“Hãy đoàn kết bạn hữu lại và chia rẽ kẻ thù”, sách Quân Vương đã dạy như thế nếu muốn đánh lưới người khắp thế gian và có thể cho các vương quốc đời sau. Hic et Num -Ở đây bây giờ qua chủ trương Bất tuân dân sự, biểu tình tại gia, nhưng tôi và nhiều người không chịu ngồi yên trong nhà song lần bước ngang qua Thanh Minh Thiền Viện nơi có Hoà Thượng Quảng Độ trụ trì để xem hư thực thế nào. Nhìn những khuôn mặt thường phục giả dạng xe ôm chúng tôi đoán biết là công an chìm cùng sự túc trực thường xuyên của chiếc xe chở tù bắt người luôn đậu sẵn một bên cửa Chùa, như chờ chực hốt bất cứ ai có manh nha đứng lên và nói tiếng nói lương tâm cùng Quý Thầy.
Nhìn bề ngoài với những chỉ dẫn giờ giấc mở cửa Chùa, về trật tự an ninh, chỗ giữ xe… Tất cả đều nghiêm ngặt với nhiều tường rào kiên cố, nó không còn như các Chùa quê xứ tôi nho nhỏ và ai viếng Phật lúc nào cũng hay… Thanh Minh Thiền Viện có một Cụ Già da thịt hơn Ghandi một chút đang dẫn dân đi trong cơn Pháp nạn và Quốc nạn, Người không chia rẽ lòng người để được làm vua mà luôn bao dung trên con đường không còn bạo tàn Cộng sản. Chùa kia vây kín trong tâm của một con người Cuộc đời tôi, ở không nhà, sống không đất, tù không tội, chết không mồ… Lời thơ Hoà Thượng Huyền Quang.
Đúng vậy, xin trích đoạn từ tác phẩm Biển Đỏ Việt Nam viết về Người: Và, các Vị chân tu khả kính mà mỗi khi nhắc đến hoặc ai gặp cũng muốn cúi đầu tôn vinh, bước chân Họ như có một khoảng không cách mặt đất: Hoà Thượng Huyền Quang, Quảng Độ, Đức Nhuận… Quý Hồng Y Nguyễn Văn Thuận, Tổng Giám mục Nguyễn Kim Điền, Đức Cha Nguyễn Văn Hoa khả kính… nơi Họ có một cái gì là linh hồn của dân tộc này và hơn hết với tấm lòng bác ái yêu người thể hiện qua cách sống thật nhân bản của những Vị này.
Chúng tôi từng ngang qua Thanh Minh Thiền Viện hằng ngày vào lúc đó nhà tôi bị đau suýt chết phải nhập viện An Sinh, nằm trên đường Trần Huy Liệu, thế là hai cha con – cháu bé chưa đầy mười tuổi đi chăm sóc mẹ và người đàn ông lo nuôi vợ.
Trong những ngày ấy, chúng tôi đi về đều ngang qua Thanh Minh Thiền Viện, từ trong lòng tôi đã biết nơi ấy có ai, nhưng mãi nhìn chung quanh Chùa có nhiều công an thường phục theo dõi hay không nên cứ mỗi dịp như thế lại vụt qua khỏi Thiền Viện lúc nào không hay dù là lần nào tự nhiên đến đây xe chạy cũng rất chậm.
Một hôm tôi dừng hẳn lại ngay trước cổng Chùa có nước sơn màu cánh dán như màu đàn dương cầm của cô con gái bé bỏng. Cháu bé lấy làm lạ hỏi: -xe bị hỏng hả Ba? Tôi chỉ nói lời ngắn gọn: -Hãy chấp tay lại đi con và lạy Phật… Gia đình chúng tôi rất sùng đạo Chúa, gọi theo người không theo Thiên Chúa giáo, vì tôi vẫn luôn chỉ dẫn cháu từ nhỏ như Bà nội cháu dạy tôi: -Ngày nay chúng ta có đạo nhưng ngày xưa Tổ Tiên chúng ta đều thờ Phật…
Cháu bé nói tiếp: con chưa thấy Ba chấp tay trước Nhà Thờ hay Ngôi Chùa nào cả cơ mà, Ba còn dạy con đừng có tin quá mà mê… Vậy tại sao thế hả Ba?
Tôi chỉ trả lời ngắn gọn: - Nơi đây có vị Phật sống đấy con.
Cháu bé trố mắt nhìn hỏi: - Như vậy Ông ấy có thể làm phép thuật như Tề Thiên? Ông Phật sống có làm nhiều hơn không?
