Lá Dâu Và Tơ Óng
Huệ Trân
Với đà văn minh toàn cầu, ngày nay chúng ta có thể có vải vóc, tơ lụa, do những nhu liệu và kỹ thuật tân tiến tạo thành, nên giới trẻ, nhiều phần không biết đến con tằm là con gì, huống chi là biết nhiệm vụ của loài trùng xấu xí, toàn thân không lớn hơn hai đốt ngón tay út đó.
Ấy thế mà khi xưa, con vật nhỏ bé này lại đảm trách một công việc vô cùng đẹp đẽ và quan trọng cho loài người. Đó là tạo ra tơ sợi để người dệt thành vải, may quần áo. Thực phẩm nuôi nó chỉ duy nhất một loại lá, là lá dâu. Và nó dành hầu hết thì giờ đế ăn! Tằm lớn rất mau. Khi mới nở, người ta gọi nó là “tằm trút nhộng”. Khoảng 3, hoặc 4 ngày sau, tằm chuyển mầu trắng và lột xác, được gọi là “tằm một tuổi”. Từ một tuổi, lên hai tuổi, chỉ cách ba ngày. Và cũng chỉ vài ngày sau, tằm lên bốn tuổi là thời kỳ sung mãn, được gọi là “tằm ăn rỗi”. Ở thời kỳ này, những người nuôi tằm phải đứng canh chừng ngay cạnh, để tiếp tế lá dâu, vì chúng ăn rào rào như mưa giông bão táp! Chúng ăn nhanh và lớn nhanh tới mức người phải nhìn từng mẹt lá dâu, nơi tằm đang ăn như vũ bão, xem mẹt nào vừa độ lứa thì chuyển ngay sang chiếc né khác cho tằm làm tổ và nhả tơ. Tơ đó là của con tằm, chứ không phải của lá dâu. Người nuôi tằm gom tơ vào ống, rồi bằng những phương tiện thiện xảo, tuy thô sơ nhưng khéo léo mà dệt thành vải.
Trong một lần thuyết giảng, vị giảng sư đã đưa hình ảnh này ra để sách tấn đại chúng rằng, học giáo pháp cũng phải như tằm ăn lá dâu, nghĩa là, học những lời dạy của Đức Thế Tôn, nhưng phải dùng trí tuệ mình mà suy ngẫm, quán chiếu bài học mà tìm ra những phương thức phù hợp với căn cơ mình mà hành trì thì sự hiểu biết ấy mới là CỦA MÌNH, mới thực sự là hiểu lời Phật dạy trong kinh, để giúp hành giả lần theo được bước chân Chư Phật trên đường tìm cầu giải thoát giác ngộ. Nếu chỉ học thuộc lời giảng dạy thì khác chi tằm ăn lá dâu, lại chỉ nhả ra lá dâu, nào có giúp ích chi ai!
May thay cho những ai cầu học mà gặp được minh sư từ bi hướng dẫn, cũng ví như muốn qua sông mà đã sẵn thuyền chờ, tất sẽ tới lúc bước lên bờ bên kia thôi.
Nhưng Bồ Tát ở đâu" Minh sư ở đâu" Trong cõi ta-bà tất bật này, tìm thì giờ ở đâu cho cả thầy lẫn trò, cho dù thầy trò có duyên kỳ ngộ với nhau"
Có lẽ đây cũng là điều trăn trở của Quý Ôn, nên trong mùa An Cư Kiết Hạ vừa qua tại Phật Học Viện Quốc Tế, kẻ chậm lụt là tôi, mới được biết rằng, Ôn Thái Siêu – vị Hòa Thượng Tuyên Luật Sư của trường Hạ - sẽ mở khóa tu dưỡng lần thứ 3, tại Niệm Phật Đường Fremont, trên Bắc Cali.
Hai lần trước tôi còn mải chơi nơi mô mà không biết nhỉ"
Hoàn mãn Kiết Hạ, tôi xin phép sư phụ để được dự Khóa Tu Dưỡng lần 3. Sư phụ hoan hỷ, xua tay như “đuổi tà”:
-Ghi danh ngay đi, còn chờ gì nữa!
-Nhưng mà … tuần lễ đó trong chùa bận ạ …
-Đi học đi! Việc thì bao giờ hết, không người này thì người khác làm; nhưng học thì ai mà học thế cho ai được!
Ôi, tạ ơn Sư Phụ từ bi!
Thế là tôi đeo túi vải, lên xe đò Hoàng, từ Nam Cali trực chỉ Bắc Cali.
Vì đi lần đầu, tôi lên sớm một ngày để lỡ có … lạc đường thì còn gọi 911, nhờ dẫn đường về Niệm Phật Đường Fremont kịp ngày khai giảng.
Rất may, tôi đã không lạc đường, lại còn được Ôn cho người ra đón tận bến xe đò Hoàng.
Niệm Phật Đường Fremont là building rộng lớn của một hãng tiện, nơi cung cấp dịch vụ những bộ phận điện tử cho nhiều công ty sản xuất phương tiện điện tử dưới mọi hình thức. Building này chỉ là một, trong những building khác, cùng hãng. Người chủ nhân hãng tiện có tầm vóc tại miền Bắc Cali này là một Phật tử trẻ tuổi, không những thu dọn 2/3 building để tạm làm Niệm Phật Đường mà còn đang tiến hành mua một building khác, không quá xa đây, nhưng nơi đó mới có giấy phép chính thức để sinh hoạt tu học. Tổng chi phí về nơi tu học tương lai mà người Phật tử tuyên bố sẽ cúng dường trọn vẹn, khi hoàn tất sẽ lên đến hơn sáu triệu đô la.
Cư sỹ Cấp Cô Độc thời nay" Sao lại không có nhỉ"
Niệm Phật Đường Fremont, nơi gọi là tạm sinh hoạt, nhưng đã đầy đủ vô cùng. Sĩ số tăng ni sinh lên tu học kỳ này là ba mươi chín vị, đến từ tự viện khắp nơi. Cư sĩ Phật tử địa phương nghe tin nên ngày nào nhà bếp cũng tấp nập người đến làm công quả, bánh trái, hương hoa, ôi thôi nhiều vô kể. Sĩ tử tăng ni chúng tôi thưa với Ôn Thái Siêu rằng, ăn uống quá đầy đủ thế này, chắc chúng con chỉ còn … đi ngủ mất thôi!
Nói thế, chứ ngủ gì nổi!
Chúng tôi được bốc thăm để chia thành sáu nhóm, mỗi nhóm đều có quý thầy làm trưởng nhóm. Đề tài sẽ thuyết giảng kỳ này, kẻ lơ mơ như tôi, nhìn qua mà … kinh hãi, suýt lén tìm đường ra bến xe đò Hoàng, để hồi quy chùa Phật Tổ! May thay, một chút tự trọng còn sót lại đâu đây, nhắc tôi rằng, không ai luận anh hùng qua thành bại, mà qua ý chí!
Tôi đã dùng ý chí mà can đảm duyệt qua mười hai đề tài chính, mỗi đề tài lại phân ra những tiểu chủ đề, tổng cộng có tới 31 chủ đề. Xin chia xẻ vài đề tài, với những tiểu chủ đề để quý vị thưởng lãm.
Chẳng hạn, Đề Tài I: Phật Đản, gồm 3 tiểu chủ đề là: a) Vì lý do gì Đức Phật ra đời" Kinh Pháp Hoa. b) Giảng ý nghĩa 7 bước đi của Thái Tử trên 7 đóa hoa sen và ý nghĩa tắm phật. c) Nói tổng quát pháp lý và pháp hành mà Đức Phật đã dạy cho chúng sanh trong suốt 45 năm.
Hoặc là, Đề Tài VIII: Pháp Môn tu tập, gồm 5 tiểu chủ đề là: a) Pháp môn Thiền: Thiền định, Thiền quán; b) Pháp môn Tịnh Độ: Hành trì niệm Phật; c) Pháp môn Mật: Gia trì đà ra ni; d) Pháp môn Pháp Hoa: Tụng kinh Pháp Hoa, đặc biệt, giải thích 2 phầm, phẩm Phương Tiện và Phẩm Như Lai thọ lượng; e) Pháp môn Luật tạng: Hành trì giới cấm, oai nghi, tế hạnh.
