Hôm nay,  

Tôi Làm CÒ

25/09/202420:39:00(Xem: 3260)
blank

“Cò” đây chẳng phải “Con Cò mày đi ăn đêm” mà cũng chẳng phải “Cái Cò súng của các ông”, không phải, giời ạ. Cò-cảnh-sát hay Cò-mồi lại càng không phải nốt. Cò đây là Thầy Cò. Đúng ra phải gọi là Cô Cò hoặc Bà Cò thì chính xác hơn, nhưng trong ngôn ngữ tiếng Việt tôi chưa thấy ai gọi như thế bao giờ, nghe nó tréo ngoe, nó chỏi tai thế nào ấy. Có lẽ tại cái “nghề Cò” từ hồi nảo hồi nào chỉ toàn do các ông đảm nhiệm. Nhưng thời buổi bây giờ, thời buổi mà các bà các cô có thừa bản lĩnh để xâm chiếm hầu hết các lãnh vực trong nhà (thì đã đành) cũng như ngoài phố thì chắc chắn đã có nhiều Cò phái nữ, mà tôi là một thí dụ điển hình.

Hình như chữ Cò tiếng Việt này là do chữ Correction (sửa chữa) tiếng Tây mà dân mình gọi tắt nôm na cho tiện. Vậy thì Cò tôi làm nghề sửa chữa, nhưng cũng chỉ hành nghề bất đắc dĩ thôi mỗi khi có ai nhờ cậy.

Chả là ông Giời đày đọa thế nào đó chẳng biết mà tự dưng đì cho tôi cặp mắt cú vọ super nhạy. Còn hơn cú lom lom dòm nhà bệnh. Chỉ cần lướt sơ sơ qua bất cứ một đoạn bài nào đó là Cò tôi thấy liền tút xuỵt những chữ viết sai chính tả hoặc chấm phẩy sai khoảng cách, hoặc lối viết trúc trắc trục trặc, lủng ca lủng củng.

Cặp mắt cú vọ hình như có sắc hơn thì phải, kể từ khi tôi tập tễnh gõ lóc cóc lăng nhăng (để phát tiết ấy mà) nên có cơ hội được quen biết nhiều người trong giới viết lách. Coi bộ bài Hỏi hay Ngã mà tôi viết mấy năm trước là cái lý do thường được những người quen biết nghĩ đến nhiều nhất mỗi khi nhờ tôi… Cò hộ, chắc có lẽ vậy. Và rồi tôi trở thành Thầy Cò lúc nào không hay.

Ối giời, chẳng phải chỉ những lỗi chính tả Hỏi hay Ngã mà thôi đâu. Cò tôi ngán ngẩm lắm lắm mỗi khi đọc những bài vở chấm phẩy loạn xà ngầu và nhất là khi khổng khi không tác giả ngẫu hứng bỏ vài khoảng cách, khơi khơi vậy đó, giữa hai chữ !!!! Cò tôi nghĩ, hay là tác giả cố ý bỏ như thế để độc giả thấy cho rõ… chữ? hay là để nhấn mạnh cái ý muốn truyền đạt? Nhưng rồi tiếp liền theo đó lại có những đoạn viết liền tù tì không bỏ khoảng cách nào ở những chỗ lẽ ra phải bỏ.

Thế là thế nào, hử, hử, hử?

Nếu chỉ là viết i-meo(s) cá nhân giữa bạn bè, giữa người thân hoặc những người quen biết thì không sao, du di được vì meo chỉ lưu hành trong một vòng tròn nhỏ giới hạn (mặc dù có rất rất nhiều Người Nhận mắc cái tật chuyển meos tiếp đi tùm lum vô tội vạ); vả lại meo miếc thường bị xóa đi một ít lâu sau khi nhận được và đọc xong.

Nhưng còn những bài vở viết để đăng trên Net, để phổ biến rộng rãi khắp các trang web và lưu trữ năm này qua tháng nọ thì sao? Những lỗi lơ đãng sẽ vẫn sờ sờ ra đó, y nguyên năm này qua tháng nọ. Mà đấy lại là sản phẩm của những tác giả có danh tiếng lẫy lừng đã từng viết lách cả chục năm nay, bài vở thấy đầy dẫy trên các websites, cả ở hải ngoại lẫn bên nhà cũng thấy lềnh khênh đăng đều đặn mỗi tuần.

Thế là thế nào, hử, hử, hử?

Thế là Cò tôi cứ gọi là hoa cả mắt cả mũi lên mà sửa mà chữa đến phờ cả người và còng cả lưng, chứ còn thế nào nữa, lọ là phải ngôn.

Những người dễ dãi thấy những lỗi như vậy thì chắc chỉ chậc lưỡi vài phát rồi xính xái bỏ qua. Nhưng còn những người khó tính khó nết như Cò tôi chẳng hạn, đọc một bài viết hay ơi là hay mà cứ tí lại vấp phải những lỗi “vớ va vớ vẩn” như thế, đâm ra… giảm sướng đến hơn một nửa. Và tức anh ách nữa (cũng biết là tức lãng-xẹc đấy chứ, nhưng Cò tôi không đừng được).

Có lẽ tại Cò tôi bị ám ảnh bởi những câu của Boileau, bắt buộc phải học thuộc lòng từ thuở bé trong giờ tập làm văn:

“Hâtez-vous lentement, et, sans perdre courage,
Vingt fois sur le métier remettez votre ouvrage:
Polissez-le sans cesse et le repolissez;
Ajoutez quelquefois, et souvent effacez”

Nicolas Boileau-Despréaux (1636-1711)


Tạm dịch:

Hãy vội vã nhưng từ từ nhá
Chớ nản lòng trong việc làm ăn
Hai chục lần rồi mà còn ngó lại tác văn
Chuốt lại nó không ngừng và chuốt lại
Thêm đôi khi, và xóa bỏ luôn hồi

Thì cứ cho là trong lúc ý tưởng ào ào tuôn lai láng nên phải gõ (# viết) thật nhanh không kiểm soát kịp. Cứ gõ lia lịa cái đã, để khỏi mất nguồn cảm hứng, rồi tính sau. Nhưng sau khi viết xong, ./. rồi thì sao? Thế không đọc lại ư? Thế không thấy những chỗ viết sai ư?



Có một điều mà Cò tôi không thể hiểu nổi là nếu mở một website của bất cứ thứ tiếng nào khác ra xem, đọc những bài không phải của những tác giả người Việt, ít khi Cò tôi thấy có những lỗi như vậy. Sao người ngoại quốc họ viết cẩn thận thế không biết nữa, tuân theo quy luật đàng hoàng và rất ít khi để sót các lỗi lơ đãng. Lơ đãng chứ không hẳn là chính tả, ví dụ như “tôi buồn khong hiểu vì soa tôi buồn…”

Nhắc đến quy luật, tự dưng lại nhớ đến cái meo của một tác giả từ mấy năm nay viết lách rất hăng, Cò tôi đọc mà cứ thấy mát lạnh cả ruột non lẫn ruột già. Nguyên văn cái meo nhận lúc 17:28 ngày thứ Tư mùng 7 tháng 6 năm 2006 nó như thế này: “… tôi xin thành thật cảm ơn chị Bích Vân đã tận tâm sửa lỗi chính tả bài vở của tôi trong thời gian vừa qua. Những điều mà Chị chỉ dẫn rất là quý báu và rất có ích lợi cho tôi. Nay tôi cảm thấy tự tin hơn …” (ngưng trích)

Và thế là từ đó trở đi, Cò tôi đặc biệt để ý đến các bài viết của tác giả này, tò mò … rình xem diễn tiến như thế nào. Thời may Cò tôi mấy năm nay làm webmistress cho một trang web nên lại càng có dịp để thấy rõ sự khác biệt, mỗi khi phải sửa soạn để upload bài vở của tác giả. Quả có khác hơn lúc trước nhiều lắm. Có thế chứ, Cò tôi cứ tủm tỉm cười khoái chí mãi, mũi phồng to lắm cơ!

Mà những điều chỉ dẫn này có quan trọng gì cho cam, sơ đẳng ấy mà.

Không nói đến vụ chính tả, Cò tôi chỉ nhắc nhở (vài lần) như thế này này:

1- Trước dấu chấm (.)và dấu phẩy (,): không chừa một khoảng nào

2- Trước hai chấm (:) và dấu chấm than (!) hoặc dấu chấm hỏi (?): không chừa một khoảng cách nào

3- Sau dấu chấm, dấu phẩy, hai chấm, chấm than, chấm hỏi, .v.v..: bắt buộc phải chừa một khoảng và chỉ 1 mà thôi

*(theo lối viết trên các trang mạng của Âu châu và cả của Mỹ hiện nay)

4- Trong hai dấu ngoặc, cả đơn lẫn kép: không chừa khoảng nào.

Ví dụ: (ối giời đất ơi) và “buồn nẫu cả ruột”

5- Giữa những chữ có tính cách tương tự thì nên có dấu phẩy, nhưng trước chữ cuối cùng phải có chữ “và” hay “hoặc“…

6- Đừng tự dưng bỏ 2 hay 3 khoảng trống giữa các chữ

7- Nếu không phải kê khai số lượng hay thứ tự, thường thì người ta viết chữ hơn là số. Ví dụ: một vài, một số ít, một lúc nào đó, dăm ba bữa nữa, năm bữa nửa tháng,…

Đấy nhé, toàn là những điều mà ai cũng biết, thế mà lại không chịu áp dụng mới lạ quá chứ lỵ, Cò tôi chịu thua, không tài nào hiểu nổi tại sao lại như vậy.

Cò tôi phụ trách đăng bài vở cho một trang web nên có ít nhiều kinh nghiệm về những lỗi lơ đãng của các tác giả. Trước khi sửa soạn để upload một bài, Cò tôi mắt đọc đến đâu thì tay sửa lia liạ đến đấy những lỗi “linh tinh” vừa kê khai, cộng thêm những lỗi lơ đãng viết sai dấu (ối giời ôi sao mà lắm thế không biết!). Sửa xong xuôi, kiểm lại thêm một lượt nữa xem có để sót lỗi nào không, rồi sau đó Cò tôi mới bỏ lên web. Cũng nhiêu khê lắm chứ chả bỡn đâu, và mất thời giờ vô số kể.

Chỉ tại Cò tôi mắc phải cái goût de la perfection, Tây họ bảo như thế, nên… thân làm tội đời, giời ạ !!!!


Bích Vân


Nói có sách, mách có chứng:

http://www.digitaldesk.org/EXTERNAL/SBOLP/CONTENT/SUBJECTS/SKLCHECK/WORD19.HTM

http://www.aeonix.com/comntypo.htm

* http://www.grammarbook.com/punctuation/spacing.asp

* http://www.cdc.gov/flu/avian/gen-info/facts.htm

Influenza A (H5N1) virus – also called “H5N1 virus” – is an influenza A virus subtype that occurs mainly in birds, is highly contagious among birds, and can be deadly to them. H5N1 virus does not usually infect people, but infections with these viruses have occurred in humans. Most of these cases have resulted from people having direct or close contact with H5N1-infected poultry or H5N1-contaminated surfaces.

(Trên đây là một mẩu tin chọn ngẫu nhiên trong một website của Mỹ, cho thấy lối viết bỏ 2 khoảng cách sau dấu chấm là cổ-lỗ-xĩ lắm rồi và chẳng mấy ai xử dụng nữa).

 

Nguồn: https://doisongnet.wordpress.com/2013/02/02/bich-van-toi-lam-co/

Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối

Cách đây vài năm, một trung tâm ca nhạc Việt Nam nổi tiếng vùng Little Saigon phải thu hẹp hoạt động vì kinh doanh khó khăn. Trung tâm này phải dọn văn phòng sang một mặt bằng nhỏ hơn để tiết kiệm chi phí. Một số người đi qua khu vực văn phòng cũ thấy CD, DVD ca nhạc vứt thành từng đống lớn ở phía trước để chờ đem đi đổ. Chẳng ai buồn lấy đem về nhà, dù trước đó vài năm một đĩa nhạc như vậy có thể có giá vài chục đô. Nhìn cảnh tượng đau lòng này, tôi nhớ đến một thời cách đây gần 40 năm, sau 1975 người dân trong nước Việt Nam thèm thuồng được nghe nhạc hải ngoại. Vào thời đó, chỉ có nhạc đỏ, nhạc cách mạng, nhạc ngoại quốc XHCN là được phổ biến chính thức. Người dân Miền Nam nhớ nhạc vàng, nhạc trẻ Âu Mỹ nên tìm nguồn để nghe. Nhạc vàng được nhà nước xếp vào loại văn hóa “phản động”, nhạc Âu Mỹ là “đồi trụy”, cả hai đều bị cấm. Có được một cuốn băng nhạc từ hải ngoại gởi về là một món quà tinh thần quí giá.

Một bức tranh có giá trị của họa sĩ Tây Ban Nha Joaquín Sorolla, từng được báo mất tại Sevilla, nay đã được tìm thấy sau một sự hiểu lầm hy hữu. Theo The Guardian, tác phẩm đã bị một người đàn ông vô tình mang về nhà vì nghĩ rằng đó là đồ bỏ đi. Người nhặt bức tranh là Andrés Hurtado, cư trú tại Murcia nhưng đang cùng gia đình đến Sevilla vào cuối tuần. Khi thấy bức tranh bị bỏ bên đường, ông cho rằng đây là đồ bỏ đi và chỉ chú ý đến chiếc khung mạ vàng.

Giữa lúc ‘peptide’ được tán tụng như “thuốc tiên” mới của phong trào dưỡng sinh Mỹ – từ chống lão hóa, tăng cơ đến “tối ưu hóa” tuổi thọ – tiếng nói thận trọng lại không đến từ giới ‘influencer’ mà đến từ chính các khoa học gia trong lòng FDA. Những người làm khoa học nghề nghiệp tại cơ quan dược phẩm liên bang đang kiên trì nhắc rằng phần lớn các peptide “thời trang” này chưa trải qua thử nghiệm lâm sàng đúng phương pháp, thậm chí một số bị xếp vào diện gây “nguy hiểm đáng kể”.

Một cộng đồng muốn tồn tại lâu dài không chỉ cần chợ Việt, tiệm Việt, lễ hội Việt. Cộng đồng ấy còn cần báo chí Việt, truyền hình Việt, những trang viết bằng tiếng Việt để ghi lại mình là ai, đã đi qua điều gì, và muốn để lại điều gì cho con cháu.

Trong căn bếp thử nghiệm của Believer Meats, mùi gà áp chảo bốc lên rất quen. Chỉ khác một điều: miếng gà ấy không đến từ trang trại hay lò mổ. Nó được nuôi lớn từ tế bào. Một số doanh nhân, khoa học gia và nhà đầu tư tin rằng trong tương lai, một phần thịt trên thế giới có thể được làm theo cách này: không cần nuôi con vật cho lớn, không cần giết mổ, nhưng vẫn có miếng thịt giống thứ người ta quen ăn. Hơn 150 công ty non trẻ đang theo đuổi mục tiêu ấy, với hy vọng dùng sinh học tế bào để giảm bớt gánh nặng môi sinh do nhu cầu ăn thịt ngày càng tăng. Yaakov Nahmias, người sáng lập Believer Meats, nói con người gần như “nghiện” thịt. Thịt gắn với tiến hóa, văn hóa, bữa cơm, tiệc tùng, ký ức. Nhưng trong nhiều thế hệ, nhân loại chỉ lo làm sao có thật nhiều thịt, ít khi tính đủ cái giá đất đai, nước, thức ăn chăn nuôi và khí thải phải trả.

Khoảng 20 triệu người Mỹ đang sống trong nhà lắp ghép (manufactured homes) – loại nhà làm sẵn trong nhà máy rồi đưa tới lắp đặt tại chỗ, thường nằm trong các khu nhà di động ở vùng ven và nông thôn. Dù quen gọi là “mobile home” hay “trailer”, phần lớn những căn nhà này thực ra không “di động”: chi phí tháo dỡ, vận chuyển và lắp lại rất cao, nên chủ nhà hầu như gắn chặt với mảnh đất nơi nhà được đặt xuống. Thông thường, người dân sở hữu căn nhà nhưng thuê phần đất bên dưới từ chủ khu; đôi khi họ cho người khác thuê lại căn nhà, nhưng vẫn đều đặn trả tiền thuê đất.

Nếu sống ở San Francisco, người ta có thể đã quen với cảnh một chiếc taxi không người lái lướt qua đường. Nhưng tại Milton Keynes, một thành phố nằm giữa Oxford và Cambridge, nổi tiếng vì có rất nhiều bùng binh, tương lai lại hiện ra dưới một hình thức khác: những chiếc robot nhỏ chạy trên lề đường, đem thức ăn và hàng tạp hóa đến tận nhà.

Có những dòng sông tưởng như sinh ra để chỉ chảy qua đồng ruộng, qua bãi cát mịn, những bãi bồi lặng lẽ, hay lượn qua những lũy tre làng êm ấm. Nhưng cũng có những dòng sông, không hiểu vì sao, lại được lịch sử chọn làm ranh giới, chảy qua cả số phận của một dân tộc – để chia đôi hai miền, chia đôi phận người. Từ sông Gianh của thế kỷ xa xưa, nơi hai miền Đàng Trong – Đàng Ngoài, của Chúa Trịnh Chúa Nguyễn, đứng nhìn nhau qua màn sương lịch sử, đến sông Bến Hải của thế kỷ gần hơn, nơi bên kia cầu Hiền Lương từng run rẩy trong tiếng loa phóng thanh và những ánh mắt thù nghịch với mã tấu búa liềm, và bên này cầu với ấm no hạnh phúc, giáo dục nhân bản và tự do xã hội. Hai dòng nước ấy, cách nhau hàng trăm năm, lại cùng mang một nỗi đau: nỗi đau của một đất nước bị chia đôi như một nhát chém vào tim. Là nỗi đau của những con người bị buộc phải đứng ở hai bờ, nhìn nhau mà không thể bước đến cầm tay nhau.

Những câu chuyện về cây đàn guitar từ trời Âu Mỹ cho đến mảnh đất Việt Nam hình cong chữ S tưởng như kể không bao giờ hết, càng tôn vinh thêm tính nhân dân của cây đàn huyền thoại này…

Đi qua cổng an ninh phi trường tưởng như là một việc quen tay: tháo giày, lấy máy điện toán ra khỏi túi, bỏ chai nước, trình túi chất lỏng trong bao nhựa trong. Nhưng những luật tưởng như “ở đâu cũng vậy” thật ra không hề giống nhau giữa các quốc gia, thậm chí giữa các phi trường trong cùng một nước. Tại Hoa Kỳ, Cơ Quan An Ninh Vận Tải (TSA) đặt ra các luật lệ an ninh phi trường. Nhưng theo các chuyên viên du lịch, nhiều hành khách thường lầm tưởng luật của TSA có giá trị ở mọi nơi. Khi ra ngoại quốc, những ưu tiên quen thuộc như 'TSA PreCheck', hoặc cách qua cổng an ninh tại phi trường Mỹ, không nhất thiết được áp dụng.
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.