Hôm nay,  

Nhớ Nguyễn Đức Quang

01/04/201100:00:00(Xem: 7994)

Nhớ Nguyễn Đức Quang

Trịnh gia Mỹ
Lần cuối cùng tôi gặp Nguyễn Đức Quang là khoảng đầu tháng mười một năm hai ngàn không trăm mười tại nhà Cao Xuân Huy, vài ngày trước khi Cao Xuân Huy mất. Lúc đó Nguyễn Đức Quang trông rất mạnh khỏe và vui tươi, anh đùa: sao không còn thấy tôi mang computer ở sau lưng" Và vừa cười vừa trách sao tôi không đến với đêm “Thế Giới Du Ca Nguyễn Đức Quang” trong tuần lễ “Âm Thanh của Sắc Mầu” cùng Nguyễn Đồng và Nguyễn thị Hợp tại Người Việt hơn một tuần trước đó. Tôi chống chế: anh còn hát hoài mà, thôi để kỳ sau….
Nhưng tôi chẳng bao giờ còn có kỳ sau để nghe Nguyễn Đức Quang hát những bài hát đã thôi thúc, cũng như đã nuôi dưỡng ý chí một thời tuổi trẻ của chúng tôi; và mãi cho đến ngày nay nữa. Nhớ những bài hát vang vang mỗi lần họp trại: “ …. Ta khuyên cháu con ta còn tiếp tục làm người. Làm người huy hoàng phải chọn làm người dân Nam. Làm người ngang tàng điểm mặt mày của trần gian. Hỡi những ai gục xuống ngồi dậy hùng cường đi lên…”. Lúc đó, thời gian khoảng đầu thập niên bảy mươi, những bài hát của Nguyễn Đức Quang tràn ngập trong những sinh hoạt trẻ. Không một buổi họp trại nào mà không có bài hát của Nguyễn Đức Quang. Anh nuôi lớn niềm tin chúng tôi bằng những câu hát lạc quan: “… Hy vọng đã vươn lên trong màn đêm bao ưu phiền. Hy vọng đã vươn lên trong lo sợ mùa chinh chiến. Hy vọng đã vươn lên trong nhục nhằn tràn nước mắt. Hy vọng đã vươn dậy như làn tên đang rực lên trong màn đêm...”. Oai hùng quá, kiên cường quá. Chỉ cần một người nào đó khơi lên một câu hát của Nguyễn Đức Quang, là cả một đoàn người hăng hái hát theo. Hát không biết chán. Hát không biết mệt. Hát bằng cả một bầu nhiệt huyết hăng say.

Còn nhớ căn nhà số 114 ở đường Sương Nguyệt Ánh, con đường nhỏ nhắn yên tịnh có những hàng cổ thụ chạy dài, là nơi bọn học trò chúng tôi đã đến để mua tập nhạc đầu tiên của phong trào du ca Việt Nam, trong đó có Ngô mạnh Thu, Trần đình Quân, Nguyễn Đức Quang, Phạm ngọc Thạch, Hoàng ngọc Tuệ, Vũ Đức Sao Biển… Những dòng nhạc bừng bừng sức sống đã hun đúc tinh thần của những người con Việt. Những dòng nhạc đã hướng chúng tôi đến những lý tưởng sâu sắc hơn là những nỗi buồn vui thường tình.. Có lúc tôi nghĩ, mỗi người khi sinh ra đã có sẵn cho mình một số mệnh, và số mệnh cao cả của Nguyễn Đức Quang đã gắn liền với lịch sử, là nói lên sự can đảm, kiên cường của người dân Việt; đau thương nhưng không mềm yếu, bất khuất nhưng không thù hận, oai hùng nhưng không kiêu căng… Nguyễn Đức Quang đã nói thay tuổi trẻ Việt Nam những lời thương yêu, cương quyết bằng cả trái tim. Anh nhìn những hệ lụy thường ngày trong cuộc sống không bằng cái nhìn bi quan mà luôn hướng về tương lai tươi đẹp “…Trời sáng tươi đã lên rồi, trời sáng luôn trong lòng tôi. Cặp mắt khô sau đêm dài. Tìm quanh đây một ngày vui. Bà lão vun đất bên hè. Từng nhát gieo sao nhọc ghê. Trời nắng run như cây già. Thảnh thơi, ôi chuyện còn xa…” Trái tim Nguyễn Đức Quang bao la quá! Anh đã dâng hiến cho nhân loại nhiều hơn những gì anh đã có, bằng cả tấm lòng, bằng trọn niềm tin, bằng hết cuộc đời…
Nguyễn Đức Quang, mấy hôm nay tôi vẫn tự hỏi anh đi chưa" Hay đã đi rồi" Mà đi đâu mới được chứ" Tôi vẫn đang nghêu ngao những bài nhạc tình của Nguyễn Đức Quang, “…Này người yêu, người yêu anh ơi, bên kia sông là ánh mặt trời. Này người yêu, người yêu anh hỡi, bên kia đồi cỏ hoa đan lối. Bên kia núi, núi cao chập chùng. Bên kia suối, suối réo lạnh lùng. Là bài thơ, toàn chữ hư vô. Này người yêu anh ơi! Cho anh nồng ấm cuộc đời. Hoa thơm có ánh mặt trời . Ôi núi mừng vì mây đến rồi. Này người yêu, người yêu anh hỡi! Yêu nhau mình đưa nhau tới. Bước nhẹ và nói bên môi. Nói cho vừa ... mình anh nghe thôi!...” Tôi vẫn đang hát những bài nhạc thương yêu đầy ắp tình người của Nguyễn Đức Quang : “….cho đồng bào tôi ở khắp bốn phương trời. Hát những lời ca tôi đợi đã mòn hơi. Nghe nhau khóc thầm suốt đêm qua. Nghe bao nhiêu bạn khóc bên kia. Hoang mang cúi đầu chờ mong Thượng Đế…”. Tôi vẫn đang hát những bài nhạc vui của Nguyễn Đức Quang đây mà: “…chỉ tại anh nên hôm qua về trễ. Cứ phim hay, tài tử trứ danh hoài. Anh quảng cáo và tô mầu giỏi thế. Hỏi ai còn nỡ khất hẹn ngày mai "”.
Vậy mà mấy hôm nay gặp ai, họ cũng bảo tôi Nguyễn Đức Quang đi rồi, Nguyễn Đức Quang chết rồi. Không, Nguyễn Đức Quang không đi đâu, anh vẫn ở đây cùng chúng ta. Nguyễn Đức Quang không chết đâu. Anh vẫn đang cùng tôi hát những bài ca tràn đầy sức sống: “…Ta như nước dâng, dâng tràn có bao giờ tàn, đường dài ngút ngàn chỉ một trận cười vang vang….”
Đúng, Nguyễn Đức Quang chưa bao giờ chết! Không bao giờ chết.
Trịnh gia Mỹ
Ngày 29 tháng 3 năm 2011

