nào dựng được

Một đế chế hoàn toàn

Chúng ta chỉ ao ước

Một liên minh an hòa

Một chính quyền tôn trọng

Văn hóa và màu da


Chúng ta cùng ngước nhìn

Không vì ai bên cạnh

Mà hãy nhìn những gì 

Sừng sững giữa chúng ta


San bằng hố chia rẽ

Kéo chia biệt ra xa

Đặt tương lai trên hết

Chỉ còn Ta với Ta


Hãy bỏ khẩu súng xuống

Để cánh tay nối dài

Không ai tổn thương cả

Mọi người đều an hòa


Để thế giới công nhận

một sự thật hiển nhiên

trong nước mắt trưởng thành 

đớn đau ta hy vọng


Ta gắn liền với nhau

Không phải vì thất trận

Mà cho chính chia rẽ 

Không có dịp nẩy mầm


Trong Kinh Thư đã nói

Chúng ta được nghỉ ngơi

Dưới giàn nho xanh tươi

Dưới cây vả an bình


Hãy sống cương vị mình

Không làm ai sợ hãi

Thanh kiếm không mang lại

Vinh quang bằng nhịp cầu


 Ngọn đồi ta trèo lên

Khi là dân tộc Mỹ

Không bởi vì kế thừa

Mà chúng ta bước vào


Cùng chung nhau hàn gắn

Cùng chung nhau chia sẻ

Chúng ta đã nhìn thấy

Quốc gia gần nát tan 


Thay vì chia sẻ nhau

Lại đang tâm chia rẽ

Dân Chủ bị trì hoãn

Nhưng không mất bao giờ


Hãy trông vào sự thật

Lịch sử đã chứng minh

Dân Chủ đôi khi trễ

Nhưng không mất bao giờ


Đã đến thời cứu độ

Phút kinh hoàng đã qua

Sức mạnh và lòng dân

Ta lật trang Sử mới


Ta tặng nhau tiếng cười

Niềm tin và hy vọng

Trong khoảnh khắc sinh tử

Sức mạnh ta vô cùng


Nếu có ai muốn biết

Làm sao vượt thảm bại

Hãy kiên cường đáp lại

Tai ương không đánh bại

Đè bẹp được chúng ta


Không quay về chốn cũ

Ta đi về tương lai

Một xứ sở bầm dập 

Nhưng nguyên vẹn hình hài


Một đất nước oai hùng

Nhưng tràn đầy đức hạnh

Một dân tộc tự do

Cầm trong tay sức mạnh


Ta không quay đầu lại

Không ngập ngừng đắn đo

Không để ai đe dọa

Ta quay đầu trở lui



Mỗi hành động của ta

Phải vô cùng thận trọng

Những lầm lẫn của ta

Thế hệ sau mang vác


Ta kết hợp tình thương

nhân từ và sức mạnh

tình yêu thành di sản

cho con cháu chúng ta


Để lại một quốc gia

đẹp hơn nơi ta qua

nơi mỗi hơi ta thở

cho con cháu chúng ta


Từ bộ ngực bằng đồng

Bàn tay ta cùng vỗ

nâng thế giới bi thương

thành thế giới tình thương


Từ viễn Tây núi vàng

Từ Đông Bắc lộng gió

Nơi cha ông  ta đã 

Làm cách mạng khơi nguồn


Từ Trung Tây đại hồ

Từ miền Nam nắng lửa 

Ta gọi nhau trỗi dậy

Ta xây lại hoang tàn


Ta đi vào ngõ ngách

Góc khuất của quê hương

Sẽ tìm thấy nhiều người 

Mang rất nhiều vết thương

Những vết thương rất đẹp


Khi ngày mới sẽ tới

bước ra khỏi bóng tối

hân hoan không sợ hãi

hực lửa không khiếp sợ


Bình minh được nở rộ

Khi ta giải phóng nó

Vì chính ánh sáng đó

Hắt ra từ bình minh


Chỉ cần ta can đảm

nhìn cho rõ Bình Minh

Và ta đủ can đảm

trở thành một Bình Minh.


Trần Mộng Tú  

Jan 22 2021               


blank



The Hill We Climb



When day comes we ask ourselves,

where can we find light in this never-ending shade?

The loss we carry,

a sea we must wade.


We've braved the belly of the beast,

We've learned that quiet isn't always peace,

and the norms and notions

of what just is

isn't always just-ice.

And yet the dawn is ours

before we knew it.

Somehow we do it.

Somehow we've weathered and witnessed

a nation that isn't broken,

but simply unfinished.



We the successors of a country and a time

where a skinny Black girl

descended from slaves and raised by a single mother

can dream of becoming president

only to find herself reciting for one.

And yes we are far from polished.

Far from pristine.

But that doesn't mean we are

striving to form a union that is perfect.



We are striving to forge a union with purpose,

to compose a country committed to all cultures, colors, characters and

conditions of man.

And so we lift our gazes not to what stands between us,

but what stands before us.

We close the divide because we know, to put our future first,

we must first put our differences aside.

We lay down our arms

so we can reach out our arms

to one another.



We seek harm to none and harmony for all.

Let the globe, if nothing else, say this is true,

that even as we grieved, we grew,

that even as we hurt, we hoped,

that even as we tired, we tried,

that we'll forever be tied together, victorious.

Not because we will never again know defeat,

but because we will never again sow division.

Scripture tells us to envision

that everyone shall sit under their own vine and fig tree

and no one shall make them afraid.



If we're to live up to our own time,

then victory won't lie in the blade.

But in all the bridges we've made,

that is the promise to glade,

the hill we climb.



If only we dare.

It's because being American is more than a pride we inherit,

it's the past we step into

and how we repair it.


We've seen a force that would shatter our nation

rather than share it.

Would destroy our country if it meant delaying democracy.

And this effort very nearly succeeded.



But while democracy can be periodically delayed,

it can never be permanently defeated.

In this truth,

in this faith we trust.



For while we have our eyes on the future,

history has its eyes on us.

This is the era of just redemption

we feared at its inception.



We did not feel prepared to be the heirs

of such a terrifying hour

but within it we found the power

to author a new chapter.

To offer hope and laughter to ourselves.

So while once we asked,

how could we possibly prevail over catastrophe?



Now we assert,

How could catastrophe possibly prevail over us?

We will not march back to what was,

but move to what shall be.



A country that is bruised but whole,

benevolent but bold,

fierce and free.



We will not be turned around

or interrupted by intimidation,

because we know our inaction and inertia

will be the inheritance of the next generation.



Our blunders become their burdens.

But one thing is certain,

If we merge mercy with might,

and might with right,

then love becomes our legacy,

and change our children's birthright.



So let us leave behind a country

better than the one we were left with.

Every breath from my bronze-pounded chest,

we will raise this wounded world into a wondrous one.



We will rise from the gold-limbed hills of the west.

We will rise from the windswept northeast,

where our forefathers first realized revolution.

We will rise from the lake-rimmed cities of the midwestern states.

We will rise from the sunbaked south.

We will rebuild, reconcile and recover.


And every known nook of our nation and

every corner called our country,

our people diverse and beautiful will emerge,

battered and beautiful.



When day comes we step out of the shade,

aflame and unafraid,

the new dawn blooms as we free it.



For there is always light,

if only we're brave enough to see it.

If only we're brave enough to be it.



Amanda Gorman


blank

National youth poet laureate Amanda Gorman reads a poem during Joe Biden's inauguration ceremony on the West Front of the U.S. Capitol on Wednesday. |20 JAN2021

Courtesy of  Patrick Semansky-Pool/Getty Images



Đây không phải một tuyển tập theo nghĩa gom góp cơ học, mà là một sự chắt lọc công phu từ mười lăm tập thơ đã xuất bản cùng hàng trăm bài thơ lẻ rải rác trên các tạp chí và trang mạng văn học hải ngoại, do người biên tập Michelle Đặng thực hiện. Đáng chú ý, ấn bản đặc biệt này hoàn toàn không có sự tham gia trực tiếp của tác giả trong quá trình tuyển chọn, khiến nó mang dáng dấp của một cái nhìn từ bên ngoài, một tổng kết khách quan về hành trình sáng tác của chính người đã viết ra chúng.
Khi buồn | chữ hóa đá | Khi nhớ | chữ mọc rêu | Khi yêu | chữ nhắc... Tôi làm thơ tức tôi thú tội.
Đá banh từ ngày tuổi nhỏ / chơi với mấy bạn sân ga / mỗi lần xe lửa còi hụ / là tan trận để về nhà / cùng bạn dợt banh góc phố / tiếng la, tiếng hú, tiếng cười / vang dậy tháng năm rất nhớ / kỷ niệm theo khắp chân trời / rồi tới một thời lặng lẽ / ôm banh về góc phô xưa / còn mấy bức tường là bạn / dội banh qua lại ban trưa
tôi ăn mặn tôi ngủ chay | một nửa tôi cũng là tu sĩ | một nửa kia tôi không biết là gì
đi qua và trở về | những cảnh đời hư ảo vô thường | thấm thía lời đạo sư và hiền giả
Lòng anh chờ em im ỉm khóa | Mặc nước trôi mặc sương rơi mặc cành lê trắng muộn | Ai biết người ở lại buồn hơn hay người ra đi buồn hơn? Ai có thể ngủ ngon khi lòng rưng nhớ
Tôi đục bỏ nóc nhà vì cô đơn cần lan rộng | nửa đêm | nó là bóng tối, và | một bầu trời.
Xấu đẹp các thứ ai cũng có | Chỉ là một việc làm đơn giản | Mở hết ra những cánh cửa
Mưa Mưa Mưa Mưa Mưa Mưa Bên kia biển Sonate Moonlight Piano, đôi tay gầy tham lam phủ không gian cô quạnh Dòng sông trăng chảy xuống đời giọt lệ từ bi
Iran là nơi của bom và thơ. Iran là nơi của phép màu tới trễ. Iran là nơi của một dân tộc bị giám sát thường trực. Nhà thơ Shams Langeroodi, 76 tuổi, vẫn ở thủ đô Tehran trong những tháng gần đây. Nhiều người quan sát thi ca Iran vẫn theo dõi các chuyển biến từ thủ đô Iran, hy vọng nhà thơ sẽ vẫn còn sống sót sau các cuộc đán áp biểu tình và sau những trận bom của Hoa Kỳ và Israel dội xuống. Nhà thơ Shams Langeroodi đã trải qua rất nhiều chuyển biến đau đớn của dân tộc Iran, và ngòi bút thi ca của ông là một trong những trang thơ đẹp nhất của đất nước đau khổ này.
Nhà thơ nữ Vladislava Simonova, 27 tuổi, nổi tiếng với thể thơ Haiku và được vinh danh tại Nhật Bản nhưng gần như vô danh ngay trên chính quê hương Ukraine của cô. Bản tin AFP ghi lời nhà thơ Simonova rằng trong nhiều năm, cô đã nghiên cứu các bậc thầy Nhật Bản — Basho, Buson, Issa — và sáng tác hơn 600 bài thơ Haiku. Một chiếc thang máy hay "trở chứng" dẫn lối đến căn hộ chung cư ở miền trung Ukraine của một nữ thi sĩ 27 tuổi — người được vinh danh tại Nhật Bản nhưng lại gần như vô danh ngay trên chính quê hương mình. Với mái tóc màu hồng, chiếc áo len màu tím hoa cà cùng đôi tất đồng màu, Vladislava Simonova kể lại câu chuyện về sự nghiệp đang thăng hoa của mình tại một đất nước cách quê nhà cô 7.800 km (4.850 dặm) — nơi mà cô chưa từng một lần đặt chân tới.
Trong trái tim em | Anh không bao giờ chết | Anh chỉ nằm xuống | gối đầu trên mảnh đất quê nhà
Ru chiếc võng nằm yên | Trời thở dài trưa nắng | Anh cúi nhặt bóng mình