Hôm nay,  

Hiểu Sao Đây?

05/08/200600:00:00(Xem: 4766)

Trong xã hội văn minh, dân chủ, quyền mưu cầu hạnh phúc và quyền tự do đi lại là một trong nhiều quyền mà bất kỳ một chính phủ của đảng phái nào cũng phải thể hiện trong văn bản hiến pháp và tuyệt đối tôn trọng. Tại Việt Nam quyền ấy cũng đã có trong hiến pháp, nhưng không phải ai cũng hưởng được.

Tôi là Phạm Bá Hải, 38 tuổi, hộ khẩu thường trú tại 11/4 B, đường Phạm Văn Sáng, Xuân Thới Thượng, Hốc Môn, Tp.HCM. Hiện đang làm việc tại Ấn Độ cho công ty Mayur Uniquoters Ltd.

Trước khi về Việt Nam để tìm kiếm thị trường đồng thời mở một chi nhánh tại Sài Gon, tôi đã ở lại Singapore hai ngày cho các kinh doanh khác. Và ngày 18 tháng 7 năm 2006 tôi đến Sài Gòn.

Trước khi sang lại Singapore, ngày 27 tháng 7, 2006 theo lời mời của người bạn cũ là Lê Trí Tuệ, chúng tôi gặp nhau tại Quán ăn Non Nước, số 4 đường Võ Văn Tần. Khi ấy tôi mới biết nhóm gặp nhau là Khối Dân Chủ 8406, và mãi đến ngày hôm sau tôi mới hay tin rằng công an đã đặt máy quay phim dưới chiếc bàn ngay cửa ra vào của phòng hợp mặt.

Nỗi lo ngại của tôi đã được cụ thể khi anh an ninh Trương Hữu Tự, tại sân bay Tân Sơn Nhất, tỏ vẻ hoảng hốt gọi ngay người đưa tôi vào căn phòng có dòng chữ "Khu Vực Cấm Vào/ Restricted Area". Họ lập biên bản, nói rằng tôi chưa được phép xuất cảnh. Hỏi rằng lý do tại sao, anh Đại úy an ninh Nguyễn Thế Vinh chỉ biết trả lời rằng "làm theo lệnh cấp trên, mọi thắc mắc, giải thích, giải quyết, vui lòng đến Cục quản lý Xuất nhập cảnh, số 254 Nguyễn Trãi".

Thứ hai, ngày 31 tháng 7, tôi đến nơi công an yêu cầu để tìm lời giải thích. An ninh Vũ Đức Tây sau khi đọc xong đơn tôi nộp, lạnh lùng nói "trường hợp của anh, 2-3 ngày sau thì đến". Tôi giận quá, xoay ra phía bà con đang ngồi chờ làm hộ chiếu, nói rằng tôi là một thương nhân, làm việc ở nước ngoài. Một ngày chính quyền Việt Nam giữ tôi lại, là một ngày tôi gặp khó khăn với các đối tác. An ninh sân bay không giải thích, không giải quyết, đến đây thì lại hẹn vài ngày nữa..." Thấy tôi phân trần với bà con, anh ta gọi điện cho cấp trên.

20 phút sau, Đại úy an ninh Trần Việt Hà tiếp tôi. Tôi yêu cầu cung cấp văn bản chính thức, nêu lý do cụ thể tại sao không cho tôi xuất cảnh, qua đó tôi có lý do chính đáng báo về công ty. Đại úy Hà nói "không phải ai cũng bị chặn lại, trường hợp của anh là vì lý do an ninh quốc gia, hãy về và chờ văn bản quyết định gửi qua đường bưu điện".

Niềm hy vọng sớm giải quyết đã tắt ngấm. Cầm trên tay hộ chiếu hoàn toàn hợp lệ của nước CHXHCN Việt Nam cấp cho tôi hồi tháng 4/2006, với visa loại business/ No. of Entries: Multiple do Ấn Độ cấp, tôi cảm thấy không còn có gì bảo đảm được nữa. Họ dựa vào Nghị định 05/2000/NĐ-CP một cách mơ hồ để giữ tôi lại.

Trong Sách trắng về nhân quyền, Nghị định số 05/2000/NĐ-CP về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, do Thứ trưởng Nguyễn Văn Ngạnh ký ngày 3/3/2000 là niềm tự hào của chính quyền CSVN. Chương I, mục 7 của sách trắng ấy viết: "... Nhà nước Việt Nam tạo mọi điều kiện và bảo đảm quyền tự do đi lại và tự do cư trú của công dân. Hiến pháp Việt Nam đã khẳng định: công dân có quyền tự do đi lại và cư trú ở trong nước, có quyền ra nước ngoài và từ nước ngoài về nước theo quy định của pháp luật. Việc đi lại và lựa chọn nơi cư trú do mỗi cá nhân quyết định phù hợp với nhu cầu, khả năng, hoàn cảnh của họ.

