Hôm nay,  

Chánh Trị Đá Banh

21/07/201800:00:00(Xem: 4166)
Nguyễn Thị Cỏ May

 
Tuần này, Cỏ May tôi xin trở về với Paris vì Thủ đô Ánh sáng đang tưng bừng niềm vui thắng Cúp Thế giới 2018. Từ trưa thứ hai 16/07, gần nửa triệu người đổ xô tới đại lộ Champs-Élysée, lối Khải Hoàn môn, để cùng biểu lộ niềm vui, hoan nghênh đội banh Xanh đã đem vinh quang về cho nước Pháp. Con gà Goa-loa kỳ này gáy to và gáy liên tục từ mấy hôm nay. Gáy không biết mệt trên báo viết, báo nói, với cả hình ảnh, giữa dân sành điệu trong café, ở nhà ga,... Hễ gặp nhau là gáy râng chuyện đá banh!

Đội banh thắng trận sáng nay về tới Pháp, cũng tới đại lộ Champs-Élysée diễn hành, chào mừng dân chúng.

Sau đó sẽ được TT. Macron mời vào Điện Elysée khoản đãi, tối ăn nhậu ở Palace Crillon, Khách sạn sang bậc nhứt Paris (10, Place de la Concorde, Paris VIII).

Trong những tường thuật và bình luận, nhiều nhà báo có đề cập tới những hiệu ứng kinh tế, chánh trị của Cúp Thế giới. Cái gì tạo được dư luận quần chúng lập tức trở thành một thứ quyền lực mạnh, dĩ nhiên sẽ hấp dẫn những người làm chánh trị chuyên nghiệp.

TT. Macron và phu nhơn đã bay qua Nga vừa coi trận đấu tại chỗ vừa cổ võ gà nhà. Khi đội Pháp thắng, ông nhảy vọt lên, vung tay biểu lộ sức mạnh Gà Goa-loa. Cái hấp dẫn  đá banh là thế. Không hề phân biệt giai tầng xã hội, màu da, chủng tộc, họ hàng,…

Tổng thống phải biết bắt banh

Chánh trị là tranh đua và cầu thắng. Mà đó là tinh thần đẹp của thể thao. Một ông Tổng thống có mê đá banh hay không, có biết đá banh hay không, không quan trọng bằng biết bắt bồ với đội banh nhà, biết tung hô nó khi nó thắng trận vì cái hiệu ứng chánh trị sẽ có tác dụng ở kỳ bầu cử sắp tới.

Chirac, «nhà thể thao salon» (Chirac, un sportif en fauteuil), bà vợ Bernadette của ông thường chế giễu mỗi khi ông được mời tham dự một buổi trình diễn thể thao hoặc ông muốn tới tham dự hay khai mạc. Nhưng năm 1998, sau một năm làm Tổng thống với ông Lionel Jospin, đảng xã hội, làm Thủ tướng, ông cảm thấy bị mờ nhạt trước ông Jospin nên ông bèn lợi dụng Cúp Thế giới tổ chức tại Pháp để nổi lên. Còn vài ngày nữa là khai mạc, Chirac liền tới Clairefontaine (tên Thành phố ở Tỉnh Yvelines 78, ngoại ô Tây-Bắc Paris, nhưng giới đá banh hiểu đó là Viện Quốc gia Đá banh –Institut National de Football de Clairefontaine, tên chánh thức là Institut National Technique Fernand-Sastre). Sau đó, ông tuyên bố là ông «trực giác» đội Pháp sẽ thắng. Thế là từ đó, ông Chirac bám sát đội tuyển Pháp. Người ta gọi ông là cầu thủ 23. Ông càng thân thiện với ông Aimé Jacquet, nhà huấn luyện đội Pháp. Trên báo «l’Equipe», ông xác nhận ông là người theo Jacquet. Hay đúng hơn, ông là Jacquet đây (jacquettiste).

Khi đội banh Pháp thắng là thời điểm rực rỡ của nhiệm kỳ đầu tiên của ông. Hình ảnh Chirac hôn lên đầu sói của thủ môn Barthez đã gây ấn tượng mạnh mẽ ở dân Pháp. Lập tức, uy tín của ông vọt lên 15 điểm, vượt qua ông Thủ tướng xã hội của ông tuy ông này là tay sành điệu sân cỏ.

Sarkozy là dân mê đá banh thiệt tình. Ông thường tới coi đá banh tại sân PSG (Paris Saint-Germain Football Club). Năm thứ ba nhiệm kỳ Tổng thống của ông là năm bóng đá Pháp bị cực kỳ bi đác trong lúc ấy ông lại gặp khó khăn nghiêm trọng về chánh trị. Tham dự Cúp Thế giới 2010 ở Nam Phi, các cầu thủ Xanh lại đình công trước trung tâm huấn luyện phản đối báo tiết lộ cuộc nói chuyện gay cấn giữa TT Sarkozy với người tuyển chọn Domenech. Ông Sarkozy đã phải tuyên bố ông sẽ triệu tập Đại hội bất thường để giải quyết tình trạng khủng hoảng vô lý này. Sau cùng ông Domenech rời khỏi đội tuyển Pháp. Ông Sarkozy vẫn còn phải đối phó với nhiều khó khăn để sau cùng bị thất cử. Chẳng lẽ cái thất bại của Đội banh Pháp dẫn  tới cái thất cử của ông Sarkozy?

Dưới nhiệm kỳ đầu của Mitterrand, đá banh Pháp sáng chói với nhà tuyển chọn Hidalgo và cầu thủ đầy huyền thoại Michel Platini. Đêm chung kết với Espagne, TT. Mitterrand có mặt trên khán đài của Parc des Princes (Paris). Đến mi-temps, ông tiên đoán «Đội Pháp có khả năng kỹ thuật tuyệt đẹp, và đồng thời, người ta cảm thấy một tâm hồn tập thể để như một yếu tố nhỏ cũng có thể làm đảo ngược tương quan sức mạnh».

Mitterrand còn là độc giả trung thành của tờ «L’Équipe», tuần báo chuyên đề đá banh. Ngay thời gian đầu nhiệm kỳ, ông đã biết lợi dụng hiệu ứng đá banh cho địa chánh trị trên qui mô thế giới, nếu không cũng Âu châu.

Năm 1982, Pháp thua Đức ở vòng bán kết. Dân Pháp phản ứng ghét Đức. Mitterrand và Thủ tướng Kohl đã cùng nhau đưa ra lời kêu gọi hai dân tộc hãy bình tĩnh và giữ tình thân thiện với nhau.

Lễ Quốc Khánh 1984, Mitterrand chọn đề cao «Pháp thắng» và mời nhà tuyển chọn cầu thủ vào Điện Élysée. Mitterrand đắc cử liên tiếp 2 nhiệm kỳ 14 năm.

Đệ tử và đồng chí của Mitterrand, cụu TT François Hollande cũng là tay hâm mộ đá banh, độc giả nhiệt  thành của tuần báo L’Équipe, nhưng không tới Moscou ủng hộ đội banh nhà. Ông không dự vì không được ai mời hết nhưng ông nói «Có mời cũng không đi»!

Ông nói nhỏ với một người thân cận «Không có gì đáng phải ở lại Paris tối hôm chung kết». Ông đi xuống miền Nam để bán sách hồi ký của ông (Cécile Ămr, L’Obs 17/7/18).

Đá banh là môn chơi của trẻ con bị người lớn giành làm vinh quang cho mình, cho quốc gia. Một trò chơi đầy tính cộng đồng, hoàn toàn bình đẳng, thân ái, cấp tiến. Khi coi đá banh, bàn cãi về đá banh, không ai vin vào địa vị xã hội, vào màu da, tuổi tác, mà chỉ vì cùng mê đá banh. Có lẽ vì những đặc tính đẹp này mà phe TẢ cả quyết cho rằng đá banh là môn thể thao mang tinh thần chánh trị khuynh TẢ? Phải là của ta, không thể của bọn tư bản được!

Cúp Thế giới 2018 tăng giá quá đắt

Giá vé vào coi đá banh, vé máy bay, khách sạn, … dân mê đá banh muốn qua Moscou coi đá banh thì không nên nhìn lại hầu bao của mình. Cứ nhắm mắt đi thì mới tới được.

Nga ước tính có 1 triệu du khách tới chỉ trong tháng đá banh. Bình thường, hằng năm, du khách tới Nga trung bình 3 triệu người.

Theo FIFA, chi phí tổ chức và mức thu được cũng tăng vọt so với các kỳ trước từ năm 2006 ở Đức (0,43 tỷ đô-la chi phí tổ chức / 2,69 tỷ thu), 2010 ở Nam Phi (3,28 tỷ chi phí / 4,19 tỷ thu), 2014 ở Brésil (8 tỷ chi phí / 5,7 tỷ thu) và năm nay, ở Nga (10,1 tỷ chi phí). Ban tổ chức chưa biết lời lỗ thế nào.

Khi banh lăn thì cứ sau mỗi trận, giá vé vào cửa lại tăng lên. Thí dụ, giá vé chánh thức rẻ nhứt cho trận chung kết là 388 € so với trận chung kết ở Đức năm 2006, giá vé chỉ có 205 €.

Mức giá vé tăng ở các trận từ 2006:  205€ tăng lên 600 €, ở Nam Phi năm 2010: 380 € tăng lên 800 €, ở Brésil năm 2014: 400 # tăng lên 850 € và ở Moscou năm 2018: 388 € tăng lên 936 €.

Và chi phí trung bình (ăn ở, máy bay, vé vào cửa, chi phí lặt vặt tại chỗ) cho một người Pháp đi qua Moscou ủng hộ gà nhà trong trận chung kết là 1348 €, tăng 150% (theo FIFA).

Nhưng cái Cúp mà 32 đội tuyển đổ mồ hôi chạy giành giựt cho bằng được đó, giá bao nhiêu? Bằng chất liệu gì?

Cúp hôm Chủ Nhựt 15/7, đội tuyển Pháp giành được, là bằng vàng 18 carats, cao 36, 8 cm, nặng 6, 175 kg, giá là 138 937, 50 € (vì vàng y, 1 kg giá 30 000 €, mà vàng 18 carats bằng 75% vàng y).

Tưởng cũng nên biết qua Cúp hiện nay trao cho đội banh thắng giải chỉ là copie của Cúp bản gốc chọn từ 53 mẫu do nghệ sĩ người Ý Silvio Gazzaniva thực hiện. Cúp đầu tiên nhỏ hơn do nhà điêu khắc Abel Lafleur, người Pháp, thực hiện, năm 1946 mang tên ông Jules Rimet để tưởng nhớ người lập ra Cúp đá banh Thế giới.

Mặt trái của Cúp

Hôm bán kết, đội Pháp thắng Bỉ, dân Pháp vui mừng, xuống đường ở khắp nơi, la ó, chào mừng. Tối đến, có không ít người ăn mừng đốt 832 chiếc xe đậu trên lề đường. Hôm thắng Cúp, trên Đại lộ Champs-Élysée, cũng có 3 chiếc xe bị đốt, cửa hàng bị đập cửa kiếng, nhóm thanh niên người xứ «lạ» xông vào lấy hàng hóa mang đi. Có một người chết vì đám đông chen lấn.

Ở Annecy, sát biên giới Thụy sĩ, một người đàn ông 42 tuổi, nghe tin đội Xanh thắng Cúp Thế giới, liền tung mình qua cửa sổ trên từng lầu nhảy xuống hồ nước phía dưới để chào mừng. Hồ nước không đủ sâu nên anh ta bị bể đầu. Đưa ngay vào nhà thương nhưng sau đó, người hùng tắt thở.

Cũng ở Annecy, sau tiếng còi kết thúc trận chung kết, một phụ nữ nhảy lên máy cày la hét chúc mừng đội banh nhà, trợt chân té bị thương, được đưa ngay vào nhà thương cứu cấp.

Một thanh niên khác 32 tuổi nghe tin Pháp thắng liền co giò nhảy xuống hồ tắm mừng, chở vào nhà thương băng bó.

Tối thứ hai, 16/7, TT. Macron mời đội tuyển Pháp, sau buổi tiếp tân ở Điện Élyse, tới Khách sạn Le Crillon ăn tối và tiếp tục liên hoan. Sếp bếp của Le Crillon đã chuẩn bị bữa ăn tối đãi các cầu thủ trẻ tài hoa. Maitre d’Hotel cho trang hoàng phòng ốc lộng lẫy.

Bên ngoài, hơn 3000 người hâm mộ tập trung ở Công trường La Concorde chờ cơ hội chào mừng đội Xanh Thế hệ 2 ngôi sao. Nhưng gần khuya mà vẫn chưa thấy ai tới hết cả. Hỏi ra mới biết mọi người quyết định ở lại Điện Élysée cho tới lúc ra về. Bỏ cái hẹn ở Le Crillon.

Thế là một số nhỏ trong 3000 người chờ đợi bất mãn, la ó, ném chai nước, chai bia vào cảnh sát, đập cửa kiếng của khách sạn, chận xe cộ đập phá, đốt, … Cảnh sát tăng cường can thiệp, bắt giữ hơn trăm người bạo loạn. Tất cả chỉ vì trong cơn cực đỉnh!

Nhưng không thắng người đẹp

Trong lúc cả nước Pháp tưng bừng và Paris tập trung ở đại lộ Champs-Élysée chào mừng chiến thắng của đội tuyển Xanh thì một thanh niên muốn đánh dấu thời điểm trọng đại này. Cậu đi tới đây với người yêu. Thấy đây đúng là lúc thuận lợi, người người đều hân hoan như mở rộng cõi lòng, cậu ta bèn quì xuống đường, long trọng tỏ tình và xin cưới người yêu. Nhưng nàng lại từ chối.

Một người có mặt bên cạnh thấy như cảnh tỏ tình cầu hôn đang diễn ra, bèn chụp hình ghi lại biến cố đẹp.

Thanh niên mặc áo giống như cầu thủ đội Xanh, T-Shirt xanh, cờ Pháp choàng trên vai.

Có lẽ vì không kịp trả lời, người đẹp chỉ kịp làm dấu không đồng ý bằng 2 ngón tay. Những người ghi lại cảnh cầu hôn không thành bằng lời nói dùm người đẹp «Nàng đã bảo không! Nàng đã bảo không! Nàng đã, nàng đã, nàng đã bảo không mà!».

Nguyễn Thị Cỏ May

Ở trong giai đoạn nước Mỹ chia rẽ cùng cực như hiện nay, việc chuyển giao quyền lực tổng thống vào ngày 20/01/2025 hứa hẹn sẽ có nhiều thay đổi mang tính đối nghịch. Khi chính phủ chuyển sang nhiệm kỳ mới dưới sự lãnh đạo mới của tổng thống đắc cử Donald Trump, bối cảnh quản lý công nghệ thông tin tại Hoa Kỳ cũng sẽ đối mặt với nhiều sự thay đổi.
Cuộc bầu cử tổng thống Belarus năm 2020 bị ảnh hưởng bởi gian lận bầu cử tràn lan, cùng lúc với sự trấn áp dữ dội phe đối lập và đàn áp tàn bạo những người biểu tình phản đối kết quả. Tuyên bố chiến thắng với 80% số phiếu bầu của nhà độc tài Alexander Lukashenko đã gây tranh cãi và bị lên án rộng rãi, với Liên minh Âu châu và một số các quốc gia khác từ chối công nhận kết quả. Alexander Lukashenko đã nắm quyền từ năm 1994. Kể từ đó, tổ chức nhân quyền Belarus Viasna đã báo cáo hơn 50.000 người đã bị bắt vì lý do chính trị. Không có khả năng có thay đổi trong cuộc bầu cử sắp tới, dự kiến diễn ra vào ngày 26/01/2025. Theo hãng thông tấn nhà nước Belta vào tháng 11, Lukashenko đã cảnh báo có thể cắt hoàn toàn quyền truy cập internet trong cuộc tranh cử tổng thống năm 2025 nếu nổ ra các cuộc biểu tình tương tự như năm 2020 .
Cô Tổng Thống Park Geun-hye của chú bé dân chủ Nam Hàn đang tại chức, làm bậy, bị lôi ra tòa kết án, cho vào tù tức thì, người khác lên thay. Mọi sinh hoạt của quốc gia vẫn tiếp tục và đất nước phát triển như thường lệ. Tổng thống Trump của Mỹ, làm bậy trong lúc đang tại chức. Hết nhiệm kỳ, bị kết 34 tội, không bị một ngày tù, rồi lại ra tranh cử, thắng lợi, thành Tổng thống Mỹ ngon lành. Cùng theo chế độ dân chủ, hiến pháp, luật lệ nước nhỏ, nước lớn không mấy khác biệt. Nước Mỹ không vì to quá, lớn quá, mà luật pháp trở nên hết thiêng, hóa thành chuyện khôi hài.
Cuối năm nhìn người ta hàng hàng lớp lớp, mua sắm bao bị mừng Giáng Sinh, hoan hỉ đón năm mới, hàng tỷ món quà, có bao nhiều quà tặng tinh thần? Có bao nhiêu cuốn sách được gói giấy xanh đỏ? Có mấy tác phẩm văn chương ở trong đó? Câu trả lời bỗng dưng rụt rè. Ở trong một thời đại việc “làm tiền” là trọng đại nhất, “Làm tình” đứng thứ nhì và thứ ba, “tự hào đã làm hai việc trước.” Nếu bạn thuộc vào hàng ngũ trí tuệ tôn vinh vật chất, thì tất nhiên, văn chương đứng hàng gần chót hoặc không hiện diện. Lần cuối cùng, bạn đọc một văn bản văn chương là lúc nào? Và văn bản văn chương là gì?
Những cuộc bầu cử tại Âu châu trong năm 2025 hứa hẹn mang tới những thay đổi chính trị lớn: cuộc bỏ phiếu bất thường của Quốc hội Liên bang Đức (Bundestag), cuộc đua giành chức tổng thống tại Romania, cuộc trưng cầu dân ý về chính phủ Tusk tại Ba Lan, và sự trỗi dậy của các lực lượng dân túy tại Cộng hòa Séc, tại Na Uy cũng như nhiều nơi khác. Những cuộc tranh dành này có thể sẽ định hình lại tương lai của Liên minh Âu châu
Tấm bảng treo trước cửa văn phòng số H-1127 trong tòa nhà Longworth House Office Building dành cho các dân biểu liên bang Quốc Hội khóa 119 vừa gắn tên một người gốc Việt, Derek T. Tran – California. Đó là kết quả của cuộc đua nghẹt thở giữa một cựu quân nhân, luật sư gốc Việt và một dân cử đương nhiệm của địa hạt 45, California. Luật sư Derek Trần đã kết thúc cuộc đua bằng buổi tuyên thệ tại Capitol Hill chiều Thứ Sáu 3/1/2025, cũng là ngày Quốc Hội bầu chủ tịch Hạ Viện mới.
Từ lâu, cựu tổng thống Mỹ Jimmy Carter đã được công luận cũng như giới sử gia coi là phải cam chịu nhiều thất bại trên chính trường. Bằng chứng hiển nhiên nhất là sau một nhiệm kỳ tại chức, năm 1980, ông không được tái đắc cử, chuyện hiếm có trong lịch sử tranh cử tổng thống Mỹ...
Người xưa vẫn thường dùng câu “Nam Kha nhất mộng” hay “Giấc mộng Nam Kha” câu chuyện Thuần Vu Phần ngủ mơ dưới gốc cây, để chỉ về những thứ vô thực, hư ảo, vượt xa tầm tay với của con người. Thời nay, có vị tổng thống đắc cử, chưa chính thức lên ngôi, nhưng đang ôm mộng bành trướng diện tích quốc gia, bằng đô-la thay vì đánh trận. Tổng thống đắc cử Donald Trump bước vào mùa lễ lớn cuối cùng trong năm 2024 với quả quyết sẽ giành lại quyền kiểm soát Kênh đào Panama (Panama Canal); đòi mua Đan Mạch và gợi ý Canada có thể trở thành tiểu bang thứ 51 của Hoa Kỳ.
Trong lúc ông Tô Lâm đang ồn ào “giống trống lệnh” (phòng chống lãng phí) thì nhà báo & nhà văn Lưu Trọng Văn nhỏ nhẹ tâm sự: “Nhà lý luận Nhị Lê nói với gã … cái mà chúng ta đang lãng phí gây ra tổn thất lớn nhất chính là lãng phí niềm tin.” Bộ thiệt vậy sao? Sao các nhà (nhà báo, nhà lý luận, nhà văn .. ) lại cứ cố nói vớt vát (và nói lấy được) như vậy cà? Có còn ai tin tưởng tí gì vào cái chế độ hiện hành đâu mà lại đặt vấn đề lãng nhách và lãng xẹt, vậy Trời ?
Cuối năm là lúc con người nhìn lại về giá trị cuộc sống. Một bài viết trên trang mạng The Conversation nêu vấn đề về những vực thẳm chính trị, các cuộc chiến tranh, áp bức… và con người vì thế cảm thấy vô vọng và bất lực khi chứng kiến những thế lực đen tối diễn ra khắp nơi trên thế giới. Liệu chúng ta có thể làm được điều gì đem lại thay đổi trước những bi hoại này hay không?
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.