Mãi nói chuyện với nhau, rồi thậm chí chiếc xe chạy qua khỏi Thiền Viện lúc nào không hay biết… mỗi ngày ít ra là sáu vòng “luân hồi” chăm sóc Mẹ, nên cô bé gái để tâm và cứ đến đoạn đường có đèn đỏ gần đó lại muốn xin vào Chùa để gặp Phật. Song với duyên hạnh ngộ trên đường như thế, tôi chỉ bảo cháu con hãy chấp tay lại như Ba đang cúi đầu để tỏ lòng tôn kính Ngài…
Tuy nhiên cháu vẫn trong lời yêu cầu: - Hãy cho con gặp Phật đi Ba để xem Ngài làm phép lạ! Nhất là phép lạ giống như Tề Thiên… để con xin Phật hoá phép đánh bọn cán bộ lớp tai ác đang hoành hành trong lớp của con… hãy chiều con đi?
Tôi hứa và giải thích cho đến ngày may mắn quá nhà tôi được các Bác sỹ Bệnh viện cứu sống trở về nhà.
- Phép lạ là Ba cầu nguyện để Mẹ được sống phải không Ba… Ông Phật làm phép thuật như thế nào? Cháu hỏi.
- Đúng là Người đã làm phép lạ và không như con hiểu: nơi chúng ta đi ngang qua, trong cuộc sống vô thường, xấu xa như các bạn con mới chừng ấy tuổi mà đã biết trấn lột: thế là Thầy liền đến đó để an ủi “dân oan” tức là các bạn bị oan ức trong lớp con, rồi khuyên giải nói lẽ phải trái để bọn cán bộ nhóc kia không làm điều bậy nữa mà nếu kéo dài về sau sẽ nguy hiểm vô cùng cho xã hội.
- Phép lạ nơi đây, đó là chúng ta biết chắc có một đấng sống chân thật, biết thương yêu đồng loại.
- Nói là yêu chúng sinh nhưng làm được không phải là chuyện dễ và Ngài đã làm được nên chúng ta gọi đó là phép lạ và tôn vinh Ngài là Phật sống đấy nghe con.
- Ngài ở tù gần hết đời người và đang bị giam trong đó chứ không phải đi lại dễ dàng như Bố con mình đâu!
- Thế hả Ba? Ngài đâu có đi thỉnh kinh như Tam Tạng mà trên dọc đường bị quấy phá, thưa Ba?
Nhưng cái tội lớn nhất của Ngài là đi thỉnh lòng người: hãy tránh điều ác và hành điều ngay.
Cháu bé như ngộ và thấm dần, nó nói: -con sẽ bắt chước như vậy…
Và cũng từ đó người cha thấy tiếng đàn dương cầm của con mình âm vang bắt đầu đổi khác.
Xin hẹn với Không Thời, thời gian và không gian, một ngày nào cháu sẽ đứng trước Thanh Minh Thiền Viện để được viếng Phật… và chắc chắn tiếng đàn của Cháu sẽ thay đổi trong từng sắc thái từ nada đến nada và thanh thoát nada.
Nguyễn Quang
Nhìn bề ngoài với những chỉ dẫn giờ giấc mở cửa Chùa, về trật tự an ninh, chỗ giữ xe… Tất cả đều nghiêm ngặt với nhiều tường rào kiên cố, nó không còn như các Chùa quê xứ tôi nho nhỏ và ai viếng Phật lúc nào cũng hay… Thanh Minh Thiền Viện có một Cụ Già da thịt hơn Ghandi một chút đang dẫn dân đi trong cơn Pháp nạn và Quốc nạn, Người không chia rẽ lòng người để được làm vua mà luôn bao dung trên con đường không còn bạo tàn Cộng sản. Chùa kia vây kín trong tâm của một con người Cuộc đời tôi, ở không nhà, sống không đất, tù không tội, chết không mồ… Lời thơ Hoà Thượng Huyền Quang.
Đúng vậy, xin trích đoạn từ tác phẩm Biển Đỏ Việt Nam viết về Người: Và, các Vị chân tu khả kính mà mỗi khi nhắc đến hoặc ai gặp cũng muốn cúi đầu tôn vinh, bước chân Họ như có một khoảng không cách mặt đất: Hoà Thượng Huyền Quang, Quảng Độ, Đức Nhuận… Quý Hồng Y Nguyễn Văn Thuận, Tổng Giám mục Nguyễn Kim Điền, Đức Cha Nguyễn Văn Hoa khả kính… nơi Họ có một cái gì là linh hồn của dân tộc này và hơn hết với tấm lòng bác ái yêu người thể hiện qua cách sống thật nhân bản của những Vị này.
Chúng tôi từng ngang qua Thanh Minh Thiền Viện hằng ngày vào lúc đó nhà tôi bị đau suýt chết phải nhập viện An Sinh, nằm trên đường Trần Huy Liệu, thế là hai cha con – cháu bé chưa đầy mười tuổi đi chăm sóc mẹ và người đàn ông lo nuôi vợ.