Hay là, đi vào những biến cố lịch sử, là 2 Đề Tài IX và X, với những tiểu chủ đề như: a)Lịch sử Phật Giáo thời kỳ du nhập b) Các thời đại lấy Phật giáo làm Quốc giáo ảnh hưởng đến xã hội thời bấy giờ như thế nào" c) Nguyên nhân sâu xa và trực tiếp xảy ra vụ đàn áp mùa Phật Đản 1963 dưới triều đại Ngô Đình Diệm d) Bồ Tát Quảng Đức tự thiêu và ảnh hưởng sự tự thiêu đó thế nào, cho đến ngày 01-11-1963" …
Cứ lần theo những đề tài này mà tra cứu tài liệu để tự học cũng không biết học tới bao giờ mới hết, phải không ạ"
Đại diện nhóm lên bốc thăm vào đề tài nào, tiểu chủ đề nào, thì hôm sau là nhóm phải làm thuyết trình đoàn để thuyết trình về đề tài đó. Chính vì thời gian quá cận kề, mà ngay sau khi bốc thăm là mọi cái Laptop mang theo đều vội vàng mở ra để tìm tài liệu. Dù có may mắn tìm được tài liệu cũng chẳng phải đã “dễ ăn” đâu. Nhóm phải chia nhau, mỗi người trách nhiệm một phần, soạn xong rồi cùng nhau ráp lại, tập thử, xem thời gian được ấn định có đủ hay dư, thiếu, thì phải điều chỉnh lại!
Ba ngày thuyết trình liên tiếp, với ba đề tài bốc thăm khác nhau, nên chúng tôi “ăn thì nhiều, mà ngủ chẳng bao nhiêu”, hai, ba giờ sáng còn thấy sĩ tử căng mắt, chúi mũi vào Laptop! Riêng kẻ “đói ăn còn được, thiếu ngủ không xong” là tôi, thì tối đa, nửa đêm là đóng máy, để năm giờ sáng hôm sau còn chỉnh tề y áo ra chánh điện tụng Thủ Lăng Nghiêm! Trước khi leo lên giường, tôi luôn thành khẩn lâm râm cầu xin Chư Phật gia hộ!
Mà Chư Phật gia hộ thật, nên trong sáu nhóm dự khóa tu, nhóm chúng tôi đứng hạng ba, nhờ thầy trưởng nhóm và các sư cô trong nhóm đều giỏi giang nên tôi cũng được hưởng ké! Khi lên nhận chứng chỉ và quà tặng, mặt ai cũng tươi như hoa buổi sáng!
Suốt tuần lễ dự khóa tu dưỡng, chúng tôi thấy được rõ hơn, tấm lòng ưu tư về việc truyền thừa giáo pháp của Ôn Thái Siêu. Ôn đang tận dụng thời giờ và phương tiện để đào tạo lớp giảng sư trẻ, có khả năng kế Tổ truyền Tông, hoằng truyền Chánh Pháp, tận độ chúng sanh. Tấm lòng của Ôn quá trong sáng, minh bạch nên đã nhận được sự chiêu cảm và tiếp ứng của những người con Phật đang có sẵn phương tiện tiếp tay bản nguyện.
Kẻ già nua chậm lụt như tôi, có duyên được dự khóa tu này mới chứng kiến tài năng bao tăng ni trẻ đang phụng sự và phát nguyện hy hiến đời mình vì Đạo Pháp.
Giữa bao tàn khốc, uế trược nhân gian, chúng ta còn nhiều niềm an ủi và đáng trân quý lắm chứ! Thế nên, quý vị thử nhắm mắt, lắng tâm mà xem, có phải trong không gian bao la, luôn có âm thanh nhẹ nhàng trong gío: “Hư không hữu tận. Ngã nguyện vô cùng. Hư không hữu tận. Ngã nguyện vô cùng…”
Huệ Trân
Khóa Tu Dưỡng kỳ 3, Niệm Phật Đường Fremont
(7/19/2022 – 7/23/2011)
Huệ Trân
Với đà văn minh toàn cầu, ngày nay chúng ta có thể có vải vóc, tơ lụa, do những nhu liệu và kỹ thuật tân tiến tạo thành, nên giới trẻ, nhiều phần không biết đến con tằm là con gì, huống chi là biết nhiệm vụ của loài trùng xấu xí, toàn thân không lớn hơn hai đốt ngón tay út đó.
