TRANG THƠ THỨ BẨY

29/07/202309:17:00(Xem: 3250)
Willem de Kooning
Tranh Willem de Kooning.



NGUYỄN-HÒA-TRƯỚC

 

Một vòng mặt trời,

 

thơ xuôi

 

1

 

Khi mỏ ả quạ vàng vùi sâu dưới gối và đôi mắt quả bàng của ả dần dần đờ đẫn mà cân cấn nước, hãy đơn hành tìm đến cội nguồn không màu của lặng lẽ (nơi đã một lần trần trụi từ đó bước lên) là dòng xiết nuốt đất mở bờ lềnh bềnh củi lũ.

Hãy sống lại, chỉ trong cõi hồng hà hoang hốt đó:

 

cái nhen nhén dị hình cháy khê trong tiết hạ chí ngậm cây kẹo kéo (ngắn dài theo nặng nhẹ mấy đồng xu kẽm) nấu bằng đường thô điểm xuyết sẹo lạc vỏ sò rang chỉ mới độ tám đu dây theo chùm bóng vú mướp mà bọn học trò gầy lỏng khỏng bậm bầm môi vận toàn lực vẫn chỉ khoắng quậy được chưa đến nửa bầu õng thiên địa;

cái thinh thích xuýt xoa chùn thun xoăn xẹo khi mùa thu cõi mộng địa giới lơi lả hội chèo đuôi khoen trăm hồng ngàn tía lụa the thướt lướt vấu cành lá bọn sấu ngà xanh mép đê cắn thử mà tiếc rẻ xem thế vẫn còn chua chun mũi;

cái man mác quắp tôm theo trận đông phong roi quất hả hê những cơn thê thiết sụt sùi rả riết mưa lựu trĩu mái gianh mưa ghềnh mưa suối lội tròng trành trong cái hẻm sặc sụa mưa ngô nhắp mồi cá nắp ao mưa nhện nguệch bản đồ trên lòng giấy không ô vuông lép nhép vài ý là lạ khiến chợt có lúc-hồ-nghi-hoảng-hốt chẳng lẽ mình đang bị rứt xa trần tục nhốn nháo bạn bè một loáng lưu đày vù lên linh-địa-yên-bình-của-thiên-thi?

 

*

 

Sách mực xếp gọn

một ngày nghỉ học quý-hiếm-vàng-mười đi tìm trong đại-vũ-trụ vụ vần trong độ xoãi tay cái-tiểu-biến-tướng-nhưng-khá-quen-hình-như-là-mình lẩn ngẩn thất thường bỏ cả bữa trưa khiến bà đôn đáo chạy tìm cháu yêu đến long đong cả rễ tóc.

 

Vài gió khảy đỡ lưng vịn;

khá nhiều khe nắng xắn tay áo nhung bung tam giác đều bóp eo cô nàng khế tím vị thành niên hay đỏ mặt;

hoa phấn rụng thơm như lát quạt xua nồng dẫn dụ lối vào căn nhà gạch duy nhất trong cái ngõ ngắn cắn hoài chưa lần cấn mí;

duy nhất trong cái xóm hẻo gia cư chùm đụp mộc thổ này nó là căn-nhà-thật-sự-là-nhà có hai dãy kiểng-bát-tiên mai chiếu thủy lúc nào ngang qua ta cũng nhìn thấy (như chúng đã thuê nơi này dài hạn) hình ảnh thật yêu đởi một cặp oanh vàng chíp chíp mớm mỏ cùng nhận+cho sâu trên cành khảnh cao nhất.

 

*

 

Thời gian không chắc có chuyển dịch dầu mốc đồi kia đang lộ dung từng phút một với gió chuyển cung hợp xướng theo biến thái của địa hình mà đôi guốc vông càng dặm dài càng trúc trắc khi cuối cùng bước trên biển đồng bao la gù lưng rạ bặt huyên náo thợ hát đối hẹn hò bỡn cợt và màn trời chớp bóng lồng lộng với phiên chiếu thường trực cách giao hàng lạ lùng của mây.

 

Tìm em nơi nào cho tôi hỏi hộ cậu nắng đang chờ áo cô làng giềng phơi sào lên ngủ ghé?

(nhân nắng hỏi dò, tôi vỡ):

mùa xuân đang mở then chốt cài vào lĩnh không đoàn tụ của cay mắt khói lam chiều.

 

2

 

Những quả những hạt thổ nhưỡng mát mướt có mờ có rạng

đồi mô nương luống cơi lài đất tơi đá mẻ

nhúm hạt vừng gieo giáp mùa dụi mắt.