Trong những ngày ấy, chúng tôi đi về đều ngang qua Thanh Minh Thiền Viện, từ trong lòng tôi đã biết nơi ấy có ai, nhưng mãi nhìn chung quanh Chùa có nhiều công an thường phục theo dõi hay không nên cứ mỗi dịp như thế lại vụt qua khỏi Thiền Viện lúc nào không hay dù là lần nào tự nhiên đến đây xe chạy cũng rất chậm.
Một hôm tôi dừng hẳn lại ngay trước cổng Chùa có nước sơn màu cánh dán như màu đàn dương cầm của cô con gái bé bỏng. Cháu bé lấy làm lạ hỏi: -xe bị hỏng hả Ba? Tôi chỉ nói lời ngắn gọn: -Hãy chấp tay lại đi con và lạy Phật… Gia đình chúng tôi rất sùng đạo Chúa, gọi theo người không theo Thiên Chúa giáo, vì tôi vẫn luôn chỉ dẫn cháu từ nhỏ như Bà nội cháu dạy tôi: -Ngày nay chúng ta có đạo nhưng ngày xưa Tổ Tiên chúng ta đều thờ Phật…
Cháu bé nói tiếp: con chưa thấy Ba chấp tay trước Nhà Thờ hay Ngôi Chùa nào cả cơ mà, Ba còn dạy con đừng có tin quá mà mê… Vậy tại sao thế hả Ba?
Tôi chỉ trả lời ngắn gọn: - Nơi đây có vị Phật sống đấy con.
Cháu bé trố mắt nhìn hỏi: - Như vậy Ông ấy có thể làm phép thuật như Tề Thiên? Ông Phật sống có làm nhiều hơn không?
Mãi nói chuyện với nhau, rồi thậm chí chiếc xe chạy qua khỏi Thiền Viện lúc nào không hay biết… mỗi ngày ít ra là sáu vòng “luân hồi” chăm sóc Mẹ, nên cô bé gái để tâm và cứ đến đoạn đường có đèn đỏ gần đó lại muốn xin vào Chùa để gặp Phật. Song với duyên hạnh ngộ trên đường như thế, tôi chỉ bảo cháu con hãy chấp tay lại như Ba đang cúi đầu để tỏ lòng tôn kính Ngài…
Tuy nhiên cháu vẫn trong lời yêu cầu: - Hãy cho con gặp Phật đi Ba để xem Ngài làm phép lạ! Nhất là phép lạ giống như Tề Thiên… để con xin Phật hoá phép đánh bọn cán bộ lớp tai ác đang hoành hành trong lớp của con… hãy chiều con đi?
Tôi hứa và giải thích cho đến ngày may mắn quá nhà tôi được các Bác sỹ Bệnh viện cứu sống trở về nhà.
- Phép lạ là Ba cầu nguyện để Mẹ được sống phải không Ba… Ông Phật làm phép thuật như thế nào? Cháu hỏi.
- Đúng là Người đã làm phép lạ và không như con hiểu: nơi chúng ta đi ngang qua, trong cuộc sống vô thường, xấu xa như các bạn con mới chừng ấy tuổi mà đã biết trấn lột: thế là Thầy liền đến đó để an ủi “dân oan” tức là các bạn bị oan ức trong lớp con, rồi khuyên giải nói lẽ phải trái để bọn cán bộ nhóc kia không làm điều bậy nữa mà nếu kéo dài về sau sẽ nguy hiểm vô cùng cho xã hội.
- Phép lạ nơi đây, đó là chúng ta biết chắc có một đấng sống chân thật, biết thương yêu đồng loại.
- Nói là yêu chúng sinh nhưng làm được không phải là chuyện dễ và Ngài đã làm được nên chúng ta gọi đó là phép lạ và tôn vinh Ngài là Phật sống đấy nghe con.
- Ngài ở tù gần hết đời người và đang bị giam trong đó chứ không phải đi lại dễ dàng như Bố con mình đâu!
- Thế hả Ba? Ngài đâu có đi thỉnh kinh như Tam Tạng mà trên dọc đường bị quấy phá, thưa Ba?
Nhưng cái tội lớn nhất của Ngài là đi thỉnh lòng người: hãy tránh điều ác và hành điều ngay.
Cháu bé như ngộ và thấm dần, nó nói: -con sẽ bắt chước như vậy…
Và cũng từ đó người cha thấy tiếng đàn dương cầm của con mình âm vang bắt đầu đổi khác.
Xin hẹn với Không Thời, thời gian và không gian, một ngày nào cháu sẽ đứng trước Thanh Minh Thiền Viện để được viếng Phật… và chắc chắn tiếng đàn của Cháu sẽ thay đổi trong từng sắc thái từ nada đến nada và thanh thoát nada.
Nguyễn Quang
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình