Hôm nay,  

Góc Hà Nội

21/03/200300:00:00(Xem: 5689)
"Chó Bên Đường" của Milosz gồm những mẩu chuyện về đủ thứ chuyện.
Có một mẩu, về một anh chàng nhà thơ da đen ở Mỹ, làm một cuộc hành trình về đất mẹ.
-Vậy là anh đang ở Phi Châu, thấy sướng chưa, hạnh phúc chưa"" Người ta hỏi anh.
-Chẳng có một mống da trắng khốn kiếp nào, chỉ toàn da đen.
"Khốn khổ cho tôi", nhà thơ lẩm lẩm, "tôi không làm sao chịu nổi sự ngu si dốt nát của người da đen."
Sau rốt anh đành tự an ủi, rằng mình thuộc về một bộ lạc cực kỳ thông minh ở Phi Châu.
*
Lần đầu tiên Gấu được mẹ cho ra thăm Hà Nội, nó được bà cho ra chợ Đồng Xuân ăn bún chả. Cũng là lần đầu nó được ăn bún chả. Nhớ hoài, nhớ đến già. Nhưng nhớ mãi, cái cảnh được một thằng bé cũng trạc tuổi đứng quạt cho Gấu ăn. Vừa man mát, vừa sương sướng, ngường ngượng. Rồi được ngồi xe xích lô, được ăn cây kem, ăn hả, không dám đâu, không dám cắn, mà chỉ mút mút, vì lạnh quá! Về già, đọc Trăm năm cô đơn của Garcia Marquez, ngay đoạn mở đầu, anh chàng tử tội đứng trước pháp trường không nhớ gì hết, mà chỉ nhớ tới cục nước đá lần đầu tiên được sờ... Chỉ tới lúc đó, kỷ niệm về cây kem mới thực sự sống lại cái định mệnh của nó, cùng với định mệnh của một thằng bé nhà quê may mắn được ra Hà Nội học.
Nhưng khi trở về làng quê, thằng bé không nhớ cây kem, không nhớ mẹt bún chả, mà cứ căng đầu vì một câu hỏi: Làm sao cái người đạp xích lô ở phía sau, có thể nhìn thấy đường phố, để đạp xe. Thế cái người khách ngồi ở đâu, ngồi như thế nào"

Thằng bé cứ hỏi hoài trí nhớ nhỏ nhoi của nó, về một hình ảnh cái xích lô "cấu trúc" của nó ra sao. Một lần lại được ra Hà Nội, nhìn anh chàng đạp xích lô ngồi ngất nghểu trên đầu khách, nó à một tiếng, tự hỏi, tại sao dễ như thế mà không nghĩ ra!
Tại sao không nghĩ ra" Sau này, truy tới cùng, nó nghĩ, thằng nhỏ nhà quê khi đó, không nghĩ được, thứ nhất: tại sao cái thằng đạp xe, lại có quyền ngồi lên đầu lên cổ người khách" Thứ hai: Ai là người thứ nhất nghĩ ra được cái cảnh đó" Và thứ ba: kẻ phát minh ra đó, là một tên thực dân, hay là một kẻ nô lệ"

Nhìn từ góc độ "văn chương", liệu có cái gọi là "sáng tạo" ở những kẻ không- tự do"

Tam Lang trong Tôi Kéo Xe, đã coi cái xích lô là một bước tiến nhảy vọt, từ người kéo người, sang người đạp người. Tiếc rằng trong tay lúc này, không có cuốn sách của ông để truy nguyên, bằng cách nào, và vào thời điểm nào, "kéo" thành "đạp"" Nhưng chắc cũng gian nan lắm.
Nên nhớ, người phát minh ra máy hơi nước bị nhân loại đập chết, vì sợ văn mình làm cho họ thất nghiệp. Nhân loại-chủ cũng đâu có muốn nhân loại-tớ ngang hàng với mình"
Liệu người phát minh ra cái xe xích lô có bị đập chết hay không, là một câu hỏi thật lý thú, dành cho một nhà văn bí đề tài.
NQT

Tư tưởng gia người Mỹ George Santayana (1863-1952) đã từng viết trong tác phẩm “The Life of Reason: Reason in Common Sense” được xuất bản năm 1905 rằng, “Những ai không thể nhớ quá khứ thì bị buộc phải lập lại nó.” Có lẽ ý của ông Santayana là nếu ai không học được những bài học của quá khứ thì sẽ phải tiếp tục dẫm lên vết xe đổ. Một con người đánh mất quá khứ tức là mất đi ký ức thì sẽ không nhận biết mình là ai, do đó cũng sẽ không biết mình phải làm gì để xây dựng tương lai. Tương tự như vậy, một dân tộc đánh mất quá khứ lịch sử thì dân tộc đó sẽ không có tương lai. Quá khứ dù có xấu xa cỡ nào thì cũng là những gì mà chính con người hay một dân tộc đã từng làm. Trên thế gian này không một ai và không một dân tộc nào đã không từng một lần phạm phải sai lầm. Nhưng những sai lầm đó trong một ý nghĩa nào đó chính là những điều quý giá mà một con người hay một dân tộc có thể rút ra được bài học để có thể không tái phạm và làm điều tốt đẹp hơn ở hiện tại và tương lai.
Giữa khoảng không mênh mông của vũ trụ, Trái Đất hiện lên như một phép màu xanh thẳm. Hành tinh ấy có nước trong lành, bầu khí quyển dịu dàng, đất đai màu mỡ, rừng núi, sông hồ, biển cả và muôn loài cùng chung sống. Con người sinh ra, lớn lên trong vòng tay bao dung của thiên nhiên, uống từng giọt nước, hít từng hơi thở, bước đi trên mặt đất và được nuôi dưỡng bằng phù sa, nắng gió. Vậy mà, đáng buồn thay, chính loài người — đứa con được cưu mang nhiều nhất — lại đang từng ngày làm tổn thương người mẹ đã nuôi mình.
Các khoa học gia tại Đại học New York theo dõi hoạt động não của 23 người thông thạo cả Anh ngữ lẫn Tây Ban Nha. Họ nhận thấy những mẫu hoạt động thần kinh gần như giống nhau khi người tham dự biến một danh từ từ số ít sang số nhiều trong cả hai thứ tiếng. Phát hiện này cho thấy não không nhất thiết phải dựng nên một hệ thống ngữ pháp riêng cho từng ngôn ngữ. Thay vào đó, nó có thể dùng chung một cơ chế căn bản, rồi điều chỉnh cơ chế ấy theo quy tắc của mỗi tiếng.
Một cuộc thăm dò mới của CNN do SSRS thực hiện cho thấy tỷ lệ ủng hộ chung đối với Tổng thống Donald Trump đã sụt giảm mạnh xuống còn 34%, ngang bằng mức thấp nhất trong sự nghiệp của ông. Ngoài ra, con số kỷ lục 73% người trưởng thành tại Mỹ cho rằng ông chưa dành đủ sự quan tâm cho những vấn đề quan trọng nhất của đất nước. Cuộc thăm dò, được thực hiện từ ngày 23 đến 27 tháng 7 năm 2026, cho thấy sự bất mãn lan rộng trên nhiều nhóm nhân khẩu học và các vấn đề khác nhau. Cử tri da trắng đóng vai trò then chốt trong thành công chính trị của ông Trump suốt hơn một thập kỷ qua. Theo truyền thống, Trump thường đạt kết quả tốt hơn nhiều trong nhóm cử tri da trắng so với toàn thể cử tri. Mức độ ủng hộ của nhóm này cũng đã giảm đáng kể trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026. Tỷ lệ ủng hộ ròng của ông Trump—được tính bằng cách lấy tỷ lệ ủng hộ trừ đi tỷ lệ không ủng hộ—trong nhóm cử tri da trắng đang ở mức âm 20, mức thấp nhất từng được ghi nhận.
Con người từ thuở hồng hoang đã không chỉ sống bằng điều mình biết. Người mẹ sinh con chưa biết đứa trẻ mai này sẽ ra sao. Người gieo hạt chưa lường được kết quả vụ mùa. Kẻ xuống thuyền vượt biển không thấy được bờ bến. Người ta vẫn cắm cúi đi. Không vì cái biết, mà vì lòng tin. Biết thuộc về ánh sáng, tin thường khởi sự nơi tối tăm. Tin một điều có nghĩa là chấp nhận điều ấy có thật. Tin một người là trao vào tay người ấy một phần sinh mệnh của chính mình. Tin một lý tưởng là lấy đó làm lẽ sống, làm phương hướng.
Vào những năm 1520, 1530, có một người tên Esteban de Dorantes, người đời quen gọi là Estevanico, đã một mình băng qua sa mạc mênh mông của vùng đất nay là Texas, New Mexico và Arizona — trước khi người Anh dựng nên Jamestown năm 1607 gần một thế kỷ, và trước khi đoàn di dân Pilgrim đặt chân lên Plymouth năm 1620 tròn một trăm năm. Ông sinh ra ở Azemmour, một thị trấn ven Đại Tây Dương của Ma Rốc, bị bắt làm nô lệ, đưa sang Tây Ban Nha rồi vượt biển sang Tân Thế Giới. Trong một chuyến viễn chinh bi thảm khiến gần như cả đoàn bỏ mạng, Estevanico là một trong số ít người sống sót. Ông học được nhiều thứ tiếng bản địa và trở thành một trong những người đầu tiên của "Old World" đặt chân xuyên suốt miền nam nội địa của nước Mỹ sau này.
Trung Quốc coi thương mại là một trong những thành tựu nổi bật của Cơ chế Hợp tác Lancang – Mekong (LMC), với tổng kim ngạch giữa Trung Quốc và năm quốc gia hạ nguồn đạt khoảng 500 tỷ USD trong năm 2025. Tuy nhiên, đằng sau con số ấn tượng đó là một thực tế đáng lo ngại: Lợi ích từ thương mại không được phân bổ đồng đều. Chỉ trong năm 2025, Việt Nam đã ghi nhận mức thâm hụt thương mại với Trung Quốc lên tới 115,6 tỷ USD, trong khi Campuchia và Thái Lan cũng chịu mức nhập siêu rất lớn.
Trong môi trường chính trị thực tế đương đại, LM chính trị là lẽ sống duy nhất của mỗi tổ chức và cá nhân người Việt quốc gia. Không có LM mỗi tổ chức hay thực thể riêng biệt không khác nào một đàn cá nhốt trong ao tù, không bao giờ thoát ra biển khơi để lớn mạnh vùng vẫy hầu trở thành một lực lượng chính trị đủ sức đối trọng với đảng CSVN.
Việc một hồ sơ tình báo được giải mật thường khiến dư luận có cảm tưởng rằng toàn bộ sự thật cuối cùng đã được phơi bày. Nhưng trên thực tế, ý nghĩa của việc giải mật không đơn giản như vậy. Một tài liệu được công bố chỉ cho thấy những gì đã từng được thu thập hoặc ghi nhận tại một thời điểm nhất định; nó không mặc nhiên xác nhận rằng mọi nội dung trong đó đều đã được kiểm chứng hoặc trở thành kết luận chính thức.
Con người từ muôn thuở đã không ngừng truy vấn, định nghĩa, tìm cách gọi tên chữ yêu. Yêu là rung động, là thương, là thích, là say mê, là quyến luyến, là nhớ nhung — là thứ men riêng trong cõi lòng. Triết gia/nhà tâm lý học Erich Fromm cho rằng yêu là một nghệ thuật phải học. Fromm xem yêu không chỉ là cảm xúc, mà là thực hành, chăm sóc, trách nhiệm, tôn trọng, hiểu biết.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.