Ấy thế mà khi xưa, con vật nhỏ bé này lại đảm trách một công việc vô cùng đẹp đẽ và quan trọng cho loài người. Đó là tạo ra tơ sợi để người dệt thành vải, may quần áo. Thực phẩm nuôi nó chỉ duy nhất một loại lá, là lá dâu. Và nó dành hầu hết thì giờ đế ăn! Tằm lớn rất mau. Khi mới nở, người ta gọi nó là “tằm trút nhộng”. Khoảng 3, hoặc 4 ngày sau, tằm chuyển mầu trắng và lột xác, được gọi là “tằm một tuổi”. Từ một tuổi, lên hai tuổi, chỉ cách ba ngày. Và cũng chỉ vài ngày sau, tằm lên bốn tuổi là thời kỳ sung mãn, được gọi là “tằm ăn rỗi”. Ở thời kỳ này, những người nuôi tằm phải đứng canh chừng ngay cạnh, để tiếp tế lá dâu, vì chúng ăn rào rào như mưa giông bão táp! Chúng ăn nhanh và lớn nhanh tới mức người phải nhìn từng mẹt lá dâu, nơi tằm đang ăn như vũ bão, xem mẹt nào vừa độ lứa thì chuyển ngay sang chiếc né khác cho tằm làm tổ và nhả tơ. Tơ đó là của con tằm, chứ không phải của lá dâu. Người nuôi tằm gom tơ vào ống, rồi bằng những phương tiện thiện xảo, tuy thô sơ nhưng khéo léo mà dệt thành vải.
Trong một lần thuyết giảng, vị giảng sư đã đưa hình ảnh này ra để sách tấn đại chúng rằng, học giáo pháp cũng phải như tằm ăn lá dâu, nghĩa là, học những lời dạy của Đức Thế Tôn, nhưng phải dùng trí tuệ mình mà suy ngẫm, quán chiếu bài học mà tìm ra những phương thức phù hợp với căn cơ mình mà hành trì thì sự hiểu biết ấy mới là CỦA MÌNH, mới thực sự là hiểu lời Phật dạy trong kinh, để giúp hành giả lần theo được bước chân Chư Phật trên đường tìm cầu giải thoát giác ngộ. Nếu chỉ học thuộc lời giảng dạy thì khác chi tằm ăn lá dâu, lại chỉ nhả ra lá dâu, nào có giúp ích chi ai!
May thay cho những ai cầu học mà gặp được minh sư từ bi hướng dẫn, cũng ví như muốn qua sông mà đã sẵn thuyền chờ, tất sẽ tới lúc bước lên bờ bên kia thôi.
Nhưng Bồ Tát ở đâu" Minh sư ở đâu" Trong cõi ta-bà tất bật này, tìm thì giờ ở đâu cho cả thầy lẫn trò, cho dù thầy trò có duyên kỳ ngộ với nhau"
Có lẽ đây cũng là điều trăn trở của Quý Ôn, nên trong mùa An Cư Kiết Hạ vừa qua tại Phật Học Viện Quốc Tế, kẻ chậm lụt là tôi, mới được biết rằng, Ôn Thái Siêu – vị Hòa Thượng Tuyên Luật Sư của trường Hạ - sẽ mở khóa tu dưỡng lần thứ 3, tại Niệm Phật Đường Fremont, trên Bắc Cali.
Hai lần trước tôi còn mải chơi nơi mô mà không biết nhỉ"
Hoàn mãn Kiết Hạ, tôi xin phép sư phụ để được dự Khóa Tu Dưỡng lần 3. Sư phụ hoan hỷ, xua tay như “đuổi tà”:
-Ghi danh ngay đi, còn chờ gì nữa!
