Tiền Từ Saudi Nuôi Khủng Bố al-Qaeda; Mỹ Đối Đầu Với Ảnh Hưởng Của WikiLeaks...
NEW YORK - Tài liệu mật do WikiLeaks thẩm lậu trong đợt thứ 3 phổ biến qua báo The New York Times và 4 cơ sở truyền thông lớn có thể gây khủng hoảng ngoại giao mà Hoa Kỳ là trung tâm. Báo Der Spiegel của Đức, cũng như tờ Times, viết "Sự việc này gần giống như hiện tượng sụp đổ chính trị của chính sách ngoại giao Hoa Kỳ". 1 tuyên bố hôm chủ nhật của Bạch Ốc cảnh báo hàng ngàn tài liệu bị lộ có thể gây bất trắc với các nhà ngoại giao, tình báo và các viên chức khác.
Một tiết lộ được báo New York Times cho biết rằng, công văn bộ ngoaị giao Mỹ nói, “Nhuũng người tài trợ Saudi vẫn là nguồn tiền nuôi các nhóm dân quân Hồi Giáo như Al-Qaeda.”
Tiết lộ naỳ không ghi cụ thể tên cá nhân nào, nhưng cũng không phải là mới, vì một hồ sơ năm 2007 trong bản phúc trình về bài trừ ma túy thế giới do Bộ Ngoaạ Giao Mỹ nói rằng các cá nhân Saudi và các hội từ thiện Saudi đã và đang bơm tiền nuôi khủng bố Al-Qaeda từ 25 năm qua.
Từ chiều chủ nhật, WikiLeaks cho biết các trao đổi bị thẩm lậu lần này là lớn chưa từng thấy và tài liệu mật từ sau năm 1966 sẽ đuợc công bố qua nhiều giai đoạn, trong vài tháng - WikiLeaks xác nhận các tài liệu sẽ phô bày sự thật về các hoạt động do thám của Hoa Kỳ với các đồng minh và với LHQ, bỏ qua hay chấp nhận tham nhũng và lạm dụng nhân quyền tại các nước bạn, thương thuyết cửa hậu với các nước có khuynh huớng trung lập, và vận động hành lang giúp các doanh nghiệp Hoa Kỳ.
WikiLeaks tuyên bố "Mọi trẻ em Hoa Kỳ đuợc dạy rằng TT đầu tiên là George Washington không thể nói dối - nếu các chính phủ sau tuân theo nguyên tắc ấy, thì đợt thẩm lậu tài liệu này sẽ chỉ là sự sách nhiễu.”
Trên 250,000 tài liệu của Bộ ngọai giao buộc chính phủ Obama kiểm soát sự thiệt hại, hạn chế ảnh hưởng từ các thẩm định không thuận lợi của các lãnh đạo quốc tế và từ các phô lộ hậu trường của nền ngoại giao Hoa Kỳ. Công bố của WikiLeaks khuếch đại sự báo động toàn cầu về tham vọng nguyên tử của Iran, cũng tiết lộ chiến thuật áp lực của Hoa Kỳ nhắm tới các điểm nóng tại Afghanistan, Pakistan và Bắc Hàn.
Ngoài ra, ngoại trưởng Hillary Clinton định lên tiếng về các hậu quả ngoại giao vào hôm Thứ Hai - trước tiên, bà có thể ứng phó với các hậu quả sau khi rời thủ đô Washington để công du 4 nước Trung Á và Trung Đông.
Các thẩm lậu đã đưa ra ánh sáng về các điểm nóng nguyên tử, kể ra chi tiết các quan ngại của Hoa Kỳ, Israel và thế giới Arap về chương trình nguyên tử của Iran, quan ngại của Washington về kho vũ khí nguyên tử của Pakistan, cũng như các gợi ý của Hoa Kỳ về khả năng thống nhất bán đảo Hàn như là giải pháp lâu dài với nguy cơ xâm luợc từ Bắc Hàn.
Không tiết lộ nào là đặc biệt "gây nổ", nhưng là vấn đề với các viên chức liên quan và với các sáng kiến mật mà họ muốn giữ kín.
Trong chặng ghé đầu của bà Clinton, là Kazakstan, bà dự hội nghị của tổ chức an ninh và hợp tác châu Âu (OSCE), 1 nhóm ngoại giao gồm nhiều nước có nói tới trong các tài liệu bị thẩm lậu. Các viên chức Hoa Kỳ có thể phải hàn gắn các thương tổn tiếp theo các tiết lộ rằng họ thu thập thông tin cá nhân về các nhà ngoại giao khác, gồm cả TTK của LHQ và ban tham mưu, là vuợt quá lẽ thuờng.
Phát ngôn viên James Crowley của Bộ ngoại giao chống chế "Các nhà ngoại giao của chúng tôi làm phận sự ngoại giao - họ tìm kiếm thông tin cần cho việc định hình chính sách và hành động. Các nhà ngoại giao Hoa Kỳ và các nước làm những việc ấy từ hàng trăm năm".
Trong khi đó, nhà sáng lập WikiLeaks, ông Julian Assange, cho biết chính phủ Obama tìm cách bưng bít bằng chứng về các vi phạm nhân quyền nghiêm trọng và các hành vi tội ác khác của Washington.
Nhưng, hành động của WikiLeaks bị lên án rộng rãi - Bộ ngoại giao Pakistan mô tả là vô trách nhiệm và ngoại trưởng Zebari của Iraq gọi là "không giúp ích và không đúng lúc".
Tại Australia, nguyên quán của Julian Assange, bộ trưởng tư pháp Robert McClelland loan báo cơ quan công lực đang điều tra để xác định Assange có phạm luật không.
WikiLeaks nhận là ngạc nhiên với quy mô do thám của Hoa Kỳ, theo nhận xét của phát ngôn viên Kristinn Hrafnson.
Dường như có lệnh từ ngoại trưởng Hillary Clinton yêu cầu các nhà ngoại giao thu thập tin tình báo, từ tiểu sử, hãng máy bay thường đi, số thẻ tín dụng, và cả nhân dạng của các nhà ngoại giao Bắc Hàn, gồm dấu tay, chữ ký và dữ kiện nhận diện.
Chỉ thị này có chữ ký Ngoại trưởng Hillary CLINTON, xếp hạng mật, gửi đến 33 toà ĐS và các văn phòng của LHQ ở New York, Vienna và Rome. Bộ ngoại giao Hoa Kỳ khẳng định các viên chức ngoại giao không là gián điệp. Phát ngôn viên Hrafnson không nhận rằng tài liệu thẩm lậu đe dọa an ninh của Hoa Kỳ.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình