tan chảy…

Trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, Trung Quốc đang củng cố vị thế của mình so với các cường quốc khác—không phải bằng sự mở rộng công khai, mà bằng cách âm thầm hưởng lợi từ một thế giới bị định hình bởi chiến tranh, bất ổn và sự bất định chính trị. Cuộc chiến ở Ukraine và những căng thẳng ngày một tăng tốc liên quan đến Iran, cùng với tính cách bất định của chính phủ Hoa Kỳ, không chỉ làm suy yếu các nước khác; chúng còn tạo ra những cơ hội cụ thể mà Trung Quốc có thể khai thác về kinh tế và chiến lược.

Trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực toàn cầu ngày càng gia tăng, chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ đang trải qua những điều chỉnh quan trọng. Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất là sự tái diễn giải Học thuyết Monroe – vốn được hình thành từ thế kỷ 19 – thành một chiến lược mới thường được gọi là “Học thuyết Donroe”. Thuật ngữ này phản ánh cách tiếp cận của chính quyền Donald Trump đối với khu vưc Tây Bán Cầu, đặc biệt trong việc đối phó với ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc tại châu Mỹ La tinh.

Đệ Nhất Thế Chiến là một trong những sự kiện tàn khốc trong lịch sử nhân loại. Cuộc xung đột kéo dài bốn năm (1914 – 1918), khoảng 10 triệu quân nhân đã bỏ mạng và thêm 6.8 triệu thường dân thiệt mạng. Đáng chú ý là khi các cuộc giao tranh nổ ra vào cuối mùa hè năm 1914, nhiều người dân Châu Âu đã tin rằng cuộc chiến sẽ kết thúc trước mùa lễ Giáng Sinh. Hoàng đế Wilhelm II (1859 – 1941), vị quân vương của Đế Chế Đức, đã đưa ra một lời tuyên bố khét tiếng với binh lính của mình rằng họ sẽ được trở về nhà trước khi những chiếc lá trên cây kịp rụng khỏi cành.

Tại sao chế độ lại muốn loại bỏ sự tồn tại của định chế luật sư truyền thống vào lúc này? Một trong những lý do khả dĩ là mong muốn kiểm soát không gian pháp lý và thông tin. Luật sư, đặc biệt trong các vụ việc nhạy cảm, thường là những người đưa thông tin ra công luận, tạo áp lực dư luận và pháp lý. Điều khá dễ nhận thấy, khi một cựu cán bộ an ninh như Tô Lâm nắm giữ quyền lực, thì việc đề cao sự ổn định chính trị và kiểm soát an ninh là một nhu cầu hàng đầu. Theo đó, sự tồn tại của một lực lượng có khả năng phản biện như luật sư có thể bị xem là “rủi ro”, một sự thách thức quyền lực và kiểm soát của chế độ.

Chính quyền Trump vừa cắt khoản ngân khoản 11 triệu đô-la của Bộ Y Tế và Dịch Vụ Nhân Sinh dành cho Tổ Chức Bác Ái Công Giáo thuộc Tổng giáo phận Miami, một tổ chức chuyên chăm sóc trẻ vị thành niên di dân không có cha mẹ đi cùng. Khoản tài trợ này thuộc chương trình trẻ em không nơi nương tựa của Văn phòng Tái Định Cư Người Tị Nạn, và đã chấm dứt từ ngày 31 tháng 3. Trên giấy tờ, đây là một quyết định hành chánh. Trên thực tế, đó là nhát kéo cắt vào một mạng lưới đã có mặt ở Nam Florida suốt nhiều chục năm.

“Căn nguyên mọi rắc rối trên đời là kẻ dốt thì quả quyết, còn người khôn lại ngần ngại.”

Sáng Chúa nhật, giữa quảng trường Thánh Phêrô, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đứng trước muôn ngàn tín hữu cất tiếng kêu gọi nhân loại hãy từ bỏ mọi khát vọng tranh chấp, thống trị và quyền lực. Lời nói ấy gởi đến toàn thế giới, nhưng ai cũng hiểu đang nói đến một người. Ông ta đã nghe thấy. Không bao lâu sau, Donald Trump lên Truth Social trả đũa bằng một bài công kích gay gắt. Trump viết rằng Đức Giáo Hoàng Leo “yếu đuối” trong vấn đề tội phạm, “tệ hại” về chính sách đối ngoại; lại còn “chiều theo phe cực tả”; và không biết ơn vì được bầu chọn. Trump quả quyết rằng “nếu không có Trump ở Nhà Trắng thì Leo đã chẳng có mặt trong Tòa Thánh Vatican”. Nói cách khác, tổng thống Mỹ đã xử sự như thể ngôi vị giáo hoàng là cái đuôi nối dài của cuộc bầu cử tổng thống Mỹ 2024, chứ không phải kết quả của một cơ chế hoàn toàn khác, vượt ra ngoài thăm dò, khẩu hiệu và chiến dịch vận động. Không dừng ở đó, Trump đưa lên thêm một hình ảnh do AI vẽ: hình ảnh bản thân Trump như hình tượng đấng cứu thế...

Theo kết quả của cuộc thăm dò, 52% cử tri ủng hộ việc luận tội, trong khi 40% phản đối. Mức độ quyết liệt của quan điểm ở cả hai phía đều rất cao: 46% cử tri kiên quyết ủng hộ việc luận tội, còn 37% kiên quyết phản đối.