Con Ma của Bà Nội

06/02/202610:44:00(Xem: 1087)

Grandma's Ghost



ba mẹ tưởng đã thoát
khỏi tiếng rít hỏa tiễn

ai ngờ chiến tranh
dai như sán trong bụng cào lên cổ
nổ qua miệng
hai cái loa
gào vào mặt nhau

dưới gầm bàn
cuộc đấu khẩu của họ
như bom nổ
rung vách
lắc nền

dưới
bàn của bà nội
tôi dúm người
ẩn núp
nghe tiếng bà thì thầm

máu dòng họ mình
không chảy
nó ngoằn ngoèo
trườn đi

con rắn lửa
rít lên trong cổ

bà kể cô tôi —
người đàn bà hóa thánh

ngày lính tràn vào tiệm tạp hóa vơ vét
người ta quỳ cô đứng thẳng
thép lạnh xuyên thân
không xuyên nỗi niềm kiêu hãnh

máu cô đổ
không bao giờ thành bi kịch

trong ký ức dòng họ
nó trườn
nó rít
nó cắn

bò qua
bao mùa loạn
mang lửa
mang hơi thở
tới tay bà nội

bà ôm nhúm than hồng
chắn gió
chắn đạn

đêm bung nở
hoa lửa tung khắp màn trời.

attic moon / gác trăng
Nina Hòa Bình Lê dịch
* Bài thơ đăng lần đầu tiên trên trang diaCRITICS ngày 27 tháng 1, 2026, tiếng Anh và tiếng Việt.

Read the original English version here.



attic moon là một nhà thơ, nhà làm phim và nhân viên xã hội người Mỹ gốc Việt, với sáng tác đi vào những giao điểm giữa bản sắc, tâm lý và tự sự, đan xen đời sống riêng tư với huyền thoại. Thơ của cô từng xuất hiện trên tạp chí văn chương The Catalyst của Đại học UC Santa Barbara, và bộ phim tài liệu Asian American Pizza đoạt giải Phim tài liệu ngắn xuất sắc nhất tại Chinatown Film Festival 2025. Hiện cô đang trong giai đoạn hoàn thiện bản thảo tập thơ đầu tay Gravity.

1234567Trang sauTrang cuối

nàng nói huyên thiên | hớp từng ngụm không khí | thở ra tiếng cười rộn rã | và phóng những tia nhìn dễ chịu khắp phòng | tôi thật tình lâng lâng

tháng mười đi ngang bìa sông núi | khát khao một cuộc trở lại

Không biết Trần Bình Trọng nhưng lại thờ Quan Công tên mã phu kiêu mạn làm Thục Hán tiêu vong Sử Tàu thuộc như cháo không thuộc sử cha ông khóc Nhạc Phi, Hàn Tín mà khinh nhờn tổ tông

Có những điều không thể chịu đựng | Ta có thể trốn tránh chúng thật lâu | rồi ta chết.

Đa số người Việt thích viết và đọc thơ tình vì khi đối diện với nghệ thuật, chúng ta thích thú bằng cảm tính. Chúng ta không mấy quan tâm về việc sử dụng học thuật để sáng tạo hoặc thưởng thức bài thơ, mà dùng học thuật sẵn có trong truyền thống như mượn thuyền sang sông. Ưu điểm là chúng ta có nhiều bài thơ tình, thơ cảm tính đặc sắc. Khuyết điểm là thơ chúng ta không theo kịp khả năng phát triển của thơ thế giới nói chung và thơ Tây phương nói riêng.

Tôi không gọi là bệnh Tôi gọi là thời tiết cơn địa chấn từ ngực không bản tin nào dự báo Tôi hai mươi tuổi tin rằng mình đặc biệt cách một cơn mưa tin mình là nguyên nhân cơn lụt

Ngồi nhập định một vì sao | Thả hết vây cánh trôi vào mông lung | Khoảng trống ta Cảm Lạnh lùng | Ngoại thân níu kéo từng khung định hình

Cơn mưa đầu của mùa thu ở miền nam CA, tháng 9, mùa thu về rất sẽ dường như có tiếng gió chuyển mùa ở Sài Gòn, hòa âm. Và những ô tâm hồn nhạy cảm bật mở. Họ nhìn, nghe, cảm, sống với từng cung bậc ảo diệu của mùa Thu. Mùa thu hồng, lối biếc nơi Cali của Du Tử Lê làm mưa rơi và ướt trí nhớ ai? Cái gió chuyển mùa đêm qua nơi Sài Gòn của Trung Dũng Kqđ có mùi ngô đồng, và nó rơi xuống khi va phải một giàn giáo ở chợ An Đông.

Tôi nghe rằng ngày xưa | có lẽ nhiều thế kỷ trước | để thừa nhận sự sai lầm của công lý | một lá cờ trắng sẽ được cắm bên mộ người bị hành quyết oan

người dừng lại, phủi tay áo bụi cánh Việt Điều* chở bao lòng núi | chữ xanh trời ở lại ngàn trang

Những câu thơ vứt lại trên bàn như bữa ăn thừa nguội lạnh Tôi định giết mình bằng cách giữ lại những điều muốn viết Bật từng ngọn đèn trong nhà nhìn chúng chiếu vào một bóng tối khác

Rời đi như lời ca bị xé khỏi bài hát chưa kịp nghe Rời đi Như bài thơ Nhấn chìm ngôn ngữ

Thơ. đầy như tiếng thở ra | Có khi khúc hát ngân nga tuổi chiều | Từ em thả một cánh diều | Bay về định hướng liêu xiêu tình buồn
1234567Trang sauTrang cuối