Nối Bản Trường Ca

22/04/202514:05:00(Xem: 2000)
IMG_2207
Minh họa Đinh Trường Chinh

 

 

« Chàng tuổi trẻ trên con đường lầy lội 

Của quê hương trong mù mịt màn sương,

Bước băn khoăn lay đá ngủ bên đường,

Chàng dò lối thăm cha trong rào sắt.

«Cha yêu quí khi đất trời mở ngỏ

Thân phận người, cánh én nổi trên mây

Cho con hỏi sao cha không tung cánh

Súng cha cầm có phải khẩu súng say?»

Con yêu quý! Con người không chọn đất!

Tự bao đời chỉ có đất chọn ta!

Cũng như con, con không thể chọn cha!

Nên dân tộc không phải là để chọn.

Hãy cầm lấy, cha cho con hòn đất,

Nuốt vào lòng rồi nắm chắc nơi tay

Con sẽ hiểu vì sao cha ở lại?

Súng cha cầm có phải khẩu súng say?

Người chiến sĩ không chỉ bằng máu thịt

Đến khi cần ta góp cả khổ đau

Quê hương này không ghép bằng đất đá,

Tự bao đời chồng chất những biển dâu…

Chàng tuổi trẻ quay về con đường cũ

Đá quanh chân vừa bập bẹ tiếng người

Chàng tìm đến bên chân ngươi tu sĩ

Thức canh cờ không một phút nghĩ ngơi!

«Bạch lạy thầy xin vì con thuyết giảng

Phải cờ đây gọi được quỉ ma về?

Khi đất trời sắp quay cuồng giông bão

Bạch thưa thầy sao thánh thể không đi?»

Ngọn cờ này ta mang từ núi Thứu

Trồng nơi đây không biết đã bao đời

Hút đất đá nên đổi màu khác lạ

Cứ như màu câu hát ngấm trong nôi.

Này sắc vàng sắc thịt da dân việt.

Sắc đỏ hồng sông lạch chở phù sa

Sắc xung quanh là sắc màu muôn thuở

Giấc mơ lành khói ủ xóm quê xa.

Chẳng bởi tại xác thân là cát bụi

Tại vì cờ mà ta ở lại đây!

Ta ở lại nói những lời câm lặng,

Để dân mình còn thấy ngọn cờ bay!

Đường thời gian con đường vòng vô tận

Con người đi bằng lưỡi chẳng bằng chân

Đường không gian dù có được đằng vân

Ta xin nói để lưỡi mình không ngọng!

Con nên nhớ dẫu sống vô sai biệt,

Khi chèo thuyền phải xuôi ngược phân minh,

Con nên nhớ xưa cha ông đuổi chuột,

Vẫn từ tâm mà không bể mất bình.

Chàng tuổi trẻ quay về căn nhà nhỏ,

Thấy trong lòng ngọn thác đổ êm êm

Bên lửa ấm, chàng nắm bàn tay mẹ:

Mẹ của con! Mẹ như bóng âm thầm!

Đôi quang gánh, mẹ gánh gì trong đó,

Gánh tuổi mòn liền mảnh vỡ quê hương,

Sao không tới bên kia bờ biển cả

Có địa đàng có lối ngọc vườn hương?

Con nói đúng mẹ vẫn là chiếc bóng,

Bóng của cha và bóng của quê nhà

Mẹ là bóng nên không rời vật chắn

Tựa cây rừng không bỏ núi đi xa!

Con của mẹ! Con chỉ nhìn thấy rõ

Là khi nào con nhắm mắt lặng im

Con đường đi phải nở tự trái tim

Buồng lý trí, buồng tối tăm gươm giáo!

Chàng quỳ gối biến mình thành cánh bướm:

Tiếng mẹ hiền, hoa nở giữa lời ru

Rồi dịu ngọt bỗng chan hòa sông núi

Chàng mơ chàng ngồi ôm đá vọng phu

Chàng hỏi đá, mẹ ngóng chờ gì thế?

Phải bóng người đã khuất nẻo thâm u?

Hay có phải mẹ hóa thành biểu tượng

Để mọi người chiêm ngưỡng đến thiên thu?

Mẹ chờ đây nở tâm tình đón biển

Biển dạt dào trong tim mẹ bao la

Đất nước mình dù có gì vĩ đại

Con hiểu rồi hùng vĩ ở tâm ta

Con hiểu rồi bước tiến của ông cha

Là bước tiến của trái tim ca hát

Con đã nghe tiếng giống nòi thúc nhịp

với tim hồng phải nối bản trường ca.

 

Chúc Thanh
Đã nửa thế kỷ
Tháng 4-2025
 

Kể lạ, ở “nước non mình”, bút hiệu của các nhà sáng tác qua nhiều lãnh vực văn chương, thi ca, âm nhạc, hội họa, nghiên cứu phê bình, truyền hình, báo chí, diễn viên, có bút hiệu/danh, là Sơn [không kể Sơn ở đầu như Sơn Nam, Sơn Tùng, Sơn Vương…] là đông vô số kể. Thiếu Sơn, Triều Sơn, Trúc Sơn, Phạm văn Sơn, Trịnh Công Sơn, Mai Sơn, Phong Sơn, Vân Sơn, Trần văn Sơn, Linh Sơn, Trần Áng Sơn, Từ Sơn, Vinh Sơn, Tiến Sơn, Cao Sơn, Ngô văn Sơn, Lê Thái Sơn, Nguyễn Lê La Sơn, Lê Tây Sơn. Chu Sơn, Tùng Sơn, Hoài Sơn, Đào Bá Sơn…Trong đó hai ông Sơn thi sĩ là….đáng yêu nhất. Nguyễn Đức Sơn và Nguyễn Bắc Sơn. Đáng yêu, vì hai ông này đều có tài, đều có cái lạ trong thơ, lẫn ngất ngư, ngất ngưỡng, ngất ngây trong đời sống.
ôi màu xanh bể dâu ngút ngàn | truy lùng những lóng mây tự ải | giữa bầu trời hắc ín | rúc đầu những chú ve non | làm mồi cho lũ bọ đất
đàn bà càng già càng khô khan | đàn ông càng già càng nhiều cảm xúc | kích thích tố giảm theo thời gian nên sự dịu dàng và tóc của người nữ ngày càng bớt mượt | và anh hùng tính của người nam ngày càng trượt xuống đồi
Một mình ngồi với một mình | Một mình ngồi với một mình thành hai | Hai mình ngồi với một mình | Thành ba thành bốn thình lình thành trăm
Hai bài thơ của Trần Hạ Vi...
Tháng 7. Mùa hè đang gửi đến đây một sứ giả vô cùng dễ thương. Phượng tím. Đi đâu chợt cũng bị màu tím thơ mộng ấy níu mắt nhìn, làm dịu đi cái nóng chói chan. Bạn đang ở đâu, buổi sáng rực nắng đi chơi hay chiều mệt nhoài sau giờ làm việc, hay tối, hay khuya, hàn huyên bạn thiết, hoặc giả nói chuyện một mình, tất cả những tâm trạng thời gian đó, bạn sẽ tìm thấy được trong Căn phòng chứa đựng mọi khoảnh khắc, nơi các nhà thơ Hoàng Trúc Ly, Duy Thanh, Nguyễn Thùy Song Thanh, Tomas Transtromer, Âu Thị Phục An, Chiêu Anh Nguyễn, Nguyễn thị Khánh Minh, Trương Đình Phượng, Inrasara, Phạm Thiên Thư, Nguyễn Xuân Thiệp, đọc cho bạn nghe những vần thơ mang âm hưởng chói chan của mặt trời mùa hạ, hoang mạc gai xương rồng, mật ngọt của thiên nhiên…
Nhớ khi cởi ướt lau mình | đừng phơi đừng giặt cho tình thêm thương. | Mặc quần ướt lạnh vấn vương | mặc áo ướt để lên giường đắp chăn.
Thơ của hai thi sĩ Huỳnh Liễu Ngạn & Thy An...
Ngày buồn: Đ P Q 1 | GS Triết Đặng Phùng Quân (ĐPQ) | vừa mới từ trần (1942 - 15.7.2023). Năm tôi xong học trình cử nhân Văn Khoa SG ban triết (1969) thì anh ĐPQ đã bảo vệ thành công xuất sắc luận án Cao học Triết, được mời làm giáo sư thỉnh giảng môn Triết học tại Đại học Văn khoa Sài Gòn. Nghe tiếng anh nhiều nhưng tôi chỉ gặp anh lần đầu trong cuộc triển lãm nêu trên: Một lần trong một bữa ăn văn nghệ nói chung do anh chị Trương Đình Luận khoản đãi. Và lần thứ nhì tại tư gia nữ sĩ Hàn Song Tường, một tri kỷ, người đã viết chung với ĐPQ tuyển tập Một Dặm Tương Thân. Anh Quân người điềm đạm, nhiều phong cách mô phạm nhưng rất nhiệt tình trong giao tiếp. Tôi chỉ mới đọc anh sau này, phần nhiều trên trang mạng Gió-O của chị Lê Thị Huệ.
Khi không dám nhìn dung nhan | Tôi nhìn đắm đuối đôi bàn chân thương | cong cong yểu điệu xương xương | Đôi chân nho nhỏ dặm trường khổ qua
bao giờ tượng tạc như in | thì xin chất ngọc | nhắn tin về đời | một lần | [có] | một lần thôi | ngoại vi men dã chấm cười tinh khôi
Victoria Amelina là một nhà thơ, tiểu thuyết gia người Ukraine. Khi Nga tiến hành cuộc xâm lược toàn diện vào đất nước của cô vào năm 2022, cô đã dành phần lớn thời gian viết lách để ghi chép và nghiên cứu về các tội ác chiến tranh. Amelina hiểu rõ những rủi ro, nguy hiểm mình sẽ gặp phải với công việc này, với tư cách là một công dân chọn ở lại đất nước của mình trong chiến tranh, và với tư cách là một nhà văn phải đối mặt với một đội quân xâm lược đang muốn tiêu diệt bản sắc dân tộc mình. Cô đưa con trai đến nơi an toàn ở Ba Lan, nhưng bản thân trở về tiếp tục sống và làm việc tại quê hương. Khi Kyiv bị ném bom vào đầu mùa hè, cô đã quan sát các vụ nổ từ căn hộ của mình và viết: “Chiến tranh là khi bạn không còn có thể theo dõi nỗi mọi tin tức và khóc về những người hàng xóm đã chết thay cho bạn cách bạn vài dặm. Tuy nhiên, tôi muốn chúng ta sẽ bằng mọi cách không quên tên của họ.”
Thơ của hai thi sĩ Quảng Tánh Trần Cầm & Nguyễn Hàn Chung...