Con Ma của Bà Nội

06/02/202610:44:00(Xem: 906)

Grandma's Ghost



ba mẹ tưởng đã thoát
khỏi tiếng rít hỏa tiễn

ai ngờ chiến tranh
dai như sán trong bụng cào lên cổ
nổ qua miệng
hai cái loa
gào vào mặt nhau

dưới gầm bàn
cuộc đấu khẩu của họ
như bom nổ
rung vách
lắc nền

dưới
bàn của bà nội
tôi dúm người
ẩn núp
nghe tiếng bà thì thầm

máu dòng họ mình
không chảy
nó ngoằn ngoèo
trườn đi

con rắn lửa
rít lên trong cổ

bà kể cô tôi —
người đàn bà hóa thánh

ngày lính tràn vào tiệm tạp hóa vơ vét
người ta quỳ cô đứng thẳng
thép lạnh xuyên thân
không xuyên nỗi niềm kiêu hãnh

máu cô đổ
không bao giờ thành bi kịch

trong ký ức dòng họ
nó trườn
nó rít
nó cắn

bò qua
bao mùa loạn
mang lửa
mang hơi thở
tới tay bà nội

bà ôm nhúm than hồng
chắn gió
chắn đạn

đêm bung nở
hoa lửa tung khắp màn trời.

attic moon / gác trăng
Nina Hòa Bình Lê dịch
* Bài thơ đăng lần đầu tiên trên trang diaCRITICS ngày 27 tháng 1, 2026, tiếng Anh và tiếng Việt.

Read the original English version here.



attic moon là một nhà thơ, nhà làm phim và nhân viên xã hội người Mỹ gốc Việt, với sáng tác đi vào những giao điểm giữa bản sắc, tâm lý và tự sự, đan xen đời sống riêng tư với huyền thoại. Thơ của cô từng xuất hiện trên tạp chí văn chương The Catalyst của Đại học UC Santa Barbara, và bộ phim tài liệu Asian American Pizza đoạt giải Phim tài liệu ngắn xuất sắc nhất tại Chinatown Film Festival 2025. Hiện cô đang trong giai đoạn hoàn thiện bản thảo tập thơ đầu tay Gravity.

Trang đầuTrang trước6789101112Trang sauTrang cuối

Cây xanh trên miễu đình | Hưởng bốn mùa cúng vái | Quỳ lạy những hình nhân | Thấm đẫm mùi nhang khói

Ngày 17 tháng 9 năm 2025, thi sĩ “Công giáo” Lê Đình Bảng đã bước vào độ tuổi thượng thọ. Ông đã chính thức đạt 83 tuổi Tây và 84 năm tuổi ‘Mụ’. Một độ tuổi cần nghỉ ngơi, an dưỡng tuổi già. Song với tình yêu văn chương, chữ nghĩa và đặc biệt là niềm tin vào tôn giáo, ông vẫn như một thanh niên tráng kiện, đầy đức tin và nhiệt huyết, khi cho ra mắt thi phẩm thứ 25, sau rất nhiều tác phẩm nổi tiếng với nhiều thể loại khác nhau như văn xuôi, nghiên cứu lịch sử, tôn giáo...sáng tác kể từ năm 1967 miệt mài cho đến nay...

Thật sự chúng ta có cần/ Dựng lên hình ảnh của một người lính miền Bắc / bị người lính miền Nam thiêu sống / Mới nói lên được nỗi đau / Của cuộc nội chiến 20 năm / Chúng ta chưa đủ đau đớn / Cảnh người một dân tộc cùng màu da cùng tiếng nói / Cùng mang họ Nguyễn,họ Trần / Truy cùng đuổi tận / Căm thù,chém giết nhau / Bằng tất cả chồng chất oán hờn / Để nhân danh một chủ nghĩa nào đó

có lúc ngồi bên cửa sổ | tâm hồn lâng lâng | anh đưa em tách trà

... Thơ Trần Hạ Vi là sự hòa quyện giữa triết lý hiện đại, cảm xúc nữ tính và nhịp điệu đời sống, nơi mỗi câu chữ đều vừa biểu đạt, vừa phân tích, vừa soi chiếu – để người đọc vừa thấy mình trong đó, vừa ngỡ ngàng trước phát hiện mới về bản thân và thế giới. Phong cách này không chỉ làm nổi bật những xúc cảm đời thường được khúc xạ qua trí tuệ và ngôn từ, mà còn tạo nên một không gian thi ca nơi con người và thời đại, thân xác và ngôn từ, tình yêu và tự do cùng nhảy múa, vừa thật vừa mơ, vừa gần vừa xa, vừa dịu dàng vừa sắc sảo....

ở bên tả ngạn sương mù | áo em dính hạt mù u đến giờ | nhớ chờ anh nhé ngu ngơ | tàn cây cơm nguội đôi bờ còn thương

sau cùng thì Ba không cần nó nữa | cái thẻ có hiệu lực | hai năm hay ba năm | để được tạm trú trên đất nước của mình

Tới rồi mùa thu | Vẫn còn nắng. chưa thấy mù | Sẽ bưng mấy chậu phù du vô nhà

Chúng ta đang trôi đi đâu?! xuất hiện như một tập nhật ký chữ nghĩa, không phải để giải thích, cũng không để an ủi. Nó gợi nhiều hơn là nói, buộc độc giả phải cắm cúi dò trong đống chữ khúc khuỷu để tìm lấy một mảnh ánh sáng. Thơ của Bùi Chát không đi bằng cảm xúc bộc phát. Nó đi bằng những mâu thuẫn đẩy nhau, bằng chữ tự mổ xẻ chính nó. “Không phải cảm xúc / Mà chính là ngôn ngữ / Sinh ra thơ.” Câu thơ trông như một định nghĩa, thực chất lại là một phủ định, một cuộc đảo chính. Tình cảm ở đây không biến mất, mà bị kéo ra sau, thành phụ phẩm của thao tác chữ. Sự lạnh lẽo ấy làm cho thơ anh sáng rực, như ánh thép lóe trên lưỡi dao.

Nắng vạm vỡ leo bám lưng trưa, Ci sei tu… Em ở đó… Mùa hè nào đã đi qua. Đi qua như một tích tắc đời. Connie Francis Al di là cao vút giữa ngày, gọi nắng xuống cho đầy chiều chưa tới. Khi môi mấp máy điệu hờ tháng 9. Khi màu hoàng hổ trườn trên chiếc lá thu còn sót chút lục xanh. Như môi người còn đọng thanh xuân. Như mọi điều đã đi qua rớt lại mối diên trì...

Người ta đã tháo đi những bóng đèn | Không có ánh sáng | Nên không gây những tiếng động ban đêm | Khi chim ấp trứng | Những cái trứng | rất đỗi bình thường

Ngày 15 tháng 9 năm 2025, Thư Viện Quốc Hội Hoa Kỳ công bố Arthur Sze là thi sứ ‘Poet Laureate’ thứ 25 của Hoa Kỳ. Ông là thi sĩ gốc Á đầu tiên giữ vị trí này, sẽ chính thức ra mắt trong buổi đọc thơ tại Washington vào tháng Mười. Tin này đến - giữa thời buổi chữ nghĩa bị giản lược thành khẩu hiệu, bị cuốn theo dòng truyền thông ồn ã, chớp nhoáng - như một tín hiệu ngược dòng: thơ vẫn còn giữ vững chỗ đứng riêng của nó, như thân xác vẫn còn linh hồn.
Trang đầuTrang trước6789101112Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.