Bó tranh ngồn ngộn gái non ai hái quên mang về đang phợt phà cạ đất

bó tranh cắt ngọt khô nhanh đợt mồ hôi đã nhạt nhiều mặn chát

lối qua trại chõm cọ thừa ngủ gục

hơi thở các nan hoa đuối mùi sương ngọt như nõn mía

các đóm bay sù sụ mê sảng

buổi trưa vữa ôi tay chạy liềm đầu gật gà cắt nhịp

mỗi mẻ lá là mỗi mảnh chăn an hòa ngon giấc

mặt trời đốt thiêu nhưng mặt trời vẫn gia ân chắn rét

chưa hết bàng hoàng năm rồi hai mùa cuối chẳng đứa nào chịu trắc ẩn nhả cho người chút sinh khí ấm áp.

 

*

           

Đời trải chiếu ngược hướng rừng nai thỏ chạy.

Ảo quang chệnh choạng leo lên bụng nữ thần hoàng hôn làm nhúm nhó nghẹn ngào cái lõi phôi thai khởi hứng của cây-nhân-sinh yêu chiều phóng dật;

nhịp tắc lưỡi đánh vỡ rào rạo áo hào hoa tài tử (óng ánh đến độ phiêu linh) vốn bấy lâu chỉ tồn tại nhờ vào tràng vỗ sứt sẹo xỏ xâu của thuật hóa trang diệu thủ;

cây nêu thơ hơi hắt ngọn phong chướng

rùng mình trả lại tất phấn son dầy dạn.

 

*

 

Ta sẽ không về nếu chưa hôn lên được chiếc lá mầu nhỏ nhất mà dòng suối sắp đến giờ đưa sang;

trong chấm lá:

đời sóng sánh như bát nước rau xanh hút hết dưỡng trấp từ địa mẫu, dễ ly tâm như hạt gạo bé níu vành rổ cạp thưa vách khi vo nước nhúng vào chẳng dám chờ thấm đẫm;

cuộc sống mầm ngoi từ một hai ranh tiểu tiết chập chênh như ngủ thấy được bay lên mỗi quạt tay là cách địa cập thiên.

Căn nhà em xưa ta chỉ nhớ mặt tiền

hai gốc ngọc anh tranh với em vị ngôi gia chủ mời vào khi ta còn chưa gọi cổng.

 

Bay đến em dễ thường trăm tuyến dài không viền mối

tiếp và tiếp hành trình trên chim di chưa cánh oải

mỏ vỏ cam ngậm hoa hồng hoa bạch nhụy tóc bướm

vũ mao biết nói và lông măng thơm ơi là mùi kẹo bột!

 

3

 

Khi vầng dương ngủ

ta sẽ sống, rất tiết kiệm

học cách đếm thật chuẩn chấm hạnh phúc, từng giây

(quyển sổ đời giờ cứ để mở vô tư

giấy sẽ thơm và tơ vàng sẽ nổi)

rượu vị mới và bình lọ sạch tươm tướp

rượu chắt chiu ngụm nhỏ ngậm thật lâu vị sữa nếp đỉnh ngàn thông nhánh cỗi

say lắc lư bảy vòng gom hết quang hợp về nghịch ngợm chanh chao

quả hạt gà mimosa bậc thang cuối dám xù lông mịn

giáp vòng rộng mênh.

 

Cửa vào lai sử phong phanh

lan can có tiếng cựa mành gỗ thưa.

 

07-2023

 

***

 

TRẦN HẠ VI

 

DEJA VU

một thoáng deja vu
chợt nghe lòng thanh tĩnh
phải chăng
nàng đã quá vội vàng?

con sóc bò ngang
đường tình ướp mật vàng óng
lũ kiến vàng nhởn nhơ đánh chén
điều gì chờ nhau
ở cuối con đường?

là yêu là thương
hay giận hờn ghét bỏ
người khinh cửa ngỏ
người nhờn tình cho

đọc hiểu những đắn đo
trong trái tim đàn ông hoang dại
hay cứ yêu một lần hớt hải
nàng cúi mặt cười cười
đến đến rồi lại đi đi...

một thoáng deja vu
cảm xúc
thầm thì...

TƯƠNG TƯ

chúng ta xa nhau
không đếm tháng đếm ngày
không đếm những giấc mơ
giấc mơ hình nắng gắt
đồng hồ cúc cu mười hai tiếng

là nợ là duyên là quyến luyến
em chạy trốn điều gì?
chặn hủy – hủy chặn mà chi
hình ảnh em đã đóng đinh vào tâm khảm

nụ cười nghiêng
mái tóc búi cao
khuôn mặt
nét nhìn
tuồng thân thuộc
tuồng vợ chồng
anh ăn trái tình vật vã
nhớ em

đi tích phân về tất cả
em không đẹp bằng bạn gái anh
chúng ta không có mười mấy năm ân tình
em chỉ như con dao
đâm thẳng vào tim
một nhát
anh chết lịm
đến giờ vẫn chết

đàn ông có đâu vì tình phờ phạc
anh nhớ em
anh nhớ em
anh khắc khoải nhớ em

cô gái mùa thu
chẳng lẽ
chúng ta chỉ có duyên gặp một lần...