In Trang
Trang đầuTrang trước19202122232425Trang sauTrang cuối

Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.

Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.

Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.

Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.

Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?

Khi chính phủ liên bang đe dọa cắt hàng tỷ đô la tài trợ nghiên cứu cho Harvard, đó không chỉ là một quyết định ngân sách. Đó là một phép thử cho chính nền tảng dân chủ: liệu chính quyền có thể dùng sức mạnh tài chính để định đoạt tư tưởng hay không. Tòa án liên bang vừa trả lời dứt khoát: không.

Ở với cộng sản, tuy còn trẻ con, chúng tôi đã hiểu thấu bài học: không nói theo là có tội, mà nói khác đi lại càng là trọng tội. Bước sang Mỹ, cứ tưởng rằng mọi chuyện sẽ khác vì đây là đất tự nhận là xứ sở tự do, nơi hiến pháp bảo đảm quyền được nói. Nhưng tuần qua, sau mấy chục năm ở Mỹ, tôi bỗng bắt gặp chính mình ngập ngừng muốn nói điều thật: tôi không thích Charlie Kirk, và tôi không muốn “celebrate his life” (tôn vinh cuộc đời ông).

Không rõ ABC có lường trước được phản ứng của cộng đồng, khán giả đối với hành động cúi đầu trước áp lực và quyền lợi, dẫn đến dừng ngay lập tức Jimmy Kimmel Live! hay không, nhưng thực tế đã cho thấy một làn sóng tức giận đã bùng nổ. Viên đạn dường như quay ngược lại, xé gió, đâm thẳng vào ba ký tự khổng lồ của đế chế truyền thông. Các cuộc tẩy chay Hulu và Disney+ bắt đầu. Trang mạng Disney+ bị sụp đổ vì lượng khán giả đăng nhập để “cancel subcription” trong đêm họ ra lệnh tắt đèn sân khấu; Disney mất gần $4 tỷ trên thị trường. Hàng loạt cuộc biểu tình phản đối trước trụ sở của ABC và Disney. Về phía các nhà báo, nghệ sĩ giải trí, các nhà lãnh đạo chính trị – từ Stephen Colbert đến David Letterman đến cựu Tổng thống Barack Obama – cùng lên án việc làm của ABC, coi đó là sự đầu hàng nguy hiểm trước áp lực chính trị và là phép thử đối với quyền tự do ngôn luận.

Nhìn vào những gì đang diễn ra tại nước Mỹ hiện nay, người ta không thể không liên tưởng đến cuộc cách mạng văn hóa tại Trung Quốc như vậy. Cũng là cuộc tấn công vào những gì bị cho là khuynh tả, là sự tập trung quyền lực vào một cá nhân qua phong trào cuồng lãnh tụ với những vệ binh trung thành chưa từng thấy tại Hoa Kỳ.

Người ta thường có nhiều cách định nghĩa về hy vọng. Hy vọng là một cảm xúc lạc quan, một niềm tin tươi sáng rằng mọi thứ chắc chắn sẽ được cải thiện. Hy vọng có thể đến từ một tiếng nói cá nhân xa lạ nào đó trong triệu triệu người trên thế giới này. Hy vọng có thể đến từ một bản tuyên bố chung của hai phong trào đối lập. Hy vọng là phải nhận ra rằng cái ác và sự bất công có thể chiếm ưu thế ngay cả khi chúng ta đang đối đầu với nó. Hy vọng là khi nhìn thấy rõ một bên sáng và một bên tối, thấu hiểu rằng vòng cung của vũ trụ đạo đức có thể không uốn cong về phía công lý – nhưng chúng ta không tuyệt vọng. Hy vọng, là khi một đêm vinh danh nghệ thuật trở thành nơi hàng trăm người giơ cao ngọn đuốc tôn vinh sự kiên cường, tiếng nói dũng cảm, như một lời nhắc nhở với thế giới rằng nghệ thuật và nhân văn là không thể tách rời.
Trang đầuTrang trước19202122232425Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.