-Nhưng mà … tuần lễ đó trong chùa bận ạ …
-Đi học đi! Việc thì bao giờ hết, không người này thì người khác làm; nhưng học thì ai mà học thế cho ai được!
Ôi, tạ ơn Sư Phụ từ bi!
Thế là tôi đeo túi vải, lên xe đò Hoàng, từ Nam Cali trực chỉ Bắc Cali.
Vì đi lần đầu, tôi lên sớm một ngày để lỡ có … lạc đường thì còn gọi 911, nhờ dẫn đường về Niệm Phật Đường Fremont kịp ngày khai giảng.
Rất may, tôi đã không lạc đường, lại còn được Ôn cho người ra đón tận bến xe đò Hoàng.
Niệm Phật Đường Fremont là building rộng lớn của một hãng tiện, nơi cung cấp dịch vụ những bộ phận điện tử cho nhiều công ty sản xuất phương tiện điện tử dưới mọi hình thức. Building này chỉ là một, trong những building khác, cùng hãng. Người chủ nhân hãng tiện có tầm vóc tại miền Bắc Cali này là một Phật tử trẻ tuổi, không những thu dọn 2/3 building để tạm làm Niệm Phật Đường mà còn đang tiến hành mua một building khác, không quá xa đây, nhưng nơi đó mới có giấy phép chính thức để sinh hoạt tu học. Tổng chi phí về nơi tu học tương lai mà người Phật tử tuyên bố sẽ cúng dường trọn vẹn, khi hoàn tất sẽ lên đến hơn sáu triệu đô la.
Cư sỹ Cấp Cô Độc thời nay" Sao lại không có nhỉ"
Niệm Phật Đường Fremont, nơi gọi là tạm sinh hoạt, nhưng đã đầy đủ vô cùng. Sĩ số tăng ni sinh lên tu học kỳ này là ba mươi chín vị, đến từ tự viện khắp nơi. Cư sĩ Phật tử địa phương nghe tin nên ngày nào nhà bếp cũng tấp nập người đến làm công quả, bánh trái, hương hoa, ôi thôi nhiều vô kể. Sĩ tử tăng ni chúng tôi thưa với Ôn Thái Siêu rằng, ăn uống quá đầy đủ thế này, chắc chúng con chỉ còn … đi ngủ mất thôi!
Nói thế, chứ ngủ gì nổi!
Chúng tôi được bốc thăm để chia thành sáu nhóm, mỗi nhóm đều có quý thầy làm trưởng nhóm. Đề tài sẽ thuyết giảng kỳ này, kẻ lơ mơ như tôi, nhìn qua mà … kinh hãi, suýt lén tìm đường ra bến xe đò Hoàng, để hồi quy chùa Phật Tổ! May thay, một chút tự trọng còn sót lại đâu đây, nhắc tôi rằng, không ai luận anh hùng qua thành bại, mà qua ý chí!
Tôi đã dùng ý chí mà can đảm duyệt qua mười hai đề tài chính, mỗi đề tài lại phân ra những tiểu chủ đề, tổng cộng có tới 31 chủ đề. Xin chia xẻ vài đề tài, với những tiểu chủ đề để quý vị thưởng lãm.
Chẳng hạn, Đề Tài I: Phật Đản, gồm 3 tiểu chủ đề là: a) Vì lý do gì Đức Phật ra đời" Kinh Pháp Hoa. b) Giảng ý nghĩa 7 bước đi của Thái Tử trên 7 đóa hoa sen và ý nghĩa tắm phật. c) Nói tổng quát pháp lý và pháp hành mà Đức Phật đã dạy cho chúng sanh trong suốt 45 năm.
Hoặc là, Đề Tài VIII: Pháp Môn tu tập, gồm 5 tiểu chủ đề là: a) Pháp môn Thiền: Thiền định, Thiền quán; b) Pháp môn Tịnh Độ: Hành trì niệm Phật; c) Pháp môn Mật: Gia trì đà ra ni; d) Pháp môn Pháp Hoa: Tụng kinh Pháp Hoa, đặc biệt, giải thích 2 phầm, phẩm Phương Tiện và Phẩm Như Lai thọ lượng; e) Pháp môn Luật tạng: Hành trì giới cấm, oai nghi, tế hạnh.
