Thời quá vãng

12/04/202520:59:00(Xem: 2325)
John Martono
Tranh John Martono.

mới đó mà buổi chiều
chỉ còn sót lại vài vết nắng ngoài thềm
nắng úa dần qua mái tranh mục rã
từng cọng xơ màu xám tro
tôi nhìn ra khoảng sân nhà vương vấn
những nỗi buồn hiu hắt
từ thuở cây bông giấy vừa chặt xuống
nên thường có những buổi chiều
tôi ra ngồi ngoài hiên
nhìn những đám cỏ dại len vào trong nhà
mẹ tôi thường nói
mai con có rảnh nhớ nhổ đi
cho sạch nhà sạch cửa
tôi dạ dạ nhưng tai thì lắng nghe
tiếng con chim cú 
từ đồng sâu vọng vô trong làng
mà cứ sợ mùa nước lụt cuốn trôi đi
lúa mạ xanh non
làm mất mùa thì khổ lắm

buổi chiều xuống chậm bên kia cồn cát
căn nhà tranh vách đất mẹ cứ đợi ra giêng
mới sửa sang lại
nghe tàn phai từng bẹ cau khô
rụng xuống hồi hôm
mà mình thì chỉ chực chờ ra đi
mộng mơ cũng chẳng còn gì
để tha thiết một sợi khói chiều
khi em ngồi đun bếp
bóng dim ngoài chái cũng vừa sập xuống
khói ùn cay đôi mắt
khổ cực lại ùa về
nên mẹ cứ để mặc cho dòng đời trôi qua
chỉ còn em xanh xao tần tảo
chợ sớm chợ chiều
tôi chỉ là vết nắng héo vô thường
qua thời bể dâu
xin hiểu cho tôi
bởi con sông muôn đời vẫn trôi ra biển
trôi đi trôi đi
trôi theo ánh đèn chài trong đêm
bên kia cửa thuận
mà những chiếc thuyền câu
khua dờn dợn mặt nước lặng thầm

và cũng đã hơn mười năm
căn nhà của mẹ chẳng có ai
để sửa sang lại một lần
những đống mối lại ùn lên
như những nấm mồ hoang
đã chôn vùi thời quá vãng
mà tôi
vẫn chỉ là
vết nắng héo vô thường qua thời bể dâu
nên đợi chờ nhiều khi cũng
loãng tan theo từng bóng đêm
đêm của những tiếng cú dằn dặc thâu canh
nên đêm vẫn âm thầm 
theo con nước ròng trôi ra biển
trôi cùng nhịp đời lặng lẽ âm u

và cũng đã hơn mười năm
cuộc đời vẫn thờ ơ như những buổi chiều 
hôm nào đó ở quê nhà.

-- Huỳnh Liễu Ngạn

Mưa Mưa Mưa Bên kia biển Mưa có lạnh không em Dúi ngón chân son dưới lòng cát ấm Cát sẽ phủ chân em Biển vuốt ve trìu mến Sóng nhấp nhô mưa đời
Tam quan mái lạnh người không tới | Cả ngôi chùa đứng khóc trong mưa.
Trước khi là một bài thơ, "Hòn Đá Làm Ra Lửa" đã là một hành vi kỳ lạ đối với chính khái niệm văn bản. Nó ra đời không trên trang giấy mà trong trí nhớ, giữa hai trại tù Gia Trung và Hàm Tân, suốt gần một thập niên, chỉ được ghi thành chữ lần đầu khi tác giả đã đặt chân tới Thụy Điển, theo tài liệu, nhưng tôi nghĩ, phải trước đó, khi ra khỏi tù hay đến chốn an toàn, phải ghi lại dù không được tề chỉnh như sau này. Phần đông người đọc dừng lại tắc lưỡi, xem đây là một chi tiết cảm động về nghị lực.
Tôi gặp lại anh bên kia ngọn núi / Trong nắng chiều sắp tối / Sao anh không về nhà? / Cha khóc con tàn hết mùa hoa / Mẹ chờ con khuyết cả trăng rằm / Nhà xưa em vẫn đợi / Đó không phải là nhà / Đó là cái còn lại / Của bóng tối. Khuôn mặt tôi không còn nữa / Bên kia cánh cửa: không ai chờ / Làng quê xa vời vợi: tiếng gà gáy sáng / Chó sủa đêm trăng.
Như đứa trẻ nghịch ngợm xé ra trên mặt nước những vòng tròn quấn quít trăm điểm mở
buổi chiều trở về từ cuộc đi bộ | nghe chút hương thơm của hoa jasmin | trắng như bạch ngọc
Cách tốt nhất để giết một con chim | là thế này: dù nó đang cãi cọ hay cất tiếng kêu, | bạn hãy viết rằng chú chim nhỏ đang hót.
Thưa Công nương mắt hương thu u uất Mùa thu không trở lại trong đôi mắt đại dương xanh đầy móng vuốt và, tiếng hát của nàng rắc hoa trên đường về quê cũ xa xăm. Công nương không tin ư
Chuỗi hạt mẹ nằm trên trang | Ý thờ sâu lắng miên man niệm tình
Trận Mậu Thân xãy ra, đơn vị tôi đánh nhau với vc ngay sân nhà.Trận Gò Me Biên Hòa cách hậu cứ tôi chừng 500 mét. Thằng em tôi, thằng em… tôi vừa cưới vợ cho nó nằm lại cùng chiến trường. Vợ nó đón đơn vị quay về ngay tại sân cờ, nhìn quanh không thấy nó, mang cái bầu, xông thẳng đến tôi, không một giọt nước mắt đấm vào ngực tôi bình bịch ‘chồng em đâu, mất rồi hả anh hai’. Vâng đời lính là vậy, vợ lính là vậy.
Để hiểu một nhà thơ, đôi khi phải bắt đầu từ chỗ thân xác họ đã đi qua. Với Nguyễn Hoàng Nam, chỗ ấy là một chiếc ghe đánh cá ra cửa biển Rạch Giá. Trong bài Về nguồn (1990), ông ghi lại khoảnh khắc mửa thốc mật xanh trong hầm ghe, và chính trong cơn say sóng kinh hoàng đó, ký ức quê nhà bật lên: xứ Bưởi Biên Hòa, căn nhà số 66 đường Phan Đình Phùng nơi người mẹ mang ông trong lòng. Rồi đến trại tị nạn Songkhla ở Thái Lan với nắng cháy tóc và sứa lửa phỏng da, sau những bữa ăn cá sình rau vụn. Rồi đến Bolsa, đến tượng Phước Lộc Thọ, đến những bãi biển California.
Môi thầm ngậm nửa lời kinh | Tưởng như thập giá ẩn mình trong sương | Trả lại Chúa những vết thương
tâm trí và khói lang thang | bên này, bên kia trái đất | hồ nước cạn, con đường ngập | cánh rừng tự thiêu | tảng băng bắc cực lững lờ
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.