Hôm nay,  

Obamacare và túi tiền

02/04/201700:02:00(Xem: 8709)
Obamacare và túi tiền
 
Đoàn Hưng Quốc

 

Việc chính quyền Trump không hủy bỏ được Obamacare bị xem là thất bại nặng nề nhất từ sau ngày nhậm chức. Đây cũng là dịp để tìm hiểu tại sao có những ủng hộ và chống đối gay gắt đối với luật bảo hiểm y tế này, nhất là khi chương trình khá phức tạp nhưng lại không ảnh hưởng đến một số đông người Mỹ gốc Việt làm việc ở các hãng xưởng hay đang nhận trợ cấp theo hưu trí hoặc do lợi tức thấp nên ít được quan tâm.

 

Hoa Kỳ tuy bỏ tài khoảng khổng lồ vào các dịch vụ y tế nhưng kết quả rất kém: tiền bảo hiểm, bệnh viện và thuốc men vô cùng đắc đỏ khiến một số đông dân Mỹ không dám đi bác sĩ. Obamacare giải quyết vấn đề này bằng ba mũi nhọn:

 

  1. các hãng bảo hiểm phải bán bảo hiểm cho mọi người mặc dù có bệnh án trước đó hay không;
  2. mọi người dân phải mua bảo hiểm để chi phí y tế được trang trải đồng đều giữa người trẻ mạnh khỏe và lúc già bệnh hoạn;
  3. nhà nước sẽ phụ cấp tiền mua bảo hiểm cho những ai có lợi tức kém.

 

Điểm thứ nhì bị chống nhiều nhất nên người viết dùng một thí dụ cho dễ hiểu. Trường hợp một cặp vợ chồng trẻ 30 tuổi thuộc hạng tiểu thương (small business) trước Obamacare mua bảo hiểm khoảng 800 USD/tháng, sau Obamacare có thể là 1200 USD/tháng vì các hãng bảo hiểm phải rút một phần tiền dùng trợ cấp cho những gia đình lợi tức thấp. Nói miệng về công bằng xã hội thì dễ nhưng bỏ thêm 400 USD/tháng lại khác nhất là khi cặp vợ chồng trẻ nói trên cũng chỉ thuộc hạng tiểu thương trung lưu chẳng giàu có gì. Trước đây họ chọn bảo hiểm rẻ chỉ dùng vào trường hợp lớn (tai nạn, giải phẫu, v.v…) nhưng nay tiền bảo hiểm tăng vì cung cấp đồng đều cho mọi người các dịch vụ như hàng năm đi khám bác sĩ là thứ mà họ chưa cần đến mà cũng không có thời giờ để đi. Cuối cùng nếu nói trả thêm tiền bây giờ để khi già được xã hội giúp lại nhưng thực tế là họ làm việc cực nhọc để sau này có tài sản nên rồi nhà nước cũng sẽ chẳng tài trợ đồng nào.

 

Người nghèo có thêm quyền lợi, nhà giàu và người làm việc hãng xưởng không bị ảnh hưởng nhiều, chỉ có những gia đình trung lưu tự mua bảo hiểm bị thiệt thòi nhất. Cho nên không ít giới trung lưu Hoa Kỳ chống Obamacare vì nhà nước chẳng có quyền hạn gì để chọn và áp đặt các chương trình bảo hiểm thay vì mỗi cá nhân tự quyết định.

 

Nhưng tại sao những tiểu bang có lợi tức thấp như Nebraska, Iowa, v.v… lại bỏ phiếu cho Trump khi chính họ cần đến các chương trình xã hội nhiều nhất? Lý do vì dân chúng ở đây có tinh thần tự lập không muốn nhận trợ cấp (handouts), điều mà chúng ta có thể thấy phản ảnh qua cuộc sống người Mỹ gốc Việt rải rác tại Hoa Kỳ: ở các tiểu bang lớn như Cali thì cộng đồng gốc Việt nhận (và lạm dụng) trợ cấp rất bình thường (theo kiểu tiền chùa dại gì không hưỡng), trong lúc các gia đình định cư tại những tiểu bang nhỏ thường đi làm từ những ngày đầu tiên đến Mỹ dù với đồng lương thấp. Lý do của sự khác biệt là do môi trường xung quanh hun đúc mỗi cá nhân.

 

Tóm lại có hai thành phần chống Obamacare vì túi tiền hay do tính tự lập. Nay trình bày đơn giản để mỗi người Mỹ gốc Việt tìm hiểu thêm và tự quyết định trách nhiệm và quyền lợi của mình trong xã hội.

 

  



In Trang
Trang đầuTrang trước30313233343536Trang sauTrang cuối

Chúng ta thử nhắm mắt hình dung một ngày nọ, tất cả những cơ quan đầu não chiếm vị trí hàng đầu trong nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia nằm dưới sự lãnh đạo của các nhân vật có số năm kinh nghiệm là số 0. Chưa hết, Hoa Kỳ nay đứng về phía Nga và các quốc gia phi dân chủ, bỏ phiếu chống nghị quyết của Liên Hiệp Quốc lên án cuộc xâm lược Ukraine.

Nhà văn Võ Hồng ví von: “Bụng to như bụng xe đò.” Nhận xét của ông, rõ ràng (và hoàn toàn) không… trật! Xe đò thường đầy khách mới chịu rời bến nhưng trên đường đi tài xế vẫn luôn dừng bánh “hốt” thêm mấy con nhạn là đà để kiếm thêm chút đỉnh. Khách lên sau thì ngồi ghế súp.