Hay là, đi vào những biến cố lịch sử, là 2 Đề Tài IX và X, với những tiểu chủ đề như: a)Lịch sử Phật Giáo thời kỳ du nhập b) Các thời đại lấy Phật giáo làm Quốc giáo ảnh hưởng đến xã hội thời bấy giờ như thế nào" c) Nguyên nhân sâu xa và trực tiếp xảy ra vụ đàn áp mùa Phật Đản 1963 dưới triều đại Ngô Đình Diệm d) Bồ Tát Quảng Đức tự thiêu và ảnh hưởng sự tự thiêu đó thế nào, cho đến ngày 01-11-1963" …
Cứ lần theo những đề tài này mà tra cứu tài liệu để tự học cũng không biết học tới bao giờ mới hết, phải không ạ"
Đại diện nhóm lên bốc thăm vào đề tài nào, tiểu chủ đề nào, thì hôm sau là nhóm phải làm thuyết trình đoàn để thuyết trình về đề tài đó. Chính vì thời gian quá cận kề, mà ngay sau khi bốc thăm là mọi cái Laptop mang theo đều vội vàng mở ra để tìm tài liệu. Dù có may mắn tìm được tài liệu cũng chẳng phải đã “dễ ăn” đâu. Nhóm phải chia nhau, mỗi người trách nhiệm một phần, soạn xong rồi cùng nhau ráp lại, tập thử, xem thời gian được ấn định có đủ hay dư, thiếu, thì phải điều chỉnh lại!
Ba ngày thuyết trình liên tiếp, với ba đề tài bốc thăm khác nhau, nên chúng tôi “ăn thì nhiều, mà ngủ chẳng bao nhiêu”, hai, ba giờ sáng còn thấy sĩ tử căng mắt, chúi mũi vào Laptop! Riêng kẻ “đói ăn còn được, thiếu ngủ không xong” là tôi, thì tối đa, nửa đêm là đóng máy, để năm giờ sáng hôm sau còn chỉnh tề y áo ra chánh điện tụng Thủ Lăng Nghiêm! Trước khi leo lên giường, tôi luôn thành khẩn lâm râm cầu xin Chư Phật gia hộ!
Mà Chư Phật gia hộ thật, nên trong sáu nhóm dự khóa tu, nhóm chúng tôi đứng hạng ba, nhờ thầy trưởng nhóm và các sư cô trong nhóm đều giỏi giang nên tôi cũng được hưởng ké! Khi lên nhận chứng chỉ và quà tặng, mặt ai cũng tươi như hoa buổi sáng!
Suốt tuần lễ dự khóa tu dưỡng, chúng tôi thấy được rõ hơn, tấm lòng ưu tư về việc truyền thừa giáo pháp của Ôn Thái Siêu. Ôn đang tận dụng thời giờ và phương tiện để đào tạo lớp giảng sư trẻ, có khả năng kế Tổ truyền Tông, hoằng truyền Chánh Pháp, tận độ chúng sanh. Tấm lòng của Ôn quá trong sáng, minh bạch nên đã nhận được sự chiêu cảm và tiếp ứng của những người con Phật đang có sẵn phương tiện tiếp tay bản nguyện.
Kẻ già nua chậm lụt như tôi, có duyên được dự khóa tu này mới chứng kiến tài năng bao tăng ni trẻ đang phụng sự và phát nguyện hy hiến đời mình vì Đạo Pháp.
Giữa bao tàn khốc, uế trược nhân gian, chúng ta còn nhiều niềm an ủi và đáng trân quý lắm chứ! Thế nên, quý vị thử nhắm mắt, lắng tâm mà xem, có phải trong không gian bao la, luôn có âm thanh nhẹ nhàng trong gío: “Hư không hữu tận. Ngã nguyện vô cùng. Hư không hữu tận. Ngã nguyện vô cùng…”
Huệ Trân
Khóa Tu Dưỡng kỳ 3, Niệm Phật Đường Fremont
(7/19/2022 – 7/23/2011)
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình