Hôm nay,  

New Orlean: Biển Chết

06/09/200500:00:00(Xem: 5993)

Đúng một tuần trước, bão Katrina thổi vào New Orlean.
Với khoa học dự báo thời tiết hiện đại và chính xác, trước khi bão tới trên màng hình ti-vi có cập nhật thông tin từng mươi phút về hướng đến của cơn bão, về sức gió. Vì Katrina là bão cấp 5 sẽ thổi vào đất liền, lệnh di tản được ban hành tại nhiều địa phương trong các bang Louisiana, Alabama, Mississippi.
Katrina sẽ thổi thẳng vào New Orlean. Những dự báo thời tiết cho biết như thế. Dân cư vùng đất thấp hơn mặt biển được di tản đến nơi cao hơn. Nhiều chục nghìn người được đưa đến thao trường Superdome, nơi của những trận thi đua đánh banh bầu dục, để tạm trú.
Việc di tản một số đông người như thế vào một vận động trường lớn trên nước Mỹ báo hiệu sức mạnh của Katrina sẽ gây thiệt hại cho nhiều nhà cửa của New Orlean.
Như nhiều trận bão khác đã thổi vào miền đông nam và miền nam nước Mỹ, mọi người chờ đợi cơn bão qua đi để về lại nhà, gom nhặt những gì còn lại, và với sự trợ giúp của chính quyền, của các cơ quan xã hội, bác ái rồi sẽ xây dựng lại cuộc sống.
New Orlean chờ đợi Katrina trong tâm trạng đó vì hơn một lần bão từ vùng Vịnh đã thổi thẳng vào đây trong những năm 1915 và 1965. Nhưng Katrina khốc liệt đã làm bay nóc Superdome. Nước đổ xuống đầu đoàn người di tản. Mất điện. Hoảng loạn bắt đầu xảy ra. Cảnh sát địa phương cũng phải lo cho gia đình của chính họ nên chính quyền địa phương không còn đủ nhân lực để giữ an ninh trật tự nữa.
Rồi con đê chắn nước vào thành phố không chịu nổi sức gió và sức ép của nước nên mấy chỗ vỡ ra dài cả chục mét. Nước ùa vào. Dâng lên đến tận nóc nhà. Cầu đường bị ngập lụt, bị nước cuốn trôi. Giao thông gián đoạn. New Orlean bị phong toả.
Những người còn ráng ở lại với New Orlean bỗng dưng bị chìm ngập trong biển nước, vẫy vùng tìm cách sống bằng cách leo lên nơi cao hơn. Ở những nơi còn bước đi được, họ tìm đồ ăn, nước uống để tự cứu mình bằng mọi cách: đập phá, cướp bóc.


Lệnh kêu dân còn kẹt phải bỏ New Orlean mà đi được ban hành. Vệ binh quốc gia tiến vào thành phố cùng với từng đoàn xe buýt đưa dân qua Texas tạm cư. Một cuộc di tản lớn nhất trên đất Hoa Kỳ trong những thập niên qua. Nhưng mọi sự dường như đã quá muộn.
New Orlean nổi tiếng với French Quarter, với những sòng bài nổi trên sông Mississippi thì tuần qua là một vùng sình lầy, nước đọng, nổi trôi rác rến, dầu loang, bốc lên một mùi hôi tanh.
Mấy tháng trước đây tsunami xảy ra ở Đông Nam Á, nhìn lại hậu quả mọi người nhận ra lỗi lầm là vì thiếu một hệ thống báo động sóng thần trong vùng biển Ấn Độ Dương. Nhưng Hoa Kỳ là một quốc gia tiên tiến nhất hoàn cầu mà New Orlean lại phải chịu đựng một thiên tai với những hệ quả khủng khiếp như thế sao!
New Orlean là cửa ngõ giao thông đường sông cho nhiều tiểu bang Hoa Kỳ, đổ dài từ Florida, Alabama, Mississippi qua đến Texas. Thành phố hơn một triệu dân này được xây dựng trên một vùng đất thấp hơn mặt biển có đến một mét và được bao bọc bởi những con đê. Trong một loạt những bài phân tích về tình trạng đê điều của New Orlean được phổ biến trên nhật báo Times-Picayune vào tháng 6.2002 có dự đoán việc vỡ đê nếu một trận bão cấp 5 thổi thẳng vào New Orlean. Trong trường hợp này, số tử vong vì lụt có thể lên đến 10% số người còn kẹt lại vì không di tản được.
Bài báo đưa ra những dữ kiện khoa học, theo đó New Orlean đang chờ đợi "The Big One" - một trận bão cấp 5 - như California đang chờ đợi một trận động đất với độ rung 8.0. Vấn đề không phải là sẽ có bão lớn hay không mà là khi nào.
Katrina và hệ quả của nó thì đúng như những gì đã được tiên đoán.
Dù đã có những nghiên cứu, cảnh báo như thế, sao cơ quan trách nhiệm từ cấp liên bang, tiểu bang xuống đến địa phương lại không có những kế hoạch đối phó trước để New Orlean, thủ đô của nhạc Jazz, nay đã thành biển chết.
Trách nhiệm đó, trước hết nằm trong tay chính quyền liên bang.

In Trang
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối

Tư tưởng gia người Mỹ George Santayana (1863-1952) đã từng viết trong tác phẩm “The Life of Reason: Reason in Common Sense” được xuất bản năm 1905 rằng, “Những ai không thể nhớ quá khứ thì bị buộc phải lập lại nó.” Có lẽ ý của ông Santayana là nếu ai không học được những bài học của quá khứ thì sẽ phải tiếp tục dẫm lên vết xe đổ. Một con người đánh mất quá khứ tức là mất đi ký ức thì sẽ không nhận biết mình là ai, do đó cũng sẽ không biết mình phải làm gì để xây dựng tương lai. Tương tự như vậy, một dân tộc đánh mất quá khứ lịch sử thì dân tộc đó sẽ không có tương lai. Quá khứ dù có xấu xa cỡ nào thì cũng là những gì mà chính con người hay một dân tộc đã từng làm. Trên thế gian này không một ai và không một dân tộc nào đã không từng một lần phạm phải sai lầm. Nhưng những sai lầm đó trong một ý nghĩa nào đó chính là những điều quý giá mà một con người hay một dân tộc có thể rút ra được bài học để có thể không tái phạm và làm điều tốt đẹp hơn ở hiện tại và tương lai.

Giữa khoảng không mênh mông của vũ trụ, Trái Đất hiện lên như một phép màu xanh thẳm. Hành tinh ấy có nước trong lành, bầu khí quyển dịu dàng, đất đai màu mỡ, rừng núi, sông hồ, biển cả và muôn loài cùng chung sống. Con người sinh ra, lớn lên trong vòng tay bao dung của thiên nhiên, uống từng giọt nước, hít từng hơi thở, bước đi trên mặt đất và được nuôi dưỡng bằng phù sa, nắng gió. Vậy mà, đáng buồn thay, chính loài người — đứa con được cưu mang nhiều nhất — lại đang từng ngày làm tổn thương người mẹ đã nuôi mình.

Các khoa học gia tại Đại học New York theo dõi hoạt động não của 23 người thông thạo cả Anh ngữ lẫn Tây Ban Nha. Họ nhận thấy những mẫu hoạt động thần kinh gần như giống nhau khi người tham dự biến một danh từ từ số ít sang số nhiều trong cả hai thứ tiếng. Phát hiện này cho thấy não không nhất thiết phải dựng nên một hệ thống ngữ pháp riêng cho từng ngôn ngữ. Thay vào đó, nó có thể dùng chung một cơ chế căn bản, rồi điều chỉnh cơ chế ấy theo quy tắc của mỗi tiếng.

Một cuộc thăm dò mới của CNN do SSRS thực hiện cho thấy tỷ lệ ủng hộ chung đối với Tổng thống Donald Trump đã sụt giảm mạnh xuống còn 34%, ngang bằng mức thấp nhất trong sự nghiệp của ông. Ngoài ra, con số kỷ lục 73% người trưởng thành tại Mỹ cho rằng ông chưa dành đủ sự quan tâm cho những vấn đề quan trọng nhất của đất nước. Cuộc thăm dò, được thực hiện từ ngày 23 đến 27 tháng 7 năm 2026, cho thấy sự bất mãn lan rộng trên nhiều nhóm nhân khẩu học và các vấn đề khác nhau. Cử tri da trắng đóng vai trò then chốt trong thành công chính trị của ông Trump suốt hơn một thập kỷ qua. Theo truyền thống, Trump thường đạt kết quả tốt hơn nhiều trong nhóm cử tri da trắng so với toàn thể cử tri. Mức độ ủng hộ của nhóm này cũng đã giảm đáng kể trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026. Tỷ lệ ủng hộ ròng của ông Trump—được tính bằng cách lấy tỷ lệ ủng hộ trừ đi tỷ lệ không ủng hộ—trong nhóm cử tri da trắng đang ở mức âm 20, mức thấp nhất từng được ghi nhận.

Con người từ thuở hồng hoang đã không chỉ sống bằng điều mình biết. Người mẹ sinh con chưa biết đứa trẻ mai này sẽ ra sao. Người gieo hạt chưa lường được kết quả vụ mùa. Kẻ xuống thuyền vượt biển không thấy được bờ bến. Người ta vẫn cắm cúi đi. Không vì cái biết, mà vì lòng tin. Biết thuộc về ánh sáng, tin thường khởi sự nơi tối tăm. Tin một điều có nghĩa là chấp nhận điều ấy có thật. Tin một người là trao vào tay người ấy một phần sinh mệnh của chính mình. Tin một lý tưởng là lấy đó làm lẽ sống, làm phương hướng.

Vào những năm 1520, 1530, có một người tên Esteban de Dorantes, người đời quen gọi là Estevanico, đã một mình băng qua sa mạc mênh mông của vùng đất nay là Texas, New Mexico và Arizona — trước khi người Anh dựng nên Jamestown năm 1607 gần một thế kỷ, và trước khi đoàn di dân Pilgrim đặt chân lên Plymouth năm 1620 tròn một trăm năm. Ông sinh ra ở Azemmour, một thị trấn ven Đại Tây Dương của Ma Rốc, bị bắt làm nô lệ, đưa sang Tây Ban Nha rồi vượt biển sang Tân Thế Giới. Trong một chuyến viễn chinh bi thảm khiến gần như cả đoàn bỏ mạng, Estevanico là một trong số ít người sống sót. Ông học được nhiều thứ tiếng bản địa và trở thành một trong những người đầu tiên của "Old World" đặt chân xuyên suốt miền nam nội địa của nước Mỹ sau này.

Trung Quốc coi thương mại là một trong những thành tựu nổi bật của Cơ chế Hợp tác Lancang – Mekong (LMC), với tổng kim ngạch giữa Trung Quốc và năm quốc gia hạ nguồn đạt khoảng 500 tỷ USD trong năm 2025. Tuy nhiên, đằng sau con số ấn tượng đó là một thực tế đáng lo ngại: Lợi ích từ thương mại không được phân bổ đồng đều. Chỉ trong năm 2025, Việt Nam đã ghi nhận mức thâm hụt thương mại với Trung Quốc lên tới 115,6 tỷ USD, trong khi Campuchia và Thái Lan cũng chịu mức nhập siêu rất lớn.

Trong môi trường chính trị thực tế đương đại, LM chính trị là lẽ sống duy nhất của mỗi tổ chức và cá nhân người Việt quốc gia. Không có LM mỗi tổ chức hay thực thể riêng biệt không khác nào một đàn cá nhốt trong ao tù, không bao giờ thoát ra biển khơi để lớn mạnh vùng vẫy hầu trở thành một lực lượng chính trị đủ sức đối trọng với đảng CSVN.

Việc một hồ sơ tình báo được giải mật thường khiến dư luận có cảm tưởng rằng toàn bộ sự thật cuối cùng đã được phơi bày. Nhưng trên thực tế, ý nghĩa của việc giải mật không đơn giản như vậy. Một tài liệu được công bố chỉ cho thấy những gì đã từng được thu thập hoặc ghi nhận tại một thời điểm nhất định; nó không mặc nhiên xác nhận rằng mọi nội dung trong đó đều đã được kiểm chứng hoặc trở thành kết luận chính thức.

Con người từ muôn thuở đã không ngừng truy vấn, định nghĩa, tìm cách gọi tên chữ yêu. Yêu là rung động, là thương, là thích, là say mê, là quyến luyến, là nhớ nhung — là thứ men riêng trong cõi lòng. Triết gia/nhà tâm lý học Erich Fromm cho rằng yêu là một nghệ thuật phải học. Fromm xem yêu không chỉ là cảm xúc, mà là thực hành, chăm sóc, trách nhiệm, tôn trọng, hiểu biết.
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.