Gần ba năm sau khi Nga tấn công xâm lược Ukraine, Mỹ và Nga đang bắt đầu xúc tiến công cuộc đàm phán, nhưng Mỹ tuyên bố là châu Âu không được tham gia diễn biến này. Do đó, nhiều tranh chấp cố hữu giữa châu Âu và Mỹ về Ukraine mang lại một sắc thái nghiêm trọng hơn, trong khi chiến tranh vẫn còn tiếp diễn. Hiện nay, châu Âu có những phản ứng quyết liệt vì muốn trực tiếp tham gia vào tiến trình đàm phán.

Thông qua những sắc lệnh hành pháp vượt quyền hạn, tổng thống Trump cùng tỉ phú Elon Musk đã không ngừng tấn công vào những nền tảng cơ bản nhất của thể chế dân chủ Hoa Kỳ: nguyên tắc tam quyền phân lập, quyền bình đẳng về giới tính, xóa bỏ Tu Chính Án 14 của Hiến Pháp (người sinh ra ở Mỹ sẽ đương nhiên trở thành công dân Mỹ). Để đối phó, nhiều chính quyền tiểu bang, các tổ chức cộng đồng, tổ chức phi lợi nhuận… đã đệ nhiều đơn kiện liên bang để phản đối các chính sách độc đoán của chính quyền mới. Một số chính sách của Trump đã bị tòa án liên bang tạm dừng, ít nhất là tạm thời.

Nhiều người Việt các tiểu bang khác, khi tới thăm Quận Cam, bước vào Phước Lộc Thọ, sẽ kinh ngạc khi thấy hàng loạt áo dài sản xuất từ Việt Nam được may khéo, kiểu dáng tân kỳ, bán chỉ có 10 USD một áo. Rẻ kinh khủng, nhưng đồng bào mình ở quê nhà sống nhờ như thế. Rồi tới những món hàng nghệ thuật như đồ gốm sứ, vòng tay, tràng hạt, nón lá, đồ chơi trẻ em... đều bán rất rẻ. Chúng ta thắc mắc tại sao lại rẻ như thế. Hẳn nhiên, khi vào Phố Tàu Los Angeles, bạn cũng sẽ có những kinh ngạc tương tự với áo sường sám và các món tương tự từ nhiều thị trấn Hoa Lục. Nếu có chiến tranh thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, tất cả những hàng hóa trong Phố Tàu Los Angeles sẽ tăng giá, và tại Phước Lộc Thọ, hy vọng, sẽ giữ giá y nguyên, nếu các nguyên vật liệu Việt Nam sản xuất không phải mua từ Hoa Lục. Tuy nhiên, sẽ tới lúc, khi đọc các bản báo cáo về bất quân bình thương mại, Tổng Thống Donald Trump trong cơn phẫn nộ thường trực bỗng nhiên thấy rằng cần áp thuế quan trên hàng Việt Nam.

Giữa lúc chính quyền mới của Tổng thống Donald Trump ngày càng mạnh tay thực hiện chính sách trục xuất di dân không giấy tờ, thì trong làn sóng ủng hộ, tỏ rõ sự vui mừng ấy, có rất nhiều người Việt máu đỏ da vàng. Bất kể họ là ai, đến Mỹ thời điểm nào, hình như họ quên mất câu chuyện bắt đầu từ 50 năm trước, về những người Việt tị nạn đầu tiên đã đặt chân lên nước Mỹ, cũng mang trên mình căn cước “di dân bất hợp pháp.”

Từ ngày chính thức nhậm chức, 20 tháng Giêng, 2025, chính quyền của Trump hoạt động rất năng nổ, chai sâm banh bật nút, rượu trào ra, sắc lệnh hành chánh trào ra, kế hoạch mới trào ra, thay đổi trào ra, tin đồn trào ra, vân vân, và những ly sâm banh cụng nhau leng keng rồi nốc cạn. Tuy nhiên, còn quá sớm, quá mới để có thể cảm nhận kết quả tốt hay xấu. Một số đông đang chờ đợi chính quyền Trump làm những điều để Mỹ nhảy vọt về kinh tế. Tiền ra nhín rịn, tiền vào ào ào, Cậu Sam trở nên giàu có. Cậu giàu, cháu có nhờ được không?

Theo khoa học về thần kinh, tình yêu được tạo ra bởi một số hóa chất trong não bộ. Thí dụ, khi chúng ta gặp ai đó đặc biệt với mình, các hormone như dopamine và norepinephrine sẽ kích thích phản ứng dẫn đến sự khen thưởng trong não bộ, khiến chúng ta muốn gặp người đó nhiều lần nữa, cũng giống như khi nếm thử món gì đó thấy ngon miệng, chúng ta thường sẽ thèm được ăn thêm.

Hay hay dở, bạn bè của chúng ta trước đây đều thực sự là người, hỉ nộ ái ố gì cũng đối đãi nhau trong giới hạn tốt xấu của con người. Nhưng bây giờ thì bạn có thể… hơn là người. “Bạn”, nhưng lại phong tỏa thông tin hay kiểm duyệt nhau, như thể chính quyền. “Bạn” nhưng, theo từng thái độ chính trị, có thể trục xuất, cấm vận hay tuyên chiến với nhau, hung hăng và sắt máu, như thể Anh, Nga, Pháp, Mỹ hay Tàu.

Trang đầuTrang trước30313233343536Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.