Hôm nay,  

Bạn và thù

27/02/202600:00:00(Xem: 3361)

tranh minh họa
Một cảnh minh họa trong truyện ngụ ngôn ‘Con gấu và người làm vườn’ của La Fontaine.
 
Tôi có đôi lần nói một cách tự hào là chẳng bao giờ giữ các cảm xúc ‘mạnh’ trong lòng. Người sống với sự quá khích thường là người bị mất sự vui sống trước tiên. Không ưa, không thích, không hợp, không ‘chịu nổi’ thì không làm bạn, thế thôi.
 
Nhưng những năm gần đây, các cảm xúc ‘mạnh’ lại tràn lan như quả cầu bồ công anh trong gió. Những sợi tơ trắng bám nơi nào, lúc nào không biết, nhưng chúng làm người ta ngứa ngáy vô cùng. Ngứa mắt, ngứa miệng. Không thể nào không dụi mắt, không thể nào không hé môi. Sự ngứa ngáy lại này rất ác ôn: nó thích xuất hiện bất ngờ. Khi ta đang ăn trưa với một người bạn, đang chuyện trò với người thân, chẳng hạn. Không lẽ bỏ bữa ăn? Không lẽ cúp điện thoại? Thế là phải dụi mắt, phải hé môi. Đã lỡ hé rồi, thì cho nó há ra luôn. Thế là người bạn, người thân cũng khoe cái lưỡi không xương nhiều đường lắt léo!
 
Ác ôn thật. Vì những ‘cuộc trao đổi’ này có thể đưa đến sứt mẻ tình cảm. Có thể mất bạn dễ dàng. Bạn nghĩ ta dại, ta nghĩ bạn cuồng. Thế là đường ai nấy đi. Nếu phải đi cùng đường thì người nhìn bên trái, người nhìn bên phải. Ngượng nghịu, khó chịu quá, phải không? Nếu bạn trở thành thù, thì lại càng đáng tiếc hơn nữa.
 
Nói chuyện bạn và thù, tôi nhớ đến truyện ngụ ngôn ‘Con gấu và người làm vườn’ của La Fontaine. Trong truyện, con gấu cầm hòn đá to đập vào mặt bạn của nó— người làm vườn— để giết con ruồi đang đậu trên mặt người này. Thành công mỹ mãn. Ruồi nào sống nổi dưới cục đá và bàn tay khổng lồ của gấu?! Chính người làm vườn còn vỡ mặt chết trong giấc ngủ kìa! Bài học rút ra: Không có gì nguy hiểm bằng một người bạn dại dột. Bạn loại này còn nguy hiểm hơn kẻ thù khôn ngoan nữa.
 
Ông La Fontaine đúng là bậc khôn ngoan. Dường như từ mấy trăm năm trước ông đã nhìn thấy các nan đề nước Mỹ sẽ trải qua vào thời điểm này: di dân bất hợp pháp, tội phạm, nghiện ngập... Dường như nhiều con ruồi đang tìm cách đáp vào mặt đất nước siêu việt này. Dường như nước Mỹ cần một vị cứu tinh. Một người mạnh tay, mạnh miệng!
 
Nhưng bao giờ vị cứu tinh mới được sai đến? Hiện giờ cây vẫn xanh, rừng vẫn yên tĩnh. Lá cờ Mỹ vẫn bay ngạo nghễ. Trái tim mệt mỏi, có phải nước Mỹ đang ngủ giấc ngủ trưa? Và để giải quyết các chuyện ruồi bu, một người bạn cũng là tạm đủ?
 
Người bạn như thế nào mới phục vụ nước Mỹ hữu hiệu, xin ông La Fontaine vui lòng giúp ý cho. Nhưng trước hết, xin đừng khuyên nước Mỹ nhìn lại bài học “Con gấu và người làm vườn.” Gấu có ý tốt, người làm vườn chết trong giấc ngủ. Gấu mà không có ý tốt thì ông ta chết chẳng được toàn thây. Khi đó bạn chính là thù, kinh khủng quá!
 
Ông La Fontaine, thế giới này có lẽ khác hẳn thế giới ông đã sống. Tiến bộ mọi mặt đã xảy ra. Có lẽ ông đang sững sờ trước vẻ đẹp muôn màu và sự thăng hoa của nó. Có lẽ ông cần thời gian nghiên cứu trước khi đưa ra lời cố vấn thích hợp hoặc một truyện ngụ ngôn mới. Nhưng trong khi chờ đợi, có thể nào ông có lời khuyên nhỏ cho cá nhân tôi? Như nhiều người, tôi cũng bị những sợi tơ trắng bám vào nhưng vẫn lờ mờ chưa biết làm thế nào đối phó. Cứ bình thản, tin chúng sẽ được cuốn theo chiều gió? Hay cố giật chúng ra và làm rách áo mình? Và nếu đã chọn cách đối phó organic/tự nhiên thì phải làm gì để giảm huyết áp?
 
Những gì đang xảy ra ở nước Mỹ dĩ nhiên làm dân láng giềng lưu tâm. Nhiều người Việt ở Canada chia sẻ tâm tình người dân Mỹ. Họ bực dọc với những gì xảy ra… bên kia biên giới. Họ là di dân nhưng lại bất mãn di dân, có lẽ vì tin di dân có nhiều đẳng cấp khác nhau. Không đội nón MAGA, nhưng họ đã ước mong nước Mỹ có được vị cứu tinh. Một người mạnh tay, mạnh miệng.
 
Nhưng lạ lùng thay, khi cái tay dài ngoằng vươn ra, cái miệng mạnh mẽ phát ra những lời ‘chân thật’, họ mở mắt tức thì. Chạy một mạch ra khỏi rừng, họ đóng chặt cửa nhà mình. Tình bạn là một cái gì rất mong manh trong ‘kỷ nguyên mới’ này. Lo việc nhà thay vì ‘việc ruồi bu’ xứ khác. Đó là bài học cho họ, tôi đoán vậy.
 
Bài học tự khám phá có lẽ sẽ được nhớ lâu. Thế nhưng tôi chưa tìm ra bài học cho mình. Cứ chờ những sợi tơ trắng ra đi một cách tự nhiên hay đưa tay gỡ chúng? Hỏi tức là trả lời, người ta hay nói. Trong khi chờ đợi lời khuyên của ông, có lẽ tôi nên gỡ những mũi tên bồ công anh sờ sờ trước mặt. Chỉ một vài cử chỉ nhẹ nhàng, biết đâu cũng đỡ xốn xang.
 
KC Nguyễn

15/06/202422:58:00
Đọc tụng Chú Đại Bi chẳng phải để cầu phước mà nương theo oai lực của ngài Quán Thế Âm Bồ Tát để tạo an vui lợi lạc cho đời. Do đó, theo học hỏi riêng tư: - Khi đến chùa, với tâm Đại Bi bạn sẽ không thấy ai là Phật tử thông minh, ai là Phật tử ngu độn. Bạn sẽ không thấy ai là Phật tử giàu sang, ai là Phật tử nghèo hèn. Bạn sẽ không thấy ai đẹp mà cũng chẳng thấy ai xấu. Bạn nhớ lời Phật dạy trong Kinh Viên Giác, “Không kính người trì giới, không ghét người phá giới, không trọng người học lâu, không khinh người mới học. Vì sao vậy? Tất cả là tính giác. Ví như con mắt sáng, thấy rõ cảnh trước mắt. Cái sáng ấy tròn khắp, không có yêu, không có ghét.”
15/06/202419:12:00
Cho phép người quyền lực nhất đất nước hoạt động mà không sợ bị truy tố vì đã ra lệnh giết một người đối thủ chính trị hoặc đảo lộn kết quả bầu cử chỉ có thể xẩy ra trong chế độ độc tài. Chỉ có những kẻ tập tễnh muốn làm lãnh tụ độc tài mới đòi quyền miễn tố.
14/06/202400:00:00
Dưới thời các Tổng thống Barack Obama, Donald Trump và Joe Biden, chiến lược phòng thủ của Hoa Kỳ đã được xây dựng dựa trên quan niệm lạc quan rằng, Hoa Kỳ sẽ không bao giờ cần chiến đấu nhiều hơn một cuộc chiến trong cùng một lúc. Dưới thời chính quyền Obama, đứng trước tình trạng tiết kiệm ngân sách, Bộ Quốc Phòng đã từ bỏ chính sách lâu đời là sẵn sàng chiến đấu và giành chiến thắng trong hai cuộc chiến lớn để tập trung vào việc có được các phương tiện chiến đấu và chỉ giành chiến thắng trong một cuộc chiến. Hành động đó đã đẩy nhanh xu hướng, hướng tới một quân đội Mỹ nhỏ hơn. Nó cũng thu hẹp các lựa chọn khả dụng cho giới hoạch định chính sách của Hoa Kỳ, vì việc cam kết cho Hoa Kỳ tham chiến ở một nơi sẽ ngăn cản hành động quân sự ở nơi khác.
13/06/202408:25:00
Khi nói tới chuyện trao truyền y bát, chỉ là sử dụng một kiểu ngôn ngữ ước lệ. Nơi đây, chúng ta muốn nói tới một thẩm quyền sau khi Đức Phật nhập Niết Bàn. Nghĩa là, một thẩm quyền tối hậu để nương tựa. Khi dò lại kinh, chúng ta sẽ thấy câu chuyện phức tạp hơn. Vì có nơi Đức Phật nói rằng sau khi ngài nhập Niết Bàn, tứ chúng hãy chỉ dựa vào Chánh pháp. Kinh lại nói rằng tứ chúng chỉ nên dựa vào Kinh và Luật. Mặt khác, Đức Phật nói rằng có những kinh cần giải nghĩa (tức là, hãy nhìn mặt trăng, chứ đừng chấp vào ngón tay, và từ đây mở đường cho các bộ Luận và Kinh Đại Thừa). Có lúc Đức Phật chia đôi chỗ ngồi và trao y cho ngài Ca Diếp. Có kinh ghi lời Đức Phật trao pháp kế thừa cho ngài A Nan. Và có kinh ghi lời Đức Phật ủy thác quyền lãnh đạo cho Xá Lợi Phất và Mục Kiền Liên. Thế rồi, một hình ảnh thơ mộng từng được kể qua truyện tích Niêm Hoa Vi Tiếu, rằng Đức Phật lặng lẽ, cầm hoa lên, và ngài Ca Diếp mỉm cười. Tích này kể lời Đức Phật nói rằng ngài có một pháp môn vi diệu, không dự
12/06/202418:23:00
Bồ Tát là người giác ngộ về nỗi khổ của chúng sinh, đồng tình và thông cảm với nỗi khổ đó, và phát nguyện cứu thoát chúng sinh ra khỏi những nỗi khổ đó. Bồ Tát là những nhân vật khá phổ biến trong văn học và nghệ thuật Phật giáo, thường là các cá nhân bình thường mà được mô tả là những vị Bồ tát vĩ đại, đã hóa thân thành nhiều hình thức khác nhau để cứu giúp những người gặp hoạn nạn, khó khăn.
12/06/202409:17:00
Nếu đã có dịp được học và hiểu Chánh Pháp, đã từng thường xuyên thực tập các pháp hành, người Phật tử sẽ không vì ngưỡng mộ thầy Minh Tuệ mà thay đổi được con đường tu học của mình.
09/06/202419:37:00
Hôm nay với tư cách là người Việt quốc tịch Mỹ, mãi mãi vẫn nhớ mình là ai, xin ghi lại câu chuyện Hoa Kỳ lập quốc nhân ngày lễ Độc Lập. Lịch sử nước Hoa Kỳ ngắn và tưởng đơn giản nhưng thực sự rất phức tạp. Những người Anh tha phương tìm được đất sống đã nổi dậy chống lại cố quốc để trở thành người Mỹ. Văn hóa và ngôn ngữ vẫn từ nước Anh, nhưng di dân đã làm cách mạng chống lại nước mẹ để trở thành Hiệp Chúng Quốc.
07/06/202404:26:00
Thầy Minh Tuệ là một hiện tượng nổi cộm đã gây xôn xao trong xã hội, trong Phật giáo, lan tỏa ra khỏi ranh giới quốc gia, một hiện tượng mà bản chất không xa lạ đối với Phật giáo và những hệ phái khổ hạnh tại Ấn, là hiện tượng cũng không hiếm tại Việt Nam từng có những vị hành cước tam bộ nhất bái, những vị khổ tu trong các am cốc núi rừng.Tóm lại, thầy Minh Tuệ là một hiện tượng đặc biệt, đặc biệt vì có những hành trạng mà ít ai làm được trong “tứ y pháp”, được cộng đồng mạng đề cao.
07/06/202400:00:00
Năm 2010 tôi về Việt Nam trong một hành trình dài từ Hà Nội đến Sài Gòn. Từ bắc đến Nam, từ phi trường đến bến xe, từ hẻm đến đường phố, bất kỳ nơi nào cũng có bầy chim cánh cụt, nhiều màu, đa số màu đen trắng, đứng từng nhóm, miệng há to, kêu lên khao khát: “Hãy cho tôi rác! Hãy cho tôi rác! Hãy cho tôi rác!” Nhìn chung quanh, dọc đường đi, đất nước tôi vẫn còn nhiều rác, nhưng với tiếng kêu thèm muốn, năn nỉ xin rác đồng loạt khắp nơi kia, chắc chắn dân tôi sẽ nghe. Bắt đầu thay đổi một thói quen phải như vậy. Lòng tôi ấm lại. Một niềm vui phập phồng. Ở đâu có sinh vật, ở đó có rác. Rác là bằng chứng có người. Người tiền sử đã biết xả rác. Xả rác là hành vi bẩm sinh. Không xả rác là hành vi tập quán. Từ hành vi bẩm sinh trở thành thói quen cho đến khi có thể thay đổi để trở thành tập quán ngược lại là một hành trình vô cùng khó khăn, vô cùng khốc liệt, không dễ gì làm được.
05/06/202407:57:00
Lúc đó, bước vào giữa ngôi làng của những người gia chủ Bà La Môn, Đức Phật chỉ nói đơn giản là hãy phát nguyện, hãy giữ hạnh nguyện xa lìa lậu hoặc và hãy “chứng ngộ, chứng đạt và an trú ngay trong hiện tại tâm giải thoát, tuệ giải thoát vô lậu!” Đức Phật đã dạy như thế với các gia chủ Bà La Môn, những người chưa từng quy y và chưa biết gì về Chánh pháp.
“Đây là quan điểm của người viết, không nhất thiết là quan điểm của Việt Báo.”
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.