***

 

TRẦN YÊN HÒA

 

Vô ngôn (ngữ)

 

Thất tán tình lơ mơ lộng ngữ

Mưa tháng năm quày quả quay về

Đất trời đó không còn linh nữa

Hồn ậm ừ vuột khỏi cơn mê

 

Hồn quay lưng khôn cùng ta níu

Tiếc người xưa tỏ rõ mặt người

Trăng quạnh quẽ như là mê ngủ

Ta mình ên ngất tạnh mù khơi

 

Hồn mười năm trở thành lưu lạc

Vô âm. thanh sắc. quá nao lòng

Mưa. mưa. mưa. động lòng tháng bảy

Xa mặt người trở lại long đong

 

Em! em hỡi. Ta không câu nói

Mắt mù câm dấu chấm than buồn

Vuốt mặt khóc đá đeo nguyệt tận

Những hàm hồ một thuở long đong

 

Trí nhớ lạ. về bên cội phúc

Vô ngôn. hơn nói. cả trăm lần

Em trì hoãn một đời mê mệt

Riêng mình ta. ngôn ngữ lần khân

 

Thôi không nói. Im hơi lặng tiếng

Thất tình. là nghiệp kiếp. riêng chung.

 

Tâm thức

 

Quạnh hiu lớn. quạnh hiu quá đỗi

Ngước nhìn mây. mây trắng lướt qua

Gió thốc tháo gió tuôn xốc nổi

Lời trăm năm. còn chút đậm đà

 

Ta tự nhủ xác thân lưu lạc

Năm mươi năm rời bỏ quê nhà

Ngước mắt chảy trông đâu bản quán

Những mùa xưa. ngày tháng can qua

 

Ta bươn bả giữa đời thất tán

Ta lên cơn hú gọi từng hồi

Những thành quách. những tường rào vỡ

Tung tóe. lòng đau. những đãi bôi

 

Xin nhắn gởi cơn mưa lưu lạc

Xứ mù sương. sống cứ dật dờ

Mây viễn xứ. quây quần. tụ họp

Chìm sâu vào tận mãi cơn mơ

 

Đừng riết róng nha em. cuồng lũ

Hãy bình yên một giấc muộn màng

Yên bình nhé. Bình yên tâm thức

Vẽ vời chi một cõi hoang mang

 

Em bất tận

 

Có phải em ngồi hong tóc bên sông

Buổi chiều sau lưng đặc quánh

Tóc em xõa bờ vai óng ả

Gió thổi vào lồng lộng giấc mơ ngông

Dòng sông, em còn nhớ hay quên?

Có bến Chương Dương có nhà hàng đặc sản

Anh và em nhiều lần đến đó

Sao nay chỉ mình ên

 

Có phải em bận chiếc áo dài màu vàng ngày ấy

Ơi màu vàng một thuở anh yêu

Áo vàng giống nam phương

hoàng hậu

Trong giấc mơ anh. em cũng là hoàng hậu

Em đi nghiêng bóng nhỏ đường chiều

 

Có phải là em đã để lại trong anh khoảng trống

Không có gì lấp cạn

Biển cạn. sông cạn. suối cạn.

Nhưng em thì không

Máu chảy trong anh. em bất tận

 

Bất tận em.

Bất tận thời gian một thuở

Cuộc tình khuya. tình sớm. tình chiều

Kêu hoài hủy. tiếng ca giọng vỡ

Em à em. một tiếng thương yêu

 

 

Đọc thơ Nguyễn Xuân Thiệp, nhất là trong tập Tôi Cùng Gió Mùa, nếu cho là chủ quan, tôi vẫn nói rằng, Khí thơ của Nguyễn Xuân Thiệp là khí thu. Trăng ở thơ đó là trăng thu. Gió ở thơ đó mang cái hắt hiu thu. Không biết tại sao, chỉ thấy Khi đọc thơ Nguyễn Xuân Thiệp tôi lại liên tưởng đến cảm xúc của Trương Trào trong U Mộng Ảnh xưa: “Thơ và văn được như cái khí mùa thu thì là hay.”. Nguyễn Xuân Thiệp, xuất hiện lần đầu tiên trên dòng thơ của văn học miền Nam Việt Nam vào năm 1954 trên Thẩm Mỹ Tuần Báo với bài thơ Nhịp Bước Mùa Thu. Bài thơ tính đến lúc này là 71 năm -tiếng thở dài một đời người-, hôm nay tôi đọc lại, cảm xúc vẫn bị lay động bởi hình ảnh u buồn của lịch sử vào thời gian xa xăm đó.
Qua khu rừng lau chiều rất ốm cọng dài ôm cọng ngắn hấp hiu làm sao ngắt được lùm hoa sóng níu ngọn thương thân bãi dập dìu
Cây xanh trên miễu đình | Hưởng bốn mùa cúng vái | Quỳ lạy những hình nhân | Thấm đẫm mùi nhang khói
Ngày 17 tháng 9 năm 2025, thi sĩ “Công giáo” Lê Đình Bảng đã bước vào độ tuổi thượng thọ. Ông đã chính thức đạt 83 tuổi Tây và 84 năm tuổi ‘Mụ’. Một độ tuổi cần nghỉ ngơi, an dưỡng tuổi già. Song với tình yêu văn chương, chữ nghĩa và đặc biệt là niềm tin vào tôn giáo, ông vẫn như một thanh niên tráng kiện, đầy đức tin và nhiệt huyết, khi cho ra mắt thi phẩm thứ 25, sau rất nhiều tác phẩm nổi tiếng với nhiều thể loại khác nhau như văn xuôi, nghiên cứu lịch sử, tôn giáo...sáng tác kể từ năm 1967 miệt mài cho đến nay...
Thật sự chúng ta có cần/ Dựng lên hình ảnh của một người lính miền Bắc / bị người lính miền Nam thiêu sống / Mới nói lên được nỗi đau / Của cuộc nội chiến 20 năm / Chúng ta chưa đủ đau đớn / Cảnh người một dân tộc cùng màu da cùng tiếng nói / Cùng mang họ Nguyễn,họ Trần / Truy cùng đuổi tận / Căm thù,chém giết nhau / Bằng tất cả chồng chất oán hờn / Để nhân danh một chủ nghĩa nào đó
có lúc ngồi bên cửa sổ | tâm hồn lâng lâng | anh đưa em tách trà
... Thơ Trần Hạ Vi là sự hòa quyện giữa triết lý hiện đại, cảm xúc nữ tính và nhịp điệu đời sống, nơi mỗi câu chữ đều vừa biểu đạt, vừa phân tích, vừa soi chiếu – để người đọc vừa thấy mình trong đó, vừa ngỡ ngàng trước phát hiện mới về bản thân và thế giới. Phong cách này không chỉ làm nổi bật những xúc cảm đời thường được khúc xạ qua trí tuệ và ngôn từ, mà còn tạo nên một không gian thi ca nơi con người và thời đại, thân xác và ngôn từ, tình yêu và tự do cùng nhảy múa, vừa thật vừa mơ, vừa gần vừa xa, vừa dịu dàng vừa sắc sảo....
ở bên tả ngạn sương mù | áo em dính hạt mù u đến giờ | nhớ chờ anh nhé ngu ngơ | tàn cây cơm nguội đôi bờ còn thương
sau cùng thì Ba không cần nó nữa | cái thẻ có hiệu lực | hai năm hay ba năm | để được tạm trú trên đất nước của mình
Tới rồi mùa thu | Vẫn còn nắng. chưa thấy mù | Sẽ bưng mấy chậu phù du vô nhà
Chúng ta đang trôi đi đâu?! xuất hiện như một tập nhật ký chữ nghĩa, không phải để giải thích, cũng không để an ủi. Nó gợi nhiều hơn là nói, buộc độc giả phải cắm cúi dò trong đống chữ khúc khuỷu để tìm lấy một mảnh ánh sáng. Thơ của Bùi Chát không đi bằng cảm xúc bộc phát. Nó đi bằng những mâu thuẫn đẩy nhau, bằng chữ tự mổ xẻ chính nó. “Không phải cảm xúc / Mà chính là ngôn ngữ / Sinh ra thơ.” Câu thơ trông như một định nghĩa, thực chất lại là một phủ định, một cuộc đảo chính. Tình cảm ở đây không biến mất, mà bị kéo ra sau, thành phụ phẩm của thao tác chữ. Sự lạnh lẽo ấy làm cho thơ anh sáng rực, như ánh thép lóe trên lưỡi dao.
Nắng vạm vỡ leo bám lưng trưa, Ci sei tu… Em ở đó… Mùa hè nào đã đi qua. Đi qua như một tích tắc đời. Connie Francis Al di là cao vút giữa ngày, gọi nắng xuống cho đầy chiều chưa tới. Khi môi mấp máy điệu hờ tháng 9. Khi màu hoàng hổ trườn trên chiếc lá thu còn sót chút lục xanh. Như môi người còn đọng thanh xuân. Như mọi điều đã đi qua rớt lại mối diên trì...