Những quy định pháp luật về việc đi lại, cư trú của công dân Việt Nam và người nước ngoài ở Việt Nam ngày càng được bổ sung, sửa đổi theo hướng cởi mở và tự do nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, nhu cầu phát triển giao lưu, quan hệ mọi mặt giữa Việt Nam và cộng đồng quốc tế. Các thủ tục hành chính gây phiền hà cho việc đi lại, cư trú của công dân đều bị bãi bỏ. Quyền tự do xuất, nhập cảnh của công dân Việt Nam đã được cụ thể hóa trong Nghị định 05/2000/NĐ-CP của Chính phủ ngày 3/3/2000....".

Cũng vì Nghị định 05/2000 này Bạch Ngọc Dương bị từ chối cấp hộ chiếu; cũng vì nghị định này chính quyền Việt Nam tự hào về sự tự do xuất nhập cảnh; cũng vì nghị định này, tôi bị chặn lại ngay tại sân bay. Hiểu sao đây"

Tôi rất mong nhận được lời cố vấn cũng như sự hỗ trợ pháp lý của các tổ chức, hội đoàn, cá nhân, giúp tôi mau sớm được ra đi để hoàn tất các hợp đồng kinh doanh từng ngày chờ đợi ở nước ngoài.

Sài Gòn, ngày 1 tháng 8 năm 2006.

Công dân Phạm Bá Hải.

In Trang
Trang đầuTrang trước3456789Trang sauTrang cuối

Ở Hoa Kỳ, khoa học xưa nay hiếm khi giành hàng tít lớn trên báo, cho dù ngân sách nghiên cứu suốt nhiều thập niên vẫn vững vàng qua mọi triều tổng thống như một thứ “quốc ước bất thành văn” về tri thức thuần túy. Năm 2025, khúc quân hành êm ả đó bỗng khựng lại: chính quyền Donald Trump, trở lại Nhà Trắng với nghị trình cải tổ khoa học và kỹ nghệ theo hướng ý thức hệ, đã kéo chính sách khoa học từ trang trong ra thẳng trang nhất.

Thuế quan — thứ từng vắng bóng trên mặt báo suốt nhiều thập niên — nay trở lại trung tâm chính sách kinh tế Hoa Kỳ, trong lúc Tối Cao Pháp Viện đang xét tính hợp hiến của các mức thuế toàn cầu do Tổng thống Donald Trump ban hành. Bài viết dưới đây, theo phân tích của Kent Jones, giáo sư kinh tế danh dự Đại học Babson, đăng trên The Conversation ngày 11 tháng 12 năm 2025, nhằm giải thích cặn kẽ thuế quan là gì, ai thực sự gánh chịu, và vì sao vấn đề này đang tác động trực tiếp đến túi tiền và tương lai kinh tế nước Mỹ. Thuế quan, nói gọn, là thuế đánh lên hàng hóa nhập cảng. Khi một công ty Hoa Kỳ nhập hàng từ nước ngoài, Cơ quan Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ sẽ gửi hóa đơn thuế; doanh nghiệp phải nộp đủ thì hàng mới được thông quan. Trên giấy tờ, người trả thuế là nhà nhập cảng. Nhưng trên thực tế, phần lớn chi phí ấy được chuyển thẳng sang người tiêu dùng qua giá bán cao hơn — từ thực phẩm, xe cộ cho đến quà tặng cuối năm.

Vào những ngày cuối tháng Tám của năm 2025, tôi cùng hai đồng nghiệp đã quyết định từ bỏ chức vụ tại Cơ Quan Kiểm Soát và Phòng Bệnh (CDC). Chúng tôi ra đi vì không thể tiếp tục im lặng khi chứng kiến tính liêm chính khoa học ngày một xói mòn, còn cơ sở hạ tầng y tế công cộng của quốc gia cứ dần rệu rã dưới sự lãnh đạo của Robert F. Kennedy Jr., Bộ trưởng Bộ Y tế và Nhân sinh (HHS). Khi đó, chúng tôi đã khẩn thiết kêu gọi Quốc Hội, các tổ chức chuyên ngành và các bên liên quan trong lĩnh vực y tế công cộng hãy can thiệp trước khi xảy ra những thiệt hại không thể cứu vãn. Tôi rời đi với niềm tin mọi thứ rồi sẽ được chấn chỉnh.

Khi nhìn bản đồ thế giới và duyệt xét lịch sử hình thành, chúng ta nhận thấy có rất nhiều điểm tương đồng giữa Canada và Úc Đại Lợi.

Người Việt miền Nam từng trải qua một bài học cay đắng: sau 1975, những lời nói về “thống nhất” và “hàn gắn” không bao giờ đi cùng sự nhìn nhận. Không một lời chính thức nào nhắc đến các trại cải tạo, những cuộc tước đoạt, hay những đời sống bị đảo lộn dưới tay những người nhân danh chiến thắng. Không có sự thật, hòa giải chỉ là chiếc khẩu hiệu rỗng. Câu chuyện nước Mỹ hôm nay, khi chính quyền muốn làm mờ các chứng tích về chế độ nô lệ, cho thấy một điều quen thuộc: không quốc gia nào trưởng thành bằng cách giấu đi phần tối. Sự thật không tự biến mất chỉ vì người ta muốn quên.

Hai mươi năm trước, Thống đốc Jeb Bush ký đạo luật “stand your ground” (đứng vững tại chỗ), được giới ủng hộ xem là một biện pháp chống tội phạm dựa trên “lý lẽ thường tình”. Lời hứa khi ấy: bảo vệ người dân tuân thủ pháp luật khi họ dùng vũ lực để tự vệ. Sau vụ George Zimmerman được tha trong cái chết của Trayvon Martin, đồng bảo trợ dự luật, dân biểu Dennis Baxley, vẫn bảo rằng “trao quyền” cho người dân sẽ giúp chặn bạo lực.

“Di sản, còn có thể mang hình thức phi vật thể của lối nghĩ, lối sống, lối hành động, mà con người miền Nam khi xưa đã được trau dồi, hun đúc qua tinh thần của thể chế, của một nền dân chủ hiến định. Chính con người, chính cộng đồng xã hội mới là trung tâm và cũng là cội nguồn lẫn mục đích của mọi bản hiến pháp.” – Hải Sa, “Ngót 60 năm từ một khế ước nhân quyền dang dở,” trang 56 Cùng với tin tạp chí Luật Khoa vừa được đề cử giải thưởng Tự Do Báo Chí năm 2025 của Tổ chức Phóng viên Không Biên giới, ban chủ trương trong một thư tới độc giả vào cuối tháng 10 đồng thời thông báo việc phát hành ấn bản đặc biệt với chủ đề “70 Năm Việt Nam Cộng Hòa – Chân Dung & Di Sản” gồm 86 trang, với 14 bài vẽ lại hành trình từ ra đời tới bị bức tử của nền dân chủ duy nhất của Việt Nam và di sản của thể chế yểu mệnh này để lại. Bài này nhằm điểm qua nội dung của ấn bản đặc biệt này, và sẽ chú trọng vào một bài đã gợi nơi người viết một suy tư sâu sắc.

Một nhóm sử gia, thủ thư và tình nguyện viên đang gấp rút chạy đua với thời gian – và với chính quyền Trump – để giữ lại những mảnh ký ức của nước Mỹ.Từ hình ảnh người nô lệ bị đánh đập, các trại giam người Mỹ gốc Nhật trong Thế Chiến II, đến những bảng chỉ dẫn về biến đổi khí hậu ở công viên quốc gia, tất cả đều có thể sớm biến mất khỏi tầm mắt công chúng. Trong vài tháng gần đây, hơn một ngàn sáu trăm người – giáo sư, sinh viên, nhà khoa học, thủ thư – đã âm thầm chụp lại từng góc trưng bày, từng bảng giải thích, để lập ra một kho lưu trữ riêng tư. Họ gọi đó là “bản ghi của công dân” – một bộ sưu tập độc lập nhằm bảo tồn những gì đang tồn tại, trước khi bị xoá bỏ bởi lệnh mới của chính quyền.

Hai trăm mười một năm trước, mùa hè năm 1814, quân Anh kéo vào Washington. Trước khi phóng hỏa Bạch Ốc, họ ngồi xuống dùng bữa tại bàn tiệc đã dọn sẵn cho Tổng thống James Madison. Khi bữa ăn kết thúc, lính Anh đốt màn, đốt giường, và tòa nhà bốc cháy suốt đêm. Sáng hôm sau, cơn mưa lớn chỉ còn rửa trôi phần tro tàn của nơi từng là biểu tượng cho nền cộng hòa non trẻ. Tuần này, phần Cánh Đông của Bạch Ốc bị phá sập. Không phải bởi ngoại bang, mà bởi chính quyền tại vị. Và lần này, không ai được báo trước. Người Mỹ chỉ biết chuyện qua những bức ảnh máy xúc cày nát nền nhà, cùng lời xác nhận ngắn ngủi từ các viên chức trong chính phủ.

Hai trăm năm rưỡi sau ngày dựng cờ độc lập, nước Mỹ vẫn chưa thoát khỏi chiếc bóng của bạo lực. Mỗi khi một viên đạn nổ, người ta lại nói: “Đây không phải là nước Mỹ.” Nhưng chính câu nói ấy lại là cách người Mỹ tránh nhìn thẳng vào chính mình. Bài viết của giáo sư Maurizio Valsania (Đại học Torino), đăng trên The Conversation ngày 12 tháng 9, 2025, nhắc lại lịch sử mà nhiều người muốn quên: từ nhựa đường và lông gà đến súng ngắn buổi bình minh — một mạch dài nối liền hai thế kỷ, nơi tự do và bạo lực chảy cùng dòng máu.
Trang đầuTrang trước3456789Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.